Library·Padma Purāṇa·6·6.189

Padma Purāṇa 6.189

ईश्वर उवाच। प्रवक्ष्यामि विशालाक्षि तुहिनाचलकन्यके । गीता पंचदशाध्यायमाहात्म्यमवधारय

īśvara uvāca| pravakṣyāmi viśālākṣi tuhinācalakanyake | gītā paṃcadaśādhyāyamāhātmyamavadhāraya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृपालुर्नरसिंहोऽभून्नाम्ना गौडेषु भूपतिः । यस्यासिधारया संख्ये देवासंघा वधीकृताः

kṛpālurnarasiṃho'bhūnnāmnā gauḍeṣu bhūpatiḥ | yasyāsidhārayā saṃkhye devāsaṃghā vadhīkṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदीय मत्तमातंग दानधाराजलैरिला । निदाघेपि च सेहेतां रविसंतापवेदनाम्

yadīya mattamātaṃga dānadhārājalairilā | nidāghepi ca sehetāṃ ravisaṃtāpavedanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संक्रंदनपरित्रस्ता यदीय शरणं गताः । रेजिरे करिणो मत्ताश्चलंतः पर्वता इव

saṃkraṃdanaparitrastā yadīya śaraṇaṃ gatāḥ | rejire kariṇo mattāścalaṃtaḥ parvatā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मत्तमातंगचीत्कारप्रतिस्वनमिवादरात् । यस्य गोपायतः शैला व्याहरंति कृपावतः

mattamātaṃgacītkārapratisvanamivādarāt | yasya gopāyataḥ śailā vyāharaṃti kṛpāvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदीय धावत्तुरगक्षुरसंघातजर्जरम् । नाभूच्चित्रं कथंकारं गतखंडं धरातलम्

yadīya dhāvatturagakṣurasaṃghātajarjaram | nābhūccitraṃ kathaṃkāraṃ gatakhaṃḍaṃ dharātalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनरुज्वलयांचक्रे महाभाष्यं फणीश्वरः

punarujvalayāṃcakre mahābhāṣyaṃ phaṇīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यासीत्सैनिको धीमाञ्छस्त्रशास्त्रकलानिधिः । नाम्ना सरभभेरुंडः प्रचंडभुजमंडलः

tasyāsītsainiko dhīmāñchastraśāstrakalānidhiḥ | nāmnā sarabhabheruṃḍaḥ pracaṃḍabhujamaṃḍalaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भांडारेण तुरंगैश्च भटैर्वीररसोद्भवैः । समान एव भूपालदुर्गैरत्यंतदुर्गमैः

bhāṃḍāreṇa turaṃgaiśca bhaṭairvīrarasodbhavaiḥ | samāna eva bhūpāladurgairatyaṃtadurgamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कदाचित्स्वयं राज्यं कर्तुं पापो दधे मनः । निहत्य वसुधापालं बलात्साकं कुमारकैः

sa kadācitsvayaṃ rājyaṃ kartuṃ pāpo dadhe manaḥ | nihatya vasudhāpālaṃ balātsākaṃ kumārakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्तुं व्यवस्य दिवसैः स्वल्पैरित्थं चिकीर्षया । विषूचिकामयादाशु परासुः समजायत

kartuṃ vyavasya divasaiḥ svalpairitthaṃ cikīrṣayā | viṣūcikāmayādāśu parāsuḥ samajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालेनाल्पीयसा प्रेत्य पापात्मा तेन कर्मणा । तेजस्वी तुरगो जातः सिंधुदेशे कृशोदरिः

kālenālpīyasā pretya pāpātmā tena karmaṇā | tejasvī turago jātaḥ siṃdhudeśe kṛśodariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मूलेन बहुना क्रीत्वा हयतत्वविदा ततः । बहुयत्नवता नीतः केनचिद्वैश्यसूनुना

mūlena bahunā krītvā hayatatvavidā tataḥ | bahuyatnavatā nītaḥ kenacidvaiśyasūnunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजापि पौत्रनप्त्त्राद्यैस्तस्यैव मरणात्परम् । कालेन वृद्धतां प्राप्तः स्वराज्यं चापि पालयन्

rājāpi pautranapttrādyaistasyaiva maraṇātparam | kālena vṛddhatāṃ prāptaḥ svarājyaṃ cāpi pālayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स वैश्यसूनुस्तं चाश्वं राज्ञे दातुं समागतः । राज्ञोद्वारिस्थितस्तत्र प्रतीक्षंस्तत्समागमम्

sa vaiśyasūnustaṃ cāśvaṃ rājñe dātuṃ samāgataḥ | rājñodvāristhitastatra pratīkṣaṃstatsamāgamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञातपूर्वोऽपि वैश्योऽसौ प्रतीहारेण दर्शितः । किमर्थं ब्रूहि राज्ञेति पृष्टः स्पष्टमभाषत

jñātapūrvo'pi vaiśyo'sau pratīhāreṇa darśitaḥ | kimarthaṃ brūhi rājñeti pṛṣṭaḥ spaṣṭamabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देव त्रिजगतीरत्नमिति मत्वा तुरंगमः । मया नियुतमूल्येन बहुना साधुलक्षणः

deva trijagatīratnamiti matvā turaṃgamaḥ | mayā niyutamūlyena bahunā sādhulakṣaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोऽवलोक्य वक्त्राणि भूपालः पार्श्ववर्तिनाम् । समादिदेश वणिजमश्वोऽत्र नीयतामिति

tato'valokya vaktrāṇi bhūpālaḥ pārśvavartinām | samādideśa vaṇijamaśvo'tra nīyatāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिरांसि धूनयन्नृणामश्वलक्षणवेदिनाम् । शूराणामपि चेतांसि मुहुरुत्साहयन्महान्

śirāṃsi dhūnayannṛṇāmaśvalakṣaṇavedinām | śūrāṇāmapi cetāṃsi muhurutsāhayanmahān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अखंडमेदिनीवेगबहुसंक्रमणार्जितम् । लालाफेनछलेनासौ वमन्शुभ्रतरं यशः

akhaṃḍamedinīvegabahusaṃkramaṇārjitam | lālāphenachalenāsau vamanśubhrataraṃ yaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उच्चैःश्रवस्तुलां भेजे गुणसाम्येन तत्त्वतः । विवृण्वन्नति तेजस्वी ह्रियेव नतकंधरः

uccaiḥśravastulāṃ bheje guṇasāmyena tattvataḥ | vivṛṇvannati tejasvī hriyeva natakaṃdharaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चामरैरिंदुधवलैर्वीज्यमानो निरंतरम् । दुग्धांभोनिधिलोलैस्तैः श्वासैरुच्चैःश्रवा इव

cāmarairiṃdudhavalairvījyamāno niraṃtaram | dugdhāṃbhonidhilolaistaiḥ śvāsairuccaiḥśravā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीलातपत्रयुगलं घनच्छायतुलश्रिया । बिभ्राणो वारिदालीढ हिमाद्रि शिखरश्रियम्

nīlātapatrayugalaṃ ghanacchāyatulaśriyā | bibhrāṇo vāridālīḍha himādri śikharaśriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेदिनीमंडलस्पर्श संक्रांतमिव पावकम् । मुहुरुद्धरयन्धुन्वन्बंधुरं कंधरातटम्

medinīmaṃḍalasparśa saṃkrāṃtamiva pāvakam | muhuruddharayandhunvanbaṃdhuraṃ kaṃdharātaṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दारयन्वैरिणः सर्वान्व्याहरंश्च जयश्रियम् । हेषारवेण गुरुणा दिक्षुप्रख्यापयन्यशः

dārayanvairiṇaḥ sarvānvyāharaṃśca jayaśriyam | heṣāraveṇa guruṇā dikṣuprakhyāpayanyaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्त्वस्य राशिरत्युच्चैर्गतीनामिव शेवधिः । रूपस्य निलयं साक्षाल्लक्षणानां पयोनिधिः

sattvasya rāśiratyuccairgatīnāmiva śevadhiḥ | rūpasya nilayaṃ sākṣāllakṣaṇānāṃ payonidhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आनीतो वणिजा वाजी राज्ञा च समदृश्यत । बहुधा वर्णितोऽमात्यैरश्वलक्षणवेदिभिः

ānīto vaṇijā vājī rājñā ca samadṛśyata | bahudhā varṇito'mātyairaśvalakṣaṇavedibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथेच्छं वणिजोदीर्णं स्वर्णं दत्त्वा महीपतिः । जग्राह तुरगं वेगादसीमानंदनिर्भरः

yathecchaṃ vaṇijodīrṇaṃ svarṇaṃ dattvā mahīpatiḥ | jagrāha turagaṃ vegādasīmānaṃdanirbharaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोऽश्वपालमाहूय यत्नतस्तं निरूप्य च । विसर्जितसभालोको गृहांतरमगान्नृपः

tato'śvapālamāhūya yatnatastaṃ nirūpya ca | visarjitasabhāloko gṛhāṃtaramagānnṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेकधा समापृष्टो महीपालं रंणांगणे । शस्त्रव्रणकिणश्रेणीभूषणं सत्वसन्निभम्

anekadhā samāpṛṣṭo mahīpālaṃ raṃṇāṃgaṇe | śastravraṇakiṇaśreṇībhūṣaṇaṃ satvasannibham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा मृगयां खेलन्कुतूहलरसात्मना । तमारुह्य महीपालो वनं प्रति विवेश ह

ekadā mṛgayāṃ khelankutūhalarasātmanā | tamāruhya mahīpālo vanaṃ prati viveśa ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विसृज्य सैनिकान्पृष्टे धावतः परितोऽखिलान् । आकृष्यमाणो हरिणैः पिपासाकुलितोऽभवत्

visṛjya sainikānpṛṣṭe dhāvataḥ parito'khilān | ākṛṣyamāṇo hariṇaiḥ pipāsākulito'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत उत्तीर्य तुरगाज्जलमन्वेषयन् नृपः । बध्वाश्वं तरुशाखायामारुरोह शिलां नृपः

tata uttīrya turagājjalamanveṣayan nṛpaḥ | badhvāśvaṃ taruśākhāyāmāruroha śilāṃ nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतापंचदशाध्यायश्लोकार्द्धलिखितं ततः । पातितं मरुता तत्र यत्र खंडे विलोकयत्

gītāpaṃcadaśādhyāyaślokārddhalikhitaṃ tataḥ | pātitaṃ marutā tatra yatra khaṃḍe vilokayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्रं वाचयतो राज्ञः श्रुत्वा गीताक्षरावलीम् । ततो मुक्तिपदं लेभे तुरगस्त्वरयाऽपतत्

patraṃ vācayato rājñaḥ śrutvā gītākṣarāvalīm | tato muktipadaṃ lebhe turagastvarayā'patat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ग्रंथिं समाच्छिद्य पल्याणवतार्य च । उत्थापमानस्तुरगो राज्ञा नोत्थितवान्मृतः

tato graṃthiṃ samācchidya palyāṇavatārya ca | utthāpamānasturago rājñā notthitavānmṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सरभभेरुंडो नृपमाभाष्य सुस्वरम् । दिव्यं विमानमारुह्य जगाम त्रिदशालयम्

tataḥ sarabhabheruṃḍo nṛpamābhāṣya susvaram | divyaṃ vimānamāruhya jagāma tridaśālayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो गिरिं समारुह्य ददर्शाश्रममुत्तमम् । पुन्नागकदलीचूतनारिकेलसमन्वितम्

tato giriṃ samāruhya dadarśāśramamuttamam | punnāgakadalīcūtanārikelasamanvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्राक्षेक्षुवाटिकापूगनागकेसरचंपकम् । खेलत्करभसारंगं नृत्यत्केकिकुलं नृपः

drākṣekṣuvāṭikāpūganāgakesaracaṃpakam | khelatkarabhasāraṃgaṃ nṛtyatkekikulaṃ nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणिपत्य द्विजन्मानमुटजाभ्यंतरस्थितम् । पप्रच्छ परया भक्त्या मुक्तसंसारवासनात्

praṇipatya dvijanmānamuṭajābhyaṃtarasthitam | papraccha parayā bhaktyā muktasaṃsāravāsanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुरगो निरगात्स्वर्गं हेतुना केन मे वद । इत्याकर्ण्य वचो राज्ञो द्विजन्मा वाचमूचिवान्

turago niragātsvargaṃ hetunā kena me vada | ityākarṇya vaco rājño dvijanmā vācamūcivān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालेन बहुना प्रेत्य तत्पापात्तुरगोऽभवत् । अथ पंचदशाध्यायश्लोकार्द्धं लिखितं क्वचित्

kālena bahunā pretya tatpāpātturago'bhavat | atha paṃcadaśādhyāyaślokārddhaṃ likhitaṃ kvacit

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वाचयतः श्रुत्वा निरगात्तुरगो दिवम् । ततः समागतैस्तत्र परिवारजनैर्वृतः

tato vācayataḥ śrutvā niragātturago divam | tataḥ samāgataistatra parivārajanairvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रणिपत्य द्विजन्मानं हृष्टरोमा विनिर्गतः । पत्रं तदेव लिखितं गीतापंचदशाक्षरम्

praṇipatya dvijanmānaṃ hṛṣṭaromā vinirgataḥ | patraṃ tadeva likhitaṃ gītāpaṃcadaśākṣaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाचयन्स महीपालो हर्षसंफुल्ललोचनः । अभिषिच्य निजं पुत्रं मंत्रविन्मंत्रिभिः समम्

vācayansa mahīpālo harṣasaṃphullalocanaḥ | abhiṣicya nijaṃ putraṃ maṃtravinmaṃtribhiḥ samam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिंहासने सिंहबलं मुक्तिमाप विशुद्धधीः

siṃhāsane siṃhabalaṃ muktimāpa viśuddhadhīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.