Library·Padma Purāṇa·6·6.20

Padma Purāṇa 6.20

श्रीमहादेवउवाच- हरिद्वारं महापुण्यं शृणु देवर्षिसत्तम । यत्र गंगा वहत्येव तत्रोक्तं तीर्थमुत्तमम्

śrīmahādevauvāca- haridvāraṃ mahāpuṇyaṃ śṛṇu devarṣisattama | yatra gaṃgā vahatyeva tatroktaṃ tīrthamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र देवा वसंतीह ऋषयो मनवस्तथा । यत्र देवः स्वयं साक्षात्केशवो नित्यमाश्रितः

yatra devā vasaṃtīha ṛṣayo manavastathā | yatra devaḥ svayaṃ sākṣātkeśavo nityamāśritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरा पूर्वं तु भो वत्स तीर्थं जातं महत्तदा । यस्य दर्शनमात्रेण दूरतो याति पातकम्

purā pūrvaṃ tu bho vatsa tīrthaṃ jātaṃ mahattadā | yasya darśanamātreṇa dūrato yāti pātakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र गंगा महारम्या जाता पुण्य विशेषतः । विष्णुपादोदकी जाता तच्चरणस्पर्शनात्ततः

yatra gaṃgā mahāramyā jātā puṇya viśeṣataḥ | viṣṇupādodakī jātā taccaraṇasparśanāttataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगीरथेन भो विद्वन्नानीता तत्र मार्गतः । उद्धारः पूर्वजानां तु कृतस्तेन महात्मना

bhagīrathena bho vidvannānītā tatra mārgataḥ | uddhāraḥ pūrvajānāṃ tu kṛtastena mahātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारदउवाच- कोऽयं देव समाख्यातो भगीरथ महातपाः । येन तीर्थं समानीतं लोकानां हितकारणात्

nāradauvāca- ko'yaṃ deva samākhyāto bhagīratha mahātapāḥ | yena tīrthaṃ samānītaṃ lokānāṃ hitakāraṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गंगातीर्थं महत्पुण्यं सर्वपापप्रणाशनम् । लोकाः सर्वे वदंत्येवमेतत्तीर्थोत्तमोत्तमम्

gaṃgātīrthaṃ mahatpuṇyaṃ sarvapāpapraṇāśanam | lokāḥ sarve vadaṃtyevametattīrthottamottamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गंगागंगेति यो ब्रूयाद्योजनानां शतैरपि । मुच्यते सर्वपापेभ्यो विष्णुलोकं स गच्छति

gaṃgāgaṃgeti yo brūyādyojanānāṃ śatairapi | mucyate sarvapāpebhyo viṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं तेन समानीता किं कार्यं वद सुव्रत । महादेव उवाच- येन गंगा यथानीता गंगाद्वारेऽतिशोभने

kathaṃ tena samānītā kiṃ kāryaṃ vada suvrata | mahādeva uvāca- yena gaṃgā yathānītā gaṃgādvāre'tiśobhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सर्वं संप्रवक्ष्यामि क्रमानुक्रमयोगतः । पूर्वमासीद्धरिश्चंद्रस्त्रैलोक्ये सत्यपालकः

tatsarvaṃ saṃpravakṣyāmi kramānukramayogataḥ | pūrvamāsīddhariścaṃdrastrailokye satyapālakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोहितस्तस्यपुत्रोऽभूदेको विष्णुपरायणः । तस्यापि च वृकः पुत्रो धर्मिष्ठः सत्पथिस्थितः

rohitastasyaputro'bhūdeko viṣṇuparāyaṇaḥ | tasyāpi ca vṛkaḥ putro dharmiṣṭhaḥ satpathisthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य पुत्रः सुबाहुश्च जातोस्मिन्वै कुले तदा । तस्य पुत्रो गरो नाम नात्यंतं धार्मिकोऽभवत्

tasya putraḥ subāhuśca jātosminvai kule tadā | tasya putro garo nāma nātyaṃtaṃ dhārmiko'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचित्कालयोगेन दुःखी जातोऽत्र कारणात् । राजा तु तत्र देशेन तर्जितो धर्मकारणात्

kadācitkālayogena duḥkhī jāto'tra kāraṇāt | rājā tu tatra deśena tarjito dharmakāraṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वकुटुंबं गृहीत्वा तु गतोऽसौ भार्गवाश्रमे । रक्षितो भार्गवेणाथ कृपया तत्र वै तदा

svakuṭuṃbaṃ gṛhītvā tu gato'sau bhārgavāśrame | rakṣito bhārgaveṇātha kṛpayā tatra vai tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र पुत्रो ह्यभूत्तस्य सगरो नाम वै द्विज । ववृधे चाश्रमे पुण्ये भार्गवेणाभिरक्षितः

tatra putro hyabhūttasya sagaro nāma vai dvija | vavṛdhe cāśrame puṇye bhārgaveṇābhirakṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपवीतादिकं सर्वं क्षत्रियस्य तदा कृतम् । शस्त्राणां च तथाभ्यासो वेदानां तु तथैव च

upavītādikaṃ sarvaṃ kṣatriyasya tadā kṛtam | śastrāṇāṃ ca tathābhyāso vedānāṃ tu tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आग्नेयास्त्रं ततो लब्ध्वा भार्गवात्सगरो नृपः । जघान पृथिवीं गत्वा तालजंघान्सहैहयान्

āgneyāstraṃ tato labdhvā bhārgavātsagaro nṛpaḥ | jaghāna pṛthivīṃ gatvā tālajaṃghānsahaihayān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सशकान् पारदांश्चैव जघान स महातपाः । नारद उवाच- माहात्म्यं सगरस्याथ वद शंकर विस्तरात्

saśakān pāradāṃścaiva jaghāna sa mahātapāḥ | nārada uvāca- māhātmyaṃ sagarasyātha vada śaṃkara vistarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महादेव उवाच- सूर्यवंशी महाराजो विख्यातः स महाबली । गरस्य व्यसने तात हृतं राज्यमभूत्किल

mahādeva uvāca- sūryavaṃśī mahārājo vikhyātaḥ sa mahābalī | garasya vyasane tāta hṛtaṃ rājyamabhūtkila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हैहयैस्तालजंघाद्यैः शकैः सार्द्धं च नारद । यवनाः पारदाश्चैव कांबोजाः पह्लवास्तथा

haihayaistālajaṃghādyaiḥ śakaiḥ sārddhaṃ ca nārada | yavanāḥ pāradāścaiva kāṃbojāḥ pahlavāstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एते पंचगणा ब्रह्मन्हैहयार्थे पराक्रमान् । हृतराज्यस्ततो राजा सगरोऽथ वनं ययौ

ete paṃcagaṇā brahmanhaihayārthe parākramān | hṛtarājyastato rājā sagaro'tha vanaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्न्याचानुगतो दुःखी स वै प्राणानवासृजत् । तस्य पत्नी तु कल्याणी सगर्भा च व्रतान्विता

patnyācānugato duḥkhī sa vai prāṇānavāsṛjat | tasya patnī tu kalyāṇī sagarbhā ca vratānvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सपत्न्या भार्गवस्तस्य वृतः पूर्वं सुतेप्सया । सा तु भर्तृचितां कृत्वा वने तं प्ररुरोद ह

sapatnyā bhārgavastasya vṛtaḥ pūrvaṃ sutepsayā | sā tu bhartṛcitāṃ kṛtvā vane taṃ praruroda ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

और्वस्तां वारयित्वा च गरपत्नीं तु नारद । न्यवेदयत तत्पुत्रं धर्मिष्ठं सात्विकं प्रियम्

aurvastāṃ vārayitvā ca garapatnīṃ tu nārada | nyavedayata tatputraṃ dharmiṣṭhaṃ sātvikaṃ priyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवेदिते ततो बाले मरणात्सा न्यवर्त्तत । ततो मासद्वये जाते ववर्द्धौर्वस्य चाश्रमे

nivedite tato bāle maraṇātsā nyavarttata | tato māsadvaye jāte vavarddhaurvasya cāśrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जातकर्मादियोगश्च और्वेण च तथा कृतः । उपवीतादिकं सर्वं जातं तत्र महामुनेः

jātakarmādiyogaśca aurveṇa ca tathā kṛtaḥ | upavītādikaṃ sarvaṃ jātaṃ tatra mahāmuneḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र वेदादिकं सर्वं पठितं चौर्वयोगतः । अध्याप्य वेदशास्त्राणि ततोऽस्त्रं प्रत्यपादयत्

tatra vedādikaṃ sarvaṃ paṭhitaṃ caurvayogataḥ | adhyāpya vedaśāstrāṇi tato'straṃ pratyapādayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आग्नेयं तं महाभाग अमरैरपि दुःसहम् । स तेनासुबलेनाजौ बलेन च समन्वितः

āgneyaṃ taṃ mahābhāga amarairapi duḥsaham | sa tenāsubalenājau balena ca samanvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हैहयान्वै जघानाशु संक्रुद्धः स्वबलेन च । आजहार च लोकेषु स च कीर्तिमवाप सः

haihayānvai jaghānāśu saṃkruddhaḥ svabalena ca | ājahāra ca lokeṣu sa ca kīrtimavāpa saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः शकाः सयवनाः कांबोजाः पल्लवास्तथा । हन्यमानास्तदा ते तु वसिष्ठं शरणं ययुः

tataḥ śakāḥ sayavanāḥ kāṃbojāḥ pallavāstathā | hanyamānāstadā te tu vasiṣṭhaṃ śaraṇaṃ yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठोऽपि च तान्कृत्वा समयेन महाद्युतिः । सगरं वारयामास तेषां दत्त्वाऽभयं नृपः

vasiṣṭho'pi ca tānkṛtvā samayena mahādyutiḥ | sagaraṃ vārayāmāsa teṣāṃ dattvā'bhayaṃ nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सगरः स्वां प्रतिज्ञांतु गुरोर्वाक्यं निशम्य च । धर्मैर्जघान तांश्चैषां विकृतत्वं चकार ह

sagaraḥ svāṃ pratijñāṃtu gurorvākyaṃ niśamya ca | dharmairjaghāna tāṃścaiṣāṃ vikṛtatvaṃ cakāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्द्धंशकनांशिरसो मुंडं कृत्वा विसर्जयत् । यवनानां शिरः सर्वं कांबोजानां तथैव च

arddhaṃśakanāṃśiraso muṃḍaṃ kṛtvā visarjayat | yavanānāṃ śiraḥ sarvaṃ kāṃbojānāṃ tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पारदा मुंडकेशाश्च पल्ल्वाः श्मश्रुरक्षकाः । एवं विजित्य सर्वान्वै कृतवान्धर्मसंग्रहम्

pāradā muṃḍakeśāśca pallvāḥ śmaśrurakṣakāḥ | evaṃ vijitya sarvānvai kṛtavāndharmasaṃgraham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वधर्मजयी राजा विजित्येमां वसुंधराम् । आशु संस्कारयामास वाजिमेधाय पार्थिवः

sarvadharmajayī rājā vijityemāṃ vasuṃdharām | āśu saṃskārayāmāsa vājimedhāya pārthivaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य चारयतःसोऽश्वः समुद्रे पूर्वदक्षिणे । वेला समीपेऽपहृतो भूमिं चैव प्रवेशितः

tasya cārayataḥso'śvaḥ samudre pūrvadakṣiṇe | velā samīpe'pahṛto bhūmiṃ caiva praveśitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तं देशं तदा पुत्रैः खानयामास सर्वतः । नाश्वं प्रापुस्तदातेवै खन्यमाने महार्णवे

sa taṃ deśaṃ tadā putraiḥ khānayāmāsa sarvataḥ | nāśvaṃ prāpustadātevai khanyamāne mahārṇave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैकमादिपुरुषं ददृशुस्ते त्वरान्विताः । तमादिपुरुषं देवं कपिलं जगतां प्रभुम्

tatraikamādipuruṣaṃ dadṛśuste tvarānvitāḥ | tamādipuruṣaṃ devaṃ kapilaṃ jagatāṃ prabhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य चक्षुः समुत्पन्न वह्निना प्रतिबुध्यतः । दग्धाः षष्टि सहस्राणि चत्वारस्तेऽवशेषिताः

tasya cakṣuḥ samutpanna vahninā pratibudhyataḥ | dagdhāḥ ṣaṣṭi sahasrāṇi catvāraste'vaśeṣitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हृषीकेतुः सुकेतुश्च तथा धर्मरथोपरः । शूरः पंचजनश्चैव तस्य वंशकरा द्विज

hṛṣīketuḥ suketuśca tathā dharmarathoparaḥ | śūraḥ paṃcajanaścaiva tasya vaṃśakarā dvija

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रादाच्च तस्मै भगवान्हरिः पंचवरान्स्वयम् । वंशं मोक्षं सुकीर्तिञ्च समुद्रं तनयं विभुः

prādācca tasmai bhagavānhariḥ paṃcavarānsvayam | vaṃśaṃ mokṣaṃ sukīrtiñca samudraṃ tanayaṃ vibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सागरत्वं च लेभेथ कर्मणा तेन तस्य वै । तमाश्वमेधिकं सोऽश्वं समुद्रादुपलब्धवान् । आजहाराश्वमेधानां शतं स च महायशाः

sāgaratvaṃ ca lebhetha karmaṇā tena tasya vai | tamāśvamedhikaṃ so'śvaṃ samudrādupalabdhavān | ājahārāśvamedhānāṃ śataṃ sa ca mahāyaśāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.