Library·Padma Purāṇa·6·6.252

Padma Purāṇa 6.252

श्रीरुद्र उवाच- अथ मगधाधिपः कंसवधानंतरं द्विषन्नेव यादवान्सदा पीडयामास ते दुःखिताः कृष्णमूचुः

śrīrudra uvāca- atha magadhādhipaḥ kaṃsavadhānaṃtaraṃ dviṣanneva yādavānsadā pīḍayāmāsa te duḥkhitāḥ kṛṣṇamūcuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स च भीमार्जुनावाहूय संमंत्रयामास कृष्णः अनेन रुद्र पूःजितस्तत्प्रसादाच्छस्त्रैरवध्यः परं केनापिप्रकारेण हंतव्य इति

sa ca bhīmārjunāvāhūya saṃmaṃtrayāmāsa kṛṣṇaḥ anena rudra pūḥjitastatprasādācchastrairavadhyaḥ paraṃ kenāpiprakāreṇa haṃtavya iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ विचार्य भीममाह एनं प्रतिमल्लयुद्धं कुरु तत्तेन प्रतिज्ञातम्

atha vicārya bhīmamāha enaṃ pratimallayuddhaṃ kuru tattena pratijñātam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सकल चराचरजगद्वंद्यो वासुदेवो भीमार्जुनसहितो जरासंधस्य पुरीं गत्वा विप्रवेषेण तस्यांतःपुरमवाप

atha sakala carācarajagadvaṃdyo vāsudevo bhīmārjunasahito jarāsaṃdhasya purīṃ gatvā vipraveṣeṇa tasyāṃtaḥpuramavāpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोऽपि महावीर्यान्क्षत्त्रियान्युद्धे निर्जित्य बलाद्गृहीत्वा स्ववेश्मनि निरुध्य मासिमासि कृष्णचतुर्दश्यामेकैकं हत्वा तद्रक्तेनैव बलिं भैरवायाकरोत्

so'pi mahāvīryānkṣattriyānyuddhe nirjitya balādgṛhītvā svaveśmani nirudhya māsimāsi kṛṣṇacaturdaśyāmekaikaṃ hatvā tadraktenaiva baliṃ bhairavāyākarot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंविधं सकलजनपार्थिववधं कुर्वतो जरासंधस्य समुद्यमानो भीमार्जुनसहितस्तस्य गृहे विप्रवेषेणैव प्रविवेश

evaṃvidhaṃ sakalajanapārthivavadhaṃ kurvato jarāsaṃdhasya samudyamāno bhīmārjunasahitastasya gṛhe vipraveṣeṇaiva praviveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु तान्दृष्ट्वा दंडवत्प्रणतो भूत्वा यथोचितासनेषु निवेश्य मधुपर्कविधानेन संपूज्य धन्योस्मि कृतकृत्योस्मि किमर्थं भवन्तो मे समीप आगतास्तद्वक्तव्यमहं तत्सर्वं भवद्भ्यो दास्यामीत्युवाच

sa tu tāndṛṣṭvā daṃḍavatpraṇato bhūtvā yathocitāsaneṣu niveśya madhuparkavidhānena saṃpūjya dhanyosmi kṛtakṛtyosmi kimarthaṃ bhavanto me samīpa āgatāstadvaktavyamahaṃ tatsarvaṃ bhavadbhyo dāsyāmītyuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां वासुदेवः प्रहसन्पार्थिवं तमुवाच कृष्णभीमार्जुना युद्धार्थमागताः स्म अस्माकमन्यतमं द्वंद्वयुद्धार्थं वृणीष्वेत्यवदत्

teṣāṃ vāsudevaḥ prahasanpārthivaṃ tamuvāca kṛṣṇabhīmārjunā yuddhārthamāgatāḥ sma asmākamanyatamaṃ dvaṃdvayuddhārthaṃ vṛṇīṣvetyavadat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोऽपि तथेत्यवदत्ततो द्वंद्वयुद्धार्थं मारुतिं वरयामास

so'pi tathetyavadattato dvaṃdvayuddhārthaṃ mārutiṃ varayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो भीमजरासंधयोरभितो भयंकरं मल्लयुद्धं निरंतरं पंचविंशतिवासरमभूत्

tato bhīmajarāsaṃdhayorabhito bhayaṃkaraṃ mallayuddhaṃ niraṃtaraṃ paṃcaviṃśativāsaramabhūt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः कृष्णेनैव संचोदितो वायुपुत्रस्तस्य शरीरं द्विधाकृत्य भूमौ निपातयामास ।। एवं जरासंधं पांडुपुत्रेण हत्वा तान्जरासंधनिरोधितान्वासुदेवोऽपि पार्थिवान्मोचयामास

tataḥ kṛṣṇenaiva saṃcodito vāyuputrastasya śarīraṃ dvidhākṛtya bhūmau nipātayāmāsa || evaṃ jarāsaṃdhaṃ pāṃḍuputreṇa hatvā tānjarāsaṃdhanirodhitānvāsudevo'pi pārthivānmocayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निहत्य वायुपुत्रेण जरांसंधं यदूद्वहः । तद्गृहे सन्निरुद्धांस्तु मोचयामास पार्थिवान्

nihatya vāyuputreṇa jarāṃsaṃdhaṃ yadūdvahaḥ | tadgṛhe sanniruddhāṃstu mocayāmāsa pārthivān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते च तत्र नमस्कृत्य स्तुत्वा च मधुसूदनम् । स्वान्स्वान्जनपदान्सर्वे जग्मुः कृष्णेन रक्षिताः

te ca tatra namaskṛtya stutvā ca madhusūdanam | svānsvānjanapadānsarve jagmuḥ kṛṣṇena rakṣitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ ताभ्यामिंद्रप्रस्थं गत्वा वासुदेवस्तत्र महाक्रतुं राजसूयं युधिष्ठिरं कारयामास

atha tābhyāmiṃdraprasthaṃ gatvā vāsudevastatra mahākratuṃ rājasūyaṃ yudhiṣṭhiraṃ kārayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र समाप्ते क्रतौ अग्रपूजां भीष्मानुमतेन कृष्णाय दत्तवान्

tatra samāpte kratau agrapūjāṃ bhīṣmānumatena kṛṣṇāya dattavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र शिशुपालः कृष्णं बहून्याक्षेपवाक्यान्युक्तवान्

tatra śiśupālaḥ kṛṣṇaṃ bahūnyākṣepavākyānyuktavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि सुदर्शनेन तस्य शिरश्चिच्छेद

kṛṣṇo'pi sudarśanena tasya śiraściccheda

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असौ जन्मत्रयावसाने हरेः सारूप्यमगमत्

asau janmatrayāvasāne hareḥ sārūpyamagamat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ शिशुपालं निहतं श्रुत्वा दंतवक्त्रः कृष्णेन योद्धुं मथुरामाजगाम

atha śiśupālaṃ nihataṃ śrutvā daṃtavaktraḥ kṛṣṇena yoddhuṃ mathurāmājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तु तच्छ्रुत्वा रथमारुह्य तेन योद्धुं मथुरामाययौ

kṛṣṇastu tacchrutvā rathamāruhya tena yoddhuṃ mathurāmāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दंतवक्त्रवासुदेवयोरहोरात्रं मथुरापुरद्वारि यमुनातीरे संग्रामः समवर्त्तत कृष्णस्तु गदया तं जघान

daṃtavaktravāsudevayorahorātraṃ mathurāpuradvāri yamunātīre saṃgrāmaḥ samavarttata kṛṣṇastu gadayā taṃ jaghāna

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु चूर्णितसर्वांगो वज्रनिर्भिन्न महीधर इव गतासुरवनितले पपात

sa tu cūrṇitasarvāṃgo vajranirbhinna mahīdhara iva gatāsuravanitale papāta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सोऽपि हरेः सायुज्यं योगिगम्यं नित्यानंदसुखं शाश्वतं परमं पदमवाप

so'pi hareḥ sāyujyaṃ yogigamyaṃ nityānaṃdasukhaṃ śāśvataṃ paramaṃ padamavāpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्थं जयविजयौ सनकादिशापव्याजेन केवलं भगवतोलीलार्थं संसृताववतीर्य जन्मत्रयेऽपि तेनैव निहतौ जन्मत्रयावसाने मुक्तिमवाप्तौ

itthaṃ jayavijayau sanakādiśāpavyājena kevalaṃ bhagavatolīlārthaṃ saṃsṛtāvavatīrya janmatraye'pi tenaiva nihatau janmatrayāvasāne muktimavāptau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि तं हत्वा यमुनामुत्तीर्य नंदव्रजं गत्वा प्राक्तनौ पितरावभिवाद्य आश्वास्य ताभ्यां साश्रुकंठमालिगितः सकलगोपवृद्धान्प्रणम्याश्वास्य रत्नाभरणादिभिस्तत्रस्थान्संतर्पयामास

kṛṣṇo'pi taṃ hatvā yamunāmuttīrya naṃdavrajaṃ gatvā prāktanau pitarāvabhivādya āśvāsya tābhyāṃ sāśrukaṃṭhamāligitaḥ sakalagopavṛddhānpraṇamyāśvāsya ratnābharaṇādibhistatrasthānsaṃtarpayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालिंद्याः पुलिने रम्ये पुण्यवृक्षसमावृते । गोपनारीभिरनिशं क्रीडयामास केशवः

kāliṃdyāḥ puline ramye puṇyavṛkṣasamāvṛte | gopanārībhiraniśaṃ krīḍayāmāsa keśavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रम्यकेलिसुखेनैव गोपवेषधरो हरिः । बद्धप्रेमरसेनात्र मासद्वयमुवास ह

ramyakelisukhenaiva gopaveṣadharo hariḥ | baddhapremarasenātra māsadvayamuvāsa ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तत्रस्था नंदगोपादयः सर्वेजनाः पुत्रदारसहिताः पशुपक्षिमृगादयश्च वासुदेवप्रसादेन दिव्यरूपधरा विमानमारूढाः परमं वैकुंठलोकमवापुः

atha tatrasthā naṃdagopādayaḥ sarvejanāḥ putradārasahitāḥ paśupakṣimṛgādayaśca vāsudevaprasādena divyarūpadharā vimānamārūḍhāḥ paramaṃ vaikuṃṭhalokamavāpuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तु नंदगोपव्रजौकसां सर्वेषां परमं निरामयं स्वपदं दत्वा दिवि देवगणैः संस्तूयमानो द्वारवतीं श्रीमतीं विवेश

kṛṣṇastu naṃdagopavrajaukasāṃ sarveṣāṃ paramaṃ nirāmayaṃ svapadaṃ datvā divi devagaṇaiḥ saṃstūyamāno dvāravatīṃ śrīmatīṃ viveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ रामकृष्णसतीर्थ्यो विप्रो बालसखा सदात्यंतदारिद्र्यपीडितो मुष्टिमात्रान्याचनाप्तपृथुकाञ्जीर्णवाससि निबध्य वासुदेवं द्रष्टुं श्रीमतीं द्वारकानगरीमाजगाम

atha rāmakṛṣṇasatīrthyo vipro bālasakhā sadātyaṃtadāridryapīḍito muṣṭimātrānyācanāptapṛthukāñjīrṇavāsasi nibadhya vāsudevaṃ draṣṭuṃ śrīmatīṃ dvārakānagarīmājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु रुक्मिण्यंतःपुरद्वारि क्षणं तूष्णीं तस्थौ

sa tu rukmiṇyaṃtaḥpuradvāri kṣaṇaṃ tūṣṇīṃ tasthau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि समागतं ब्राह्मणं ज्ञात्वा प्रद्युम्नेन नमस्कृत्वा वामकरं गृहीत्वा गृहांतरे स्वासने निवेश्य भयाद्वेपमानं तं रुक्मिणीहस्तगतसुवर्णकलशजलेन पादौ प्रक्षाल्य मधुपर्केण पूजयामास

kṛṣṇo'pi samāgataṃ brāhmaṇaṃ jñātvā pradyumnena namaskṛtvā vāmakaraṃ gṛhītvā gṛhāṃtare svāsane niveśya bhayādvepamānaṃ taṃ rukmiṇīhastagatasuvarṇakalaśajalena pādau prakṣālya madhuparkeṇa pūjayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुधामृतोपमैरन्नपानाद्यैस्तर्पयित्वा तस्य जीर्णवस्त्रांतरे याचनाप्तपृथुकान्स्वयमेव हस्तेन गृहीत्वा प्रहसन्जग्रास

sudhāmṛtopamairannapānādyaistarpayitvā tasya jīrṇavastrāṃtare yācanāptapṛthukānsvayameva hastena gṛhītvā prahasanjagrāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णेन पृथुके भक्षिते तस्मिन्नेव क्षणे तस्य बहुधनधान्यवस्त्राभरणसंभूतं महदैश्वर्यमभूत्

kṛṣṇena pṛthuke bhakṣite tasminneva kṣaṇe tasya bahudhanadhānyavastrābharaṇasaṃbhūtaṃ mahadaiśvaryamabhūt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु कृष्णेन विसृष्टो मम किंचिद्वस्त्रं वा धनं वा कृष्णेन न दत्तमिति मन्यमानः स्वपुरं विवेश

sa tu kṛṣṇena visṛṣṭo mama kiṃcidvastraṃ vā dhanaṃ vā kṛṣṇena na dattamiti manyamānaḥ svapuraṃ viveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ बहुधनधान्ययुतं स्वगृहं दृष्ट्वा तत्प्रसादादिदं लब्धमिति वदन्प्रहृष्टेनांतरात्मना दिव्य वस्त्राभरणादिना भार्यया सह सर्वान्कामान्भुक्त्वा हरिसंतुष्ट्यै बहुयज्ञानिष्ट्वा तत्प्रसादेन परमं नित्यं स्वर्गसुखमवाप

atha bahudhanadhānyayutaṃ svagṛhaṃ dṛṣṭvā tatprasādādidaṃ labdhamiti vadanprahṛṣṭenāṃtarātmanā divya vastrābharaṇādinā bhāryayā saha sarvānkāmānbhuktvā harisaṃtuṣṭyai bahuyajñāniṣṭvā tatprasādena paramaṃ nityaṃ svargasukhamavāpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ धृतराष्ट्रतनयो दुर्योधनः पांडुतनयान्कपटद्यूतव्याजेन राज्यमपहृत्य स्वराष्ट्राद्विवासयामास

atha dhṛtarāṣṭratanayo duryodhanaḥ pāṃḍutanayānkapaṭadyūtavyājena rājyamapahṛtya svarāṣṭrādvivāsayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तु युधिष्ठिरभीमार्जुननकुलसहदेवाः सुपत्न्या द्रौ पद्या सह महारण्यं गत्वा तत्र द्वादशाब्दान्स्थित्वा संवत्सरपर्यंतमज्ञाताः सर्वे मत्स्यदेशाधिपतेर्विराटस्य निवेशने स्थित्वा वासुदेवेन सहायेन धार्तराष्ट्रान्योद्धुमाजग्मुः

te tu yudhiṣṭhirabhīmārjunanakulasahadevāḥ supatnyā drau padyā saha mahāraṇyaṃ gatvā tatra dvādaśābdānsthitvā saṃvatsaraparyaṃtamajñātāḥ sarve matsyadeśādhipatervirāṭasya niveśane sthitvā vāsudevena sahāyena dhārtarāṣṭrānyoddhumājagmuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां धार्तराष्ट्रपांडुपुत्राणां नानादेशाधिपनृपैः कुरुक्षेत्रमहापुण्ये देवानामपि भयंकरो महासंग्रामोऽभवत्

teṣāṃ dhārtarāṣṭrapāṃḍuputrāṇāṃ nānādeśādhipanṛpaiḥ kurukṣetramahāpuṇye devānāmapi bhayaṃkaro mahāsaṃgrāmo'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ श्रीकृष्णोऽप्यर्जुनसारथ्यं कुर्वन्नर्जुने स्वशक्तिमावेश्य तेन दुर्योधनभीष्मद्रो- णप्रमुखान्सर्वान्पार्थिवानेकादशाक्षौहिणीबलसहितान्कुरुक्षेत्रे हत्वा पांडवान्राज्ये स्थापयित्वा निःशेषेण सर्वभूभारमपास्य स्वां पुरीं प्रविवेश

atha śrīkṛṣṇo'pyarjunasārathyaṃ kurvannarjune svaśaktimāveśya tena duryodhanabhīṣmadro- ṇapramukhānsarvānpārthivānekādaśākṣauhiṇībalasahitānkurukṣetre hatvā pāṃḍavānrājye sthāpayitvā niḥśeṣeṇa sarvabhūbhāramapāsya svāṃ purīṃ praviveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्यचित्त्वथकालस्य कतिपयाहनि वैदिको ब्राह्मणो मृतं पंचवार्षिकं बालमादाय राजद्वारि निधाय बहुशो विलपन्बहून्याक्रोशवाक्यानि कृष्णं जगाद

kasyacittvathakālasya katipayāhani vaidiko brāhmaṇo mṛtaṃ paṃcavārṣikaṃ bālamādāya rājadvāri nidhāya bahuśo vilapanbahūnyākrośavākyāni kṛṣṇaṃ jagāda

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तमाक्रोशं श्रुत्वा तूष्णीमुवास

kṛṣṇastamākrośaṃ śrutvā tūṣṇīmuvāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु मम पंचपुत्राः पूर्वं हता अयं तु षष्ठः एनं कृष्णो न जीवयिष्यति तर्हि राजद्वारि मरिष्यामीत्युवाच

sa tu mama paṃcaputrāḥ pūrvaṃ hatā ayaṃ tu ṣaṣṭhaḥ enaṃ kṛṣṇo na jīvayiṣyati tarhi rājadvāri mariṣyāmītyuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्काले अर्जुनः कृष्णं द्रष्टुमागतस्तथाविधं तं पुत्रशोकेन विलपंतं ददर्श

tasminkāle arjunaḥ kṛṣṇaṃ draṣṭumāgatastathāvidhaṃ taṃ putraśokena vilapaṃtaṃ dadarśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुनोऽपि कालधर्ममुपागतं पंचवार्षिकं बालकं दृष्ट्वा कृपयाविष्टस्तव पुत्रमहंजीवयिष्यामीति ब्राह्मणायाभयं दत्वा प्रतिश्रुतवान्

arjuno'pi kāladharmamupāgataṃ paṃcavārṣikaṃ bālakaṃ dṛṣṭvā kṛpayāviṣṭastava putramahaṃjīvayiṣyāmīti brāhmaṇāyābhayaṃ datvā pratiśrutavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणस्तु तेनाश्वासितो हृष्टवान्

brāhmaṇastu tenāśvāsito hṛṣṭavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथैतं ब्राह्मणशिशुं बहुभिः संजीविनास्त्रैरभिमंत्र्य अलब्धजीवितं दृष्ट्वा वृथा प्रतिज्ञामवाप्य बहुशोकसमन्वितस्तेनैव प्राणांस्त्यक्तुमैच्छत्

athaitaṃ brāhmaṇaśiśuṃ bahubhiḥ saṃjīvināstrairabhimaṃtrya alabdhajīvitaṃ dṛṣṭvā vṛthā pratijñāmavāpya bahuśokasamanvitastenaiva prāṇāṃstyaktumaicchat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तु तत्सर्वं ज्ञात्वांतःपुराद्विनिष्क्रम्य तं वैदिकं प्राह तवपुत्रान्सर्वानहं दास्यामीत्युक्त्वाश्वास्य वैनतेयमारुह्यार्जुनसहितो वैष्णवं लोकमाजगाम

kṛṣṇastu tatsarvaṃ jñātvāṃtaḥpurādviniṣkramya taṃ vaidikaṃ prāha tavaputrānsarvānahaṃ dāsyāmītyuktvāśvāsya vainateyamāruhyārjunasahito vaiṣṇavaṃ lokamājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र दिव्यमणिमंडपोद्देशे देव्या सह समासीनं नारायणं दृष्ट्वा कृष्णार्जुनौ नमश्चक्रतुः ५० 6.252.50। स तौ बाहुभ्यां परिष्वज्य किमर्थमागतावित्युवाच

tatra divyamaṇimaṃḍapoddeśe devyā saha samāsīnaṃ nārāyaṇaṃ dṛṣṭvā kṛṣṇārjunau namaścakratuḥ 50 6.252.50| sa tau bāhubhyāṃ pariṣvajya kimarthamāgatāvityuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णश्च भगवन्वैदिकस्य तनयान्मम देहीत्युवाच

kṛṣṇaśca bhagavanvaidikasya tanayānmama dehītyuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु नारायणस्तादृग्वयसि संस्थितान्ब्राह्मणपुत्रान्कृष्णाय संददौ

sa tu nārāyaṇastādṛgvayasi saṃsthitānbrāhmaṇaputrānkṛṣṇāya saṃdadau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीकृष्णोऽपि तान्वैनतेयस्कंधे समारोप्य हर्षसमन्वितोऽर्जुनसहितः स्वयमप्यारुह्य दिवि देवगणैः संस्तूयमानो द्वारवतीमाविवेश

śrīkṛṣṇo'pi tānvainateyaskaṃdhe samāropya harṣasamanvito'rjunasahitaḥ svayamapyāruhya divi devagaṇaiḥ saṃstūyamāno dvāravatīmāviveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मै ब्राह्मणाय पंचवर्षवयःस्थान्षट्पुत्रान्ददौ सोऽप्यत्यंतर्हषसमन्वितः कृष्णं वर्द्धयस्वेत्याशिषं प्रायच्छत्

tasmai brāhmaṇāya paṃcavarṣavayaḥsthānṣaṭputrāndadau so'pyatyaṃtarhaṣasamanvitaḥ kṛṣṇaṃ varddhayasvetyāśiṣaṃ prāyacchat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुनस्तु सफलां प्रतिज्ञामवाप्य कृष्णं नमस्कृत्य युधिष्ठिरपालितां स्वां पुरीमाजगाम

arjunastu saphalāṃ pratijñāmavāpya kṛṣṇaṃ namaskṛtya yudhiṣṭhirapālitāṃ svāṃ purīmājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्य षोडशसहस्रभार्यास्वयुतसाहस्रपुत्रा जज्ञिरे तेषां पुत्रपौत्रसंख्यां वक्तुं न शक्यते

kṛṣṇasya ṣoḍaśasahasrabhāryāsvayutasāhasraputrā jajñire teṣāṃ putrapautrasaṃkhyāṃ vaktuṃ na śakyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रापि श्लोकः । अष्टौशतानि पुत्राणां सहस्राण्ययुतं तथा । प्रद्युम्नः प्रथमस्तेषां सर्वेषां रुक्मिणीसुतः

atrāpi ślokaḥ | aṣṭauśatāni putrāṇāṃ sahasrāṇyayutaṃ tathā | pradyumnaḥ prathamasteṣāṃ sarveṣāṃ rukmiṇīsutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असंख्यैस्तैर्यादवैरियं पृथिवी संवृताऽभवत्

asaṃkhyaistairyādavairiyaṃ pṛthivī saṃvṛtā'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनरप्यवनीभारशंकया कृष्णस्तु तानृषिशापव्याजेन संहर्तुमैच्छत्

punarapyavanībhāraśaṃkayā kṛṣṇastu tānṛṣiśāpavyājena saṃhartumaicchat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचित्सर्वे कुमारा नर्मदायां विहर्तुमाजग्मुः

kadācitsarve kumārā narmadāyāṃ vihartumājagmuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तपंतं कण्वं महर्षिं दृष्ट्वा जांबवत्याः । पुत्रं योषिद्वेषं कृत्वा तस्योदरे कात्वायसं मुसलं बद्ध्वा ऋषेः । समीपमागत्य सर्वे नमस्कृत्वा पत्नीरूपं सांबं कुमारं तस्य पुरतो निधाय । अस्या गर्भे स्त्री वा पुरुषो वा भविष्तीति ब्रूहीत्यूचुः

tatra tapaṃtaṃ kaṇvaṃ maharṣiṃ dṛṣṭvā jāṃbavatyāḥ | putraṃ yoṣidveṣaṃ kṛtvā tasyodare kātvāyasaṃ musalaṃ baddhvā ṛṣeḥ | samīpamāgatya sarve namaskṛtvā patnīrūpaṃ sāṃbaṃ kumāraṃ tasya purato nidhāya | asyā garbhe strī vā puruṣo vā bhaviṣtīti brūhītyūcuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु मनसा तद्विज्ञाय तानमर्षमाणः सर्वाननेन मुसलेन यूयं सर्वे निहता भवतेत्युवाच

sa tu manasā tadvijñāya tānamarṣamāṇaḥ sarvānanena musalena yūyaṃ sarve nihatā bhavatetyuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वे समुद्विग्नमनसः कृष्णं समेत्य महर्षिणोक्तं तत्कर्म निवेदयामासुः

sarve samudvignamanasaḥ kṛṣṇaṃ sametya maharṣiṇoktaṃ tatkarma nivedayāmāsuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि तदायसं मुसलं चूर्णीभूतं ह्रदे निपातयामास

kṛṣṇo'pi tadāyasaṃ musalaṃ cūrṇībhūtaṃ hrade nipātayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदयश्चूर्णीभूतबीजसमुद्भूता वज्रसन्निभा महाकाशाः संबभूवुः

tadayaścūrṇībhūtabījasamudbhūtā vajrasannibhā mahākāśāḥ saṃbabhūvuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तं मुसलावशिष्टं कनिष्ठांगुलिमात्रं मत्स्यो जग्रास तं मत्स्यं निषादो गृहीत्वा तदुदरस्थं मुशलखण्डमादाय बाणाग्रे फलकमकरोत्

tatra taṃ musalāvaśiṣṭaṃ kaniṣṭhāṃgulimātraṃ matsyo jagrāsa taṃ matsyaṃ niṣādo gṛhītvā tadudarasthaṃ muśalakhaṇḍamādāya bāṇāgre phalakamakarot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचित्सर्वे यादवा रामकृष्णप्रद्युम्नादयो मघवता प्रेषितां वारुणीं पीत्वा मत्ता बभूवुः६८। परस्परं वीरणं नीत्वा बहून्याक्रोशवाक्यानि वदंतो युद्धं चक्रुः क्षयं च गताः

kadācitsarve yādavā rāmakṛṣṇapradyumnādayo maghavatā preṣitāṃ vāruṇīṃ pītvā mattā babhūvuḥ68| parasparaṃ vīraṇaṃ nītvā bahūnyākrośavākyāni vadaṃto yuddhaṃ cakruḥ kṣayaṃ ca gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तु युद्धश्रांतः कल्पतरुच्छायायां शयनं चकार स निषादो धनुर्बाणं गृहीत्वा खेटकवृत्तिं जगाम

kṛṣṇastu yuddhaśrāṃtaḥ kalpatarucchāyāyāṃ śayanaṃ cakāra sa niṣādo dhanurbāṇaṃ gṛhītvā kheṭakavṛttiṃ jagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं निःशेषं त्यक्तजीविता बभूवुस्ते सर्वे स्वान्स्वांस्त्रिदशान्प्रपेदिरे

evaṃ niḥśeṣaṃ tyaktajīvitā babhūvuste sarve svānsvāṃstridaśānprapedire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं मुशलेन संहृत्य सर्वं स्वयमेको देवो बहुगुल्मसमाकीर्णमहाद्रुमछायायां सुप्तश्चतुर्विधव्यूहगतं वासुदेवात्मकमात्मानं चिंतयञ्जानूपरिपदं निधायात्मनो मानुषंवपुस्त्यक्तुमनुनिषसाद

evaṃ muśalena saṃhṛtya sarvaṃ svayameko devo bahugulmasamākīrṇamahādrumachāyāyāṃ suptaścaturvidhavyūhagataṃ vāsudevātmakamātmānaṃ ciṃtayañjānūparipadaṃ nidhāyātmano mānuṣaṃvapustyaktumanuniṣasāda

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिनन्तरे मृगयाजीविको हरेः स तदा कालप्रभावेन चक्रवज्रध्वजांकुशादिचिह्नितमतिरक्ततमं हरेः पादकमलं दृष्ट्वा विव्याध

etasminantare mṛgayājīviko hareḥ sa tadā kālaprabhāvena cakravajradhvajāṃkuśādicihnitamatiraktatamaṃ hareḥ pādakamalaṃ dṛṣṭvā vivyādha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदनंतरं श्रीकृष्णं ज्ञात्वा सुमहाभयार्तः प्रवेपमानः कृतांजलिपुटो महदपराधः सकलोपह्रियतामिति तं प्रणनाम

tadanaṃtaraṃ śrīkṛṣṇaṃ jñātvā sumahābhayārtaḥ pravepamānaḥ kṛtāṃjalipuṭo mahadaparādhaḥ sakalopahriyatāmiti taṃ praṇanāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीकृष्णस्तथाभूतं दृष्ट्वा सुधामयकराभ्यां तमुत्थाप्य भवतानापराद्धं कृतमिति वदन्महाभयपीडितमाश्वासयन्नुवाच

śrīkṛṣṇastathābhūtaṃ dṛṣṭvā sudhāmayakarābhyāṃ tamutthāpya bhavatānāparāddhaṃ kṛtamiti vadanmahābhayapīḍitamāśvāsayannuvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो योगिगम्यमपुनरावृत्तिशाश्वतं सर्वोपनिषदमयं वैष्णवं लोकं प्रददौ

tato yogigamyamapunarāvṛttiśāśvataṃ sarvopaniṣadamayaṃ vaiṣṇavaṃ lokaṃ pradadau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असौ तस्मिन्नेव मुहूर्ते मानुषं रूपं विहाय पंचोपनिषन्मयं सकलपुत्रदारसहितो दीप्तिमयं वैष्णवं लोकं दिव्यं विमानमास्थाय सहस्रार्कद्युतिसदृशं दिव्याप्सरोगणाकीर्णं हिरण्मयं वासुदेवेत्येकं जगाम

asau tasminneva muhūrte mānuṣaṃ rūpaṃ vihāya paṃcopaniṣanmayaṃ sakalaputradārasahito dīptimayaṃ vaiṣṇavaṃ lokaṃ divyaṃ vimānamāsthāya sahasrārkadyutisadṛśaṃ divyāpsarogaṇākīrṇaṃ hiraṇmayaṃ vāsudevetyekaṃ jagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्काले दारुको रथमारुह्य विष्णोः समीपं विवेश

tasminkāle dāruko rathamāruhya viṣṇoḥ samīpaṃ viveśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि मत्स्वरूपमर्जुनं पूर्वमानयस्वेति प्रेषयामास

kṛṣṇo'pi matsvarūpamarjunaṃ pūrvamānayasveti preṣayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तु मनोजवस्यंदनमारुह्यार्जुनसमीपमाजगाम

sa tu manojavasyaṃdanamāruhyārjunasamīpamājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्नंतरे देव्यर्जुनस्तदारुह्य परिणीय नमस्कृत्वा किं करोमीति पुटांजलिरुवाच

etasminnaṃtare devyarjunastadāruhya pariṇīya namaskṛtvā kiṃ karomīti puṭāṃjaliruvāca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णस्तु तमाह पार्थाहं स्वलोकं यास्यामि त्वं तु द्वारवतीं गत्वा तत्रस्था रुक्मिण्याद्यष्टभार्या आनीय मम शरीरे प्रेषय

kṛṣṇastu tamāha pārthāhaṃ svalokaṃ yāsyāmi tvaṃ tu dvāravatīṃ gatvā tatrasthā rukmiṇyādyaṣṭabhāryā ānīya mama śarīre preṣaya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स दारुकेण सहितो नगरीमाजगाम

sa dārukeṇa sahito nagarīmājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्नंतरे देवा विमानस्था नभसि संस्थिताः स्वर्लोकं यियान्तं कृष्णं दृष्ट्वा ऋषिभिः सार्द्धं स्तुत्वा पुष्पवर्षाणि ववृषुः

etasminnaṃtare devā vimānasthā nabhasi saṃsthitāḥ svarlokaṃ yiyāntaṃ kṛṣṇaṃ dṛṣṭvā ṛṣibhiḥ sārddhaṃ stutvā puṣpavarṣāṇi vavṛṣuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णोऽपि मानुषदेहं- संन्यस्यसकलजगत्स्थितिसंहारहेतुभूतं सकलक्षेत्रज्ञमंतर्यामियोगिध्येयमनामयं वासुदेवात्मकं देहं धृत्वा वैनतेयमारुह्य महर्षिभिस्तूयमानो जगाम

kṛṣṇo'pi mānuṣadehaṃ- saṃnyasyasakalajagatsthitisaṃhārahetubhūtaṃ sakalakṣetrajñamaṃtaryāmiyogidhyeyamanāmayaṃ vāsudevātmakaṃ dehaṃ dhṛtvā vainateyamāruhya maharṣibhistūyamāno jagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुनो वसुदेवोग्रसेनाभ्यां रुक्मिण्यादिमहिषीभ्यस्तत्सर्वं कथयामास

arjuno vasudevograsenābhyāṃ rukmiṇyādimahiṣībhyastatsarvaṃ kathayāmāsa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा सर्वे पौरजनाः स्त्रियश्च द्वारवतीमुत्सृज्यांतःपुराद्बहिर्निष्क्रम्य सर्वास्ताः कृष्णवल्लभा वसुदेवोग्रसेनसहिताः शीघ्रमेव हरेः समीपं जग्मुः

tacchrutvā sarve paurajanāḥ striyaśca dvāravatīmutsṛjyāṃtaḥpurādbahirniṣkramya sarvāstāḥ kṛṣṇavallabhā vasudevograsenasahitāḥ śīghrameva hareḥ samīpaṃ jagmuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते सर्वे वसुदेवोग्रसेनाक्रूराः सर्वे यदुवृद्धा वपुस्त्यक्त्वा सनातनवासुदेवं समाजग्मुः८८। रेवतीच बलभद्रशरीरं परिष्वज्याग्निं प्रविश्य तस्मिन्देहं प्राप्य दिव्यविमानारूढा भर्तुः स्थानं संकर्षणलोकं दिव्यमवाप

te sarve vasudevograsenākrūrāḥ sarve yaduvṛddhā vapustyaktvā sanātanavāsudevaṃ samājagmuḥ88| revatīca balabhadraśarīraṃ pariṣvajyāgniṃ praviśya tasmindehaṃ prāpya divyavimānārūḍhā bhartuḥ sthānaṃ saṃkarṣaṇalokaṃ divyamavāpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथैव प्रद्युम्नेन सह रुक्मपुत्री तथानिरुद्धेनोषापि सर्वाश्च यादवस्त्रियः स्वस्वभर्तुः शरीराणि संपूज्याग्निप्रवेशं चक्रुः

tathaiva pradyumnena saha rukmaputrī tathāniruddhenoṣāpi sarvāśca yādavastriyaḥ svasvabhartuḥ śarīrāṇi saṃpūjyāgnipraveśaṃ cakruḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां सर्वेषामर्जुनऔर्द्ध्वदैहिकं कृतवान्

teṣāṃ sarveṣāmarjunaaurddhvadaihikaṃ kṛtavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्काले दिव्यवाजिसमायुक्तं सुग्रीवाख्यकं सर्वरत्नोपेतं दिव्यं स्यंदनमारुह्य दारुकोप्याजगाम

tasminkāle divyavājisamāyuktaṃ sugrīvākhyakaṃ sarvaratnopetaṃ divyaṃ syaṃdanamāruhya dārukopyājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पारिजाततरुर्देवसभासुधर्मात्रिदशेंद्रलोकमयाताम्

pārijātatarurdevasabhāsudharmātridaśeṃdralokamayātām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिन्समये द्वारवतीपुरी महोदधौ निमग्नाभूत्

tasminsamaye dvāravatīpurī mahodadhau nimagnābhūt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सर्वाः षोडशसहस्रभार्य्या अर्जुनेनसहेंद्रप्रस्थं गच्छंतीर्दस्यवो जगृहुः

tataḥ sarvāḥ ṣoḍaśasahasrabhāryyā arjunenasaheṃdraprasthaṃ gacchaṃtīrdasyavo jagṛhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वं देवगंधर्वयोषितो ह्यष्टावक्रं महामुनिं दृष्ट्वा जहसुस्ततस्तेन शप्ता वेश्या भविष्यथ ततस्ताभि प्रसादितः पूजितश्च तत्प्रसादात्सर्वलोकैश्च नमस्कृतं वासुदेवं भर्तारमवाप्यापि तेनैव दस्युहस्तं गता अभवन्

pūrvaṃ devagaṃdharvayoṣito hyaṣṭāvakraṃ mahāmuniṃ dṛṣṭvā jahasustatastena śaptā veśyā bhaviṣyatha tatastābhi prasāditaḥ pūjitaśca tatprasādātsarvalokaiśca namaskṛtaṃ vāsudevaṃ bhartāramavāpyāpi tenaiva dasyuhastaṃ gatā abhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्जुनोऽपि दस्युभिर्निर्जितः शोकसमाविष्टो मम भुजबलं सवीर्यं कृष्णेनैव सह सर्वमैश्वर्यं निर्यातमिति मत्वा अद्य मम भाग्य क्षय इति वदन्सायं संध्यारविरिव निःशेषविनष्टतेजाः स्वां पुरीं समाजगाम

arjuno'pi dasyubhirnirjitaḥ śokasamāviṣṭo mama bhujabalaṃ savīryaṃ kṛṣṇenaiva saha sarvamaiśvaryaṃ niryātamiti matvā adya mama bhāgya kṣaya iti vadansāyaṃ saṃdhyāraviriva niḥśeṣavinaṣṭatejāḥ svāṃ purīṃ samājagāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र श्लोकाः - अन्ये सर्वेऽवताराः स्युः कृष्णस्य चरितं महत् । भूभारकविनाशाय प्रादुर्भूतो रमापतिः

atra ślokāḥ - anye sarve'vatārāḥ syuḥ kṛṣṇasya caritaṃ mahat | bhūbhārakavināśāya prādurbhūto ramāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत्कृष्णस्य चरितं दुष्टानां नाशहेतवे । श्रीकृष्णः करुणासिंधुर्वैकुंठे मोदते सदा १०० 6.252.100। अत्यद्भुतमिदं देवि कृष्णस्य चरितं शुभम् । संग्रहेण मयैवोक्तं तव सर्वफलप्रदम्

etatkṛṣṇasya caritaṃ duṣṭānāṃ nāśahetave | śrīkṛṣṇaḥ karuṇāsiṃdhurvaikuṃṭhe modate sadā 100 6.252.100| atyadbhutamidaṃ devi kṛṣṇasya caritaṃ śubham | saṃgraheṇa mayaivoktaṃ tava sarvaphalapradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वासुदेवस्य चरितं यः पठेद्धरिसन्निधौ । स्मरेद्वा शृणुयाद्भक्त्या स याति परमं पदम्

vāsudevasya caritaṃ yaḥ paṭheddharisannidhau | smaredvā śṛṇuyādbhaktyā sa yāti paramaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महापातकयुक्तो वा तथोपपातकसंयुतः । बालकृष्णस्य चरितं श्रुत्वा पापैः प्रमुच्यते

mahāpātakayukto vā tathopapātakasaṃyutaḥ | bālakṛṣṇasya caritaṃ śrutvā pāpaiḥ pramucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वारवत्यां समासीनं रुक्मिणीसहितं हरिम् । स्मरन्वै महदैश्वर्यमनेनाप्नोत्यसंशयः

dvāravatyāṃ samāsīnaṃ rukmiṇīsahitaṃ harim | smaranvai mahadaiśvaryamanenāpnotyasaṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संग्रामे संकटे दुर्गे शत्रुभिः परिवेष्टिते । नेतारं सर्वदेवानां ध्यात्वा सुविजयी भवेत्

saṃgrāme saṃkaṭe durge śatrubhiḥ pariveṣṭite | netāraṃ sarvadevānāṃ dhyātvā suvijayī bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः स्मरेद्गोपकन्याभिः क्रीडंतं गोव्रजे शुभे । सर्वकामानवाप्नोति सौभाग्यं चैव विंदति

yaḥ smaredgopakanyābhiḥ krīḍaṃtaṃ govraje śubhe | sarvakāmānavāpnoti saubhāgyaṃ caiva viṃdati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महोपसर्गरोगाद्यैर्युक्तो यस्तु सनातनम् । जेतारं च महारौद्रीं कृत्यां काशीपुरे स्थिताम्

mahopasargarogādyairyukto yastu sanātanam | jetāraṃ ca mahāraudrīṃ kṛtyāṃ kāśīpure sthitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किमत्र बहुनोक्तेन सर्वकालेषु चाप्सु भे । कृष्णाय नम इत्येवं मंत्रमुच्चारयेद्बुधः

kimatra bahunoktena sarvakāleṣu cāpsu bhe | kṛṣṇāya nama ityevaṃ maṃtramuccārayedbudhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृष्णाय वासुदेवाय हरये परमात्मने । प्रणतः क्लेशनाशाय गोविंदाय नमोनमः

kṛṣṇāya vāsudevāya haraye paramātmane | praṇataḥ kleśanāśāya goviṃdāya namonamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमं मंत्रं जपन्देवि भक्त्या प्रतिदिनं नरः । सर्वपापविनिर्मुक्तो विष्णुलोकमवाप्नुयात्

imaṃ maṃtraṃ japandevi bhaktyā pratidinaṃ naraḥ | sarvapāpavinirmukto viṣṇulokamavāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेषामेव देवानामीश्वरोऽसौ जनार्दनः । रक्षणाय च लोकानामवस्थांतरमेति वै

sarveṣāmeva devānāmīśvaro'sau janārdanaḥ | rakṣaṇāya ca lokānāmavasthāṃtarameti vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिपुरं हंतुकामेन मया संपूजितो हरिः । बुद्धरूपधरः श्रीमान्मोहयामास तद्रिपून्

tripuraṃ haṃtukāmena mayā saṃpūjito hariḥ | buddharūpadharaḥ śrīmānmohayāmāsa tadripūn

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोहितास्तेन शास्त्रेण सर्वधर्मविवर्जिताः । नारायणास्त्रेण मया निहता देवशत्रवः

mohitāstena śāstreṇa sarvadharmavivarjitāḥ | nārāyaṇāstreṇa mayā nihatā devaśatravaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवतीर्य कलावंते ब्राह्मणस्य निवेशने । हनिष्यति तथा रौद्रान्म्लेच्छान्सर्वाञ्जनार्दनः

avatīrya kalāvaṃte brāhmaṇasya niveśane | haniṣyati tathā raudrānmlecchānsarvāñjanārdanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैस्तैर्भावैर्मयावस्थाः सर्वाः प्रोक्ता जगत्पतेः । किमन्यच्छ्रोतुकामासि तद्ब्रवीमि शुभानने

taistairbhāvairmayāvasthāḥ sarvāḥ proktā jagatpateḥ | kimanyacchrotukāmāsi tadbravīmi śubhānane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.