Library·Padma Purāṇa·6·6.41

Padma Purāṇa 6.41

युधिष्ठिर उवाच- कथिता वै त्वया कृष्ण सफलैकादशी शुभा । कथयस्व प्रसादेन शुक्लपक्षस्य या भवेत्

yudhiṣṭhira uvāca- kathitā vai tvayā kṛṣṇa saphalaikādaśī śubhā | kathayasva prasādena śuklapakṣasya yā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किन्नाम को विधिस्तस्याः को देवस्तत्र पूज्यते । कस्मै तुष्टो हृषीकेशस्त्वमेव पुरुषोत्तमः

kinnāma ko vidhistasyāḥ ko devastatra pūjyate | kasmai tuṣṭo hṛṣīkeśastvameva puruṣottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीकृष्ण उवाच-। शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि शुक्ला पौषस्य या भवेत् । कथयामि महाराज लोकानां हितकाम्यया

śrīkṛṣṇa uvāca-| śṛṇu rājanpravakṣyāmi śuklā pauṣasya yā bhavet | kathayāmi mahārāja lokānāṃ hitakāmyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वेण विधिना राजन्कर्त्तव्यैषा प्रयत्नतः । पुत्रदा नाम नाम्ना सा सर्वपापहरा परा

pūrveṇa vidhinā rājankarttavyaiṣā prayatnataḥ | putradā nāma nāmnā sā sarvapāpaharā parā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारायणोऽधिदेवोऽस्या कामदः सिद्धिदायकः । नातः परतरा काचित्त्रैलोक्ये सचराचरे

nārāyaṇo'dhidevo'syā kāmadaḥ siddhidāyakaḥ | nātaḥ paratarā kācittrailokye sacarācare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विद्यावंतं यशस्वंतं करोति च नरं हरिः । शृणु राजन्प्रवक्ष्यामि कथां पापहरां पराम्

vidyāvaṃtaṃ yaśasvaṃtaṃ karoti ca naraṃ hariḥ | śṛṇu rājanpravakṣyāmi kathāṃ pāpaharāṃ parām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भद्रावत्यां पुरा ह्यासीत्पुर्यां राजा सुकेतुमान् । तस्य राज्ञस्तथाराज्ञी चंपका नाम वर्त्तते

bhadrāvatyāṃ purā hyāsītpuryāṃ rājā suketumān | tasya rājñastathārājñī caṃpakā nāma varttate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रहीनेन राज्ञा च काले नीतो मनोरथैः । नैवात्मजं नृपो लेभे वंशकर्त्तारमेव च

putrahīnena rājñā ca kāle nīto manorathaiḥ | naivātmajaṃ nṛpo lebhe vaṃśakarttārameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनैव राज्ञा धर्मेण चिंतितं बहुकालतः । किं करोमि क्व गच्छामि सुतप्राप्तिः कथं भवेत्

tenaiva rājñā dharmeṇa ciṃtitaṃ bahukālataḥ | kiṃ karomi kva gacchāmi sutaprāptiḥ kathaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न राष्ट्रे न पुरे सौख्यं लेभे राजा सुकेतुमान् । साध्व्य स्वकांतया सार्द्धं प्रत्यहं दुःखितोऽभवत्

na rāṣṭre na pure saukhyaṃ lebhe rājā suketumān | sādhvya svakāṃtayā sārddhaṃ pratyahaṃ duḥkhito'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावुभौ दंपती नित्यं चिंताशोकपरायणौ । पितरोऽस्य जलं दत्तं कवोष्णमुपभुंजते

tāvubhau daṃpatī nityaṃ ciṃtāśokaparāyaṇau | pitaro'sya jalaṃ dattaṃ kavoṣṇamupabhuṃjate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राज्ञः पश्चान्न पश्यामो योऽस्मान्संतर्पयिष्यति । इत्येवं संस्मरंतोऽस्य दुःखिताः पितरोऽभवन्

rājñaḥ paścānna paśyāmo yo'smānsaṃtarpayiṣyati | ityevaṃ saṃsmaraṃto'sya duḥkhitāḥ pitaro'bhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न बांधवा न मित्राणि नामात्याः सुहृदस्तथा । रोचयंत्यस्य भूपस्य न गजाश्वाः पदातयः

na bāṃdhavā na mitrāṇi nāmātyāḥ suhṛdastathā | rocayaṃtyasya bhūpasya na gajāśvāḥ padātayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैराश्यं भूपतेस्तस्य नित्यं मनसि वर्त्तते । नरस्य पुत्रहीनस्य नास्ति वै जन्मनः फलम्

nairāśyaṃ bhūpatestasya nityaṃ manasi varttate | narasya putrahīnasya nāsti vai janmanaḥ phalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपुत्रस्य गृहं शून्यं हृदयं दुःखितं सदा । पितृदेवमनुष्याणां नानृणत्वं सुतं विना

aputrasya gṛhaṃ śūnyaṃ hṛdayaṃ duḥkhitaṃ sadā | pitṛdevamanuṣyāṇāṃ nānṛṇatvaṃ sutaṃ vinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन सुतमुत्पादयेन्नरः । इह लोके यशस्तेषां परलोके शुभा गतिः

tasmātsarvaprayatnena sutamutpādayennaraḥ | iha loke yaśasteṣāṃ paraloke śubhā gatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येषां तु पुण्यकर्तॄणां पुत्रजन्मगृहे भवेत् । आयुरारोग्यसंपत्तिस्तेषां गेहे प्रवर्तते

yeṣāṃ tu puṇyakartṝṇāṃ putrajanmagṛhe bhavet | āyurārogyasaṃpattisteṣāṃ gehe pravartate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रजन्म गृहे येषां लोकानां पुण्यकारिणाम् । पुण्यं विना न च प्राप्तिर्विष्णुभक्तिं विना नृप

putrajanma gṛhe yeṣāṃ lokānāṃ puṇyakāriṇām | puṇyaṃ vinā na ca prāptirviṣṇubhaktiṃ vinā nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्राश्च संपदो वापि निश्चयादिति मे मतिः । एवं विचिंत्यमानोऽसौ न शर्म लभते नृपः

putrāśca saṃpado vāpi niścayāditi me matiḥ | evaṃ viciṃtyamāno'sau na śarma labhate nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्यूषे चिंतयद्राजा निशीथे चिंतयत्ततः । स्वयमात्मविनाशं च चिंतयामास केतुमान्

pratyūṣe ciṃtayadrājā niśīthe ciṃtayattataḥ | svayamātmavināśaṃ ca ciṃtayāmāsa ketumān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मघाते दुर्गतिं च चिंतयित्वा तदा नृपः । दृष्ट्वात्मदेहं पतितमपुत्रत्वं तथैव च

ātmaghāte durgatiṃ ca ciṃtayitvā tadā nṛpaḥ | dṛṣṭvātmadehaṃ patitamaputratvaṃ tathaiva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनर्विचार्यात्मबुद्ध्या आत्मनो हितकारणम् । अश्वारूढस्ततो राजा जगाम गहनं वनम्

punarvicāryātmabuddhyā ātmano hitakāraṇam | aśvārūḍhastato rājā jagāma gahanaṃ vanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरोहितादयः सर्वे न जानंति गतं नृपम् । गंभीरे विपिने राजा मृगपक्षिनिषेविते

purohitādayaḥ sarve na jānaṃti gataṃ nṛpam | gaṃbhīre vipine rājā mṛgapakṣiniṣevite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचचार तदा राजा वनवृक्षान्विलोकयन् । वटानश्वत्थबिल्वांश्च खर्जूरान्पनसांस्तथा

vicacāra tadā rājā vanavṛkṣānvilokayan | vaṭānaśvatthabilvāṃśca kharjūrānpanasāṃstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बकुलान्सप्तपर्णांश्च तिंदुकांस्तिलकानपि । शालांस्तालांस्तमालांश्च ददर्श सरलान्नृपः

bakulānsaptaparṇāṃśca tiṃdukāṃstilakānapi | śālāṃstālāṃstamālāṃśca dadarśa saralānnṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इंगुदी ककुभांश्चैव श्लेष्मातकनगांस्तथा । शल्लकान्करमर्दांश्च पाटलान्बदरानपि

iṃgudī kakubhāṃścaiva śleṣmātakanagāṃstathā | śallakānkaramardāṃśca pāṭalānbadarānapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशोकांश्च पलाशांश्च शृगालाञ्शशकानपि । वनमार्जारमहिषान्शल्लकांश्चमरानपि

aśokāṃśca palāśāṃśca śṛgālāñśaśakānapi | vanamārjāramahiṣānśallakāṃścamarānapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श भुजगान्राजा वल्मीकादर्द्धनिःसृतान् । तथा वनगजान् मत्तान् कलभैः सह संगतान्

dadarśa bhujagānrājā valmīkādarddhaniḥsṛtān | tathā vanagajān mattān kalabhaiḥ saha saṃgatān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यूथपांश्च चतुर्दंतान्करिणीयूथमध्यगान् । तान्दृष्ट्वा चिंतयामास आत्मनः स गजान्नृपः

yūthapāṃśca caturdaṃtānkariṇīyūthamadhyagān | tāndṛṣṭvā ciṃtayāmāsa ātmanaḥ sa gajānnṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां स विचरन्मध्ये राजा शोभामवाप ह । महदाश्चर्यसंयुक्तं ददृशे विपिनं नृपः

teṣāṃ sa vicaranmadhye rājā śobhāmavāpa ha | mahadāścaryasaṃyuktaṃ dadṛśe vipinaṃ nṛpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मार्गे शिवारुतान्शृण्वन्नुलूकविरुतं तथा । तांस्तानृक्षमृगान्पश्यन्बभ्राम वनमध्यतः

mārge śivārutānśṛṇvannulūkavirutaṃ tathā | tāṃstānṛkṣamṛgānpaśyanbabhrāma vanamadhyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ददर्श गहनं नृपो मध्यगते रवौ । क्षुत्तृड्भ्यां पीडितो राजा इतश्चेतश्च धावति

evaṃ dadarśa gahanaṃ nṛpo madhyagate ravau | kṣuttṛḍbhyāṃ pīḍito rājā itaścetaśca dhāvati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नृपतिश्चिंतयामास संशुष्कगलकंधरः । मया तु किं कृतं कर्म प्राप्तं दुःखं यदीदृशम्

nṛpatiściṃtayāmāsa saṃśuṣkagalakaṃdharaḥ | mayā tu kiṃ kṛtaṃ karma prāptaṃ duḥkhaṃ yadīdṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मया वै तोषिता देवा यज्ञैः पूजाभिरेव च । तथैव ब्राह्मणा दानैस्तोषिता मिष्टभोजनैः

mayā vai toṣitā devā yajñaiḥ pūjābhireva ca | tathaiva brāhmaṇā dānaistoṣitā miṣṭabhojanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजाश्चैव सदा कालं पुत्रवत्पालिता भृशम् । कस्माद्दुःखं मया प्राप्तमीदृशं दारुणं महत्

prajāścaiva sadā kālaṃ putravatpālitā bhṛśam | kasmādduḥkhaṃ mayā prāptamīdṛśaṃ dāruṇaṃ mahat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चिंतापरो राजा जगामैवाग्रतो वनम् । सुकृतस्य प्रभावेन सरो दृष्टमनुत्तमम्

iti ciṃtāparo rājā jagāmaivāgrato vanam | sukṛtasya prabhāvena saro dṛṣṭamanuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मीनसंस्पर्शमानं च पद्मैश्चापरशोभितम् । कारंडैश्चक्रवाकैश्च राजहंसैश्च शोभितम्

mīnasaṃsparśamānaṃ ca padmaiścāparaśobhitam | kāraṃḍaiścakravākaiśca rājahaṃsaiśca śobhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मकरैर्बहुभिर्मत्स्यैरन्यैर्जलचरैर्युतम् । समीपे सरसस्तस्य मुनीनामाश्रमान्बहून्

makarairbahubhirmatsyairanyairjalacarairyutam | samīpe sarasastasya munīnāmāśramānbahūn

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श राजा लक्ष्मीवान्शकुनैः शुभशंसिभिः । दक्षिणं प्रास्फुरन्नेत्रमथ सव्येतरः करः

dadarśa rājā lakṣmīvānśakunaiḥ śubhaśaṃsibhiḥ | dakṣiṇaṃ prāsphurannetramatha savyetaraḥ karaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रास्फुरन्नृपतेस्तस्य कथयञ्शोभनं फलम् । तस्य तीरे मुनीन्दृष्ट्वा कुर्वाणन्नैगमं जपम्

prāsphurannṛpatestasya kathayañśobhanaṃ phalam | tasya tīre munīndṛṣṭvā kurvāṇannaigamaṃ japam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हर्षेण महताविष्टो बभूव नृपनंदनः । अवतीर्य हयात्तस्मान्मुनीनामग्रतः स्थितः

harṣeṇa mahatāviṣṭo babhūva nṛpanaṃdanaḥ | avatīrya hayāttasmānmunīnāmagrataḥ sthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथक्पृथग्ववंदेऽसौ मुनींस्तान्शंसितव्रतान् । कृतांजलिपुटो भूत्वा दंडवच्च पुनः पुनः

pṛthakpṛthagvavaṃde'sau munīṃstānśaṃsitavratān | kṛtāṃjalipuṭo bhūtvā daṃḍavacca punaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्यूचुस्तेऽपि मुनयः प्रसन्ना नृपते वयम् । राजोवाच- के भवंतोऽत्र कथ्यंतां का चाख्या भवतामपि । किमर्थं संगता यूयं सत्यं वदत मेऽग्रतः

pratyūcuste'pi munayaḥ prasannā nṛpate vayam | rājovāca- ke bhavaṃto'tra kathyaṃtāṃ kā cākhyā bhavatāmapi | kimarthaṃ saṃgatā yūyaṃ satyaṃ vadata me'grataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनय ऊचुः- विश्वेदेवा वयं राजन्स्नानार्थमिह चागताः । माघो निकटमायात एतस्मात्पंचमेऽहनि

munaya ūcuḥ- viśvedevā vayaṃ rājansnānārthamiha cāgatāḥ | māgho nikaṭamāyāta etasmātpaṃcame'hani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्य चैकादशी राजन्पुत्रदा नाम नामतः । पुत्रं ददात्यसौ विष्णुः पुत्रदा कारिणां नृणाम्

adya caikādaśī rājanputradā nāma nāmataḥ | putraṃ dadātyasau viṣṇuḥ putradā kāriṇāṃ nṛṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजोवाच- एष वै संशयो मह्यं पुत्रस्योत्पादने महान् । यदि तुष्टा भवंतो वै पुत्रं मे दीयतां तदा

rājovāca- eṣa vai saṃśayo mahyaṃ putrasyotpādane mahān | yadi tuṣṭā bhavaṃto vai putraṃ me dīyatāṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुनिरुवाच- अद्यैव दिवसे राजन्पुत्रदा नाम वर्तते । एकादशीति विख्यातं क्रियतां व्रतमुत्तमम्

muniruvāca- adyaiva divase rājanputradā nāma vartate | ekādaśīti vikhyātaṃ kriyatāṃ vratamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिषेकात्ततोऽस्माकं केशवस्य प्रसादतः । अवश्यं तव राजेंद्र पुत्रप्राप्तिर्भविष्यति

abhiṣekāttato'smākaṃ keśavasya prasādataḥ | avaśyaṃ tava rājeṃdra putraprāptirbhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवं वचनात्तेषां कृतं राज्ञा व्रतोत्तमम् । मुनीनामुपदेशेन पुत्रदा या विधानतः

ityevaṃ vacanātteṣāṃ kṛtaṃ rājñā vratottamam | munīnāmupadeśena putradā yā vidhānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वादश्यां पारणं कृत्वा मुनीन्नत्वा पुनः पुनः । आजगाम गृहं राजा राज्ञी गर्भमथादधौ 6.41.५०। पुत्रो जातः सूतिकाले तेजस्वी पुण्यकर्मणा । पितरं तोषयामास प्रजापालो बभूव सः

dvādaśyāṃ pāraṇaṃ kṛtvā munīnnatvā punaḥ punaḥ | ājagāma gṛhaṃ rājā rājñī garbhamathādadhau 6.41.50| putro jātaḥ sūtikāle tejasvī puṇyakarmaṇā | pitaraṃ toṣayāmāsa prajāpālo babhūva saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माद्राजन्प्रकर्त्तव्यं पुत्रदा व्रतमुत्तमम् । लोकानां तु हितार्थाय तवाग्रे कथितं मया

tasmādrājanprakarttavyaṃ putradā vratamuttamam | lokānāṃ tu hitārthāya tavāgre kathitaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकचित्तास्तु ये मर्त्याः कुर्वंति पुत्रदा व्रतम् । पुत्रान्प्राप्येह लोके तु मृतास्ते स्वर्गगामिनः । पठनाच्छ्रवणाद्राजन्नग्निष्टोमफलं लभेत्

ekacittāstu ye martyāḥ kurvaṃti putradā vratam | putrānprāpyeha loke tu mṛtāste svargagāminaḥ | paṭhanācchravaṇādrājannagniṣṭomaphalaṃ labhet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.