जैमिनिरुवाच-
गङ्गाद्वारस्य माहात्म्यं त्वत्प्रसादाच्छ्रुतं मया ।
प्रयागस्य च माहात्म्यमिदानीं श्रोतुमिष्यसे
jaiminiruvāca-
gaṅgādvārasya māhātmyaṃ tvatprasādācchrutaṃ mayā |
prayāgasya ca māhātmyamidānīṃ śrotumiṣyase
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गाब्धिसङ्गमस्यापि माहात्म्यं कथ्यतां मुने ।
न सम्यक्कथितुं कोऽपि शक्नोति त्वदृते क्षितौ
gaṅgābdhisaṅgamasyāpi māhātmyaṃ kathyatāṃ mune |
na samyakkathituṃ ko'pi śaknoti tvadṛte kṣitau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच-
प्रयागस्य फलं वत्स गङ्गाब्धिसङ्गमस्य च ।
सम्यग्वक्तुं न शक्नोमि संक्षेपाच्छ्रूयतां द्विज
vyāsa uvāca-
prayāgasya phalaṃ vatsa gaṅgābdhisaṅgamasya ca |
samyagvaktuṃ na śaknomi saṃkṣepācchrūyatāṃ dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कोटिब्रह्माण्डमध्येषु यानि तीर्थानि वै मुने ।
प्रयांति तानि सर्वाणि प्रयागप्रतिमां तु किम्
koṭibrahmāṇḍamadhyeṣu yāni tīrthāni vai mune |
prayāṃti tāni sarvāṇi prayāgapratimāṃ tu kim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गाया यमुनायाश्च सरस्वत्याश्च सङ्गमे ।
प्रशंसंति सुराः सर्वे ब्रह्मविष्णुशिवादयः
gaṅgāyā yamunāyāśca sarasvatyāśca saṅgame |
praśaṃsaṃti surāḥ sarve brahmaviṣṇuśivādayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मकरस्थे रवौ माघे स्नानं ये तत्र कुर्वते ।
तेषामागमनं नास्ति विष्णुलोकात्कदाचन
makarasthe ravau māghe snānaṃ ye tatra kurvate |
teṣāmāgamanaṃ nāsti viṣṇulokātkadācana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गवां कोटिसहस्राणि वाजिमेधमुखाध्वराः ।
मेरुतुल्यसुवर्णानि दानान्यन्यानि च द्विज
gavāṃ koṭisahasrāṇi vājimedhamukhādhvarāḥ |
merutulyasuvarṇāni dānānyanyāni ca dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुरुक्षेत्रे पुष्करे च प्रभासे च गयासु च ।
हुत्वा दत्वा च विप्रेभ्यो यत्फलं प्राप्यते बुधैः
kurukṣetre puṣkare ca prabhāse ca gayāsu ca |
hutvā datvā ca viprebhyo yatphalaṃ prāpyate budhaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माघे स्नात्वा प्रयागे तु तस्मात्कोटिगुणं भवेत् ।
तस्मात्समस्ततीर्थानां प्रयागः परमः स्मृतः
māghe snātvā prayāge tu tasmātkoṭiguṇaṃ bhavet |
tasmātsamastatīrthānāṃ prayāgaḥ paramaḥ smṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सिंहराशिस्थिते सूर्ये गोदावर्यां द्विजोत्तम ।
चिरमुग्रतपस्तप्त्वा स्नानदानव्रतादिभिः
siṃharāśisthite sūrye godāvaryāṃ dvijottama |
ciramugratapastaptvā snānadānavratādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेदागमपुराणोक्तं यत्पुण्यमक्षयं भवेत् ।
माघे स्नात्वा प्रयागे तु तत्पुण्यं नात्र संशयः
vedāgamapurāṇoktaṃ yatpuṇyamakṣayaṃ bhavet |
māghe snātvā prayāge tu tatpuṇyaṃ nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
फाल्गुने कृष्णपक्षे तु चतुर्दश्यामुपोषितः ।
काश्यां यत्फलमाप्नोति तन्मे निगदतः शृणु
phālgune kṛṣṇapakṣe tu caturdaśyāmupoṣitaḥ |
kāśyāṃ yatphalamāpnoti tanme nigadataḥ śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कोटिजन्मार्जितैः पापैर्विमुक्तः सर्वरूपधृक् ।
उद्धृत्य कोटिपुरुषाञ्छिवेन सह मोदते
koṭijanmārjitaiḥ pāpairvimuktaḥ sarvarūpadhṛk |
uddhṛtya koṭipuruṣāñchivena saha modate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माघेमासे प्रयागे तु स्नात्वा सकृदपि द्विजः ।
कल्पकोटिशतं विष्णुं संपूज्यान्यत्र यत्फलम्
māghemāse prayāge tu snātvā sakṛdapi dvijaḥ |
kalpakoṭiśataṃ viṣṇuṃ saṃpūjyānyatra yatphalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकाहमपि संपूज्य मकरस्थे दिवाकरे ।
सत्यं सत्यमहं वच्मि सर्वमेवाक्षयं भवेत्
ekāhamapi saṃpūjya makarasthe divākare |
satyaṃ satyamahaṃ vacmi sarvamevākṣayaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावद्दिनं माघमासे तत्र तिष्ठति मानवः ।
तावत्कल्पशतं विप्र मोदते विष्णुना सह
yāvaddinaṃ māghamāse tatra tiṣṭhati mānavaḥ |
tāvatkalpaśataṃ vipra modate viṣṇunā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गायमुनयोस्तोये स्नानं येन कृतं सकृत् ।
सद्यस्तद्दर्शनात्पापैर्मुच्यते सर्वपातकैः
gaṅgāyamunayostoye snānaṃ yena kṛtaṃ sakṛt |
sadyastaddarśanātpāpairmucyate sarvapātakaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तर्तुं यदीच्छंति जनाः संसाराब्धिं सुदुस्तरम् ।
गङ्गायमुनयोः स्नात्वा भक्त्या पश्यंतु माधवम्
tartuṃ yadīcchaṃti janāḥ saṃsārābdhiṃ sudustaram |
gaṅgāyamunayoḥ snātvā bhaktyā paśyaṃtu mādhavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यजंति मानवास्तत्र यद्यदिष्ट्वा कलेवरम् ।
सद्यो लभंते विप्रर्षे तत्तदेव न संशयः
yajaṃti mānavāstatra yadyadiṣṭvā kalevaram |
sadyo labhaṃte viprarṣe tattadeva na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इतिहासमिहैवाहं कथयामि निशामय ।
यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मुक्तो भवति मानवः
itihāsamihaivāhaṃ kathayāmi niśāmaya |
yacchrutvā sarvapāpebhyo mukto bhavati mānavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणिधिर्नाम तत्रासीद्वैश्य एको महाधनी ।
देवतातिथिपूजासु विप्रभक्त्येकतत्परः
praṇidhirnāma tatrāsīdvaiśya eko mahādhanī |
devatātithipūjāsu viprabhaktyekatatparaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्य पद्मावती नाम धर्मपत्नी पतिव्रता ।
चार्वङ्गी शीलयुक्ता च कुलजा प्रियवादिनी
tasya padmāvatī nāma dharmapatnī pativratā |
cārvaṅgī śīlayuktā ca kulajā priyavādinī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रीणां योग्या गुणा ये ये सृष्टाः श्रीपरमेष्ठिना ।
तच्छरीरे गुणास्ते ते निवसंति द्विजोत्तम
strīṇāṃ yogyā guṇā ye ye sṛṣṭāḥ śrīparameṣṭhinā |
taccharīre guṇāste te nivasaṃti dvijottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथासौप्रणिधिर्वैश्यः समादायधनं बहु ।
वाणिज्यार्थे गतो विप्र शुभे लग्ने शुभे तिथौ
athāsaupraṇidhirvaiśyaḥ samādāyadhanaṃ bahu |
vāṇijyārthe gato vipra śubhe lagne śubhe tithau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनाद्धर्मः प्रभवति धनाच्च विपुलं यशः ।
धनात्कुलमवाप्नोति भवेत्किं वा धनादृते
dhanāddharmaḥ prabhavati dhanācca vipulaṃ yaśaḥ |
dhanātkulamavāpnoti bhavetkiṃ vā dhanādṛte
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनहीनं जनं दृष्ट्वा सखापि वा पलायते ।
मेघःशरद्यंबुहीनः खंडं खंडं नयेन्महत्
dhanahīnaṃ janaṃ dṛṣṭvā sakhāpi vā palāyate |
meghaḥśaradyaṃbuhīnaḥ khaṃḍaṃ khaṃḍaṃ nayenmahat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खादितुं प्राप्यते यावत्तावदेव हि बांधवाः ।
धनं यस्य कुलं तस्य बुद्धिस्तस्य स पंडितः
khādituṃ prāpyate yāvattāvadeva hi bāṃdhavāḥ |
dhanaṃ yasya kulaṃ tasya buddhistasya sa paṃḍitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्थैर्विहीनः पुरुषो जीवन्नपि मृतोपमः ।
धर्मार्थविद्यार्जनतो मतिर्यस्य नि वर्तते
arthairvihīnaḥ puruṣo jīvannapi mṛtopamaḥ |
dharmārthavidyārjanato matiryasya ni vartate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञेयः स मूर्खः सुतरामधिकस्याधिकं फलम् ।
कर्त्तव्यः सततं धर्मश्चार्जितव्यं सदाधनम्
jñeyaḥ sa mūrkhaḥ sutarāmadhikasyādhikaṃ phalam |
karttavyaḥ satataṃ dharmaścārjitavyaṃ sadādhanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिक्षितव्या सदा विद्या पुंभिरेव विचक्षणैः ।
दानाद्धनं च विद्या च वर्द्धते प्रतिवासरम्
śikṣitavyā sadā vidyā puṃbhireva vicakṣaṇaiḥ |
dānāddhanaṃ ca vidyā ca varddhate prativāsaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धर्मस्तु वर्द्धते नैव रक्षतेन विना नृणाम् ।
काष्ठं तृणं तुषं वापि संप्राप्य न परित्यजेत्
dharmastu varddhate naiva rakṣatena vinā nṛṇām |
kāṣṭhaṃ tṛṇaṃ tuṣaṃ vāpi saṃprāpya na parityajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुमान्संचयशीलोऽपि कदाचिन्नावसीदति ।
ततोऽसौ प्रणिधिर्वैश्यो नियोज्य स्त्रियमालये
pumānsaṃcayaśīlo'pi kadācinnāvasīdati |
tato'sau praṇidhirvaiśyo niyojya striyamālaye
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहव्यापारनिष्णातो वाणिज्येन जगाम ह ।
अथैकदा तस्य पत्नी गृहीत्वोद्वर्तनादिकम्
gṛhavyāpāraniṣṇāto vāṇijyena jagāma ha |
athaikadā tasya patnī gṛhītvodvartanādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सखीभिः सह विप्रर्षे जगाम स्नानहेतवे ।
ततो धनुर्ध्वजो नाम स्वयं च पातकाश्रयः
sakhībhiḥ saha viprarṣe jagāma snānahetave |
tato dhanurdhvajo nāma svayaṃ ca pātakāśrayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निजेच्छया प्रकुर्वंतीं स्नानकर्म ददर्श ताम् ।
विकसत्स्वर्णपुष्पाढ्यां प्रफुल्लकमलाननाम्
nijecchayā prakurvaṃtīṃ snānakarma dadarśa tām |
vikasatsvarṇapuṣpāḍhyāṃ praphullakamalānanām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृगशावदृशं चारु पीनोन्नतपयोधराम् ।
तां वैश्यपत्नीमालोक्य श्वपचोऽसौ स्मरातुरः
mṛgaśāvadṛśaṃ cāru pīnonnatapayodharām |
tāṃ vaiśyapatnīmālokya śvapaco'sau smarāturaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच प्रहसन्वाणीं निजमूर्तिमचिंतयन् ।
धनुर्ध्वज उवाच-
कासि कल्याणि सुश्रोणि चारुहासिनि सुन्दरि
uvāca prahasanvāṇīṃ nijamūrtimaciṃtayan |
dhanurdhvaja uvāca-
kāsi kalyāṇi suśroṇi cāruhāsini sundari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनो हरसि मे कस्मात्सुयौवनरसैः प्रिये ।
विशालजघने तन्वि मया गुणवता सह
mano harasi me kasmātsuyauvanarasaiḥ priye |
viśālajaghane tanvi mayā guṇavatā saha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणवत्या त्वया सर्वं सुखमत्यनुभूयताम् ।
धनुर्ध्वजवचः श्रुत्वा तस्याः सख्यस्ततो द्विज
guṇavatyā tvayā sarvaṃ sukhamatyanubhūyatām |
dhanurdhvajavacaḥ śrutvā tasyāḥ sakhyastato dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊचुर्वाक्यं तथा क्रुद्धाः संदष्टदशनच्छदाः ।
सख्य ऊचुः-
अरे मूढ दुराचार दुराचारकुलोद्भव
ūcurvākyaṃ tathā kruddhāḥ saṃdaṣṭadaśanacchadāḥ |
sakhya ūcuḥ-
are mūḍha durācāra durācārakulodbhava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पादनिष्प्रेक्षणमपि नैतस्यास्ते प्रदीयते ।
इयं पतिव्रता नारी धर्मकर्मपरायणा
pādaniṣprekṣaṇamapi naitasyāste pradīyate |
iyaṃ pativratā nārī dharmakarmaparāyaṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आत्मानं सुखमिच्छद्भिः पापदृष्ट्या न दृश्यते ।
परस्त्रीमुखसौंदर्यं परद्रव्यं च सर्वदा
ātmānaṃ sukhamicchadbhiḥ pāpadṛṣṭyā na dṛśyate |
parastrīmukhasauṃdaryaṃ paradravyaṃ ca sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्ट्वा कामाग्निसंखिन्ना दह्यंते मूढमानसाः ।
याहि पापमते दूरं मा वदोक्तिं सुदुःसहाम्
dṛṣṭvā kāmāgnisaṃkhinnā dahyaṃte mūḍhamānasāḥ |
yāhi pāpamate dūraṃ mā vadoktiṃ suduḥsahām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वयमेव भवंतं न स्पृशामश्चरणैरपि ।
धनुर्ध्वज उवाच-
धिगस्त्वमुं जातिशब्दं संजानन्नखिलं गुणम्
vayameva bhavaṃtaṃ na spṛśāmaścaraṇairapi |
dhanurdhvaja uvāca-
dhigastvamuṃ jātiśabdaṃ saṃjānannakhilaṃ guṇam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संभावितो न युष्माभिः श्वपचत्वे यतोऽधुना ।
कनकं मदिरापूर्णं कलशाभ्यंतरस्थितम्
saṃbhāvito na yuṣmābhiḥ śvapacatve yato'dhunā |
kanakaṃ madirāpūrṇaṃ kalaśābhyaṃtarasthitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संप्राप्य को न गृह्णाति तद्गुणग्रामवित्पुमान् ।
अतोऽहं युवतीमेनां यथा प्राप्नोमि सांप्रतम्
saṃprāpya ko na gṛhṇāti tadguṇagrāmavitpumān |
ato'haṃ yuvatīmenāṃ yathā prāpnomi sāṃpratam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा कुरुत हे सख्यः शरणं भो गतोस्मि यत् ।
इति ब्रुवंतं तं मूढं भूयोभूयो द्विजोत्तम
tathā kuruta he sakhyaḥ śaraṇaṃ bho gatosmi yat |
iti bruvaṃtaṃ taṃ mūḍhaṃ bhūyobhūyo dvijottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊचुर्वाक्यमिदं तास्तु जातात्यंतकुतूहलाः ।
सख्य ऊचुः-
यद्येतां रमणीं नूनमिच्छसि त्वं सुदुर्म्मते
ūcurvākyamidaṃ tāstu jātātyaṃtakutūhalāḥ |
sakhya ūcuḥ-
yadyetāṃ ramaṇīṃ nūnamicchasi tvaṃ sudurmmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गायमुनयोः शीघ्रं शरीरं संगमे त्यज ।
मिथःकृतमुखालोका हसंत्यस्तास्ततो द्विज
gaṅgāyamunayoḥ śīghraṃ śarīraṃ saṃgame tyaja |
mithaḥkṛtamukhālokā hasaṃtyastāstato dvija
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तां साधुपत्नीमादाय ययुर्निजगृहांतरम् ।
ततोऽसौ श्वपचो मोहाद्ब्रह्महत्यासहस्रकृत् ५० 7.4.50।
गंगायमुनयोस्तोये तामिष्ट्वा पंचतां गतः ।
तत्स्वामिसदृशाकारः समस्तगुणवान्बली
tāṃ sādhupatnīmādāya yayurnijagṛhāṃtaram |
tato'sau śvapaco mohādbrahmahatyāsahasrakṛt 50 7.4.50|
gaṃgāyamunayostoye tāmiṣṭvā paṃcatāṃ gataḥ |
tatsvāmisadṛśākāraḥ samastaguṇavānbalī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स च एव श्वपाकोऽसौ स्ववृत्तांतं स्मरन्नभूत् ।
ततोऽसौ प्रणिधिर्वैश्यस्तस्मिन्नेव दिने शुभे
sa ca eva śvapāko'sau svavṛttāṃtaṃ smarannabhūt |
tato'sau praṇidhirvaiśyastasminneva dine śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृत्वा वाणिज्यमायातः स्वकीयं निलयं प्रति ।
श्वपाकोऽपि ततो विप्रस्तस्या वासं विवेश ह
kṛtvā vāṇijyamāyātaḥ svakīyaṃ nilayaṃ prati |
śvapāko'pi tato viprastasyā vāsaṃ viveśa ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रणिधेः सदृशो रूपैर्वयोभिश्च गुणैरपि ।
एकाकारौ समालोक्य पुरःस्थौ तौ गुणाकरौ
praṇidheḥ sadṛśo rūpairvayobhiśca guṇairapi |
ekākārau samālokya puraḥsthau tau guṇākarau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कस्याहं दयिता को वा मम भर्त्तेत्यचिंतयत् ।
ततः सा विस्मिता साध्वी विलोक्य तत्पतिद्वयम्
kasyāhaṃ dayitā ko vā mama bharttetyaciṃtayat |
tataḥ sā vismitā sādhvī vilokya tatpatidvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तुष्टाव माधवं देवं वचनैः कोमलाक्षरैः
tuṣṭāva mādhavaṃ devaṃ vacanaiḥ komalākṣaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मावत्युवाच-
नमामि गोविन्दमनन्तमूर्तिं शक्रादिदेवार्चितपादपद्मम् ।
योगेश्वरं योगविदां निरीहं योगप्रदं योगिभिरर्चनीयम्
padmāvatyuvāca-
namāmi govindamanantamūrtiṃ śakrādidevārcitapādapadmam |
yogeśvaraṃ yogavidāṃ nirīhaṃ yogapradaṃ yogibhirarcanīyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमोऽस्तु ते कैटभमर्द्दनाय नमो मधुध्वंसकराय तुभ्यम् ।
नमोऽस्तु कंसासुरनाशनाय नमोऽस्तु चाणूरनिपातनाय
namo'stu te kaiṭabhamarddanāya namo madhudhvaṃsakarāya tubhyam |
namo'stu kaṃsāsuranāśanāya namo'stu cāṇūranipātanāya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमोऽस्तु वेदोद्धरणाग्रनित्यं नमोऽस्तु भूम्युद्धरणाय तुभ्यम् ।
नमोस्तु पृथ्वीधरणक्षमाय नमोस्तु दैत्यांतकराय तुभ्यम्
namo'stu vedoddharaṇāgranityaṃ namo'stu bhūmyuddharaṇāya tubhyam |
namostu pṛthvīdharaṇakṣamāya namostu daityāṃtakarāya tubhyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गांबुधौ तांघ्रियुगाय तुभ्यं नमोस्तु राजन्यकुलांतकाय ।
नमोस्तु ते रावणवंशहंत्रे अलं च दैत्यांतकराय तुभ्यम्
gaṅgāṃbudhau tāṃghriyugāya tubhyaṃ namostu rājanyakulāṃtakāya |
namostu te rāvaṇavaṃśahaṃtre alaṃ ca daityāṃtakarāya tubhyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमोस्तु ते चाध्वरनिंदकाय नमोस्तु ते म्लेच्छकुलांतकाय ।
नमोऽस्तु ते हृत्कमलासनाय नमोऽस्तु ते सर्वरिपुध्वजाय
namostu te cādhvaraniṃdakāya namostu te mlecchakulāṃtakāya |
namo'stu te hṛtkamalāsanāya namo'stu te sarvaripudhvajāya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसीद गोपीजनवल्लभ प्रभो धृतैकहस्ताचलदेवदेव ।
प्रसीद लक्ष्मीमुखपद्मभृंग प्रसीद विष्णो सततं नमस्ते
prasīda gopījanavallabha prabho dhṛtaikahastācaladevadeva |
prasīda lakṣmīmukhapadmabhṛṃga prasīda viṣṇo satataṃ namaste
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रसीद पद्मेक्षणचक्रपाणे कौमोदकीहस्तगदाधर त्वम् ।
प्रसीद विष्णो धृतपांचजन्य नमोस्तु ते पद्मधराय नित्यम्
prasīda padmekṣaṇacakrapāṇe kaumodakīhastagadādhara tvam |
prasīda viṣṇo dhṛtapāṃcajanya namostu te padmadharāya nityam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संसारकौतुहलमंदिरे ते मोहांधकारे च विवेकदीपे ।
संमोहिता केशव मायया हि त्वदीयया नित्यमहं भ्रमामि
saṃsārakautuhalamaṃdire te mohāṃdhakāre ca vivekadīpe |
saṃmohitā keśava māyayā hi tvadīyayā nityamahaṃ bhramāmi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विरञ्चि सेन्द्रार्कमुखाः सुरेन्द्रा मायां न जानन्ति तवासुरारे ।
मानुष्यहं किं तव वेद्मि मायां पुरोभ्रमं मे हरसानुकंपम्
virañci sendrārkamukhāḥ surendrā māyāṃ na jānanti tavāsurāre |
mānuṣyahaṃ kiṃ tava vedmi māyāṃ purobhramaṃ me harasānukaṃpam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच-
तस्याः स्तवं समाकर्ण्य भगवान्माधवः प्रभुः ।
समालोक्य जगन्नाथश्चतुर्वर्गफलप्रदः
vyāsa uvāca-
tasyāḥ stavaṃ samākarṇya bhagavānmādhavaḥ prabhuḥ |
samālokya jagannāthaścaturvargaphalapradaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आविर्बभूव सहसा सूर्यकोटिसमप्रभः ।
सा मूर्ध्ना भूमिमालोक्य ववंदे तत्पदद्वयम्
āvirbabhūva sahasā sūryakoṭisamaprabhaḥ |
sā mūrdhnā bhūmimālokya vavaṃde tatpadadvayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमस्ते कमलाकान्त भुक्तिमुक्तिफलप्रद ।
हर मे ज्ञानहीनायाः स्वकीय मतिविभ्रमम्
namaste kamalākānta bhuktimuktiphalaprada |
hara me jñānahīnāyāḥ svakīya mativibhramam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीभगवानुवाच-
भ्रमं जहीहि चार्वंगि द्वावेतौ हि पती तव ।
एकभावेन सुश्रोणि कुरु सेवां तयोः सदा
śrībhagavānuvāca-
bhramaṃ jahīhi cārvaṃgi dvāvetau hi patī tava |
ekabhāvena suśroṇi kuru sevāṃ tayoḥ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यश्च ते प्रणिधिः स्वामी मद्भक्तस्तरुणः सुधीः ।
भोक्तुं सुखफलं साध्वि सोऽभवद्द्विविधः स्वयम्
yaśca te praṇidhiḥ svāmī madbhaktastaruṇaḥ sudhīḥ |
bhoktuṃ sukhaphalaṃ sādhvi so'bhavaddvividhaḥ svayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनन्तरूपिणी लक्ष्मीर्यथा क्रीडे मया सह ।
तथा त्वमपि सुश्रोणि भुंक्ष्व ताभ्यां सुखं सदा
anantarūpiṇī lakṣmīryathā krīḍe mayā saha |
tathā tvamapi suśroṇi bhuṃkṣva tābhyāṃ sukhaṃ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मावत्युवाच-
एकस्या द्वौ पती देव न प्रशंसन्ति मानवाः ।
मग्नां लज्जाब्धिकल्लोले मामुद्धर दयामय
padmāvatyuvāca-
ekasyā dvau patī deva na praśaṃsanti mānavāḥ |
magnāṃ lajjābdhikallole māmuddhara dayāmaya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीभगवानुवाच-
यदापकीर्तितः साध्वि बिभेषि त्वं ध्रुवं भुवि ।
तदा मत्पुरमागच्छ ताभ्यां सह वरानने
śrībhagavānuvāca-
yadāpakīrtitaḥ sādhvi bibheṣi tvaṃ dhruvaṃ bhuvi |
tadā matpuramāgaccha tābhyāṃ saha varānane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विमानमागतं सद्यस्ततो भगवदाज्ञया ।
तौ समादाय वैकुण्ठं सा गंतुमुपचक्रमे
vimānamāgataṃ sadyastato bhagavadājñayā |
tau samādāya vaikuṇṭhaṃ sā gaṃtumupacakrame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथ सा पथिगच्छन्ती भर्तृभ्यां सह जैमिने ।
ददर्शैकं महात्मानं रथस्थं स्त्रीसमन्वितम्
atha sā pathigacchantī bhartṛbhyāṃ saha jaimine |
dadarśaikaṃ mahātmānaṃ rathasthaṃ strīsamanvitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धृतं कमलपत्राक्षैरतसीकुसुमप्रभैः ।
चतुर्भुजैर्दूतगणैरासीनैर्गरुडोपरि
dhṛtaṃ kamalapatrākṣairatasīkusumaprabhaiḥ |
caturbhujairdūtagaṇairāsīnairgaruḍopari
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुदूतांस्ततस्तांस्तु विष्णुरूपान्वरांगना ।
कोऽयं रथस्थः पुरुष इति पप्रच्छ सा सती
viṣṇudūtāṃstatastāṃstu viṣṇurūpānvarāṃganā |
ko'yaṃ rathasthaḥ puruṣa iti papraccha sā satī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
के वा यूयं महात्मानः पुण्डरीकनिभेक्षणाः ।
सर्वेपि विष्णुसदृशाः शङ्खचक्रादिपाणयः
ke vā yūyaṃ mahātmānaḥ puṇḍarīkanibhekṣaṇāḥ |
sarvepi viṣṇusadṛśāḥ śaṅkhacakrādipāṇayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस्ते भगवद्दूता विष्णुतुल्यपराक्रमाः ।
विहस्योचुर्मुहुः सर्वे परमामोदसंयुताः
tataste bhagavaddūtā viṣṇutulyaparākramāḥ |
vihasyocurmuhuḥ sarve paramāmodasaṃyutāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुदूता ऊचुः ।
विष्णुदूता वयं साध्वि पुण्यात्मानमिमंजनम् ।
समादाय पदं याम उदारं लोकमुत्तमम्
viṣṇudūtā ūcuḥ |
viṣṇudūtā vayaṃ sādhvi puṇyātmānamimaṃjanam |
samādāya padaṃ yāma udāraṃ lokamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पद्मावत्युवाच-
केन पुण्यप्रभावेन गतोऽयमीदृशीं गतिम् ।
विष्णुदूता महात्मानः कथ्यतामित्यहो मम
padmāvatyuvāca-
kena puṇyaprabhāvena gato'yamīdṛśīṃ gatim |
viṣṇudūtā mahātmānaḥ kathyatāmityaho mama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्णुदूता ऊचुः -
अयं बृहद्ध्वजो नाम राक्षसो लोकशोककृत् ।
अरण्यादिनिवासी च महाबलपराक्रमः
viṣṇudūtā ūcuḥ -
ayaṃ bṛhaddhvajo nāma rākṣaso lokaśokakṛt |
araṇyādinivāsī ca mahābalaparākramaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परदारपरद्रव्यहारको रिपुकोद्यतः ।
गोमांसाशी निष्ठुरोक्तिभाषी च देवनिन्दकः
paradāraparadravyahārako ripukodyataḥ |
gomāṃsāśī niṣṭhuroktibhāṣī ca devanindakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद्यत्पापरतं कर्म्म तदनेन कृतं सदा ।
स्वप्नेऽपि न कृतं कर्म शुभं न च पतिव्रते
yadyatpāparataṃ karmma tadanena kṛtaṃ sadā |
svapne'pi na kṛtaṃ karma śubhaṃ na ca pativrate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयं रथं समारुह्य सततं कामपीडितः ।
परस्त्रीहरणार्थाय सुश्रोणि नभसि भ्रमन्
ayaṃ rathaṃ samāruhya satataṃ kāmapīḍitaḥ |
parastrīharaṇārthāya suśroṇi nabhasi bhraman
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यां यां सुयौवनां नारीं यत्र यत्रायमीक्षते ।
बलाच्चालिङ्गितस्तां तु तत्र तत्र स्मरातुरः
yāṃ yāṃ suyauvanāṃ nārīṃ yatra yatrāyamīkṣate |
balāccāliṅgitastāṃ tu tatra tatra smarāturaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथैकदा भीमकेश नाम्नो नरपतेः प्रियाम् ।
ददर्श क्रीडामध्यस्थां सुंदरीं नवयौवनाम्
athaikadā bhīmakeśa nāmno narapateḥ priyām |
dadarśa krīḍāmadhyasthāṃ suṃdarīṃ navayauvanām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथासौ तां समालोक्य सुवर्णकुसुमप्रभाम् ।
इत्युवाच वचः प्रेम्णा का त्वमत्र करोषि किम्
athāsau tāṃ samālokya suvarṇakusumaprabhām |
ityuvāca vacaḥ premṇā kā tvamatra karoṣi kim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सैवोवाच ततः कांता भीमकेशस्य भूपतेः ।
अहं सुरतशास्त्रज्ञा केशिनी नाम भूषिता
saivovāca tataḥ kāṃtā bhīmakeśasya bhūpateḥ |
ahaṃ surataśāstrajñā keśinī nāma bhūṣitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अयि सर्वगुणज्ञां मां प्रेमहृष्टां न भूपतिः ।
स्ववंशजां दोषहीनां पश्यति क्षणमप्यसौ
ayi sarvaguṇajñāṃ māṃ premahṛṣṭāṃ na bhūpatiḥ |
svavaṃśajāṃ doṣahīnāṃ paśyati kṣaṇamapyasau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थीयते नित्यमत्रैव भर्त्राखंडितचर्चया ।
मया स्वकर्मशोचंत्या विरहानलतप्तया
sthīyate nityamatraiva bhartrākhaṃḍitacarcayā |
mayā svakarmaśocaṃtyā virahānalataptayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कस्त्वं कथमिदं प्राप्तमुद्यानं प्रतिसत्तम ।
समायातोऽसि तत्सर्वं प्रसन्नो वक्तुमर्हसि
kastvaṃ kathamidaṃ prāptamudyānaṃ pratisattama |
samāyāto'si tatsarvaṃ prasanno vaktumarhasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथायमित्याह वचः पूर्णचन्द्र निभानने ।
मायावी राक्षसोऽहं त्वामालिङ्गितुमिहागतः
athāyamityāha vacaḥ pūrṇacandra nibhānane |
māyāvī rākṣaso'haṃ tvāmāliṅgitumihāgataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जहीहि रुष्टभर्तारं सर्वदा दोषदर्शिनम् ।
तन्वि मां भज सर्वं ते दास्यामि सुखमुत्तमम्
jahīhi ruṣṭabhartāraṃ sarvadā doṣadarśinam |
tanvi māṃ bhaja sarvaṃ te dāsyāmi sukhamuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो विहस्य साध्वीयं राक्षसेन्द्रमिमं मुदा ।
बबंध बाहुलतया विन्यस्य वदने मुखम्
tato vihasya sādhvīyaṃ rākṣasendramimaṃ mudā |
babaṃdha bāhulatayā vinyasya vadane mukham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स तामालिंग्य युवतीं विवेकोद्वेगविह्वलाम् ।
अनया सह सुश्रोणि दिव्यमारूढवान्रथम्
sa tāmāliṃgya yuvatīṃ vivekodvegavihvalām |
anayā saha suśroṇi divyamārūḍhavānratham
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दंपतीभावमाश्रित्य तौ जातावतिकौतुकम् ।
वायुवेगरथारूढौ यातौ गगनवर्त्मनि
daṃpatībhāvamāśritya tau jātāvatikautukam |
vāyuvegarathārūḍhau yātau gaganavartmani
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अथैनामयमित्याह पश्यतन्विवरानने ।
त्वद्भर्तृदेशादायातौ गङ्गासागरसङ्गमे
athaināmayamityāha paśyatanvivarānane |
tvadbhartṛdeśādāyātau gaṅgāsāgarasaṅgame
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो रथस्थनारीयमधिगङ्गाब्धिसङ्गमम् ।
जगाम पंचतां सद्यः संदृश्यात्यंतसाध्वसैः
tato rathasthanārīyamadhigaṅgābdhisaṅgamam |
jagāma paṃcatāṃ sadyaḥ saṃdṛśyātyaṃtasādhvasaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विलप्य बहुधा साध्वीं तत्रायमपि राक्षसः ।
गतप्राणां समालोक्य सद्यो मृत्युं जगाम ह १०० 7.4.100।
वैनतेयध्वजादेशादिमौ गलितकल्मषौ ।
नयामः पुण्यकर्माणौ वैकुण्ठं प्रति संप्रति
vilapya bahudhā sādhvīṃ tatrāyamapi rākṣasaḥ |
gataprāṇāṃ samālokya sadyo mṛtyuṃ jagāma ha 100 7.4.100|
vainateyadhvajādeśādimau galitakalmaṣau |
nayāmaḥ puṇyakarmāṇau vaikuṇṭhaṃ prati saṃprati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जलेस्थले चांतरिक्षे गङ्गासागरसङ्गमे ।
देहं संत्यज्य गच्छन्ति पापिनो हि परां गतिम्
jalesthale cāṃtarikṣe gaṅgāsāgarasaṅgame |
dehaṃ saṃtyajya gacchanti pāpino hi parāṃ gatim
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रैलोक्यदुर्लभं तीर्थं गङ्गासागरसंगमे ।
माघे तपसि शुक्लायामेकादश्यामुपोषितः
trailokyadurlabhaṃ tīrthaṃ gaṅgāsāgarasaṃgame |
māghe tapasi śuklāyāmekādaśyāmupoṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्र शुद्धिमवाप्नोति ब्रह्महापि न संशयः ।
गङ्गाब्धिसङ्गमे स्नात्वा हरिं दृष्ट्वा च माधवम्
tatra śuddhimavāpnoti brahmahāpi na saṃśayaḥ |
gaṅgābdhisaṅgame snātvā hariṃ dṛṣṭvā ca mādhavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कार्तिकेयमुखं दृष्ट्वा पुनर्जन्म न विद्यते ।
कार्तिकेयो हरिः साक्षादित्यभेदः कृतः सदा
kārtikeyamukhaṃ dṛṣṭvā punarjanma na vidyate |
kārtikeyo hariḥ sākṣādityabhedaḥ kṛtaḥ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये कार्तिंकेयं पश्यंति ते सर्वे मोक्षगामिनः ।
सर्वतीर्थाधिकं तीर्थं गङ्गाब्धिसङ्गमं शृणु
ye kārtiṃkeyaṃ paśyaṃti te sarve mokṣagāminaḥ |
sarvatīrthādhikaṃ tīrthaṃ gaṅgābdhisaṅgamaṃ śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जले स्थले चांतरिक्षे मृतो मोक्षमवाप्नुयात् ।
व्यास उवाच-
इत्युक्त्वा विष्णुदूतास्ते तौ समादाय जैमिने
jale sthale cāṃtarikṣe mṛto mokṣamavāpnuyāt |
vyāsa uvāca-
ityuktvā viṣṇudūtāste tau samādāya jaimine
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जग्मुर्विष्णुगृहं सर्वे सह साकाशवर्त्मनि ।
या च पद्मावती साध्वी भर्तृद्वयसमन्विता
jagmurviṣṇugṛhaṃ sarve saha sākāśavartmani |
yā ca padmāvatī sādhvī bhartṛdvayasamanvitā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गता सारूप्यतां विष्णोश्चतुर्वर्गप्रदायिनः ।
तत्र भुक्त्वाखिलान्भोगान्दुर्ल्लभान्द्विजसत्तम
gatā sārūpyatāṃ viṣṇoścaturvargapradāyinaḥ |
tatra bhuktvākhilānbhogāndurllabhāndvijasattama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परमं ज्ञानमासाद्य ययुः सारूप्यतां हरेः ।
सर्वतीर्थमयी गङ्गा सर्वतीर्थमयो हरिः
paramaṃ jñānamāsādya yayuḥ sārūpyatāṃ hareḥ |
sarvatīrthamayī gaṅgā sarvatīrthamayo hariḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गङ्गायाश्च हरेश्चैव तस्माद्भक्तिर्विधीयते ।
गङ्गाब्धिसंगमे पूर्वं माधवो नाम भूभुजः
gaṅgāyāśca hareścaiva tasmādbhaktirvidhīyate |
gaṅgābdhisaṃgame pūrvaṃ mādhavo nāma bhūbhujaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तप्त्वा तपश्चिरं तत्र सदारो मोक्षमाप्तवान्
taptvā tapaściraṃ tatra sadāro mokṣamāptavān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जैमिनिरुवाच-
त्वयोक्तो माधवः कोऽसौ किं कर्म स चकार ह ।
कथं तेपे तपस्तन्मे सर्वं कथय सत्तम
jaiminiruvāca-
tvayokto mādhavaḥ ko'sau kiṃ karma sa cakāra ha |
kathaṃ tepe tapastanme sarvaṃ kathaya sattama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
व्यास उवाच-
चरितं तस्य विप्रर्षे माधवस्य महात्मनः ।
आकर्णय प्रवक्ष्यामि समासेन महामते
vyāsa uvāca-
caritaṃ tasya viprarṣe mādhavasya mahātmanaḥ |
ākarṇaya pravakṣyāmi samāsena mahāmate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.