Library·Salikanathamisra: Prakaranapancika·3

Salikanathamisra: Prakaranapancika 3

कार्यानपेक्षसम्बन्धो धर्माणामुच्यते यदि । दशमाद्यविरोधस्स्यात्तदानीं न च तत्तथा ॥ २३

kāryānapekṣasambandho dharmāṇāmucyate yadi / daśamādyavirodhassyāttadānīṃ na ca tattathā // 23

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वद्भावेन किं धर्माः प्रकारो वापि गृह्यते । इत्येषा दशमाद्ये हि चिन्ता बाधप्रसिद्धये

tadvadbhāvena kiṃ dharmāḥ prakāro vāpi gṛhyate / ityeṣā daśamādye hi cintā bādhaprasiddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नोपकारे हि धर्मेभ्यो विना शक्यं रिरूपणम्

nopakāre hi dharmebhyo vinā śakyaṃ rirūpaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्यप्याकाङ्क्षति विधिः प्रकारं प्रथमं स्वयम् । तथापि तस्य प्रकृतावपि नैव स्वरूपतः

yadyapyākāṅkṣati vidhiḥ prakāraṃ prathamaṃ svayam / tathāpi tasya prakṛtāvapi naiva svarūpataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिज्ञानं किन्तु यथाश्रुतैर्धर्मैस्तथैव हि । तस्मात्पदार्थपूर्वैव सदा तस्य निरूपणा

parijñānaṃ kintu yathāśrutairdharmaistathaiva hi / tasmātpadārthapūrvaiva sadā tasya nirūpaṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतः पूर्वप्रतीतत्वात्पदार्थैरेव वैकृतः । विधिस्सम्बन्धमाप्नोति तान्गृहीत्वा तु स स्वयम्

ataḥ pūrvapratītatvātpadārthaireva vaikṛtaḥ / vidhissambandhamāpnoti tāngṛhītvā tu sa svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपकारं प्राकृते द्वारे ऽलुप्ते बाधन्तु नार्ऽहति

upakāraṃ prākṛte dvāre 'lupte bādhantu nār'hati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा । द्यपि ते न गृह्यन्ते तदानीमनपेक्षणात्

tathā / dyapi te na gṛhyante tadānīmanapekṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रकारं हि पुनस्साध्यरूपो विधिरपेक्षते१३ । नपदार्थनिति हि १४तात्प्रतीतानप्युपेक्षते

prakāraṃ hi punassādhyarūpo vidhirapekṣate13 / napadārthaniti hi 14tātpratītānapyupekṣate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रकारेणैव सम्बन्धं प्रथमं प्रतिपद्यते । प्रकारकल्पितैः पश्चात्पदार्थैरिति दर्शितम्

prakāreṇaiva sambandhaṃ prathamaṃ pratipadyate / prakārakalpitaiḥ paścātpadārthairiti darśitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यधर्माणामन्यधर्मत्वशङ्का-निरासौ । धर्माणामन्यदीयानां कथमन्यत्र सङ्गमः । इति चेदुपकारे ऽपि तुल्यमेतदथोच्यते

anyadharmāṇāmanyadharmatvaśaṅkā-nirāsau / dharmāṇāmanyadīyānāṃ kathamanyatra saṅgamaḥ / iti cedupakāre 'pi tulyametadathocyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नोपकारस्य सम्बन्ध इति हास्यमिदं वचः । यद्यसौ नान्यदीयस्स्यात्कथं तर्ह्यतिदिश्यते

nopakārasya sambandha iti hāsyamidaṃ vacaḥ / yadyasau nānyadīyassyātkathaṃ tarhyatidiśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यत्र ह्यन्यदीयस्य देहशो ऽतिदेश उच्यते । तद्वद्भावेन तत्प्रापौ विरोधश्चेन्न विद्यते

anyatra hyanyadīyasya dehaśo 'tideśa ucyate / tadvadbhāvena tatprāpau virodhaścenna vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वद्भावोपत्त्यर्थं पदार्थेष्वपि तत्समम् । प्रतिपत्तिविरोधो ऽयमन्यदीयान्यसङ्गमे

tadvadbhāvopattyarthaṃ padārtheṣvapi tatsamam / pratipattivirodho 'yamanyadīyānyasaṅgame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखान्तरेण१५ सम्बन्धे स च नास्ति कथञ्चन । भाट्टमते ऽनुपपत्त्युपन्यासः । ये तु नेच्छन्ति धर्माणां सम्बन्धं वैकृतैस्सह

mukhāntareṇa15 sambandhe sa ca nāsti kathañcana / bhāṭṭamate 'nupapattyupanyāsaḥ / ye tu necchanti dharmāṇāṃ sambandhaṃ vaikṛtaissaha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपूर्वे प्राकृताङ्गानां१६ ग्रन्थस्तेषां विरुध्यते । सप्तमा-ष्टमयोस्तेषां१५ प्रकारप्राप्तिचिन्तनम्

apūrve prākṛtāṅgānāṃ16 granthasteṣāṃ virudhyate / saptamā-ṣṭamayosteṣāṃ15 prakāraprāpticintanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न युक्तं तत्र चिन्ता हि षट्के ऽस्मिन्कार्यबन्धना । नियोगो ऽप्यथ कार्यञ्चेत्तदर्थमपि चिन्त्यते

na yuktaṃ tatra cintā hi ṣaṭke 'sminkāryabandhanā / niyogo 'pyatha kāryañcettadarthamapi cintyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालभेदस्तु शीघ्रत्वाद्धियां तासां न लक्ष्यते । चक्रधीव्यवहारश्च तेनास्मिन्नपि युज्यते ॥ ६३

kālabhedastu śīghratvāddhiyāṃ tāsāṃ na lakṣyate / cakradhīvyavahāraśca tenāsminnapi yujyate // 63

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैव प्रकारेण सर्वभ्रान्तिषु पण्डितैः । ऊहनीया हेतुभेदा यथार्थज्ञानसिद्धये

anenaiva prakāreṇa sarvabhrāntiṣu paṇḍitaiḥ / ūhanīyā hetubhedā yathārthajñānasiddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थाणुर्वा पुरुषो वेति सन्देहे ऽपि यदा द्वयम् । स्मर्यते ऽन्योन्यनिर्मुक्तं तदार्थविरहः कुतः?

sthāṇurvā puruṣo veti sandehe 'pi yadā dvayam / smaryate 'nyonyanirmuktaṃ tadārthavirahaḥ kutaḥ?

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.