Aryasura: Paramitasamasa 2

संबुद्धशीलाभरणाभिरामान् कर्तुं जनानुत्पतितादरेण । स्वमेव शीलं परिशोध्यमादौ शीलं हि शक्तेर्बलमादधाति

saṃbuddhaśīlābharaṇābhirāmān kartuṃ janānutpatitādareṇa / svameva śīlaṃ pariśodhyamādau śīlaṃ hi śakterbalamādadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोके तथा प्रेम निवेशयेत स्वप्ने ऽपि न द्रोहरुचिर्यथा स्यात् । परोपकारैकरसः परेषां भोगानहीनामिव न स्पृशेच्च

loke tathā prema niveśayeta svapne 'pi na droharuciryathā syāt / paropakāraikarasaḥ pareṣāṃ bhogānahīnāmiva na spṛśecca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वन्द्वप्रवृत्तेर्विनिवृत्तबुद्धिः प्रागेव दारप्रणयात् परस्य । कुर्वीत लोकस्य हितार्थकर्ता कायेन चेष्टाः सुजनस्य चेष्टाः

dvandvapravṛttervinivṛttabuddhiḥ prāgeva dārapraṇayāt parasya / kurvīta lokasya hitārthakartā kāyena ceṣṭāḥ sujanasya ceṣṭāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

माधुर्यरम्यामपि कालयुक्तां सत्यानुकूलामविभेदिनीं च । सद्धर्मतत्त्वाधिगमाय वाणीं ब्रूयाद्विपक्षादुपरम्य तस्याः

mādhuryaramyāmapi kālayuktāṃ satyānukūlāmavibhedinīṃ ca / saddharmatattvādhigamāya vāṇīṃ brūyādvipakṣāduparamya tasyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्यं प्रयत्नेन मया यदस्मै तत्साधनेन स्वयमेव लब्धम् । परस्य सौख्येष्विति तुष्टचित्तः कुर्यान् मनोनिर्विषयामभिध्याम्

kāryaṃ prayatnena mayā yadasmai tatsādhanena svayameva labdham / parasya saukhyeṣviti tuṣṭacittaḥ kuryān manonirviṣayāmabhidhyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममैव दौरबल्यमिदं यदेष क्लेशास्वतन्त्रः स्वहितं न वेत्ति । परापराधेष्वपि कार्य एवं व्यापादवह्निप्रशमाय यत्नः

mamaiva daurabalyamidaṃ yadeṣa kleśāsvatantraḥ svahitaṃ na vetti / parāparādheṣvapi kārya evaṃ vyāpādavahnipraśamāya yatnaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुदृष्टिसंज्ञं च तमःप्रतानं ज्ञानप्रकाशैर्मनसो निरस्य । कुर्यादहार्यां नरदेववर्ये भक्तिं गुणाभ्यासविरूढमूलाम्

kudṛṣṭisaṃjñaṃ ca tamaḥpratānaṃ jñānaprakāśairmanaso nirasya / kuryādahāryāṃ naradevavarye bhaktiṃ guṇābhyāsavirūḍhamūlām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्गस्य मोक्षस्य च सत्पथेभ्यो नैवोच्चलेत् कर्मपथेभ्य एभ्यः । अत्र स्थितानां हि जगद्धितार्थाश्चिन्ताविशेषाः सफलीभवन्ति

svargasya mokṣasya ca satpathebhyo naivoccalet karmapathebhya ebhyaḥ / atra sthitānāṃ hi jagaddhitārthāścintāviśeṣāḥ saphalībhavanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समासतः शीलमिदं वदन्ति यः संवरः कायवचोमनस्तः । कार्त्स्न्येन चात्रैव यतः स तस्माद् एतान्ययत्नेन विशोधयेच्च

samāsataḥ śīlamidaṃ vadanti yaḥ saṃvaraḥ kāyavacomanastaḥ / kārtsnyena cātraiva yataḥ sa tasmād etānyayatnena viśodhayecca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिंसानिवृत्तप्रणयो ददाति सौम्यस्वभावादभ्यं जनानाम् । या वासना दोषकृतास्य चित्ते तां चाप्रयत्नेन समुच्छिनत्ति

hiṃsānivṛttapraṇayo dadāti saumyasvabhāvādabhyaṃ janānām / yā vāsanā doṣakṛtāsya citte tāṃ cāprayatnena samucchinatti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैत्रीविशेषानुगते च चित्ते वैरानुबन्धेषु शमम् गतेषु । सुखप्रबोधः सुखमेव शेते क्षीणाशुभस्वप्नविकारदोषः

maitrīviśeṣānugate ca citte vairānubandheṣu śamam gateṣu / sukhaprabodhaḥ sukhameva śete kṣīṇāśubhasvapnavikāradoṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्वन्ति रक्षांस्यपि चास्य रक्षां न दुर्गतिभ्यो भयमभ्युपैति । प्राप्नोति चारोग्यगुणाभिराममायुः प्रकृष्टं सुगतिप्रतिष्ठम्

kurvanti rakṣāṃsyapi cāsya rakṣāṃ na durgatibhyo bhayamabhyupaiti / prāpnoti cārogyaguṇābhirāmamāyuḥ prakṛṣṭaṃ sugatipratiṣṭham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतश्च संबोधिमुपागतानां तथागतानाममितप्रयामम् । निर्वर्तते चित्तवशानुवर्ति लोकस्य सौख्योपचयाय वायुः

ataśca saṃbodhimupāgatānāṃ tathāgatānāmamitaprayāmam / nirvartate cittavaśānuvarti lokasya saukhyopacayāya vāyuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनाददानस्तु परस्य भोगान् आप्नोति भोगान्महतः परत्र । नरेन्द्रदायादगणैरहार्यान् गिरीनिव श्वासनवैरहार्यान्

anādadānastu parasya bhogān āpnoti bhogānmahataḥ paratra / narendradāyādagaṇairahāryān girīniva śvāsanavairahāryān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आचारशुद्ध्यानुगतप्रियत्वं विश्वासपात्रत्वमिहैव याति । अतः परोपक्रमनिर्विशङ्को गतिप्रतीघातमुपैति नैव

ācāraśuddhyānugatapriyatvaṃ viśvāsapātratvamihaiva yāti / ataḥ paropakramanirviśaṅko gatipratīghātamupaiti naiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असारबुद्धिर्धनविस्तरेषु भवत्ययत्नेन विशुद्धशीलः । तस्मादुपक्लेशविशुद्धबुद्धिरनुत्तरां च स्वयमेति बोधिम्

asārabuddhirdhanavistareṣu bhavatyayatnena viśuddhaśīlaḥ / tasmādupakleśaviśuddhabuddhiranuttarāṃ ca svayameti bodhim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामेषु मिथ्याचरणान्निवृत्तो जितेन्द्रियत्वात् प्रशमाभिरामः । प्राप्नोति लोकस्तुतिभिः समन्तात् कीर्तिं दिगन्तेषु विकीर्यमाणम्

kāmeṣu mithyācaraṇānnivṛtto jitendriyatvāt praśamābhirāmaḥ / prāpnoti lokastutibhiḥ samantāt kīrtiṃ diganteṣu vikīryamāṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चापि कं चित्प्रमदासु रागं करोति मातृरिव वीक्षमाणः । अस्माच्च पुण्योपचयान् मुनीन्द्रः संजायते वारणवस्तिकोषः

na cāpi kaṃ citpramadāsu rāgaṃ karoti mātṛriva vīkṣamāṇaḥ / asmācca puṇyopacayān munīndraḥ saṃjāyate vāraṇavastikoṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाचो ऽनृतायास्तु निवर्तमानः प्रामोद्यवाञ्छाठ्यविमुक्तचित्तः । आदेयसिद्ध्या वचनस्य सत्त्वान् करोति धर्माभिमुखान् अयत्नात्

vāco 'nṛtāyāstu nivartamānaḥ prāmodyavāñchāṭhyavimuktacittaḥ / ādeyasiddhyā vacanasya sattvān karoti dharmābhimukhān ayatnāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिवौकसां च प्रियतां यदेति सत्यप्रियश्चित्रमिदं न तादृक् । देवस्वभावो गुणपक्षपाती प्रत्यक्षिणस्तच्चरितेषु ते च

divaukasāṃ ca priyatāṃ yadeti satyapriyaścitramidaṃ na tādṛk / devasvabhāvo guṇapakṣapātī pratyakṣiṇastaccariteṣu te ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रमाणभूतो भवति प्रियश्च यल्लौकिकानामिदमत्र चित्रम् । प्रायेण लोको हि गुणैर्दरिद्रः स्वेनानुमानेन परान्मिनोति

pramāṇabhūto bhavati priyaśca yallaukikānāmidamatra citram / prāyeṇa loko hi guṇairdaridraḥ svenānumānena parānminoti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्यक्त्वेव नीलोत्पलिनीवनानि विशेषदर्शी कमलायमाने । तस्यानने संश्रयमभ्युपैति प्रह्लादनो गन्धविधिर्मनोज्ञः

tyaktveva nīlotpalinīvanāni viśeṣadarśī kamalāyamāne / tasyānane saṃśrayamabhyupaiti prahlādano gandhavidhirmanojñaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्राजिष्णुना दुर्गतितारकेण ज्ञानेन पश्यंश्च समासमानि । स आत्मसाक्षी समुपैति लज्जां यादृच्छिकैरप्यशुभैर्वितर्कैः

bhrājiṣṇunā durgatitārakeṇa jñānena paśyaṃśca samāsamāni / sa ātmasākṣī samupaiti lajjāṃ yādṛcchikairapyaśubhairvitarkaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं स शुद्धप्रकृतिः क्रमेण न शङ्क्यते ऽन्यैर्न च शङ्कते ऽन्यान् । ततो ऽस्य सत्याभ्यनुवर्तनी वागरक्षतां याति तथागतत्वे

evaṃ sa śuddhaprakṛtiḥ krameṇa na śaṅkyate 'nyairna ca śaṅkate 'nyān / tato 'sya satyābhyanuvartanī vāgarakṣatāṃ yāti tathāgatatve

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कायः परोपक्रमणैरभेद्याः परैरहार्या परिवारसंपत् । पैशून्यमुक्तस्य भवत्यभेद्या श्रद्धा च धर्मे प्रतिपत्तिसारा

kāyaḥ paropakramaṇairabhedyāḥ parairahāryā parivārasaṃpat / paiśūnyamuktasya bhavatyabhedyā śraddhā ca dharme pratipattisārā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मैत्रीमभेद्यामविसंवदन्तीं कृपां च लोकार्थमसंत्यजन्तीम् । प्राप्नोति चाभेद्यतमान् मुनित्वे जन्मान्तरस्थानपि शिष्यसंघान्

maitrīmabhedyāmavisaṃvadantīṃ kṛpāṃ ca lokārthamasaṃtyajantīm / prāpnoti cābhedyatamān munitve janmāntarasthānapi śiṣyasaṃghān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रोधस्य सैन्याग्ररजःप्रतानं संकल्पचण्डानिलविप्रकीर्णम् । यशोवपुर्ध्वंसनमित्यपास्यं मैत्र्यम्बुवाहैः परुषाभिधानम्

krodhasya sainyāgrarajaḥpratānaṃ saṃkalpacaṇḍānilaviprakīrṇam / yaśovapurdhvaṃsanamityapāsyaṃ maitryambuvāhaiḥ paruṣābhidhānam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्मान्निवृत्तो मधुरैर्वचोभिर्लोकस्य चेतांसि वशीकरोति । लोकस्य च प्रेम्णि विरूढमूले सैवास्य वाग्ग्राह्यतरत्वमेति

asmānnivṛtto madhurairvacobhirlokasya cetāṃsi vaśīkaroti / lokasya ca premṇi virūḍhamūle saivāsya vāggrāhyataratvameti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतश्च लोकाञ्छतशो विनीय तेषां समावृत्य च दुःखमार्गम् । न दुर्गतिं गच्छति पुण्यकर्मा धर्मो हि रक्षेह परत्र चैव

ataśca lokāñchataśo vinīya teṣāṃ samāvṛtya ca duḥkhamārgam / na durgatiṃ gacchati puṇyakarmā dharmo hi rakṣeha paratra caiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूरादपि व्यक्तपदानुनादः श्रीमान् अदूरे ऽपि सुखस्वभावः । मेघस्वनोदग्रतरस्ततो ऽस्य ब्रह्मस्वरो वक्त्रम् अलंकरोति

dūrādapi vyaktapadānunādaḥ śrīmān adūre 'pi sukhasvabhāvaḥ / meghasvanodagratarastato 'sya brahmasvaro vaktram alaṃkaroti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अबद्धवाक्याद्विरतः प्रियत्वम् एकान्ततो याति विचक्षणानाम् । सत्याभिधाने क्रमते सबुद्धिः प्राप्नोति माहात्म्यम् अकृत्रिमं च

abaddhavākyādvirataḥ priyatvam ekāntato yāti vicakṣaṇānām / satyābhidhāne kramate sabuddhiḥ prāpnoti māhātmyam akṛtrimaṃ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्माच्च पुण्यान् मुनिराजभावे गाम्भीर्यगूढान् परिपृच्छमानः । प्रश्नाननेकानपि चैककाले निःसंशयं व्याकुरुते स वाचा

asmācca puṇyān munirājabhāve gāmbhīryagūḍhān paripṛcchamānaḥ / praśnānanekānapi caikakāle niḥsaṃśayaṃ vyākurute sa vācā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेत्येह चानर्थफलैरवन्ध्यां वन्ध्यामभिध्यां समपास्य बुद्ध्या । अनीर्ष्यभावादतिकाङ्क्षितां स प्राप्नोति विस्तीर्णतरां समृद्धिम्

pretyeha cānarthaphalairavandhyāṃ vandhyāmabhidhyāṃ samapāsya buddhyā / anīrṣyabhāvādatikāṅkṣitāṃ sa prāpnoti vistīrṇatarāṃ samṛddhim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चित्ते विशुद्धे च तदाश्रयाणि वाक्कायकर्माणि शुचीभवन्ति । नभस्तले कालगुणाभिरामे तारागणानामिव मण्डलानि

citte viśuddhe ca tadāśrayāṇi vākkāyakarmāṇi śucībhavanti / nabhastale kālaguṇābhirāme tārāgaṇānāmiva maṇḍalāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्याधिपत्यात्क्रमते च बुद्धिस्तस्योपभोगेषु सदोत्तमेषु । प्रयाति राज्ञामपि संमतत्वम् अधृष्यतां च प्रतिगर्वितानाम्

puṇyādhipatyātkramate ca buddhistasyopabhogeṣu sadottameṣu / prayāti rājñāmapi saṃmatatvam adhṛṣyatāṃ ca pratigarvitānām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैकल्यमायान्ति न चेन्द्रियाणि सत्कर्मनिर्वृत्तबलानि तस्य । अतश्च लोकत्रयपूज्य एकः शास्ता भवत्यप्रतिवर्त्यचक्रः

vaikalyamāyānti na cendriyāṇi satkarmanirvṛttabalāni tasya / ataśca lokatrayapūjya ekaḥ śāstā bhavatyaprativartyacakraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यापाददाहज्वरविप्रमुक्तः साधुस्वभावाभिनयो नयेन । व्यक्तीकरोतीव मनःप्रसादं स्वस्थप्रशान्तेन विचेष्टितेन

vyāpādadāhajvaravipramuktaḥ sādhusvabhāvābhinayo nayena / vyaktīkarotīva manaḥprasādaṃ svasthapraśāntena viceṣṭitena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिंसात्मके विग्रहसंहिते वा कर्मण्यनार्याचरिते शठे वा । न चास्य बुद्धिः क्रमते कदाचिन् मैत्रीसुखास्वादविशेषलाभात्

hiṃsātmake vigrahasaṃhite vā karmaṇyanāryācarite śaṭhe vā / na cāsya buddhiḥ kramate kadācin maitrīsukhāsvādaviśeṣalābhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोके व्रजत्यार्यजनेन साम्यं संमान्यते दैवतवज्जनेन । न ब्रह्मलोको ऽपि च दुर्लभो ऽस्य प्रस्निग्धकर्मण्यमनःपथस्य

loke vrajatyāryajanena sāmyaṃ saṃmānyate daivatavajjanena / na brahmaloko 'pi ca durlabho 'sya prasnigdhakarmaṇyamanaḥpathasya

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हिताभिनन्दी जगतामयत्नात् प्रसादयत्येव च मानसानि । रम्यः शरत्काल इवापगानां तोयानि मेघागमदूषितानि

hitābhinandī jagatāmayatnāt prasādayatyeva ca mānasāni / ramyaḥ śaratkāla ivāpagānāṃ toyāni meghāgamadūṣitāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रूपेण सर्वप्रियदर्शनेन ज्ञानास्पदेनाद्भुतचेष्टितेन । एकीकरोतीव ततो मुनित्वे लोकस्य विज्ञानपृथक्त्वसिद्धिम्

rūpeṇa sarvapriyadarśanena jñānāspadenādbhutaceṣṭitena / ekīkarotīva tato munitve lokasya vijñānapṛthaktvasiddhim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुदृष्टिपङ्कक्रमणं लसंस्तु प्राप्नोति कल्याणहृदः सहायान् । कर्मस्वको ऽस्तीति च कर्म पापं विशस्यमानो ऽपि करोति नैव

kudṛṣṭipaṅkakramaṇaṃ lasaṃstu prāpnoti kalyāṇahṛdaḥ sahāyān / karmasvako 'stīti ca karma pāpaṃ viśasyamāno 'pi karoti naiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवत्यकम्प्या च जिणे ऽस्य भक्तिर्नायस्यते कौतुकमङ्गलैश्च । आर्ये च मार्गे लभते प्रतिष्ठां विशेषगामित्वमतो ऽभ्युपैति

bhavatyakampyā ca jiṇe 'sya bhaktirnāyasyate kautukamaṅgalaiśca / ārye ca mārge labhate pratiṣṭhāṃ viśeṣagāmitvamato 'bhyupaiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्कायदृष्ट्युच्चलितः स याति न दुर्गतिं हेतुपरिक्षयेण । ज्ञानेन चानावरणेन युक्तो दिवःपृथिव्योर्विचरत्यसङ्गः

satkāyadṛṣṭyuccalitaḥ sa yāti na durgatiṃ hetuparikṣayeṇa / jñānena cānāvaraṇena yukto divaḥpṛthivyorvicaratyasaṅgaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रत्येकबुद्धैरपि चानवाप्ताः सर्वे ततो ऽस्याभिमुखीभवन्ति । जगद्धितार्थेषु विजृम्भमाणाः सर्वज्ञभावाय मुनीन्द्रधर्माः

pratyekabuddhairapi cānavāptāḥ sarve tato 'syābhimukhībhavanti / jagaddhitārtheṣu vijṛmbhamāṇāḥ sarvajñabhāvāya munīndradharmāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमां विभूतिं गुणरत्नचित्रां श्लाघ्यां स्वयंग्राहगुणाभिरामाम् । को नाम विद्वान् न समाददीत विशेषतः सत्त्वहिताभिलाषी

imāṃ vibhūtiṃ guṇaratnacitrāṃ ślāghyāṃ svayaṃgrāhaguṇābhirāmām / ko nāma vidvān na samādadīta viśeṣataḥ sattvahitābhilāṣī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्याभिरामा मनुजेषु संपत् प्रकृष्टसौख्यैकरसा च दिव्या । शीलाद्यदि स्यात् किमिवात्र चित्रं यस्मात् प्ररोहन्त्यपि बुद्धधर्माः

divyābhirāmā manujeṣu saṃpat prakṛṣṭasaukhyaikarasā ca divyā / śīlādyadi syāt kimivātra citraṃ yasmāt prarohantyapi buddhadharmāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीलच्युतस्त्वात्महिते ऽप्यशक्तः कस्मिन् परस्यार्थविधौ समर्थः । तस्माद् विशेषेण परार्थसाधोर्न न्याय्यमस्मिञ्छीथिलादरत्वम्

śīlacyutastvātmahite 'pyaśaktaḥ kasmin parasyārthavidhau samarthaḥ / tasmād viśeṣeṇa parārthasādhorna nyāyyamasmiñchīthilādaratvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवर्जयेदण्वपि वर्जनीयं तस्माद्भयं तीव्रमवेक्षमाणः । न बोधिसत्त्वाभ्युचितं च शीलं विखण्डयेदात्मसुखोदयेन

vivarjayedaṇvapi varjanīyaṃ tasmādbhayaṃ tīvramavekṣamāṇaḥ / na bodhisattvābhyucitaṃ ca śīlaṃ vikhaṇḍayedātmasukhodayena

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च्छिद्रदोषैः परिजर्जरं वा स्त्रीकेलिसंवाहनवीक्षणाद्यैः । न दुर्जनक्लेशपरिग्रहाद् वा कुर्वीत शीलं शबलप्रकारम्

na cchidradoṣaiḥ parijarjaraṃ vā strīkelisaṃvāhanavīkṣaṇādyaiḥ / na durjanakleśaparigrahād vā kurvīta śīlaṃ śabalaprakāram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कल्माषदोषापगतं निषेव्यम् एकान्तशुक्लोपचयेन शीलम् । स्वेच्छागतित्वाच्च भुजिष्यवृत्तं विद्वत्प्रशंसाभरणानवद्यम्

kalmāṣadoṣāpagataṃ niṣevyam ekāntaśuklopacayena śīlam / svecchāgatitvācca bhujiṣyavṛttaṃ vidvatpraśaṃsābharaṇānavadyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समग्रशिक्षापदपूरणाच्च संपूर्णमामर्षविवर्जितं च । चेतोविशुद्धिप्रतिबिम्बभूतैस्तीव्रैः परार्थैकरसैः प्रयोगैः

samagraśikṣāpadapūraṇācca saṃpūrṇamāmarṣavivarjitaṃ ca / cetoviśuddhipratibimbabhūtaistīvraiḥ parārthaikarasaiḥ prayogaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्मृत्याश्रयाच्चेन्द्रियसंवरेण शीलस्य संरक्षणतत्परः स्यात् । लोकस्य दौःशील्यमभिप्रवृद्धं तमः सहस्रांशुरिवापनेष्यन्

smṛtyāśrayāccendriyasaṃvareṇa śīlasya saṃrakṣaṇatatparaḥ syāt / lokasya dauḥśīlyamabhipravṛddhaṃ tamaḥ sahasrāṃśurivāpaneṣyan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुःखप्रतीकारनिमित्तसेव्यैः कायव्रणालेपनवेष्टनाद्यैः । न्यायोपलब्धैः परितुष्टचित्तो ऽपराननोल्लोकनकातरः स्यात्

duḥkhapratīkāranimittasevyaiḥ kāyavraṇālepanaveṣṭanādyaiḥ / nyāyopalabdhaiḥ parituṣṭacitto 'parānanollokanakātaraḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लाघ्येषु सर्वेष्वपि वर्तमानः शीलानुकूलेषु गुणोदयेषु । अविस्मितत्वादपराधमानी कीर्तेर्बिभीयाच्च तदुद्भवायाः

ślāghyeṣu sarveṣvapi vartamānaḥ śīlānukūleṣu guṇodayeṣu / avismitatvādaparādhamānī kīrterbibhīyācca tadudbhavāyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लाभप्रकारो हि गुणप्रकाशाच्छत्रुत्वमभ्येति सुहृन्मुखेन । सरोरुहाणामिव शीतरश्मिः श्रेयः प्रमाथी शिथिलव्रतानाम्

lābhaprakāro hi guṇaprakāśācchatrutvamabhyeti suhṛnmukhena / saroruhāṇāmiva śītaraśmiḥ śreyaḥ pramāthī śithilavratānām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीलं गुणाभ्यासविधिं वदन्ति संबोधिचित्ते च गुणाः समग्राः । अभ्यस्यते तच्च कृपागुणेन कारुण्यशीलः सततं ततः स्यात्

śīlaṃ guṇābhyāsavidhiṃ vadanti saṃbodhicitte ca guṇāḥ samagrāḥ / abhyasyate tacca kṛpāguṇena kāruṇyaśīlaḥ satataṃ tataḥ syāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यन्निश्रितं कामभवे ऽपि नैव संतिष्ठते नैव च रूपधातौ । आरूप्यधातौ यदसंस्थितं च तत्तत्त्वतः शीलमुदाहरन्ति

yanniśritaṃ kāmabhave 'pi naiva saṃtiṣṭhate naiva ca rūpadhātau / ārūpyadhātau yadasaṃsthitaṃ ca tattattvataḥ śīlamudāharanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो लोकधातुष्वमितेषु सत्त्वाञ्छीले प्रतिष्ठापयिषुः समग्रान् । निषेवते लोकहिताय शीलं तदुच्यते पारमितेति तज्ज्ञैः

yo lokadhātuṣvamiteṣu sattvāñchīle pratiṣṭhāpayiṣuḥ samagrān / niṣevate lokahitāya śīlaṃ taducyate pāramiteti tajjñaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीलं विशेषाधिगमस्य मार्गो दायाद्यभूतं करुणात्मकानाम् । ज्ञानप्रकर्षस्य शुचिस्वभावो नष्टोद्धवा मण्डनजातिरग्रा

śīlaṃ viśeṣādhigamasya mārgo dāyādyabhūtaṃ karuṇātmakānām / jñānaprakarṣasya śucisvabhāvo naṣṭoddhavā maṇḍanajātiragrā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोकत्रयव्यापि मनोज्ञागन्धं विलेपनं प्रव्रजिताविरोधि । तुल्याकृतिभ्यो ऽपि पृथग्जनेभ्यः शीलं विशेषं कुरुते नराणाम्

lokatrayavyāpi manojñāgandhaṃ vilepanaṃ pravrajitāvirodhi / tulyākṛtibhyo 'pi pṛthagjanebhyaḥ śīlaṃ viśeṣaṃ kurute narāṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकत्थनानामपि धीरभावाद् विनापि वाग्भेदपरिश्रमेण । अत्रासनाभ्यानतसर्वलोकं त्यक्तावलेपोद्धवमीश्वरत्वम्

akatthanānāmapi dhīrabhāvād vināpi vāgbhedapariśrameṇa / atrāsanābhyānatasarvalokaṃ tyaktāvalepoddhavamīśvaratvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्यप्रकाशान्वयसंस्तवानाम् अकुर्वतामप्युपकारसारम् । निष्केवले शीलविधौ स्थितानाम् असंस्तुतानामपि यन्नराणाम्

apyaprakāśānvayasaṃstavānām akurvatāmapyupakārasāram / niṣkevale śīlavidhau sthitānām asaṃstutānāmapi yannarāṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रजांसि पादाश्रयपावितानि प्रणामलब्धानि समुद्वहन्ति । चूडाग्रलग्नानि मनुष्यदेवाः श्रीमत्तरं शीलमतः कुलेभ्यः

rajāṃsi pādāśrayapāvitāni praṇāmalabdhāni samudvahanti / cūḍāgralagnāni manuṣyadevāḥ śrīmattaraṃ śīlamataḥ kulebhyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मान् न दुर्गतिभयेन न राज्यहेतोर्न स्वर्गसंपदभिलाषसमुद्भवेन । सेवेत शीलममलं न हि तत्तथा स्याल्लोकार्थसिद्धिपरमस्तु भजेत शीलम्

tasmān na durgatibhayena na rājyahetorna svargasaṃpadabhilāṣasamudbhavena / seveta śīlamamalaṃ na hi tattathā syāllokārthasiddhiparamastu bhajeta śīlam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.