Rasendracintāmaṇi 7

अथ विषोपरससाधनाध्यायं व्याचक्ष्महे

atha viṣoparasasādhanādhyāyaṃ vyācakṣmahe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषं हि नाम निखिलरसायनानाम् ऊर्जस्वलम् अखिलव्याधिविध्वंसविधायकताम् आसादयति

viṣaṃ hi nāma nikhilarasāyanānām ūrjasvalam akhilavyādhividhvaṃsavidhāyakatām āsādayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्खल्वष्टादशप्रकारं भवति । यत्र सक्तुकमुस्तककौर्मदार्वीकसार्षपसैकतवत्सनाभश्वेतशृङ्गिभेदानि प्रयोगार्थम् आहरणीयानि भवन्ति

tatkhalvaṣṭādaśaprakāraṃ bhavati / yatra saktukamustakakaurmadārvīkasārṣapasaikatavatsanābhaśvetaśṛṅgibhedāni prayogārtham āharaṇīyāni bhavanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सक्तुक> चित्रमुत्पलकन्दाभं सुपिष्टं सक्तुवद्भवेत् । सक्तुकं तद्विजानीयाद्दीर्घवेगं महोल्बणम्

<saktuka> citramutpalakandābhaṃ supiṣṭaṃ saktuvadbhavet / saktukaṃ tadvijānīyāddīrghavegaṃ maholbaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मुस्तक> ह्रस्ववेगं च रोगघ्नं मुस्तकं मुस्तकाकृति । <कौर्म, दार्वीक> कूर्माकृति भवेत्कौर्मं दार्वीको ऽहिफणाकृति

<mustaka> hrasvavegaṃ ca rogaghnaṃ mustakaṃ mustakākṛti / <kaurma, dārvīka> kūrmākṛti bhavetkaurmaṃ dārvīko 'hiphaṇākṛti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सार्षप> ज्वरहृत्सार्षपं रोमसर्षपामकणाचितम् । स्थूलसूक्ष्मैः कणैर्युक्तः श्वेतपीतैर् विरोमकः

<sārṣapa> jvarahṛtsārṣapaṃ romasarṣapāmakaṇācitam / sthūlasūkṣmaiḥ kaṇairyuktaḥ śvetapītair viromakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सैकत> ज्वरादिसर्वरोगघ्नः कन्दः सैकतमुच्यते

<saikata> jvarādisarvarogaghnaḥ kandaḥ saikatamucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वत्सनाभ> यः कन्दो गोस्तनाकारो न दीर्घः पञ्चमाङ्गुलात् । न स्थूलो गोस्तनादूर्ध्वं द्विविधो वत्सनाभकः

<vatsanābha> yaḥ kando gostanākāro na dīrghaḥ pañcamāṅgulāt / na sthūlo gostanādūrdhvaṃ dvividho vatsanābhakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आशुकारी लघुस्त्यागी शुक्लकृष्णोऽन्यथा भवेत् । प्रयोज्यो रोगहरणे जारणायां रसायने

āśukārī laghustyāgī śuklakṛṣṇo'nyathā bhavet / prayojyo rogaharaṇe jāraṇāyāṃ rasāyane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<श्वेतशृङ्गी> गोशृङ्गवद्द्विधा शृङ्गी श्वेतः स्याद् बहिरन्तरे

<śvetaśṛṅgī> gośṛṅgavaddvidhā śṛṅgī śvetaḥ syād bahirantare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतानि सक्तुकाद्यानि वातादौ रक्तमेलनेनोन्मादसन्निपातादौ च प्रयोज्यानि

etāni saktukādyāni vātādau raktamelanenonmādasannipātādau ca prayojyāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालकूटमेषशृङ्गीदर्दुरहालाहलकर्कोटग्रन्थिहारिद्ररक्तशृङ्गीकेशरयमदंष्ट्राप्रभेदेन दशविषाणि परिवर्जनीयानि

kālakūṭameṣaśṛṅgīdardurahālāhalakarkoṭagranthihāridraraktaśṛṅgīkeśarayamadaṃṣṭrāprabhedena daśaviṣāṇi parivarjanīyāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कालकूट> वृत्तकन्दो भवेत्कृष्णो जम्बीरफलवच्च यः । तं कालकूटं जानीयात् घ्राणमात्रान्मृतिप्रदम्

<kālakūṭa> vṛttakando bhavetkṛṣṇo jambīraphalavacca yaḥ / taṃ kālakūṭaṃ jānīyāt ghrāṇamātrānmṛtipradam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मेषशृङ्गी> मेषशृङ्गाकृतिः कन्दो मेषशृङ्गीति कीर्त्यते । <दर्दुर> दर्दुराकृतिकः कन्दो दर्दुरः कथितस्तु सः

<meṣaśṛṅgī> meṣaśṛṅgākṛtiḥ kando meṣaśṛṅgīti kīrtyate / <dardura> dardurākṛtikaḥ kando darduraḥ kathitastu saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हलाहल> अन्तर्नीलं बहिः श्वेतं विजानीयाद्धलाहलम् । <कर्कोट> कर्कोटाभं तु कर्कोटं खरं बाह्येऽन्तरे मृदु

<halāhala> antarnīlaṃ bahiḥ śvetaṃ vijānīyāddhalāhalam / <karkoṭa> karkoṭābhaṃ tu karkoṭaṃ kharaṃ bāhye'ntare mṛdu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हारिद्र> हरिद्राग्रन्थिवद्ग्रन्थिः कृष्णवर्णोऽतिभीषणः । मूलाग्रयोः सुवृत्तः स्यादायतः पीतगर्भकः । कञ्चुकाढ्यः स्निग्धपर्वा हारिद्रः स्याच्च कन्दकः

<hāridra> haridrāgranthivadgranthiḥ kṛṣṇavarṇo'tibhīṣaṇaḥ / mūlāgrayoḥ suvṛttaḥ syādāyataḥ pītagarbhakaḥ / kañcukāḍhyaḥ snigdhaparvā hāridraḥ syācca kandakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<रक्तशृङ्गी> गोशृङ्गाग्रेऽथ संक्षिप्ते नाशयासृक् प्रवर्तते । कन्दो लघुर् गोस्तनवद् रक्तशृङ्गीति तद्विषम्

<raktaśṛṅgī> gośṛṅgāgre'tha saṃkṣipte nāśayāsṛk pravartate / kando laghur gostanavad raktaśṛṅgīti tadviṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<केसर> शुक्लाभं यत्केशरं स्याद्गर्भे तत्केशरं विदुः । <यमदंष्ट्रा> श्वदंष्ट्रारूपसंस्थाना यमदंष्ट्रेति सोच्यते

<kesara> śuklābhaṃ yatkeśaraṃ syādgarbhe tatkeśaraṃ viduḥ / <yamadaṃṣṭrā> śvadaṃṣṭrārūpasaṃsthānā yamadaṃṣṭreti socyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसवादे धातुवादे विषवादे क्वचित्क्वचित् । दशैतानि प्रयुज्यन्ते न भैषज्ये रसायने

rasavāde dhātuvāde viṣavāde kvacitkvacit / daśaitāni prayujyante na bhaiṣajye rasāyane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद्धरेत् फलपाके तु नवं स्निग्धं घनं गुरु । अव्याहतं विषहरैर्वातादिभिर् अशोषितम्

uddharet phalapāke tu navaṃ snigdhaṃ ghanaṃ guru / avyāhataṃ viṣaharairvātādibhir aśoṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: शोधन> विषभागान् चणकवत्स्थूलान् कृत्वा तु भाजने । तत्र गोमूत्रकं क्षिप्त्वा प्रत्यहं नित्यनूतनम्

<poison:: śodhana> viṣabhāgān caṇakavatsthūlān kṛtvā tu bhājane / tatra gomūtrakaṃ kṣiptvā pratyahaṃ nityanūtanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शोषयेत् त्रिदिनाद् ऊर्ध्वं धृत्वा तीव्रातपे ततः । प्रयोगेषु प्रयुञ्जीत भागमानेन तद्विषम्

śoṣayet tridinād ūrdhvaṃ dhṛtvā tīvrātape tataḥ / prayogeṣu prayuñjīta bhāgamānena tadviṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: शुद्ध:: स्तोरगे> रक्तसर्षपतैलेन लिप्ते वाससि धारयेत् । विषं शुद्धं प्रयत्नेन नान्यत्र गुणहानितः

<poison:: śuddha:: storage> raktasarṣapatailena lipte vāsasi dhārayet / viṣaṃ śuddhaṃ prayatnena nānyatra guṇahānitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: मारण> समटङ्कणसम्पिष्टं तद्विषं मृतमुच्यते । योजयेत् सर्वरोगेषु न विकारं करोति तत्

<poison:: māraṇa> samaṭaṅkaṇasampiṣṭaṃ tadviṣaṃ mṛtamucyate / yojayet sarvarogeṣu na vikāraṃ karoti tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: सुब्त्य्पेस्:: चोलोर्, चस्ते> श्वेतो रक्तश्च पीतश्च कृष्णश्चेति चतुर्विधः । ब्राह्मणः क्षत्रियो वैश्यः क्रमाज्ज्ञेयश्च शूद्रकः

<poison:: subtypes:: color, caste> śveto raktaśca pītaśca kṛṣṇaśceti caturvidhaḥ / brāhmaṇaḥ kṣatriyo vaiśyaḥ kramājjñeyaśca śūdrakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वरोगहरो विप्रः क्षत्रियो रसवादकृत् । वैश्योऽपि रोगहर्ता स्याच्छूद्रः सर्वत्र निन्दितः

sarvarogaharo vipraḥ kṣatriyo rasavādakṛt / vaiśyo'pi rogahartā syācchūdraḥ sarvatra ninditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्राह्मणो दीयते रोगे क्षत्रियो विषभक्षणे । वैश्यो व्याधिषु सर्वेषु सर्पदंष्ट्रे च शूद्रकः

brāhmaṇo dīyate roge kṣatriyo viṣabhakṣaṇe / vaiśyo vyādhiṣu sarveṣu sarpadaṃṣṭre ca śūdrakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरद्ग्रीष्मवसन्तेषु वर्षासु न तु दापयेत् । चतुर्मासे हरेद्रोगान् कुष्ठलूतादिकानपि

śaradgrīṣmavasanteṣu varṣāsu na tu dāpayet / caturmāse haredrogān kuṣṭhalūtādikānapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: क़ुअन्तितिएस्> यवाष्टकं भवेद्यावदभ्यस्तं तिलमात्रया । सर्वरोगोपशमनं दृष्टिपुष्टिकरं भवेत्

<poison:: quantities> yavāṣṭakaṃ bhavedyāvadabhyastaṃ tilamātrayā / sarvarogopaśamanaṃ dṛṣṭipuṣṭikaraṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रथमे सार्षपी मात्रा द्वितीये सर्षपद्वयम् । तृतीये च चतुर्थे च पञ्चमे दिवसे तथा

prathame sārṣapī mātrā dvitīye sarṣapadvayam / tṛtīye ca caturthe ca pañcame divase tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षष्ठे च सप्तमे चैव क्रमवृद्ध्या विवर्धयेत् । सप्तसर्षपमात्रेण प्रथमं सप्तकं नयेत्

ṣaṣṭhe ca saptame caiva kramavṛddhyā vivardhayet / saptasarṣapamātreṇa prathamaṃ saptakaṃ nayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: रुलेस् फ़ोर् चोन्सुमे> क्रमहान्या तथा देयं द्वितीये सप्तके विषम् । यवमात्रं विषं देयं तृतीये सप्तके क्रमात्

<poison:: rules for consume> kramahānyā tathā deyaṃ dvitīye saptake viṣam / yavamātraṃ viṣaṃ deyaṃ tṛtīye saptake kramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वृद्धहान्या च दातव्यं चतुर्थे सप्तके तथा । यवमात्रं ग्रसेत्स्वस्थो गुञ्जामात्रं तु कुष्ठवान्

vṛddhahānyā ca dātavyaṃ caturthe saptake tathā / yavamātraṃ grasetsvastho guñjāmātraṃ tu kuṣṭhavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अशीतिर्यस्य वर्षाणि वसुवर्षाणि यस्य वा । विषं तस्मै न दातव्यं दत्तं वै दोषकारकम्

aśītiryasya varṣāṇi vasuvarṣāṇi yasya vā / viṣaṃ tasmai na dātavyaṃ dattaṃ vai doṣakārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दातव्यं सर्वरोगेषु घृताशिनि हिताशिनि । क्षीराशिनि प्रयोक्तव्यं रसायनरते नरे

dātavyaṃ sarvarogeṣu ghṛtāśini hitāśini / kṣīrāśini prayoktavyaṃ rasāyanarate nare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मचर्यप्रधानं हि विषकल्पे समाचरेत् । पथ्यैः सुस्थमना भूत्वा तदा सिद्धिर्न संशयः

brahmacaryapradhānaṃ hi viṣakalpe samācaret / pathyaiḥ susthamanā bhūtvā tadā siddhirna saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: ८ वेगस्> मात्राधिकं यदा मर्त्यः प्रमादाद्भक्षयेद्विषम् । अष्टौ वेगास्तदा चैव जायन्ते तस्य देहिनः

<poison:: 8 vegas> mātrādhikaṃ yadā martyaḥ pramādādbhakṣayedviṣam / aṣṭau vegāstadā caiva jāyante tasya dehinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संतापः प्रथमे वेगे द्वितीये वेपथुर्भवेत् । वेगे तृतीये दाहः स्याच्चतुर्थे पतनं भुवि

saṃtāpaḥ prathame vege dvitīye vepathurbhavet / vege tṛtīye dāhaḥ syāccaturthe patanaṃ bhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फेनं तु पञ्चमे वेगे षष्ठे विकलता भवेत् । जडता सप्तमे वेगे मरणं चाष्टमे भवेत्

phenaṃ tu pañcame vege ṣaṣṭhe vikalatā bhavet / jaḍatā saptame vege maraṇaṃ cāṣṭame bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: हेअलिन्ग् थे वेगस्> विषवेगानिति ज्ञात्वा मन्त्रतन्त्रैर्विनाशयेत्

<poison:: healing the vegas> viṣavegāniti jñātvā mantratantrairvināśayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिमात्रं यदा भुक्तं वमनं कारयेत्तदा

atimātraṃ yadā bhuktaṃ vamanaṃ kārayettadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावद्दद्यादजादुग्धं यावद् वान्तिर्न जायते । अजादुग्धं यदा कोष्ठे स्थिरीभवति देहिनः । विषवेगं तदोत्तीर्णं जानीयात्कुशलो भिषक्

tāvaddadyādajādugdhaṃ yāvad vāntirna jāyate / ajādugdhaṃ yadā koṣṭhe sthirībhavati dehinaḥ / viṣavegaṃ tadottīrṇaṃ jānīyātkuśalo bhiṣak

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषं हन्याद्रसः पीतो रजनीमेघनादयोः । सर्पाक्षी टङ्कणं वापि घृतेन विषहृत्परम्

viṣaṃ hanyādrasaḥ pīto rajanīmeghanādayoḥ / sarpākṣī ṭaṅkaṇaṃ vāpi ghṛtena viṣahṛtparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रजीवकमज्जा वा पीतो निम्बुकवारिणा । विषवेगं निहन्त्येव वृष्टिर्दावानलं यथा

putrajīvakamajjā vā pīto nimbukavāriṇā / viṣavegaṃ nihantyeva vṛṣṭirdāvānalaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न क्रोधिते न पित्तार्ते न क्लीबे राजयक्ष्मणि । क्षुत्तृष्णाश्रमघर्माध्वसेविनि क्षयरोगिणि । गर्भिणीबालवृद्धेषु न विषं राजमन्दिरे

na krodhite na pittārte na klībe rājayakṣmaṇi / kṣuttṛṣṇāśramagharmādhvasevini kṣayarogiṇi / garbhiṇībālavṛddheṣu na viṣaṃ rājamandire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न दातव्यं न भोक्तव्यं विषं वादे कदाचन । आचार्येण तु भोक्तव्यं शिष्यप्रत्ययकारकम्

na dātavyaṃ na bhoktavyaṃ viṣaṃ vāde kadācana / ācāryeṇa tu bhoktavyaṃ śiṣyapratyayakārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<पोइसोन्:: सुब्त्य्पेस्> कालकूटो वत्सनाभः शृङ्गिकश्च प्रदीपनः । हालाहलो ब्रह्मपुत्रो हारिद्रः सक्तुकस्तथा । सौराष्ट्रिकः इति प्रोक्ता विषभेदा अमी नव

<poison:: subtypes> kālakūṭo vatsanābhaḥ śṛṅgikaśca pradīpanaḥ / hālāhalo brahmaputro hāridraḥ saktukastathā / saurāṣṭrikaḥ iti proktā viṣabhedā amī nava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<उपविष> अर्कसेहुण्डधुस्तूरलाङ्गलीकरवीरकाः । गुञ्जाहिफेनावित्येताः सप्तोपविषजातयः

<upaviṣa> arkasehuṇḍadhustūralāṅgalīkaravīrakāḥ / guñjāhiphenāvityetāḥ saptopaviṣajātayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मेर्चुर्य्:: पक्षछेद:: ब्य् पोइसोन्> एतैर्विमर्दितः सूतश्छिन्नपक्षः प्रजायते । मुखं च जायते तस्य धातूंश्च ग्रसतेतराम्

<mercury:: pakṣacheda:: by poison> etairvimarditaḥ sūtaśchinnapakṣaḥ prajāyate / mukhaṃ ca jāyate tasya dhātūṃśca grasatetarām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: सुब्त्य्पेस्:: चोलोउर्> श्वेतरक्तपीतकृष्णा द्विजाद्या वज्रजातयः । स्त्रीपुंनपुंसकात्मानो लक्षणेन तु लक्षयेत्

<vajra:: subtypes:: colour> śvetaraktapītakṛṣṇā dvijādyā vajrajātayaḥ / strīpuṃnapuṃsakātmāno lakṣaṇena tu lakṣayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: पुंवज्र> वृत्ताः फलकसम्पूर्णास्तेजोवन्तो बृहत्तराः । पुरुषास्ते समाख्याता रेखाबिन्दुविवर्जिताः

<vajra:: puṃvajra> vṛttāḥ phalakasampūrṇāstejovanto bṛhattarāḥ / puruṣāste samākhyātā rekhābinduvivarjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: स्त्रीवज्र> रेखाबिन्दुसमायुक्ताः षट्कोणास्ते स्त्रियो मताः

<vajra:: strīvajra> rekhābindusamāyuktāḥ ṣaṭkoṇāste striyo matāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: नपुंसक> त्रिकोणाः पत्तला दीर्घा विज्ञेयास्ते नपुंसकाः

<vajra:: napuṃsaka> trikoṇāḥ pattalā dīrghā vijñeyāste napuṃsakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: प्रोपेर्तिएस् ओफ़् गेन्देर्स्> सर्वेषां पुरुषाः श्रेष्ठा वेधका रसबन्धकाः । स्त्रीवज्रं देहसिद्ध्यर्थं क्रामणे स्यान्नपुंसकम्

<vajra:: properties of genders> sarveṣāṃ puruṣāḥ śreṣṭhā vedhakā rasabandhakāḥ / strīvajraṃ dehasiddhyarthaṃ krāmaṇe syānnapuṃsakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रो रसायने प्रोक्तः क्षत्रियो रोगनाशने । वादे वैश्यं विजानीयाद् वयःस्तम्भे तुरीयकम्

vipro rasāyane proktaḥ kṣatriyo roganāśane / vāde vaiśyaṃ vijānīyād vayaḥstambhe turīyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्त्री तु स्त्रीणां प्रदातव्या क्लीबे क्लीबं तथैव च । सर्वेषां सर्वदा योज्याः पुरुषा बलवत्तराः

strī tu strīṇāṃ pradātavyā klībe klībaṃ tathaiva ca / sarveṣāṃ sarvadā yojyāḥ puruṣā balavattarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: शोधन> व्याघ्रीकन्दोदरे क्षिप्त्वा सप्तधा पुटितः पविः । हयमूत्रस्य निर्वापाच्छुद्धः प्रतिपुटं भवेत्

<vajra:: śodhana> vyāghrīkandodare kṣiptvā saptadhā puṭitaḥ paviḥ / hayamūtrasya nirvāpācchuddhaḥ pratipuṭaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: मारणम्> त्रिवर्षनागवल्ल्याश्च कार्पास्या वाथ मूलिकाम् । पिष्ट्वा तन्मध्यगं वज्रं कृत्वा मूषां निरोधयेत् । मुनिसंख्यैर् गजपुटैर्म्रियते ह्यविचारितम्

<vajra:: māraṇam> trivarṣanāgavallyāśca kārpāsyā vātha mūlikām / piṣṭvā tanmadhyagaṃ vajraṃ kṛtvā mūṣāṃ nirodhayet / munisaṃkhyair gajapuṭairmriyate hyavicāritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: मारण> मण्डूकं कांस्यजे पात्रे निगृह्य स्थापयेत्सुधीः । स भीतो मूत्रयेत्तत्र तन्मूत्रे वज्रमावपेत् । तप्तं तप्तं च बहुधा वज्रस्यैवं मृतिर्भवेत्

<vajra:: māraṇa> maṇḍūkaṃ kāṃsyaje pātre nigṛhya sthāpayetsudhīḥ / sa bhīto mūtrayettatra tanmūtre vajramāvapet / taptaṃ taptaṃ ca bahudhā vajrasyaivaṃ mṛtirbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: मारण> हिङ्गुसैन्धवसंयुक्ते क्वाथे कौलत्थके क्षिपेत् । तप्तं तप्तं पुनर्वज्रं भवेद्भस्म त्रिसप्तधा

<vajra:: māraṇa> hiṅgusaindhavasaṃyukte kvāthe kaulatthake kṣipet / taptaṃ taptaṃ punarvajraṃ bhavedbhasma trisaptadhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वज्र:: भस्मन्:: उसे> रसे यत्र भवेद्वज्रं रसः सोऽमृतमुच्यते । भस्मीभावगतं युक्त्या वज्रवत् कुरुते तनुम्

<vajra:: bhasman:: use> rase yatra bhavedvajraṃ rasaḥ so'mṛtamucyate / bhasmībhāvagataṃ yuktyā vajravat kurute tanum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वैक्रान्त:: शोधन> वैक्रान्तं वज्रवच्छोध्यं नीलं श्वेतं च लोहितम् । <वैक्रान्त:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस्> वज्रलक्षणसंयुक्तं दाहघातासहिष्णु तत्

<vaikrānta:: śodhana> vaikrāntaṃ vajravacchodhyaṃ nīlaṃ śvetaṃ ca lohitam / <vaikrānta:: phys. properties> vajralakṣaṇasaṃyuktaṃ dāhaghātāsahiṣṇu tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<वैक्रान्त:: मारण> हयमूत्रेण तत्सिञ्चेत्तप्तं तप्तं त्रिसप्तधा । पञ्चाङ्गोत्तरवारुण्या लिप्तं मूषागतं पुटैः

<vaikrānta:: māraṇa> hayamūtreṇa tatsiñcettaptaṃ taptaṃ trisaptadhā / pañcāṅgottaravāruṇyā liptaṃ mūṣāgataṃ puṭaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुञ्जराख्यैर्मृतिं याति वैक्रान्तं सप्तभिस्तथा । <वैक्रान्त:: सुब्स्तितुते फ़ोर् वज्र> भस्मीभूतं तु वैक्रान्तं वज्रस्थाने नियोजयेत्

kuñjarākhyairmṛtiṃ yāti vaikrāntaṃ saptabhistathā / <vaikrānta:: substitute for vajra> bhasmībhūtaṃ tu vaikrāntaṃ vajrasthāne niyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<नवरत्नानि> पुंवज्रं गरुडोद्गारं माणिक्यं वासवोपलम् । वैदूर्यपुष्पे गोमेदं मौक्तिकं च प्रवालकम् । एतानि नवरत्नानि सदृशानि सुधारसैः

<navaratnāni> puṃvajraṃ garuḍodgāraṃ māṇikyaṃ vāsavopalam / vaidūryapuṣpe gomedaṃ mauktikaṃ ca pravālakam / etāni navaratnāni sadṛśāni sudhārasaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<जेwएल्स्:: शोधन> स्वेदयेद्दोलिकायन्त्रे जयन्त्या स्वरसेन च । मणिमुक्ताप्रवालानां यामैके शोधनं भवेत्

<jewels:: śodhana> svedayeddolikāyantre jayantyā svarasena ca / maṇimuktāpravālānāṃ yāmaike śodhanaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<जेwएल्स्:: स्पेचिअल् शोधन> शुध्यत्यम्लेन माणिक्यं जयन्त्या मौक्तिकं तथा । विद्रुमं क्षारवर्गेण तार्क्ष्यं गोदुग्धतस्तथा

<jewels:: special śodhana> śudhyatyamlena māṇikyaṃ jayantyā mauktikaṃ tathā / vidrumaṃ kṣāravargeṇa tārkṣyaṃ godugdhatastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्यरागं च संधानैः कुलत्थक्वाथसंयुतैः । तण्डुलीयजलैर्वज्रं नीलं नीलीरसेन च

puṣyarāgaṃ ca saṃdhānaiḥ kulatthakvāthasaṃyutaiḥ / taṇḍulīyajalairvajraṃ nīlaṃ nīlīrasena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोचनाभिश्च गोमेदं वैदूर्यं त्रिफलाजलैः । <जेwएल्स्:: शोधन:: इम्पर्त्स् अद्दितिओनल् क़ुअलितिएस्> मुक्तादिष्वविशुद्धेषु न दोषः स्याच्च शास्त्रतः । तथापि गुणवृद्धिः स्याच्छोधनेन विशेषतः

rocanābhiśca gomedaṃ vaidūryaṃ triphalājalaiḥ / <jewels:: śodhana:: imparts additional qualities> muktādiṣvaviśuddheṣu na doṣaḥ syācca śāstrataḥ / tathāpi guṇavṛddhiḥ syācchodhanena viśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<धातु, उपरस:: शोधन> अम्लक्षारविपाचितं तु सकलं लौहं विशुद्धं भवेन्माक्षीकोऽपि शिलापि तुत्थगगनं तालं च सम्यक्तथा । मुक्ताविद्रुमशुक्तिकाथ चपलाः शङ्खा वराटाः शुभा जायन्तेऽमृतसन्निभाः पयसि च क्षिप्तः शुभः स्याद्बलिः

<dhātu, uparasa:: śodhana> amlakṣāravipācitaṃ tu sakalaṃ lauhaṃ viśuddhaṃ bhavenmākṣīko'pi śilāpi tutthagaganaṃ tālaṃ ca samyaktathā / muktāvidrumaśuktikātha capalāḥ śaṅkhā varāṭāḥ śubhā jāyante'mṛtasannibhāḥ payasi ca kṣiptaḥ śubhaḥ syādbaliḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<जेwएल्स्:: मारण> लकुचद्रावसम्पिष्टैः शिलागन्धकतालकैः । वज्रं विनान्यरत्नानि म्रियन्तेऽष्टपुटैः खलु

<jewels:: māraṇa> lakucadrāvasampiṣṭaiḥ śilāgandhakatālakaiḥ / vajraṃ vinānyaratnāni mriyante'ṣṭapuṭaiḥ khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<जेwएल्स्:: मारण> कुमार्या तण्डुलीयेन स्तन्येन च निषेचयेत् । प्रत्येकं सप्तवेलं च तप्ततप्तानि कृत्स्नशः

<jewels:: māraṇa> kumāryā taṇḍulīyena stanyena ca niṣecayet / pratyekaṃ saptavelaṃ ca taptataptāni kṛtsnaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मौक्तिकानि प्रवालानि तथा रत्नान्यशेषतः । क्षणाद्विविधवर्णानि म्रियन्ते नात्र संशयः

mauktikāni pravālāni tathā ratnānyaśeṣataḥ / kṣaṇādvividhavarṇāni mriyante nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<जेwएल्स्:: शोधन, मारण> वज्रवत् सर्वरत्नानि शोधयेन्मारयेत् तथा

<jewels:: śodhana, māraṇa> vajravat sarvaratnāni śodhayenmārayet tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हरिताल:: शोधन> तालकं पोट्टलीं बद्ध्वा सचूर्णे काञ्जिके क्षिपेत् । दोलायन्त्रेण यामैकं ततः कूष्माण्डजे रसे

<haritāla:: śodhana> tālakaṃ poṭṭalīṃ baddhvā sacūrṇe kāñjike kṣipet / dolāyantreṇa yāmaikaṃ tataḥ kūṣmāṇḍaje rase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिलतैले पचेद्यामं यामं तत्त्रैफले जले । दोलायन्त्रे चतुर्यामं पक्वं शुध्यति तालकम्

tilataile pacedyāmaṃ yāmaṃ tattraiphale jale / dolāyantre caturyāmaṃ pakvaṃ śudhyati tālakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हरिताल:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> स शुद्धः कान्तिवीर्ये च कुरुते मृत्युनाशनः

<haritāla:: śuddha:: medic. properties> sa śuddhaḥ kāntivīrye ca kurute mṛtyunāśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हरिताल:: सत्त्व:: पातनम्> लाक्षाराजी तिलाः शिग्रुष्टङ्कणं लवणं गुडम् । तालकार्धेन संमिश्र्य छिद्रमूष्यां निरोधयेत् । पुटेत्पातालयन्त्रेण सत्त्वं पतति निश्चितम्

<haritāla:: sattva:: pātanam> lākṣārājī tilāḥ śigruṣṭaṅkaṇaṃ lavaṇaṃ guḍam / tālakārdhena saṃmiśrya chidramūṣyāṃ nirodhayet / puṭetpātālayantreṇa sattvaṃ patati niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<हरिताल:: सत्त्व:: पातन> जैपालसत्त्ववातारिबीजमिश्रं च तालकम् । कूपीस्थं वालुकायन्त्रे सत्त्वं मुञ्चति यामतः

<haritāla:: sattva:: pātana> jaipālasattvavātāribījamiśraṃ ca tālakam / kūpīsthaṃ vālukāyantre sattvaṃ muñcati yāmataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<इन्दुसुन्दरी> भृष्टटङ्कणतालस्य लौहपर्पटवेष्टिता । गुटिका गुरुमार्गेण ध्माता स्याद् इन्दुसुन्दरी

<indusundarī> bhṛṣṭaṭaṅkaṇatālasya lauhaparpaṭaveṣṭitā / guṭikā gurumārgeṇa dhmātā syād indusundarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<??> हिङ्गुलस्य च दारस्य तालकादेश्च बन्धने । लौहपत्त्र्या बहिर्लेपो भक्ताङ्गाररसेन च

<??> hiṅgulasya ca dārasya tālakādeśca bandhane / lauhapattryā bahirlepo bhaktāṅgārarasena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मनःशिला:: सत्त्व:: पातन> तालवच्च शिलासत्त्वं ग्राह्यं तैरेव भेषजैः

<manaḥśilā:: sattva:: pātana> tālavacca śilāsattvaṃ grāhyaṃ taireva bheṣajaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<तुत्थ:: सत्त्व:: पातन> तुल्यं टङ्कणकं ग्राह्यं ध्माते सत्त्वं च तुत्थके

<tuttha:: sattva:: pātana> tulyaṃ ṭaṅkaṇakaṃ grāhyaṃ dhmāte sattvaṃ ca tutthake

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: सत्त्व:: पातन> ऊर्णा लाक्षा गुडश्चेति पुरटङ्कणकैः सह । संमर्द्यं वटिकाः कार्याश्छागीदुग्धेन यत्नतः । ध्मातास्ताप्यस्य तीव्राग्नौ सत्त्वं मुञ्चति लोहितम्

<mākṣika:: sattva:: pātana> ūrṇā lākṣā guḍaśceti puraṭaṅkaṇakaiḥ saha / saṃmardyaṃ vaṭikāḥ kāryāśchāgīdugdhena yatnataḥ / dhmātāstāpyasya tīvrāgnau sattvaṃ muñcati lohitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<महारस:: सत्त्व:: पातन> एवं तालशिलाधातुर् विमलाखर्परादयः । मुञ्चन्ति निजसत्त्वानि धमनात् कोष्ठिकाग्निना

<mahārasa:: sattva:: pātana> evaṃ tālaśilādhātur vimalākharparādayaḥ / muñcanti nijasattvāni dhamanāt koṣṭhikāgninā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कासीस:: सत्त्वपातन (?), मृदूकरण (?)> शिलया गन्धकेनापि भर्जितः क्षोदितः खगः । मुद्रितस्ताम्रपात्रेण लिप्तः स्याद् ध्मापितो मृदुः

<kāsīsa:: sattvapātana (?), mṛdūkaraṇa (?)> śilayā gandhakenāpi bharjitaḥ kṣoditaḥ khagaḥ / mudritastāmrapātreṇa liptaḥ syād dhmāpito mṛduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: सत्त्व:: पातन> समगन्धं चतुर्यामं पक्त्वा ताप्यं ततः पचेत् । अर्धगन्धं यामयुग्मं भृष्टटङ्कार्धसंयुतम् । अन्धमूषागतं ध्मातं सत्त्वं मुञ्चति शुल्ववत्

<mākṣika:: sattva:: pātana> samagandhaṃ caturyāmaṃ paktvā tāpyaṃ tataḥ pacet / ardhagandhaṃ yāmayugmaṃ bhṛṣṭaṭaṅkārdhasaṃyutam / andhamūṣāgataṃ dhmātaṃ sattvaṃ muñcati śulvavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गुटी औस् वेर्स्छ्। स्तोफ़्फ़ेन् -> वर्णोत्कर्ष (गोल्धेर्स्तेल्लुन्ग्)> भ्रामयेद्भस्ममूषायां ताप्यं गन्धकटङ्कणम् । गुटी भवति पीताभा वर्णोत्कर्षविधायिनी

<guṭī aus versch. Stoffen -> varṇotkarṣa (Goldherstellung)> bhrāmayedbhasmamūṣāyāṃ tāpyaṃ gandhakaṭaṅkaṇam / guṭī bhavati pītābhā varṇotkarṣavidhāyinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<गुटी:: फ़ोर् वर्णोत्कर्ष> ताप्यस्य खण्डकान्सप्त दहेन्नागमृदन्तरे । ध्मापिता टङ्कणेनैव गुटीभवति पूर्ववत्

<guṭī:: for varṇotkarṣa> tāpyasya khaṇḍakānsapta dahennāgamṛdantare / dhmāpitā ṭaṅkaṇenaiva guṭībhavati pūrvavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<भूनाग:: सत्त्व:: पातन> सद्यो भूनागमादाय चारयेच्छिखिनं बुधः । अथवा कुक्कुटं वीरं कृत्वा मन्दिरमागतम्

<bhūnāga:: sattva:: pātana> sadyo bhūnāgamādāya cārayecchikhinaṃ budhaḥ / athavā kukkuṭaṃ vīraṃ kṛtvā mandiramāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मलं मूत्रं गृहीत्वास्य संत्यज्य प्रथमांशिकम् । आलोड्य क्षारमध्वाज्यैर् धमेत् सत्त्वार्थम् आदरात्

malaṃ mūtraṃ gṛhītvāsya saṃtyajya prathamāṃśikam / āloḍya kṣāramadhvājyair dhamet sattvārtham ādarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुञ्चति ताम्रवत्सत्त्वं तन्मुद्राजलपानतः । नश्यति जङ्गमविषं स्थावरं च न संशयः

muñcati tāmravatsattvaṃ tanmudrājalapānataḥ / naśyati jaṅgamaviṣaṃ sthāvaraṃ ca na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<भूनाग:: सत्त्व:: पातन> क्षीरेण पक्त्वा भूनागांस्तन्मृदा वाथ टङ्कणैः । भृष्टैश्चक्रीं विधायाथ पात्यं सत्त्वं प्रयत्नतः

<bhūnāga:: sattva:: pātana> kṣīreṇa paktvā bhūnāgāṃstanmṛdā vātha ṭaṅkaṇaiḥ / bhṛṣṭaiścakrīṃ vidhāyātha pātyaṃ sattvaṃ prayatnataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्रोपरसभागोऽस्ति रसे तत्सत्त्वयोजनम् । कर्तव्यं तत्फलाधिक्यं रसज्ञत्वम् अभीप्सता

yatroparasabhāgo'sti rase tatsattvayojanam / kartavyaṃ tatphalādhikyaṃ rasajñatvam abhīpsatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मनःशिला:: शोधनम्> जयन्तिकाद्रवे दोलायन्त्रे शुध्येन्मनःशिला । दिनमेकमजामूत्रे भृङ्गराजरसेऽपि वा

<manaḥśilā:: śodhanam> jayantikādrave dolāyantre śudhyenmanaḥśilā / dinamekamajāmūtre bhṛṅgarājarase'pi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मनःशिला:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> शिला स्निग्धा कटुस्तिक्ता कफघ्नी लेखनी सरा

<manaḥśilā:: śuddha:: medic. properties> śilā snigdhā kaṭustiktā kaphaghnī lekhanī sarā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मनःशिला:: रेमोवेस् कालिमा> कूपिकादौ परीपाकात्स्वर्णस्य कालिमापहा । <मनःशिला:: द्रावण> कटुतैले शिलाचम्पकदल्यन्तः सरत्यपि

<manaḥśilā:: removes kālimā> kūpikādau parīpākātsvarṇasya kālimāpahā / <manaḥśilā:: drāvaṇa> kaṭutaile śilācampakadalyantaḥ saratyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<रसक:: शोधनम्> नरमूत्रे च गोमूत्रे जलाम्ले वा ससैन्धवे । सप्ताहं त्रिदिनं वापि पक्वः शुध्यति खर्परः

<rasaka:: śodhanam> naramūtre ca gomūtre jalāmle vā sasaindhave / saptāhaṃ tridinaṃ vāpi pakvaḥ śudhyati kharparaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<तुत्थ:: शोधन> एकः सूतस्तथा पीतिश्चतुर्भेकास्त्रिदारकः । बीजपिष्टः पिकज्वालैर् भेको बद्धोऽन्धवेश्मनि

<tuttha:: śodhana> ekaḥ sūtastathā pītiścaturbhekāstridārakaḥ / bījapiṣṭaḥ pikajvālair bheko baddho'ndhaveśmani

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्ठया मर्दयेत्तुत्थं समम् ओतोर् दशांशता । टङ्कणेन समं पिष्ट्वाथवा लघुपुटे पचेत् । तुत्थं शुद्धं भवेत्क्षौद्रे पुटितं वा विशेषतः

viṣṭhayā mardayettutthaṃ samam otor daśāṃśatā / ṭaṅkaṇena samaṃ piṣṭvāthavā laghupuṭe pacet / tutthaṃ śuddhaṃ bhavetkṣaudre puṭitaṃ vā viśeṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<तुत्थ:: शुद्ध:: बोदिल्य् रेअच्तिओन्> वान्तिर्भ्रान्तिर्यदा न स्तस्तदा शुद्धिं विनिर्दिशेत्

<tuttha:: śuddha:: bodily reaction> vāntirbhrāntiryadā na stastadā śuddhiṃ vinirdiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<तुत्थ:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> लेखनं भेदि च ज्ञेयं तुत्थं कण्डुक्रिमिप्रणुत्

<tuttha:: śuddha:: medic. properties> lekhanaṃ bhedi ca jñeyaṃ tutthaṃ kaṇḍukrimipraṇut

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: शोधन> अगस्त्यपत्रनिर्यासैः शिग्रुमूलं सुपेषितम् । तन्मध्ये पुटितं शुध्येत् ताप्यं त्वम्लेन पाचितम्

<mākṣika:: śodhana> agastyapatraniryāsaiḥ śigrumūlaṃ supeṣitam / tanmadhye puṭitaṃ śudhyet tāpyaṃ tvamlena pācitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: शोधन> सिन्धूद्भवस्य भागैकं त्रिभागं माक्षिकस्य च । मातुलुङ्गरसैर्वापि जम्बीरोत्थद्रवेण वा

<mākṣika:: śodhana> sindhūdbhavasya bhāgaikaṃ tribhāgaṃ mākṣikasya ca / mātuluṅgarasairvāpi jambīrotthadraveṇa vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा तदायसे पात्रे लौहदर्व्या च चालयेत् । सिन्दूराभं भवेद्यावत् तावन्मृद्वग्निना पचेत् । सुशुद्धं माक्षिकं विद्यात्सर्वरोगेषु योजयेत्

kṛtvā tadāyase pātre lauhadarvyā ca cālayet / sindūrābhaṃ bhavedyāvat tāvanmṛdvagninā pacet / suśuddhaṃ mākṣikaṃ vidyātsarvarogeṣu yojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: मारण> माक्षिकस्य चतुर्थांशं गन्धं दत्त्वा विमर्दयेत् । उरूवूकस्य तैलेन ततः कुर्यात्सुचक्रिकाम्

<mākṣika:: māraṇa> mākṣikasya caturthāṃśaṃ gandhaṃ dattvā vimardayet / urūvūkasya tailena tataḥ kuryātsucakrikām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शरावसंपुटे धृत्वा पुटेद्गजपुटेन च । सिन्दूराभं भवेद्भस्म माक्षिकस्य न संशयः

śarāvasaṃpuṭe dhṛtvā puṭedgajapuṭena ca / sindūrābhaṃ bhavedbhasma mākṣikasya na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<माक्षिक:: मृत:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> माक्षिकं तिक्तमधुरं मोहार्शःक्रिमिकुष्ठनुत् । कफपित्तहरं बल्यं योगवाहि रसायनम्

<mākṣika:: mṛta:: medic. properties> mākṣikaṃ tiktamadhuraṃ mohārśaḥkrimikuṣṭhanut / kaphapittaharaṃ balyaṃ yogavāhi rasāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विमल:: शोधन> जम्बीरस्य रसे स्वेदो मेषशृङ्गीरसे ऽथवा । रम्भातोयेन वा पाको घस्रं विमलशुद्धये

<vimala:: śodhana> jambīrasya rase svedo meṣaśṛṅgīrase 'thavā / rambhātoyena vā pāko ghasraṃ vimalaśuddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कासीस:: शोधन> सकृद्भृङ्गाम्बुना स्विन्नं कासीसं निर्मलं भवेत्

<kāsīsa:: śodhana> sakṛdbhṛṅgāmbunā svinnaṃ kāsīsaṃ nirmalaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कासीस:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> कासीसं शीतलं स्निग्धं श्वित्रनेत्ररुजापहम् । पित्तापस्मारशमनं रसवद् गुणकारकम्

<kāsīsa:: śuddha:: medic. properties> kāsīsaṃ śītalaṃ snigdhaṃ śvitranetrarujāpaham / pittāpasmāraśamanaṃ rasavad guṇakārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कान्त:: शोधनम्> लवणानि तथा क्षारौ शोभाञ्जनरसे क्षिपेत् । अम्लवर्गयुतेनादौ दिने घर्मे विभावयेत्

<kānta:: śodhanam> lavaṇāni tathā kṣārau śobhāñjanarase kṣipet / amlavargayutenādau dine gharme vibhāvayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्द्रवैर्दोलिकायन्त्रे दिवसं पाचयेत् सुधीः । कान्तपाषाणशुद्धौ तु रसकर्म समाचरेत्

taddravairdolikāyantre divasaṃ pācayet sudhīḥ / kāntapāṣāṇaśuddhau tu rasakarma samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मोनेय् चोwरिए:: फ्य्स्। प्रोपेर्तिएस्> पीताभा ग्रन्थिला पृष्ठे दीर्घवृत्ता वराटिका । <मोनेय् चोwरिए:: ओप्तिमल् wएइघ्त्> सार्धनिष्कभरा श्रेष्ठा निष्कभारा च मध्यमा । पादोननिष्कभारा च कनिष्ठा परिकीर्तिता

<money cowrie:: phys. properties> pītābhā granthilā pṛṣṭhe dīrghavṛttā varāṭikā / <money cowrie:: optimal weight> sārdhaniṣkabharā śreṣṭhā niṣkabhārā ca madhyamā / pādonaniṣkabhārā ca kaniṣṭhā parikīrtitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मोनेय् चोwरिए:: शोधन> वराटी काञ्जिके स्विन्ना यामाच्छुद्धिमवाप्नुयात्

<money cowrie:: śodhana> varāṭī kāñjike svinnā yāmācchuddhimavāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<मोनेय् चोwरिए:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> परिणामादिशूलघ्नी ग्रहणीक्षयहारिणी । कटूष्णा दीपनी वृष्या तिक्ता वातकफापहा । रसेन्द्रजारणे प्रोक्ता विडद्रव्येषु शस्यते

<money cowrie:: śuddha:: medic. properties> pariṇāmādiśūlaghnī grahaṇīkṣayahāriṇī / kaṭūṣṇā dīpanī vṛṣyā tiktā vātakaphāpahā / rasendrajāraṇe proktā viḍadravyeṣu śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<दरद:: शोधनम्> मेषीक्षीरेण दरदमम्लवर्गेण भावितम् । सप्तवारं प्रयत्नेन शुद्धिमायाति निश्चितम्

<darada:: śodhanam> meṣīkṣīreṇa daradamamlavargeṇa bhāvitam / saptavāraṃ prayatnena śuddhimāyāti niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<दरद:: शुद्ध:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> तिक्तोष्णं हिङ्गुलं दिव्यं रसगन्धसमुद्भवम् । मेहकुष्ठहरं रुच्यं मेधाग्निवर्धनम्

<darada:: śuddha:: medic. properties> tiktoṣṇaṃ hiṅgulaṃ divyaṃ rasagandhasamudbhavam / mehakuṣṭhaharaṃ rucyaṃ medhāgnivardhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<शोधन ओफ़् दिफ़्फ़्। सुब्स्तन्चेस्> सौवीरं टङ्कणं शङ्खं कङ्कुष्ठं गैरिकं तथा । एते वराटवच्छोध्या भवेयुर्दोषवर्जिताः

<śodhana of diff. substances> sauvīraṃ ṭaṅkaṇaṃ śaṅkhaṃ kaṅkuṣṭhaṃ gairikaṃ tathā / ete varāṭavacchodhyā bhaveyurdoṣavarjitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<कासीस:: शोधन> जम्बीरपयसा शुध्येत्कासीसं टङ्कणाद्यपि

<kāsīsa:: śodhana> jambīrapayasā śudhyetkāsīsaṃ ṭaṅkaṇādyapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.