Revakhanda of the Vayupurana 11

अहो महत्पुण्यतमा विशिष्टा क्षयं न याता इह या युगान्ते । तस्मात्सदा सेव्यतमा मुनीन्द्रैर् ध्यानार्चनस्नानपरायणैश्च

aho mahatpuṇyatamā viśiṣṭā kṣayaṃ na yātā iha yā yugānte / tasmātsadā sevyatamā munīndrair dhyānārcanasnānaparāyaṇaiśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यामाश्रित्य गता मोक्षमृषयो धर्मवत्सलाः । ये त्वयोक्तास्तु नियमा ऋषीणां वेदनिर्मिताः

yāmāśritya gatā mokṣamṛṣayo dharmavatsalāḥ / ye tvayoktāstu niyamā ṛṣīṇāṃ vedanirmitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोक्षावाप्तिर्भवेद्येषां नियमैश्च पृथग्विधैः । दशद्वादशभिर्वापि षड्भिरष्टाभिर् एव वा

mokṣāvāptirbhavedyeṣāṃ niyamaiśca pṛthagvidhaiḥ / daśadvādaśabhirvāpi ṣaḍbhiraṣṭābhir eva vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिभिस्तथा चतुर्भिर्वा वर्षैर्मासैस्तथैव च । मुच्यन्ते कलिदोषैस्ते देवेशानसमर्चनात्

tribhistathā caturbhirvā varṣairmāsaistathaiva ca / mucyante kalidoṣaiste deveśānasamarcanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्माणं वा सुरश्रेष्ठ केशवं वा जगद्गुरुम् । अर्चयन्पापमखिलं जहात्येव न संशयः

brahmāṇaṃ vā suraśreṣṭha keśavaṃ vā jagadgurum / arcayanpāpamakhilaṃ jahātyeva na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद्विस्तरतः सर्वं कथयस्व ममानघ । यस्मिन्संसारगहने निमग्नाः सर्वजन्तवः । ते कथं त्रिदिवं प्राप्ता इति मे संशयो वद

etadvistarataḥ sarvaṃ kathayasva mamānagha / yasminsaṃsāragahane nimagnāḥ sarvajantavaḥ / te kathaṃ tridivaṃ prāptā iti me saṃśayo vada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मान्तरैरनेकैस्तु मानुष्यमुपलभ्यते । भक्तिरुत्पद्यते चात्र कथंचिदपि शङ्करे

janmāntarairanekaistu mānuṣyamupalabhyate / bhaktirutpadyate cātra kathaṃcidapi śaṅkare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तीर्थदानोपवासानां यज्ञैर्देवद्विजार्चनैः । अवाप्तिर्जायते पुंसां श्रद्धया परया नृप

tīrthadānopavāsānāṃ yajñairdevadvijārcanaiḥ / avāptirjāyate puṃsāṃ śraddhayā parayā nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्माच्छ्रद्धा प्रकर्तव्या मानवैर्धर्मवत्सलैः । ईशो ऽपि श्रद्धया साध्यस्तेन श्रद्धा विशिष्यते

tasmācchraddhā prakartavyā mānavairdharmavatsalaiḥ / īśo 'pi śraddhayā sādhyastena śraddhā viśiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यथा निष्फलं सर्वं श्रद्धाहीनं तु भारत । तस्मात् समाश्रयेद् भक्तिं रुद्रस्य परमेष्ठिनः

anyathā niṣphalaṃ sarvaṃ śraddhāhīnaṃ tu bhārata / tasmāt samāśrayed bhaktiṃ rudrasya parameṣṭhinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषांहि सफलं जन्म येषां भक्तिरचञ्चला । सा चैव त्रिविधा भक्तिः सात्त्विकी राजसी तथा

teṣāṃhi saphalaṃ janma yeṣāṃ bhaktiracañcalā / sā caiva trividhā bhaktiḥ sāttvikī rājasī tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तामसी सर्वलोकस्य त्रिविधं च फलं लभेत् । ते कर्मफलसंयोगादावर्तन्ते पुनःपुनः

tāmasī sarvalokasya trividhaṃ ca phalaṃ labhet / te karmaphalasaṃyogādāvartante punaḥpunaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मान्तरशतैस्तेषां ज्ञानिनां देवयाजिनाम् । देवत्रये भवेद्भक्तिः क्षयात्पापस्य कर्मणः

janmāntaraśataisteṣāṃ jñānināṃ devayājinām / devatraye bhavedbhaktiḥ kṣayātpāpasya karmaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईशानात्तु पुनर्मोक्षो जायते छिन्नसंशयः । ये पुनर्नर्मदातीरमाश्रित्य द्विजपुंगवाः

īśānāttu punarmokṣo jāyate chinnasaṃśayaḥ / ye punarnarmadātīramāśritya dvijapuṃgavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रयीमार्गम् असन्दिग्धास्ते यान्ति परमां गतिम् । एकाग्रमनसो ये तु शङ्करं शिवमव्ययम्

trayīmārgam asandigdhāste yānti paramāṃ gatim / ekāgramanaso ye tu śaṅkaraṃ śivamavyayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्चयन्तीह निरताः क्षिप्रं सिध्यन्ति ते जनाः । कालेन महता सिद्धिर्जायते ऽन्यत्र देहिनाम्

arcayantīha niratāḥ kṣipraṃ sidhyanti te janāḥ / kālena mahatā siddhirjāyate 'nyatra dehinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नर्मदायाः पुनस्तीरे क्षिप्रं सिद्धिरवाप्यते । षड्भिर्वर्षैस्तु सिध्यन्ति ये तु सांख्यविदो जनाः

narmadāyāḥ punastīre kṣipraṃ siddhiravāpyate / ṣaḍbhirvarṣaistu sidhyanti ye tu sāṃkhyavido janāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैष्णवा ज्ञानसम्पन्नास्ते ऽपि सिध्यन्ति चाग्रतः । सर्वयोगविदो ये च समुद्रमिव सिन्धवः

vaiṣṇavā jñānasampannāste 'pi sidhyanti cāgrataḥ / sarvayogavido ye ca samudramiva sindhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकीभवन्ति कल्पान्ते योगे माहेश्वरे गताः । सर्वेषामेव योगानां योगो माहेश्वरो वरः

ekībhavanti kalpānte yoge māheśvare gatāḥ / sarveṣāmeva yogānāṃ yogo māheśvaro varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमासाद्य विमुच्यन्ते ये ऽपि स्युः पापयोनयः । शिवमर्च्य नदीकूले जायन्ते ते न योनिषु

tamāsādya vimucyante ye 'pi syuḥ pāpayonayaḥ / śivamarcya nadīkūle jāyante te na yoniṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गतिरेषा दुरारोहा सर्वपापक्षयंकरी । मुच्यन्ते मङ्क्षु संसाराद्रेवामाश्रित्य जन्तवः

gatireṣā durārohā sarvapāpakṣayaṃkarī / mucyante maṅkṣu saṃsārādrevāmāśritya jantavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात्स्नायी भवेन्नित्यं तथा भस्मविलेपनः । नर्मदातीरमासाद्य क्षिप्रं सिद्धिमवाप्नुयात्

tasmātsnāyī bhavennityaṃ tathā bhasmavilepanaḥ / narmadātīramāsādya kṣipraṃ siddhimavāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिकालं पूजयेच्छान्तो यो नरो लिङ्गम् आदरात् । सर्वरोगविनिर्मुक्तः स याति परमां गतिम्

trikālaṃ pūjayecchānto yo naro liṅgam ādarāt / sarvarogavinirmuktaḥ sa yāti paramāṃ gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षड्भिः सिध्यति मसैस्तु यद्यपि स्यात्स पापकृत् । ये पुनः शुद्धमनसो मासैः शुध्यन्ति ते त्रिभिः

ṣaḍbhiḥ sidhyati masaistu yadyapi syātsa pāpakṛt / ye punaḥ śuddhamanaso māsaiḥ śudhyanti te tribhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथा दिनकरस्पृष्टं हिमं शैलाद् विशीर्यन्ते । तद्वद्विलीयते पापं स्पृष्टं भस्मकणैः शुभैः

yathā dinakaraspṛṣṭaṃ himaṃ śailād viśīryante / tadvadvilīyate pāpaṃ spṛṣṭaṃ bhasmakaṇaiḥ śubhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैनतेयभयत्रस्ता यथा नश्यन्ति पन्नगाः । तद्वत्पापानि नश्यन्ति भस्मनाभ्युक्षितानि ह

vainateyabhayatrastā yathā naśyanti pannagāḥ / tadvatpāpāni naśyanti bhasmanābhyukṣitāni ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नर्मदातोयपूतेन भस्मनोद्धूलयन्ति ये । सद्यस्ते पापसङ्घाच्च मुच्यन्ते नात्र संशयः

narmadātoyapūtena bhasmanoddhūlayanti ye / sadyaste pāpasaṅghācca mucyante nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्रतं पाशुपतं भक्तया यथोक्तं पालयन्ति ये । शूद्रान्नेन विहीनास्तु ते यान्ति परमां गतिम्

vrataṃ pāśupataṃ bhaktayā yathoktaṃ pālayanti ye / śūdrānnena vihīnāstu te yānti paramāṃ gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमृतं ब्राह्मणस्यान्नं क्षत्रियान्नं पयः स्मृतम् । वैश्यान्नम् अन्नमेव स्याच्छूद्रान्नं रुधिरं स्मृतम्

amṛtaṃ brāhmaṇasyānnaṃ kṣatriyānnaṃ payaḥ smṛtam / vaiśyānnam annameva syācchūdrānnaṃ rudhiraṃ smṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शूद्रान्नरससंपुष्टा ये म्रियन्ते द्विजोत्तमाः । ते तपोज्ञानहीनास्तु काका गृध्रा भवन्ति ते

śūdrānnarasasaṃpuṣṭā ye mriyante dvijottamāḥ / te tapojñānahīnāstu kākā gṛdhrā bhavanti te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुष्कृतं हि मनुष्याणामन्नमाश्रित्य तिष्ठति । यो यस्यान्नं समश्नाति स तस्याश्नाति किल्बिषम्

duṣkṛtaṃ hi manuṣyāṇāmannamāśritya tiṣṭhati / yo yasyānnaṃ samaśnāti sa tasyāśnāti kilbiṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विशेषाद्यतिधर्मेण तपोलौल्यं समाश्रिताः । नरकं यान्त्यसन्दिग्धमित्येवं शङ्करो ऽब्रवीत्

viśeṣādyatidharmeṇa tapolaulyaṃ samāśritāḥ / narakaṃ yāntyasandigdhamityevaṃ śaṅkaro 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ईदृग्रूपाश्च ये विप्राः पाशुपत्ये व्यवस्थिताः । ते महत्पापसंघातं दहन्त्येव न संशयः

īdṛgrūpāśca ye viprāḥ pāśupatye vyavasthitāḥ / te mahatpāpasaṃghātaṃ dahantyeva na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विडम्बेन च संयुक्ता लौलुप्येन च पीडिताः । असंग्राह्या इत्येवं श्रुतिनोदना

viḍambena ca saṃyuktā laulupyena ca pīḍitāḥ / asaṃgrāhyā ityevaṃ śrutinodanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मातापितृकृतैर्दोषैरन्ये केचित्स्वकर्मजैः । नष्टा ज्ञानावलेपेन अहङ्कारेण ऽपरे

mātāpitṛkṛtairdoṣairanye kecitsvakarmajaiḥ / naṣṭā jñānāvalepena ahaṅkāreṇa 'pare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शाङ्करे प्रस्थिता धर्मे ये स्मृत्यर्थबहिष्कृताः । क्लिश्यमानास्तु कलेन ते यान्ति परमां गतिम्

śāṅkare prasthitā dharme ye smṛtyarthabahiṣkṛtāḥ / kliśyamānāstu kalena te yānti paramāṃ gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अश्रद्दधानाः पुरुषा मूर्खा दम्भविवर्धिताः । न सिध्यन्ति दुरात्मानः कुदृष्टान्तार्थकीर्तनाः

aśraddadhānāḥ puruṣā mūrkhā dambhavivardhitāḥ / na sidhyanti durātmānaḥ kudṛṣṭāntārthakīrtanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महाभाग्ये ऽपि तीर्थस्य शाङ्करं व्रतमास्थिताः । वियोनिं यान्त्यसन्दिग्धं लौलुप्येन समन्विताः

mahābhāgye 'pi tīrthasya śāṅkaraṃ vratamāsthitāḥ / viyoniṃ yāntyasandigdhaṃ laulupyena samanvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न तीर्थैर्न च दानैश्च दुष्कृतं हि विलुप्यते । अज्ञानाच्च प्रमादाच्च कृतं पापं विनश्यति

na tīrthairna ca dānaiśca duṣkṛtaṃ hi vilupyate / ajñānācca pramādācca kṛtaṃ pāpaṃ vinaśyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ज्ञात्वा तु विधिना वर्तितव्यं द्विजातिभिः । परं ब्रह्म जपद्भिश्च वार्तितव्यं मुहुर्मुहुः

evaṃ jñātvā tu vidhinā vartitavyaṃ dvijātibhiḥ / paraṃ brahma japadbhiśca vārtitavyaṃ muhurmuhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्वरूपं विरूपाक्षं योऽधीते रुद्रमेव च । ईशानं पश्यते साक्षात् षण्मासात् सङ्गवर्जितः

ūrdhvarūpaṃ virūpākṣaṃ yo'dhīte rudrameva ca / īśānaṃ paśyate sākṣāt ṣaṇmāsāt saṅgavarjitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संहिताया दशावृत्तीर्यः करोति सुसंयतः । नर्मदातटमाश्रित्य स मुच्येत्सर्वपातकैः

saṃhitāyā daśāvṛttīryaḥ karoti susaṃyataḥ / narmadātaṭamāśritya sa mucyetsarvapātakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुराणसंहितां वापि शैवीं वा वैष्णवीमपि । यः पठेन्नर्मदातीरे शिवाग्रे स शिवात्मकः

purāṇasaṃhitāṃ vāpi śaivīṃ vā vaiṣṇavīmapi / yaḥ paṭhennarmadātīre śivāgre sa śivātmakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आ भूतसंक्षयं यावत्स्वर्गलोके महीयते । संसाख्यसनं हातुं पुरा प्रोक्तं तु नन्दिना

ā bhūtasaṃkṣayaṃ yāvatsvargaloke mahīyate / saṃsākhyasanaṃ hātuṃ purā proktaṃ tu nandinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवर्षिसिद्धगन्धर्वसमवाये शिवालये । नन्दिगीतामिमां राजञ्छृणुष्वैकमनाः शुभाम्

devarṣisiddhagandharvasamavāye śivālaye / nandigītāmimāṃ rājañchṛṇuṣvaikamanāḥ śubhām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्गमोक्षप्रदां पुण्यां संसारभयनाशिनीम्

svargamokṣapradāṃ puṇyāṃ saṃsārabhayanāśinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संसारगह्वरगुहां प्रविहातुमेतां चेदिच्छथ प्रतिपदं भवतापखिन्नाः । नानाविधैर्निजकृतैर्बहुकर्मपाशैर्बद्धाः सुखाय शृणुतैकहितं मयोक्तम्

saṃsāragahvaraguhāṃ pravihātumetāṃ cedicchatha pratipadaṃ bhavatāpakhinnāḥ / nānāvidhairnijakṛtairbahukarmapāśairbaddhāḥ sukhāya śṛṇutaikahitaṃ mayoktam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शक्र वक्रगतिं मा गा मा कृथा यम यातनाम् । चेतः प्रचेतः शमय लौलुप्यं त्यज वित्तप

śakra vakragatiṃ mā gā mā kṛthā yama yātanām / cetaḥ pracetaḥ śamaya laulupyaṃ tyaja vittapa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीनानाथविशिष्टेभ्यो धनं सर्वं परित्यज । यदि संसारजलधेर् वीचीप्रेङ्खोल्लनातुरः

dīnānāthaviśiṣṭebhyo dhanaṃ sarvaṃ parityaja / yadi saṃsārajaladher vīcīpreṅkhollanāturaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मोद्विग्नं मृतेस्त्रस्तं ग्रस्तं कामादिभिर्नरम् । स्रस्तं यो न यमादिभ्यः पिनाकी पाति पावनः

janmodvignaṃ mṛtestrastaṃ grastaṃ kāmādibhirnaram / srastaṃ yo na yamādibhyaḥ pinākī pāti pāvanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मा धेहि गर्वं कीनाश हास्यं यास्यसि पीडयन् । प्राणिनं सर्वशरणं तद्भावि शरणं तव

mā dhehi garvaṃ kīnāśa hāsyaṃ yāsyasi pīḍayan / prāṇinaṃ sarvaśaraṇaṃ tadbhāvi śaraṇaṃ tava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालः करालको बालः को मृत्युः को यमाधमः । शिवविष्णुपराणां हि नराणां किं भयं भवेत्

kālaḥ karālako bālaḥ ko mṛtyuḥ ko yamādhamaḥ / śivaviṣṇuparāṇāṃ hi narāṇāṃ kiṃ bhayaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवभारार्तजन्तूनां रेवातीरनिवासिनाम् । भर्गश्च भगवांश्चैव भवभीतिविभेदनौ

bhavabhārārtajantūnāṃ revātīranivāsinām / bhargaśca bhagavāṃścaiva bhavabhītivibhedanau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवं भज शिवं ध्याय शिवं स्तुहि शिवं यज । शिवं नम वराक त्वं ज्ञानं मोक्षं यदीच्छसि

śivaṃ bhaja śivaṃ dhyāya śivaṃ stuhi śivaṃ yaja / śivaṃ nama varāka tvaṃ jñānaṃ mokṣaṃ yadīcchasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पठ पञ्चाननं शास्त्रं मन्त्रं पञ्चाक्षरं जप । धेहि पञ्चात्मकं तत्त्वं यज पञ्चाननं परम्

paṭha pañcānanaṃ śāstraṃ mantraṃ pañcākṣaraṃ japa / dhehi pañcātmakaṃ tattvaṃ yaja pañcānanaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं तैः कर्मगणैः शोच्यैर्नानाभावविशेषितैः । यदि पञ्चाननः श्रीमान् सेव्यते सर्वथा शिवः

kiṃ taiḥ karmagaṇaiḥ śocyairnānābhāvaviśeṣitaiḥ / yadi pañcānanaḥ śrīmān sevyate sarvathā śivaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं संसारगजोन्मत्तबृंहितैर् निभृतैरपि । यदि पञ्चाननो देवो भावगन्धोपसेवितः

kiṃ saṃsāragajonmattabṛṃhitair nibhṛtairapi / yadi pañcānano devo bhāvagandhopasevitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रे मूढ किं विषादेन प्राप्य कर्मकदर्थनाम् । भवानीवल्लभं भीमं जप त्वं भयनाशनम्

re mūḍha kiṃ viṣādena prāpya karmakadarthanām / bhavānīvallabhaṃ bhīmaṃ japa tvaṃ bhayanāśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नर्मदातीरनिलयं दुःखौघविलयंकरम् । स्वर्गमोक्षप्रदं भर्गं भज मूढ सुरेश्वरम्

narmadātīranilayaṃ duḥkhaughavilayaṃkaram / svargamokṣapradaṃ bhargaṃ bhaja mūḍha sureśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहाय रेवां सुरसिन्धुसेव्यां तत्तीरसंस्थं च हरं हरिं च । उन्मत्तवद् भावविवर्जितस्त्वं क्व यासि रे मूढ दिगन्तराणि

vihāya revāṃ surasindhusevyāṃ tattīrasaṃsthaṃ ca haraṃ hariṃ ca / unmattavad bhāvavivarjitastvaṃ kva yāsi re mūḍha digantarāṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भज रेवाजलं पुण्यं यज रुद्रं सनातनम् । जप पञ्चाक्षरीं विद्यां व्रज स्थानं च वाञ्छितम्

bhaja revājalaṃ puṇyaṃ yaja rudraṃ sanātanam / japa pañcākṣarīṃ vidyāṃ vraja sthānaṃ ca vāñchitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्लेशयित्वा निजं कायम् उपायैर् बहुभिस्तु किम् । भज रेवां शिवं प्राप्य सुखसाध्यं परं पदम्

kleśayitvā nijaṃ kāyam upāyair bahubhistu kim / bhaja revāṃ śivaṃ prāpya sukhasādhyaṃ paraṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं कैलासमासाद्य नदीं स शिवसन्निधौ । जगौ यल्लोकपालानां तन्मयोक्तं तवाधुना

evaṃ kailāsamāsādya nadīṃ sa śivasannidhau / jagau yallokapālānāṃ tanmayoktaṃ tavādhunā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नानदानपरो यस्तु नित्यं धर्ममनुव्रतः । नर्मदातीरमाश्रित्य मुच्यते सर्वपातकैः

snānadānaparo yastu nityaṃ dharmamanuvrataḥ / narmadātīramāśritya mucyate sarvapātakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विधिहीनो जपेन्नित्यं वेदान्सर्वाञ्छतं समाः । मृत्युलाङ्गलजाप्येन समो यो ऽप्यधिको गुणैः

vidhihīno japennityaṃ vedānsarvāñchataṃ samāḥ / mṛtyulāṅgalajāpyena samo yo 'pyadhiko guṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीजयोन्यविशुद्धस्तु यथा रुद्रं न विन्दति । तथा लाङ्गलमन्त्रो ऽपि न तिष्ठति गतायुषि

bījayonyaviśuddhastu yathā rudraṃ na vindati / tathā lāṅgalamantro 'pi na tiṣṭhati gatāyuṣi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गायत्रीजपसंयुक्तः संयमी ह्यधिको गुणैः । अग्निम् ईडे इषेत्वो वा अग्न आयाहि नित्यदा

gāyatrījapasaṃyuktaḥ saṃyamī hyadhiko guṇaiḥ / agnim īḍe iṣetvo vā agna āyāhi nityadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शन्नो देवीति कूलस्थो जपेन्मुच्येत किल्बिषैः

śanno devīti kūlastho japenmucyeta kilbiṣaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साङ्गोपाङ्गांस् तथा वेदाञ्जपन्नित्यं समाहितः । न तत्फलमवाप्नोति गायत्र्या संयमी यथा

sāṅgopāṅgāṃs tathā vedāñjapannityaṃ samāhitaḥ / na tatphalamavāpnoti gāyatryā saṃyamī yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्राध्यायं सकृज्जप्त्वा विप्रो वेदसमन्वितः । मुच्यते सर्वपापेभ्यो विष्णुलोकं स गच्छति

rudrādhyāyaṃ sakṛjjaptvā vipro vedasamanvitaḥ / mucyate sarvapāpebhyo viṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यद्वै जप्यसंस्थानं सूक्तमारण्यकं तथा । मुच्यते सर्वपापेभ्यो विष्णुलोकं स गच्छति

anyadvai japyasaṃsthānaṃ sūktamāraṇyakaṃ tathā / mucyate sarvapāpebhyo viṣṇulokaṃ sa gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्किंचित्क्रियते जाप्यं यच्च दानं प्रदीयते । नर्मदाजलमाश्रित्य तत्सर्वं चाक्षयं भवेत्

yatkiṃcitkriyate jāpyaṃ yacca dānaṃ pradīyate / narmadājalamāśritya tatsarvaṃ cākṣayaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवंविधैर्व्रतैर्नित्यं नर्मदां ये समाश्रिताः । ते मृता वैष्णवं यान्ति पदं वा शैवम् अव्ययम्

evaṃvidhairvratairnityaṃ narmadāṃ ye samāśritāḥ / te mṛtā vaiṣṇavaṃ yānti padaṃ vā śaivam avyayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्यलोकं नराः केचित्सूर्यलोकं तथापरे । अप्सरोगणसंवीता यावदाभूतसम्प्लवम्

satyalokaṃ narāḥ kecitsūryalokaṃ tathāpare / apsarogaṇasaṃvītā yāvadābhūtasamplavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं वै वर्तमाने ऽस्मिंल्लोके तु नृपपुंगव । ऋषीणां दशकोट्यस्तु कुरुक्षेत्रनिवासिनाम्

evaṃ vai vartamāne 'smiṃlloke tu nṛpapuṃgava / ṛṣīṇāṃ daśakoṭyastu kurukṣetranivāsinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मया सह महाभाग नर्मदातटमाश्रिताः । फलमूलकृताहारा अर्चयन्तः स्थिताः शिवम्

mayā saha mahābhāga narmadātaṭamāśritāḥ / phalamūlakṛtāhārā arcayantaḥ sthitāḥ śivam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्च वर्षशतं दिव्यं कालसंख्यानुमानतः । षड्विंशतिसहस्राणि तानि मानुषसंख्यया

tacca varṣaśataṃ divyaṃ kālasaṃkhyānumānataḥ / ṣaḍviṃśatisahasrāṇi tāni mānuṣasaṃkhyayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तस्यामतीतायां सन्ध्यायां नृपसत्तम । शेषं मानुष्यमेकं तु काले वर्षशतं स्थितम्

tatastasyāmatītāyāṃ sandhyāyāṃ nṛpasattama / śeṣaṃ mānuṣyamekaṃ tu kāle varṣaśataṃ sthitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽभवदनावृष्टिर्लोकक्षयकरी तदा । यया यातं जगत्सर्वं क्षयं भूयो हि दारुणम्

tato 'bhavadanāvṛṣṭirlokakṣayakarī tadā / yayā yātaṃ jagatsarvaṃ kṣayaṃ bhūyo hi dāruṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये पूर्वमिह संसिद्धा ऋषयो वेदपारगाः । तेषां प्रभावाद् भगवान् ववर्ष बलवृत्रहा

ye pūrvamiha saṃsiddhā ṛṣayo vedapāragāḥ / teṣāṃ prabhāvād bhagavān vavarṣa balavṛtrahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महती भूरिसलिला समन्ताद्वृष्टिराहिता । ततो वृष्ट्या तु तेषां वै वर्तनं समजायत

mahatī bhūrisalilā samantādvṛṣṭirāhitā / tato vṛṣṭyā tu teṣāṃ vai vartanaṃ samajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनर् युगान्ते सम्प्राप्ते किंचिच्छेषे कलौ युगे । निःशेषम् अभवत् सर्वं शुष्कं स्थावरजङ्गमम्

punar yugānte samprāpte kiṃciccheṣe kalau yuge / niḥśeṣam abhavat sarvaṃ śuṣkaṃ sthāvarajaṅgamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्वृक्षौषधगुल्मं च तृणवीरुद्विवर्जितम् । अनावृष्टिहतं सर्वं भूमण्डलम् अभूद्भृशम्

nirvṛkṣauṣadhagulmaṃ ca tṛṇavīrudvivarjitam / anāvṛṣṭihataṃ sarvaṃ bhūmaṇḍalam abhūdbhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते ऋषयः सर्वे क्षुत्तृषार्ताः सहस्रशः । युगस्वभावमाविष्टा हीनसत्त्वा अभवन्नृप

tataste ṛṣayaḥ sarve kṣuttṛṣārtāḥ sahasraśaḥ / yugasvabhāvamāviṣṭā hīnasattvā abhavannṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नष्टहोमस्वधाकारे युगान्ते समुपस्थिते । किं कार्यं क्व नु यास्यामः को ऽस्माकं शरणं भवेत्

naṣṭahomasvadhākāre yugānte samupasthite / kiṃ kāryaṃ kva nu yāsyāmaḥ ko 'smākaṃ śaraṇaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानहं प्रत्युवाचेदं मा भैष्टेति पुनःपुनः । ईदृग्विधा मया दृष्टा बहवः कालपर्ययाः

tānahaṃ pratyuvācedaṃ mā bhaiṣṭeti punaḥpunaḥ / īdṛgvidhā mayā dṛṣṭā bahavaḥ kālaparyayāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नर्मदातीरमाश्रित्य ते सर्वे गमिता मया । एषा हि शरणं देवी सम्प्राप्ते हि युगक्षये

narmadātīramāśritya te sarve gamitā mayā / eṣā hi śaraṇaṃ devī samprāpte hi yugakṣaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नान्या गतिरिहास्माकं विद्यते द्विजसत्तमाः । जनित्री सर्वभूतानां विशेषेण द्विजोत्तमाः

nānyā gatirihāsmākaṃ vidyate dvijasattamāḥ / janitrī sarvabhūtānāṃ viśeṣeṇa dvijottamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितामहा ये पितरो ये चान्ये प्रपितामहाः । ते समस्ता गताः स्वर्गं समाश्रित्य महानदीम्

pitāmahā ye pitaro ye cānye prapitāmahāḥ / te samastā gatāḥ svargaṃ samāśritya mahānadīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भृग्वाद्याः सप्त ये त्वासन्मम पूर्वपितामहाः । धौमृणी च महाभागा मम भार्या शुचिस्मिता । मनस्वती च या मता भार्गवोऽङ्गिरसस्तथा

bhṛgvādyāḥ sapta ye tvāsanmama pūrvapitāmahāḥ / dhaumṛṇī ca mahābhāgā mama bhāryā śucismitā / manasvatī ca yā matā bhārgavo'ṅgirasastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्यः पुलहश्चैव वसिष्ठात्रेयकाश्यपाः । तथान्ये च महाभागा नियमव्रतचारिणः । अन्ये च शतसाहस्रा अत्र सिद्धिं समागताः

pulastyaḥ pulahaścaiva vasiṣṭhātreyakāśyapāḥ / tathānye ca mahābhāgā niyamavratacāriṇaḥ / anye ca śatasāhasrā atra siddhiṃ samāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मादियं महाभागा न मोक्तव्या कदाचन । नान्या काचिन्नदी शक्ता लोकत्रयफलप्रदा

tasmādiyaṃ mahābhāgā na moktavyā kadācana / nānyā kācinnadī śaktā lokatrayaphalapradā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वन्द्वैरनेकैर्बहुभिः क्षुत्तृषाद्यैर् महाभयैः । मुच्यन्ते ते नराः सद्यो नर्मदातीरवासिनः

dvandvairanekairbahubhiḥ kṣuttṛṣādyair mahābhayaiḥ / mucyante te narāḥ sadyo narmadātīravāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात् सर्वप्रयत्नेन सेवितव्या सरिद्वरा । वाञ्छद्भिः परमं श्रेय इह लोके परत्र च

tasmāt sarvaprayatnena sevitavyā saridvarā / vāñchadbhiḥ paramaṃ śreya iha loke paratra ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.