Library·Kalidasa: Raghuvamsa·19

Kalidasa: Raghuvamsa 19

अग्निवर्णम् अभिषिच्य राघवः स्वे पदे तनयम् अग्नितेजसम् । शिश्रिये श्रुतवताम् अपश्चिमः पश्चिमे वयसि नैमिषं वशी

agnivarṇam abhiṣicya rāghavaḥ sve pade tanayam agnitejasam / śiśriye śrutavatām apaścimaḥ paścime vayasi naimiṣaṃ vaśī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तीर्थसलिलेन दीर्घिकास् तल्पम् अन्तरितभूमिभिः कुशैः । सौधवासम् उटजेन विस्मृतः संचिकाय फलनिःस्पृहस् तपः

tatra tīrthasalilena dīrghikās talpam antaritabhūmibhiḥ kuśaiḥ / saudhavāsam uṭajena vismṛtaḥ saṃcikāya phalaniḥspṛhas tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लब्धपालनविधौ न तत्सुतः खेदम् आप गुरुणा हि मेदिनी । भोक्तुम् एव भुजनिर्जितद्विषा न प्रसाधयितुम् अस्य कल्पिता

labdhapālanavidhau na tatsutaḥ khedam āpa guruṇā hi medinī / bhoktum eva bhujanirjitadviṣā na prasādhayitum asya kalpitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽधिकारम् अभिकः कुलोचितं काश्चन स्वयम् अवर्तयत् समाः । तं निवेश्य सचिवेष्व् अतः परं स्त्रीविधेयनवयौवनो ऽभवत्

so 'dhikāram abhikaḥ kulocitaṃ kāścana svayam avartayat samāḥ / taṃ niveśya saciveṣv ataḥ paraṃ strīvidheyanavayauvano 'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामिनीसहचरस्य कामिनस् तस्य वेश्मसु मृदङ्गनादिषु । ऋद्धिमन्तम् अधिकर्द्धिर् उत्तरः पूर्वम् उत्सवम् अपोहद् उत्सवः

kāminīsahacarasya kāminas tasya veśmasu mṛdaṅganādiṣu / ṛddhimantam adhikarddhir uttaraḥ pūrvam utsavam apohad utsavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इन्द्रियार्थपरिशून्यम् अक्षर्मः सोढुम् एकम् अपि स क्षणातरम् । अन्तरे च विहरन् दिवानिशं न व्यपैक्षत समुत्सुकाः प्रजाः

indriyārthapariśūnyam akṣarmaḥ soḍhum ekam api sa kṣaṇātaram / antare ca viharan divāniśaṃ na vyapaikṣata samutsukāḥ prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गौरवाद् यद् अपि जातु मन्त्रिणां दर्शनं प्रकृतिकाङ्क्षितं ददौ । तद् गवाक्षविवरावलम्बिना केवलेन चरणेन कल्पितम्

gauravād yad api jātu mantriṇāṃ darśanaṃ prakṛtikāṅkṣitaṃ dadau / tad gavākṣavivarāvalambinā kevalena caraṇena kalpitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं कृतप्रणतयो ऽनुजीविनः कोमलात्मनखरागरूषितम् । भेजिरे नवदिवाकरातपस्पृष्टपङ्कजतुलाधिरोहणम्

taṃ kṛtapraṇatayo 'nujīvinaḥ komalātmanakharāgarūṣitam / bhejire navadivākarātapaspṛṣṭapaṅkajatulādhirohaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युवनोन्नतविलासिनीस्तनक्षोभलोलकमलाश् च दीर्घिकाः । गूढमोहनगृहास् तदम्बुभिः स व्यगाहत विगाढमन्मथः

yuvanonnatavilāsinīstanakṣobhalolakamalāś ca dīrghikāḥ / gūḍhamohanagṛhās tadambubhiḥ sa vyagāhata vigāḍhamanmathaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र सेकहृतलोचनाञ्जनैर् धौतरागपरिपाटलाधरैः । अङ्गनास् तम् अधिकं व्यलोभयन्न् अर्पितप्रकृतिकान्तिभिर् मुखैः

tatra sekahṛtalocanāñjanair dhautarāgaparipāṭalādharaiḥ / aṅganās tam adhikaṃ vyalobhayann arpitaprakṛtikāntibhir mukhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घ्राणकान्तमधुगन्धकर्षिणीः पानभूमिरचनाः प्रियासखः । अभ्यपद्यत स वासितासखः पुष्पिताः कमलिनीर् इव द्विपः

ghrāṇakāntamadhugandhakarṣiṇīḥ pānabhūmiracanāḥ priyāsakhaḥ / abhyapadyata sa vāsitāsakhaḥ puṣpitāḥ kamalinīr iva dvipaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सातिरेकमदकारणं रहस् तेन दत्तम् अभिलेषुर् अङ्गनाः । ताभिर् अप्य् उपहृतं मुखासवं सो ऽपिबद् बकुलतुल्यदोहदः

sātirekamadakāraṇaṃ rahas tena dattam abhileṣur aṅganāḥ / tābhir apy upahṛtaṃ mukhāsavaṃ so 'pibad bakulatulyadohadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्कम् अङ्कपरिवर्तनोचिते तस्य निन्यतुर् अशून्यताम् उभे । वल्लकी च हृदयंगमस्वना वल्गुवाग् अपि च वामलोचना

aṅkam aṅkaparivartanocite tasya ninyatur aśūnyatām ubhe / vallakī ca hṛdayaṃgamasvanā valguvāg api ca vāmalocanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्वयं प्रहतपुष्करः कृती लोलमाल्यवलयो हरन् मनः । नर्तकीर् अभिनयातिलङ्घिनीः पार्श्ववर्तिषु गुरुष्व् अलज्जवत्

sa svayaṃ prahatapuṣkaraḥ kṛtī lolamālyavalayo haran manaḥ / nartakīr abhinayātilaṅghinīḥ pārśvavartiṣu guruṣv alajjavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चारु नृत्यविगमे च तन्मुखं स्वेदभिन्नतिलकं परिश्रमात् । प्रेमदत्तवदनानिअः मनः सो ऽन्वजीवद् अमरालकेश्वरौ

cāru nṛtyavigame ca tanmukhaṃ svedabhinnatilakaṃ pariśramāt / premadattavadanāniaḥ manaḥ so 'nvajīvad amarālakeśvarau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य सावरणदृष्टसंधयः काम्यवस्तुषु नवेषु सङ्गिनः । वल्लभाभिर् उपसृत्य चक्रिरे सामिभुक्तविषयाः समागमाः

tasya sāvaraṇadṛṣṭasaṃdhayaḥ kāmyavastuṣu naveṣu saṅginaḥ / vallabhābhir upasṛtya cakrire sāmibhuktaviṣayāḥ samāgamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्गुलीकिसलयाग्रतर्जनं भ्रूविभङ्गकुटिलं च वीक्षितम् । मेखलाभिर् असकृच् च बन्धनं वञ्चयन् प्रणयिनीर् अवाप सः

aṅgulīkisalayāgratarjanaṃ bhrūvibhaṅgakuṭilaṃ ca vīkṣitam / mekhalābhir asakṛc ca bandhanaṃ vañcayan praṇayinīr avāpa saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन दूतिविदितं निषेदुषा पृष्ठतः सुरतवाररात्रिषु । शुश्रुवे प्रियजनस्य कातरं विप्रलम्भपरिशङ्किनो वचः

tena dūtividitaṃ niṣeduṣā pṛṣṭhataḥ suratavārarātriṣu / śuśruve priyajanasya kātaraṃ vipralambhapariśaṅkino vacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लौल्यम् एत्य गृहिणीपरिग्रहान् नर्तकीष्व् असुलभासु तद्वपुः । वर्तते स्म स कथंचिद् आलिखन्न् अङ्गुलीक्षरणसन्नवर्तिकः

laulyam etya gṛhiṇīparigrahān nartakīṣv asulabhāsu tadvapuḥ / vartate sma sa kathaṃcid ālikhann aṅgulīkṣaraṇasannavartikaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेमगर्वितविपक्षमत्सराद् आयताच् च मदनान् महीक्षितम् । निन्युर् उत्सवविधिच्छलेन तं देव्य उज्जितरुषः कृतार्थताम्

premagarvitavipakṣamatsarād āyatāc ca madanān mahīkṣitam / ninyur utsavavidhicchalena taṃ devya ujjitaruṣaḥ kṛtārthatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातर् एत्य परिभोगशोभिना दर्शनेन कृतखण्डनव्यथाः । प्राञ्जलिः प्रणयिनीः प्रसादयन् सो ऽदुनोत् प्रणयमन्थरः पुनः

prātar etya paribhogaśobhinā darśanena kṛtakhaṇḍanavyathāḥ / prāñjaliḥ praṇayinīḥ prasādayan so 'dunot praṇayamantharaḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वप्नकीर्तितविपक्षम् अङ्गनाः दर्शनेन कृतखण्डनव्यथाः । प्रच्छदान्तगलिताश्रुबिन्दुभिः क्रोधभिन्नवलयैर् विवर्तनैः

svapnakīrtitavipakṣam aṅganāḥ darśanena kṛtakhaṇḍanavyathāḥ / pracchadāntagalitāśrubindubhiḥ krodhabhinnavalayair vivartanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कॢप्तपुष्पशयनांल् लतागृहान् एत्य दूतिकृतमार्गदर्शनः । अन्वभूत् परिजनाङ्गनारतं सो ऽवरोधभयवेपथूत्तरम्

kḷptapuṣpaśayanāṃl latāgṛhān etya dūtikṛtamārgadarśanaḥ / anvabhūt parijanāṅganārataṃ so 'varodhabhayavepathūttaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाम वल्लभजनस्य ते मया प्राप्य भाग्यम् अपि तस्य काङ्क्ष्यते । लोलुपं बत मनो ममेति तं गोत्रविस्खलितम् ऊचुर् अङ्गनाः

nāma vallabhajanasya te mayā prāpya bhāgyam api tasya kāṅkṣyate / lolupaṃ bata mano mameti taṃ gotraviskhalitam ūcur aṅganāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चूर्णबभ्रु लुलितस्रगाकुलं छिन्नमेखलम् अलक्तकाङ्कितम् । उत्थितस्य शयनं विलासिनस् तस्य विभ्रमर्ततान्य् अपावृणोत्

cūrṇababhru lulitasragākulaṃ chinnamekhalam alaktakāṅkitam / utthitasya śayanaṃ vilāsinas tasya vibhramartatāny apāvṛṇot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स स्वयं चरणरागम् आदधे योषितं न च तथा समाहितः । लोभ्यमाननयनः श्लथांशुकैर् मेखलागुणपदैर् नितम्बिभिः

sa svayaṃ caraṇarāgam ādadhe yoṣitaṃ na ca tathā samāhitaḥ / lobhyamānanayanaḥ ślathāṃśukair mekhalāguṇapadair nitambibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चुम्बने विपरिवर्तिताधरं हस्तरोधि रशनाविघट्टने । विघ्नितेच्छम् अपि तस्य सर्वतो मन्मथेन्धनम् अभूद् वधूरतम्

cumbane viparivartitādharaṃ hastarodhi raśanāvighaṭṭane / vighniteccham api tasya sarvato manmathendhanam abhūd vadhūratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्पणेषु परिभोगदर्शिनीर् नर्मपूर्वम् अनुपृष्ठसंस्थितः । छायया स्मितमनोज्ञया वधूर् ह्रीनिमीलितमुखीश् चकार सः

darpaṇeṣu paribhogadarśinīr narmapūrvam anupṛṣṭhasaṃsthitaḥ / chāyayā smitamanojñayā vadhūr hrīnimīlitamukhīś cakāra saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कण्ठसक्तमृदुबाहुबन्धनं न्यस्तपादतलम् अग्रपादयोः । प्रार्थयन्त शयनोत्थितं प्रियास् तं निशात्ययविसर्गचुम्बनम्

kaṇṭhasaktamṛdubāhubandhanaṃ nyastapādatalam agrapādayoḥ / prārthayanta śayanotthitaṃ priyās taṃ niśātyayavisargacumbanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेक्ष्य दर्पणतल्स्थम् आत्मनो राजवेषम् अतिशक्रशोभिनम् । पिप्रिये स न तथा यथा युवा व्यक्तलक्ष्म परिभोगमण्डनम्

prekṣya darpaṇatalstham ātmano rājaveṣam atiśakraśobhinam / pipriye sa na tathā yathā yuvā vyaktalakṣma paribhogamaṇḍanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मित्रकृत्यम् अपदिश्य पार्श्वतः प्रस्थितं तम् अनवस्थितं प्रियाः । विद्म हे शठ पलायनच्छलान्य् अञ्जसेति रुरुधुः कचग्रहैः

mitrakṛtyam apadiśya pārśvataḥ prasthitaṃ tam anavasthitaṃ priyāḥ / vidma he śaṭha palāyanacchalāny añjaseti rurudhuḥ kacagrahaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य निर्दयरतिश्रमालसाः कण्ठसूत्रम् अपदिश्ययोषितः । अध्यशेरत बृहद् (?) भुजान्तरं पीवरस्तनविलुप्तचन्दनम्

tasya nirdayaratiśramālasāḥ kaṇṭhasūtram apadiśyayoṣitaḥ / adhyaśerata bṛhad (?) bhujāntaraṃ pīvarastanaviluptacandanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संगमाय निशि गूढचारिणं चारदूतिकथितं पुरो गताः । वञ्चयिष्यसि कुतस् तमोवृतः कामुकेति चकृषुस् तम् अङ्गनाः

saṃgamāya niśi gūḍhacāriṇaṃ cāradūtikathitaṃ puro gatāḥ / vañcayiṣyasi kutas tamovṛtaḥ kāmuketi cakṛṣus tam aṅganāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योषिताम् उडुपतेर् इवाचिषां स्पर्शनिर्वृतिम् असाव् अनाप्नुवन् । आरुरोह कुमुदाकरोपमां रात्रिजागरपरो दिवाशयः

yoṣitām uḍupater ivāciṣāṃ sparśanirvṛtim asāv anāpnuvan / āruroha kumudākaropamāṃ rātrijāgaraparo divāśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेणुना दशनपीडिताधरा वीणया नखपदाङ्कितोरवः । शिलपकार्य उभयेन वेजितास् तं विजिह्मनयना व्यलोभयन्

veṇunā daśanapīḍitādharā vīṇayā nakhapadāṅkitoravaḥ / śilapakārya ubhayena vejitās taṃ vijihmanayanā vyalobhayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्गसत्त्ववचनाश्रयं मिथः स्त्रीषु नृत्यम् उपधाय दर्शयन् । स प्रयोगनिपुणैः प्रयोक्तृभिः संजघर्ष सह मित्रसंनिधौ

aṅgasattvavacanāśrayaṃ mithaḥ strīṣu nṛtyam upadhāya darśayan / sa prayoganipuṇaiḥ prayoktṛbhiḥ saṃjagharṣa saha mitrasaṃnidhau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अंसलम्बिकुटजार्जुनस्रजस् तस्य नीपरजसाङ्गरागिणः । प्रावृषि प्रमदबर्हिणेष्व् अभूत् कृतिमाद्रिषु विहारविभ्रमः

aṃsalambikuṭajārjunasrajas tasya nīparajasāṅgarāgiṇaḥ / prāvṛṣi pramadabarhiṇeṣv abhūt kṛtimādriṣu vihāravibhramaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विग्रहाच् च शयने पराङ्मुखीर् नानुनेतुम् अबलाः स तत्वरे । आचकाङ्क्ष घनशब्दविक्लवास् ता विवृत्य विशतीर् भुजान्तरम्

vigrahāc ca śayane parāṅmukhīr nānunetum abalāḥ sa tatvare / ācakāṅkṣa ghanaśabdaviklavās tā vivṛtya viśatīr bhujāntaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्त्तिकीषु सवितानहर्म्यभाग् यामिनीषु ललिताङ्गनासखः । अन्वभुङ्क्त सुरतश्रमापहां मेघमुक्तविशदां स चन्द्रिकाम्

kārttikīṣu savitānaharmyabhāg yāminīṣu lalitāṅganāsakhaḥ / anvabhuṅkta surataśramāpahāṃ meghamuktaviśadāṃ sa candrikām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सैकतं च सरयूं विवृण्वतीं श्रोणिबिम्बम् इव हंसमेखलम् । स्वप्रियाविलसितानुकारिणीं सौधजाल्विवरैर् व्यलोकयत्

saikataṃ ca sarayūṃ vivṛṇvatīṃ śroṇibimbam iva haṃsamekhalam / svapriyāvilasitānukāriṇīṃ saudhajālvivarair vyalokayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मर्मरैर् अगुरुधूपगन्धिभिर् व्यक्तहेमर्शनैस् तम् एकतः । जह्रुर् आग्रथनमोक्षलोलुपं हैमनैर् निव्सनैः सुमध्यमाः

marmarair agurudhūpagandhibhir vyaktahemarśanais tam ekataḥ / jahrur āgrathanamokṣalolupaṃ haimanair nivsanaiḥ sumadhyamāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्पितस्तिमितदीपदृष्टयो गर्भवेश्मसु निवातकुक्षिषु । तस्य सर्वसुरतान्तरक्षमाः साक्षितां शिशिररात्रयो ययुः

arpitastimitadīpadṛṣṭayo garbhaveśmasu nivātakukṣiṣu / tasya sarvasuratāntarakṣamāḥ sākṣitāṃ śiśirarātrayo yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणेन पवनेन संभृतं प्रेक्ष्य चूतकुसुमं सपल्लवम् । अन्वनैषुर् अवधूतविग्रहास् तं दुरुत्सहवियोगम् अङ्गनाः

dakṣiṇena pavanena saṃbhṛtaṃ prekṣya cūtakusumaṃ sapallavam / anvanaiṣur avadhūtavigrahās taṃ durutsahaviyogam aṅganāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ताः स्वम् अङ्कम् अधिरोप्य दोलया प्रेङ्खयन् परिजनापविद्धया । मुक्तरज्जु निबिडं भयच्छलात् कण्ठबन्धनम् अवाप बाहुभिः

tāḥ svam aṅkam adhiropya dolayā preṅkhayan parijanāpaviddhayā / muktarajju nibiḍaṃ bhayacchalāt kaṇṭhabandhanam avāpa bāhubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं पयोधरनिषक्तचन्दनैर् मौक्तिकग्रथितचारुभूषणैः । ग्रीष्मवेषविधिभिः सिषेविरे श्रोणिलम्बिमणिमेखलाः प्रियाः

taṃ payodharaniṣaktacandanair mauktikagrathitacārubhūṣaṇaiḥ / grīṣmaveṣavidhibhiḥ siṣevire śroṇilambimaṇimekhalāḥ priyāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् स भग्नसहकारम् आसवं रक्तपाटलसमागमं पपौ । तेन तस्य मधुनिर्गमात् कृशश् चित्तयोनिर् अभवत् पुनर्नवः

yat sa bhagnasahakāram āsavaṃ raktapāṭalasamāgamaṃ papau / tena tasya madhunirgamāt kṛśaś cittayonir abhavat punarnavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् इन्द्रियसुखानि निर्विशन्न् अन्यकार्यविमुखः स पार्थिवः । आत्मलक्षणनिवेदितान् ऋतून् अत्यवाहयद् अनङ्गवाहितः

evam indriyasukhāni nirviśann anyakāryavimukhaḥ sa pārthivaḥ / ātmalakṣaṇaniveditān ṛtūn atyavāhayad anaṅgavāhitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं प्रमत्तम् अपि न प्रभावतः शेकुर् आक्रमितुम् अन्यपार्थिवाः । आमयस् तु रतिरागसंभवो दक्षशाप इव चन्द्रम् अक्षिणोत्

taṃ pramattam api na prabhāvataḥ śekur ākramitum anyapārthivāḥ / āmayas tu ratirāgasaṃbhavo dakṣaśāpa iva candram akṣiṇot

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्टदोषम् अपि तन् न सो ऽत्यजत् सङ्गवस्तु भिषजाम् अनाश्रवः । स्वादुभिस् तु विषयैर् हृतस् ततो दुःखम् इन्द्रियगणो निवार्यते

dṛṣṭadoṣam api tan na so 'tyajat saṅgavastu bhiṣajām anāśravaḥ / svādubhis tu viṣayair hṛtas tato duḥkham indriyagaṇo nivāryate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य पाण्डुवदनाल्पभूषणा सावलम्बगमना मृदुस्वना । यक्ष्मणापि परिहानिर् आययौ कामयानसमवस्थया तुलाम्

tasya pāṇḍuvadanālpabhūṣaṇā sāvalambagamanā mṛdusvanā / yakṣmaṇāpi parihānir āyayau kāmayānasamavasthayā tulām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्योम पश्चिमकलास्थितेन्दु वा पङ्कशेषम् इव घर्मपल्वलम् । राज्ञि तत्कुलम् अभूत् क्षयातुरे वामनार्चिर् इव दीपभाजनम्

vyoma paścimakalāsthitendu vā paṅkaśeṣam iva gharmapalvalam / rājñi tatkulam abhūt kṣayāture vāmanārcir iva dīpabhājanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाढम् एषु दिवसेषु कर्म साधयति पुत्रजन्मने । इत्य् अदर्शितरुजो ऽस्य मन्त्रिणः शश्वद् ऊचुर् अघशङ्किनीः प्रजाः

bāḍham eṣu divaseṣu karma sādhayati putrajanmane / ity adarśitarujo 'sya mantriṇaḥ śaśvad ūcur aghaśaṅkinīḥ prajāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स त्व् अनेकवनितासखो ऽपि सन् पावनीम् अनवलोक्य संततिम् । वैद्ययत्नपरिभाविनं गदं न प्रदीप इव वायुम् अत्यगात्

sa tv anekavanitāsakho 'pi san pāvanīm anavalokya saṃtatim / vaidyayatnaparibhāvinaṃ gadaṃ na pradīpa iva vāyum atyagāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं गृहोपवन एव संगताः पश्चिमक्रतुविदा पुरोधसा । रोगशान्तिम् अपदिश्य मन्त्रिणः संभृते शिखिनि गूढम् आदधुः

taṃ gṛhopavana eva saṃgatāḥ paścimakratuvidā purodhasā / rogaśāntim apadiśya mantriṇaḥ saṃbhṛte śikhini gūḍham ādadhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैः कृतप्रकृतिमुख्यसंग्रहैर् आशु तस्य सहधर्मचारिणी । साधु दृष्टशुभगर्भलक्षणा प्रत्यपद्यत नराधिपश्रियम्

taiḥ kṛtaprakṛtimukhyasaṃgrahair āśu tasya sahadharmacāriṇī / sādhu dṛṣṭaśubhagarbhalakṣaṇā pratyapadyata narādhipaśriyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यास् तथाविधनरेन्द्रविपत्तिशोकाद् उष्णैर् विलोचनजलैः प्रथमाभितप्तः । निर्वापितः कनककुम्भमुखोज्झितेन वंशाभिषेकविधिना शिशिरेण गर्भः

tasyās tathāvidhanarendravipattiśokād uṣṇair vilocanajalaiḥ prathamābhitaptaḥ / nirvāpitaḥ kanakakumbhamukhojjhitena vaṃśābhiṣekavidhinā śiśireṇa garbhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं भावाय प्रसवसमयाकाङ्क्षिणीनां प्रजानाम् अन्तर्गूढं क्षितिर् इव बभौ बीजमुष्टिं दधाना । मौलैः सार्धं स्थविरसचिवैर् हेमसिंहासनस्था राज्ञी राज्यं विधिवद् अशिषद् भर्तुर् अव्याहताज्ञा

taṃ bhāvāya prasavasamayākāṅkṣiṇīnāṃ prajānām antargūḍhaṃ kṣitir iva babhau bījamuṣṭiṃ dadhānā / maulaiḥ sārdhaṃ sthavirasacivair hemasiṃhāsanasthā rājñī rājyaṃ vidhivad aśiṣad bhartur avyāhatājñā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.