Vālmīki Rāmāyaṇa (critical edition) 3.32

ततः शूर्पणखां क्रुद्धां ब्रुवतीं परुषं वचः । अमात्यमध्ये संक्रुद्धः परिपप्रच्छ रावणः

tataḥ śūrpaṇakhāṃ kruddhāṃ bruvatīṃ paruṣaṃ vacaḥ / amātyamadhye saṃkruddhaḥ paripapraccha rāvaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कश् च रामः कथंवीर्यः किंरूपः किंपराक्रमः । किमर्थं दण्डकारण्यं प्रविष्टश् च सुदुश्चरम्

kaś ca rāmaḥ kathaṃvīryaḥ kiṃrūpaḥ kiṃparākramaḥ / kimarthaṃ daṇḍakāraṇyaṃ praviṣṭaś ca suduścaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुधं किं च रामस्य निहता येन राक्षसाः । खरश् च निहतः संख्ये दूषणस् त्रिशिरास् तथा

āyudhaṃ kiṃ ca rāmasya nihatā yena rākṣasāḥ / kharaś ca nihataḥ saṃkhye dūṣaṇas triśirās tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्ता राक्षसेन्द्रेण राक्षसी क्रोधमूर्छिता । ततो रामं यथान्यायम् आख्यातुम् उपचक्रमे

ity uktā rākṣasendreṇa rākṣasī krodhamūrchitā / tato rāmaṃ yathānyāyam ākhyātum upacakrame

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घबाहुर् विशालाक्षश् चीरकृष्णाजिनाम्बरः । कन्दर्पसमरूपश् च रामो दशरथात्मजः

dīrghabāhur viśālākṣaś cīrakṛṣṇājināmbaraḥ / kandarpasamarūpaś ca rāmo daśarathātmajaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शक्रचापनिभं चापं विकृष्य कनकाङ्गदम् । दीप्तान् क्षिपति नाराचान् सर्पान् इव महाविषान्

śakracāpanibhaṃ cāpaṃ vikṛṣya kanakāṅgadam / dīptān kṣipati nārācān sarpān iva mahāviṣān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाददानं शरान् घोरान् न मुञ्चन्तं महाबलम् । न कार्मुकं विकर्षन्तं रामं पश्यामि संयुगे

nādadānaṃ śarān ghorān na muñcantaṃ mahābalam / na kārmukaṃ vikarṣantaṃ rāmaṃ paśyāmi saṃyuge

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हन्यमानं तु तत् सैन्यं पश्यामि शरवृष्टिभिः । इन्द्रेणेवोत्तमं सस्यम् आहतं त्व् अश्मवृष्टिभिः

hanyamānaṃ tu tat sainyaṃ paśyāmi śaravṛṣṭibhiḥ / indreṇevottamaṃ sasyam āhataṃ tv aśmavṛṣṭibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रक्षसां भीमवीर्याणां सहस्राणि चतुर्दश । निहतानि शरैस् तीक्ष्णैस् तेनैकेन पदातिना

rakṣasāṃ bhīmavīryāṇāṃ sahasrāṇi caturdaśa / nihatāni śarais tīkṣṇais tenaikena padātinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्धाधिकमुहूर्तेन खरश् च सहदूषणः । ऋषीणाम् अभयं दत्तं कृतक्षेमाश् च दण्डकाः

ardhādhikamuhūrtena kharaś ca sahadūṣaṇaḥ / ṛṣīṇām abhayaṃ dattaṃ kṛtakṣemāś ca daṇḍakāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एका कथंचिन् मुक्ताहं परिभूय महात्मना । स्त्रीवधं शङ्कमानेन रामेण विदितात्मना

ekā kathaṃcin muktāhaṃ paribhūya mahātmanā / strīvadhaṃ śaṅkamānena rāmeṇa viditātmanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्राता चास्य महातेजा गुणतस् तुल्यविक्रमः । अनुरक्तश् च भक्तश् च लक्ष्मणो नाम वीर्यवान्

bhrātā cāsya mahātejā guṇatas tulyavikramaḥ / anuraktaś ca bhaktaś ca lakṣmaṇo nāma vīryavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमर्षी दुर्जयो जेता विक्रान्तो बुद्धिमान् बली । रामस्य दक्षिणो बाहुर् नित्यं प्राणो बहिश्चरः

amarṣī durjayo jetā vikrānto buddhimān balī / rāmasya dakṣiṇo bāhur nityaṃ prāṇo bahiścaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रामस्य तु विशालाक्षी धर्मपत्नी यशस्विनी । सीता नाम वरारोहा वैदेही तनुमध्यमा

rāmasya tu viśālākṣī dharmapatnī yaśasvinī / sītā nāma varārohā vaidehī tanumadhyamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नैव देवी न गन्धर्वी न यक्षी न च किंनरी । तथारूपा मया नारी दृष्टपूर्वा महीतले

naiva devī na gandharvī na yakṣī na ca kiṃnarī / tathārūpā mayā nārī dṛṣṭapūrvā mahītale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य सीता भवेद् भार्या यं च हृष्टा परिष्वजेत् । अतिजीवेत् स सर्वेषु लोकेष्व् अपि पुरंदरात्

yasya sītā bhaved bhāryā yaṃ ca hṛṣṭā pariṣvajet / atijīvet sa sarveṣu lokeṣv api puraṃdarāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा सुशीला वपुःश्लाघ्या रूपेणाप्रतिमा भुवि । तवानुरूपा भार्या सा त्वं च तस्यास् तथा पतिः

sā suśīlā vapuḥślāghyā rūpeṇāpratimā bhuvi / tavānurūpā bhāryā sā tvaṃ ca tasyās tathā patiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां तु विस्तीर्णजघनां पीनोत्तुङ्गपयोधराम् । भार्यार्थे तु तवानेतुम् उद्यताहं वराननाम्

tāṃ tu vistīrṇajaghanāṃ pīnottuṅgapayodharām / bhāryārthe tu tavānetum udyatāhaṃ varānanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तां तु दृष्ट्वाद्य वैदेहीं पूर्णचन्द्रनिभाननाम् । मन्मथस्य शराणां च त्वं विधेयो भविष्यसि

tāṃ tu dṛṣṭvādya vaidehīṃ pūrṇacandranibhānanām / manmathasya śarāṇāṃ ca tvaṃ vidheyo bhaviṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि तस्याम् अभिप्रायो भार्यार्थे तव जायते । शीघ्रम् उद्ध्रियतां पादो जयार्थम् इह दक्षिणः

yadi tasyām abhiprāyo bhāryārthe tava jāyate / śīghram uddhriyatāṃ pādo jayārtham iha dakṣiṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुरु प्रियं तथा तेषां रक्षसां राक्षसेश्वर । वधात् तस्य नृशंसस्य रामस्याश्रमवासिनः

kuru priyaṃ tathā teṣāṃ rakṣasāṃ rākṣaseśvara / vadhāt tasya nṛśaṃsasya rāmasyāśramavāsinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं शरैर् निशितैर् हत्वा लक्ष्मणं च महारथम् । हतनाथां सुखं सीतां यथावद् उपभोक्ष्यसे

taṃ śarair niśitair hatvā lakṣmaṇaṃ ca mahāratham / hatanāthāṃ sukhaṃ sītāṃ yathāvad upabhokṣyase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोचते यदि ते वाक्यं ममैतद् राक्षसेश्वर । क्रियतां निर्विशङ्केन वचनं मम राघव

rocate yadi te vākyaṃ mamaitad rākṣaseśvara / kriyatāṃ nirviśaṅkena vacanaṃ mama rāghava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निशम्य रामेण शरैर् अजिह्मगैर् हताञ् जनस्थानगतान् निशाचरान् । खरं च बुद्ध्वा निहतं च दूषणं त्वम् अद्य कृत्यं प्रतिपत्तुम् अर्हसि

niśamya rāmeṇa śarair ajihmagair hatāñ janasthānagatān niśācarān / kharaṃ ca buddhvā nihataṃ ca dūṣaṇaṃ tvam adya kṛtyaṃ pratipattum arhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.