Vālmīki Rāmāyaṇa (critical edition) 7.97

विसृज्य लक्ष्मणं रामो दुःखशोकसमन्वितः पुरोधसं मन्त्रिणश् च नैगमांश् चेदम् अब्रवीत्

visṛjya lakṣmaṇaṃ rāmo duḥkhaśokasamanvitaḥ purodhasaṃ mantriṇaś ca naigamāṃś cedam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अद्य राज्ये ऽभिषेक्ष्यामि भरतं धर्मवत्सलम् अयोध्यायां पतिं वीरं ततो यास्याम्य् अहं वनम्

adya rājye 'bhiṣekṣyāmi bharataṃ dharmavatsalam ayodhyāyāṃ patiṃ vīraṃ tato yāsyāmy ahaṃ vanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रवेशयत संभारान् मा भूत् कालात्ययो यथा अद्यैवाहं गमिष्यामि लक्ष्मणेन गतां गतिम्

praveśayata saṃbhārān mā bhūt kālātyayo yathā adyaivāhaṃ gamiṣyāmi lakṣmaṇena gatāṃ gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा राघवेणोक्तं सर्वाः प्रकृतयो भृशम् मूर्धभिः प्रणता भूमौ गतसत्त्वा इवाभवन्

tac chrutvā rāghaveṇoktaṃ sarvāḥ prakṛtayo bhṛśam mūrdhabhiḥ praṇatā bhūmau gatasattvā ivābhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भरतश् च विसंज्ञो ऽभूच् छ्रुत्वा रामस्य भाषितम् राज्यं विगर्हयाम् आस राघवं चेदम् अब्रवीत्

bharataś ca visaṃjño 'bhūc chrutvā rāmasya bhāṣitam rājyaṃ vigarhayām āsa rāghavaṃ cedam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्येन हि शपे राजन् स्वर्गलोके न चैव हि न कामये यथा राज्यं त्वां विना रघुनन्दन

satyena hi śape rājan svargaloke na caiva hi na kāmaye yathā rājyaṃ tvāṃ vinā raghunandana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमौ कुशीलवौ राजन्न् अभिषिञ्च नराधिप कोसलेषु कुशं वीरम् उत्तरेषु तथा लवम्

imau kuśīlavau rājann abhiṣiñca narādhipa kosaleṣu kuśaṃ vīram uttareṣu tathā lavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शत्रुघ्नस्य तु गच्छन्तु दूतास् त्वरितविक्रमाः इदं गमनम् अस्माकं स्वर्गायाख्यान्तु माचिरम्

śatrughnasya tu gacchantu dūtās tvaritavikramāḥ idaṃ gamanam asmākaṃ svargāyākhyāntu māciram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा भरतेनोक्तं दृष्ट्वा चापि ह्य् अधो मुखान् पौरान् दुःखेन संतप्तान् वसिष्ठो वाक्यम् अब्रवीत्

tac chrutvā bharatenoktaṃ dṛṣṭvā cāpi hy adho mukhān paurān duḥkhena saṃtaptān vasiṣṭho vākyam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्स राम इमाः पश्य धरणीं प्रकृतीर् गताः ज्ञात्वैषाम् ईप्सितं कार्यं मा चैषां विप्रियं कृथाः

vatsa rāma imāḥ paśya dharaṇīṃ prakṛtīr gatāḥ jñātvaiṣām īpsitaṃ kāryaṃ mā caiṣāṃ vipriyaṃ kṛthāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठस्य तु वाक्येन उत्थाप्य प्रकृतीजनम् किं करोमीति काकुत्स्थः सर्वान् वचनम् अब्रवीत्

vasiṣṭhasya tu vākyena utthāpya prakṛtījanam kiṃ karomīti kākutsthaḥ sarvān vacanam abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सर्वाः प्रकृतयो रामं वचनम् अब्रुवन् गच्छन्तम् अनुगच्छामो यतो राम गमिष्यसि

tataḥ sarvāḥ prakṛtayo rāmaṃ vacanam abruvan gacchantam anugacchāmo yato rāma gamiṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषा नः परमा प्रीतिर् एष धर्मः परो मतः हृद्गता नः सदा तुष्टिस् तवानुगमने दृढा

eṣā naḥ paramā prītir eṣa dharmaḥ paro mataḥ hṛdgatā naḥ sadā tuṣṭis tavānugamane dṛḍhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौरेषु यदि ते प्रीतिर् यदि स्नेहो ह्य् अनुत्तमः सपुत्रदाराः काकुत्स्थ समं गच्छाम सत्पथम्

paureṣu yadi te prītir yadi sneho hy anuttamaḥ saputradārāḥ kākutstha samaṃ gacchāma satpatham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपोवनं वा दुर्गं वा नदीम् अम्भोनिधिं तथा वयं ते यदि न त्याज्याः सर्वान् नो नय ईश्वर

tapovanaṃ vā durgaṃ vā nadīm ambhonidhiṃ tathā vayaṃ te yadi na tyājyāḥ sarvān no naya īśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तेषां निश्चयं ज्ञात्वा कृतान्तं च निरीक्ष्यच पौराणां दृढभक्तिं च बाढम् इत्य् एव सो ऽब्रवीत्

sa teṣāṃ niścayaṃ jñātvā kṛtāntaṃ ca nirīkṣyaca paurāṇāṃ dṛḍhabhaktiṃ ca bāḍham ity eva so 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं विनिश्चयं कृत्वा तस्मिन्न् अहनि राघवः कोसलेषु कुशं वीरम् उत्तरेषु तथा लवम्

evaṃ viniścayaṃ kṛtvā tasminn ahani rāghavaḥ kosaleṣu kuśaṃ vīram uttareṣu tathā lavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिषिञ्चन् महात्मानाव् उभाव् एव कुशीलवौ रथानां तु सहस्राणि त्रीणि नागायुतानि च

abhiṣiñcan mahātmānāv ubhāv eva kuśīlavau rathānāṃ tu sahasrāṇi trīṇi nāgāyutāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दश चाश्वसहस्राणि एकैकस्य धनं ददौ बहुरत्नौ बहुधनौ हृष्टपुष्टजनावृतौ

daśa cāśvasahasrāṇi ekaikasya dhanaṃ dadau bahuratnau bahudhanau hṛṣṭapuṣṭajanāvṛtau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभिषिच्य तु तौ वीरौ प्रस्थाप्य स्वपुरे तथा दूतान् संप्रेषयाम् आस शत्रुघ्नाय महात्मने

abhiṣicya tu tau vīrau prasthāpya svapure tathā dūtān saṃpreṣayām āsa śatrughnāya mahātmane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.