दानं निवारयत्य् एव न हि किं तिद् ददाति यः । क्षुत्क्षामासौ महाकुक्षिः प्रेतः शूचिमुखो भवेत्
dānaṃ nivārayaty eva na hi kiṃ tid dadāti yaḥ / kṣutkṣāmāsau mahākukṣiḥ pretaḥ śūcimukho bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनं रक्षति वंशार्थे न भुंक्ते न ददाति यः । दत्तादायी ततः प्रेतः श्राद्धभोक्ता स जायते
dhanaṃ rakṣati vaṃśārthe na bhuṃkte na dadāti yaḥ / dattādāyī tataḥ pretaḥ śrāddhabhoktā sa jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः परस्वापहारेप्सुर् दत्वा चैवानुतप्यते । भोक्ता विट्श्लेष्मवान्तानां प्रेत्य प्रेतः स जायते
yaḥ parasvāpahārepsur datvā caivānutapyate / bhoktā viṭśleṣmavāntānāṃ pretya pretaḥ sa jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अप्रियं वक्ति यः क्रोधाद् वाक्यं मर्मविभेदतं । ब्बवन्त्य् उल्कामुखः प्रेतः सुचिरं तेन कर्मणा
apriyaṃ vakti yaḥ krodhād vākyaṃ marmavibhedataṃ / bbavanty ulkāmukhaḥ pretaḥ suciraṃ tena karmaṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुरुते कलहं यस् तु निष्कृपः क्रूरमानसः । क्रिमिकीटपतङ्गादेः प्रेते ऽसौ ज्योतिको भवेत्
kurute kalahaṃ yas tu niṣkṛpaḥ krūramānasaḥ / krimikīṭapataṅgādeḥ prete 'sau jyotiko bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रामकूटौ ददात्य् एव यो जनं पीडयन्त्य् अपि । कुम्भाण्डो विकृताकारः पूयाहारश् च जायते
grāmakūṭau dadāty eva yo janaṃ pīḍayanty api / kumbhāṇḍo vikṛtākāraḥ pūyāhāraś ca jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
निर्दयाः प्राणिनो घ्नन्ति भक्ष्यार्थं ये ददन्त्य् अपि । मांसाहाराश् च ते ऽवश्यं भवन्ति प्रेतराक्षसाः
nirdayāḥ prāṇino ghnanti bhakṣyārthaṃ ye dadanty api / māṃsāhārāś ca te 'vaśyaṃ bhavanti pretarākṣasāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गंधमालारता नित्यं मंदक्रोधाः प्रदायकाः । गंधर्वाः प्रेत्य जायन्ते देवानां रतिहेतवः
gaṃdhamālāratā nityaṃ maṃdakrodhāḥ pradāyakāḥ / gaṃdharvāḥ pretya jāyante devānāṃ ratihetavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रोधनाः पिशुनः किञ्चिदर्थार्थं यः प्रयछति । स पिशाचं प्रदुष्टात्मा जायते विकृताननः
krodhanāḥ piśunaḥ kiñcidarthārthaṃ yaḥ prayachati / sa piśācaṃ praduṣṭātmā jāyate vikṛtānanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नित्यप्रदुष्टाश् चपलाः परपीडाकरा नराः । संप्रदानरता नित्यं भूताः प्रेत्य भवन्ति ते
nityapraduṣṭāś capalāḥ parapīḍākarā narāḥ / saṃpradānaratā nityaṃ bhūtāḥ pretya bhavanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्रूराः क्रूद्धाः प्रदातारः प्रिया सर्वसुरा च ये । जायन्ते प्रेत्य यक्षास् तु क्रूरात्मानः सुराप्रियाः
krūrāḥ krūddhāḥ pradātāraḥ priyā sarvasurā ca ye / jāyante pretya yakṣās tu krūrātmānaḥ surāpriyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातापितृगुरून् यानैर् ये नयन्ति यथेप्सितं । विमानचारिणो यक्षा जायंते सुसुखान्विताः
mātāpitṛgurūn yānair ye nayanti yathepsitaṃ / vimānacāriṇo yakṣā jāyaṃte susukhānvitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तृष्णामात्सर्यदोषेण प्रेता भवन्त्य् अमी सदा । यक्षादयः शुभैः क्लिष्टैर् अतस् तान् परिवर्जयेत्
tṛṣṇāmātsaryadoṣeṇa pretā bhavanty amī sadā / yakṣādayaḥ śubhaiḥ kliṣṭair atas tān parivarjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
++ इति प्रेतकाण्डं समाप्तम् ++ देवासुरमनुष्येषु दीर्घम् आयुर् अहिंसया । जायते हिन्सया स्वल्पाम् अतो हिंसां विवर्जयेत्
++ iti pretakāṇḍaṃ samāptam ++ devāsuramanuṣyeṣu dīrgham āyur ahiṃsayā / jāyate hinsayā svalpām ato hiṃsāṃ vivarjayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुष्ठरोगज्वरोन्मादा ये चान्ये व्याधयो नृणां । भवन्ति भूतप्रयुक्तेस् ते वधवंधनताडनैः
kuṣṭharogajvaronmādā ye cānye vyādhayo nṛṇāṃ / bhavanti bhūtaprayuktes te vadhavaṃdhanatāḍanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो न हर्त्ता परस्वानां न वञ्चवित् प्रयछति । महतापि प्रयत्नेन स द्रव्यं नाधिगछति
yo na harttā parasvānāṃ na vañcavit prayachati / mahatāpi prayatnena sa dravyaṃ nādhigachati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अदत्तं वित्तम् आदाय दानानि च ददाति यः । स प्रेत्य द्रव्यवान् भूत्वा भूयो भवति निर्धनः
adattaṃ vittam ādāya dānāni ca dadāti yaḥ / sa pretya dravyavān bhūtvā bhūyo bhavati nirdhanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो न हर्त्ता न दाता च न चातिकृपणो नरः । कृत्स्नेन महता द्रव्यं स्थिरं स लभते ध्रुवं
yo na harttā na dātā ca na cātikṛpaṇo naraḥ / kṛtsnena mahatā dravyaṃ sthiraṃ sa labhate dhruvaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न हर्त्ता यः परस्वानां त्यागवान् वीतमत्सरः । अहार्यं विपुलं वित्तम् इष्टम् च लभते नरः
na harttā yaḥ parasvānāṃ tyāgavān vītamatsaraḥ / ahāryaṃ vipulaṃ vittam iṣṭam ca labhate naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आयुर्वर्णवलोपेतः श्रीमान् रोगविवर्जितः । सुखी च स लभेन् नित्यं यो ददातीह भोजनं
āyurvarṇavalopetaḥ śrīmān rogavivarjitaḥ / sukhī ca sa labhen nityaṃ yo dadātīha bhojanaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सलज्जो रूपवान् भोगी सुछायः प्राणिनां प्रियः । स भवेद् वस्त्रलाभी च यो वासान्सि प्रयछति
salajjo rūpavān bhogī suchāyaḥ prāṇināṃ priyaḥ / sa bhaved vastralābhī ca yo vāsānsi prayachati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आवासं यो ददातीह सुप्रसन्नेन चेतसा । प्रासादाः सर्वकामाश् च जायन्ते तस्य देहिनः
āvāsaṃ yo dadātīha suprasannena cetasā / prāsādāḥ sarvakāmāś ca jāyante tasya dehinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उपानत्संक्रमादीनि ये प्रयछन्ति मानवाः । भवन्ति सुखिनो नित्यं यानानि च लभन्ति ते
upānatsaṃkramādīni ye prayachanti mānavāḥ / bhavanti sukhino nityaṃ yānāni ca labhanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वापीकूपतडागादीन् कारयित्वा जलाश्रयान् । सुखिनस् त्यक्तसंतापा निःपिपासा भवन्ति ते
vāpīkūpataḍāgādīn kārayitvā jalāśrayān / sukhinas tyaktasaṃtāpā niḥpipāsā bhavanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुष्पैर् अभ्यर्चितः श्रीमान् शरण्यः सर्वदेहिनां । समृद्धितः स स्याद् आरामं यः प्रयछति
puṣpair abhyarcitaḥ śrīmān śaraṇyaḥ sarvadehināṃ / samṛddhitaḥ sa syād ārāmaṃ yaḥ prayachati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विद्यादानेन पण्डित्यं प्रज्ञाभ्यासेन चाप्यते । भैषज्याभयदानेन रोगमुक्तस् तु जायते
vidyādānena paṇḍityaṃ prajñābhyāsena cāpyate / bhaiṣajyābhayadānena rogamuktas tu jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दीपदानेन चक्षुष्मान् वाद्यदानेन सुस्वरः । शयनासनदानेन सुखी भवति मानवः
dīpadānena cakṣuṣmān vādyadānena susvaraḥ / śayanāsanadānena sukhī bhavati mānavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गवादीन्न् यो ददातीह भोज्यं रससमन्वितं । बलवान् वर्णवान् भोगी दीर्घायुः स भवेन् नरः
gavādīnn yo dadātīha bhojyaṃ rasasamanvitaṃ / balavān varṇavān bhogī dīrghāyuḥ sa bhaven naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कन्यादानेन समान्यां लाभी स्यात् परिवारवान् । धनधान्यसमृद्धस् तु भूमिदानेन जायते
kanyādānena samānyāṃ lābhī syāt parivāravān / dhanadhānyasamṛddhas tu bhūmidānena jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पत्रं पुष्पं फलं तोयम् अभयं वचनं प्रियं । यद् यद् एवेप्सितं शक्त्या दातव्यं तत् तद् अर्थिनः
patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyam abhayaṃ vacanaṃ priyaṃ / yad yad evepsitaṃ śaktyā dātavyaṃ tat tad arthinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्लेशयित्वा ददातीह स्वकार्थं वा ह येन वा । यशःसौख्याभिलाखाद् वा स क्लिष्टं लभते फलं
kleśayitvā dadātīha svakārthaṃ vā ha yena vā / yaśaḥsaukhyābhilākhād vā sa kliṣṭaṃ labhate phalaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वकार्यं निरपेक्षेण कृपाविष्टेन चेतसा । परार्थं यो ददातीह सो ऽक्लिष्टं फलम् अश्नुते
svakāryaṃ nirapekṣeṇa kṛpāviṣṭena cetasā / parārthaṃ yo dadātīha so 'kliṣṭaṃ phalam aśnute
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् किञ्चिद् दीयते ऽन्यस्मै यथाकालं यथाविधिं । तेन तेन प्रकारेण तत् सर्वम् उपतिष्ठते
yat kiñcid dīyate 'nyasmai yathākālaṃ yathāvidhiṃ / tena tena prakāreṇa tat sarvam upatiṣṭhate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परान् अन्वपहत्य् एवं सर्वकालं यथेप्सितं । अक्लेशयित्वा दातव्यं हितं धर्माविरोधियत्
parān anvapahaty evaṃ sarvakālaṃ yathepsitaṃ / akleśayitvā dātavyaṃ hitaṃ dharmāvirodhiyat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं हि दीयमानस्य दानस्यैव फलादयः । दानं हि सर्वसौख्यानाम् अनन्यत् कारणं मतं
evaṃ hi dīyamānasya dānasyaiva phalādayaḥ / dānaṃ hi sarvasaukhyānām ananyat kāraṇaṃ mataṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विरजः परदारेभ्यो दारान् इष्टान् अवाप्नुयात् । स्वेभ्यो ऽप्य् अदेशकालौ च वर्जयेत् पुंस्त्वम् अर्छति
virajaḥ paradārebhyo dārān iṣṭān avāpnuyāt / svebhyo 'py adeśakālau ca varjayet puṃstvam archati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परदारेषु संसक्तं चित्तं यो न नियछति । अनंगेषु चक्ष्येत स पुमां स्त्रीत्वम् अर्छति
paradāreṣu saṃsaktaṃ cittaṃ yo na niyachati / anaṃgeṣu cakṣyeta sa pumāṃ strītvam archati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्त्रीत्वं जुगुप्सते या तु सुशीलमन्दरागिणी । पुंस्त्वम् आकांक्षते नित्यं सा नारी नरतां व्रजेत्
strītvaṃ jugupsate yā tu suśīlamandarāgiṇī / puṃstvam ākāṃkṣate nityaṃ sā nārī naratāṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस् तु सम्यग्निरातङ्कं ब्रह्मचर्यं निषेवते । तेजस्वी सद्गुणः श्रीमान् देवैर् अपि स लक्ष्यते
yas tu samyagnirātaṅkaṃ brahmacaryaṃ niṣevate / tejasvī sadguṇaḥ śrīmān devair api sa lakṣyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृढस्मृतिर् असंमूढो मघवानो निषेवनात् । जायते सत्यवादी च यशःसौख्यान्वितः पुमान्
dṛḍhasmṛtir asaṃmūḍho maghavāno niṣevanāt / jāyate satyavādī ca yaśaḥsaukhyānvitaḥ pumān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भिन्नानाम् अपि सत्वानां भेदं नैव करोति यः । अभेद्यपरिवारो ऽसौ जायते स्थिरमानसः
bhinnānām api satvānāṃ bhedaṃ naiva karoti yaḥ / abhedyaparivāro 'sau jāyate sthiramānasaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यस् त्व् आज्ञां कुरुते नित्यं गुरूणां हृष्टमानसः । हिताहिताभिधायी च स स्याद् आदेयवाक्कृती
yas tv ājñāṃ kurute nityaṃ gurūṇāṃ hṛṣṭamānasaḥ / hitāhitābhidhāyī ca sa syād ādeyavākkṛtī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नीचापरायमानेन विपर्यासेन चोद्गतः । भवन्ति सुखिनः सौख्यं दुःखं दत्वा च दुःखिनः
nīcāparāyamānena viparyāsena codgataḥ / bhavanti sukhinaḥ saukhyaṃ duḥkhaṃ datvā ca duḥkhinaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परप्रपञ्चाभिरताः शठाश् चानृतवादिनः । कुब्जवामनतां यान्ति ये च रूपाभिमानिनः
paraprapañcābhiratāḥ śaṭhāś cānṛtavādinaḥ / kubjavāmanatāṃ yānti ye ca rūpābhimāninaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जडो विज्ञानमात्सर्याद् भवेन् मूकः प्रियाप्रियः । वाधिर्यं याति मूढात्मा हितवाक्याभिगूढकः
jaḍo vijñānamātsaryād bhaven mūkaḥ priyāpriyaḥ / vādhiryaṃ yāti mūḍhātmā hitavākyābhigūḍhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दुःखम् पापस्य पुण्यस्य सुखं मिश्रस्य मिश्रितं । सर्वं सादृश्यनिःस्यन्दम् अभ्युह्यं कर्मणः फलं
duḥkham pāpasya puṇyasya sukhaṃ miśrasya miśritaṃ / sarvaṃ sādṛśyaniḥsyandam abhyuhyaṃ karmaṇaḥ phalaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
++इति मनुष्य कांदं समाप्तम् ++ शठ्येन मायया नित्यं चरत्य् अकृतकिल्बिषः । कलिप्रियः प्रदाता च स भवेद् असुरेश्वरः
++iti manuṣya kāṃdaṃ samāptam ++ śaṭhyena māyayā nityaṃ caraty akṛtakilbiṣaḥ / kalipriyaḥ pradātā ca sa bhaved asureśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
++ इत्य् असुरकाण्डम् ++ नात्मना यः सुखाकांक्षी न च कृव्येत परिग्रहं । ग्रहाणाम् अग्रणी चासौ महाराजिकतां व्रजेत्
++ ity asurakāṇḍam ++ nātmanā yaḥ sukhākāṃkṣī na ca kṛvyeta parigrahaṃ / grahāṇām agraṇī cāsau mahārājikatāṃ vrajet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मातापितृकुलज्येष्ठपूजकस्यागवान् कृती । हृष्यमे यो न कलहैस् त्रिदशेषु स जायते
mātāpitṛkulajyeṣṭhapūjakasyāgavān kṛtī / hṛṣyame yo na kalahais tridaśeṣu sa jāyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न विग्रहे रता नैव कलहे हृष्टमानसाः । एकान्तकुशलोद्युक्ता ये च मोयापगास् तु ते
na vigrahe ratā naiva kalahe hṛṣṭamānasāḥ / ekāntakuśalodyuktā ye ca moyāpagās tu te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहुश्रुता धर्मधराः सुप्रज्ञा मोक्षकांक्षिणः गुणैर् । ये परिहृष्णाश् च नरास् ते तुषितोपगाः
bahuśrutā dharmadharāḥ suprajñā mokṣakāṃkṣiṇaḥ guṇair / ye parihṛṣṇāś ca narās te tuṣitopagāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शीलप्रदानविनये प्रवृत्ता ये स्वयं नराः । महोत्साहाश् च ते ऽवश्यं निर्माणरतिगामिनः
śīlapradānavinaye pravṛttā ye svayaṃ narāḥ / mahotsāhāś ca te 'vaśyaṃ nirmāṇaratigāminaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अदीनसत्वा मे श्रेष्ठाः प्रदाने दमसंयमैः । गुणाधिकाश् च ये यान्ति परनिर्मिततां ध्रुवं
adīnasatvā me śreṣṭhāḥ pradāne damasaṃyamaiḥ / guṇādhikāś ca ye yānti paranirmitatāṃ dhruvaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शीलेन स्वर्गम् आप्नोति ध्यानेन च विशेषतः । यथाभूतपरिज्ञानात् पर्यन्ते वो पुनर्भवः
śīlena svargam āpnoti dhyānena ca viśeṣataḥ / yathābhūtaparijñānāt paryante vo punarbhavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुभाशुभफलं कर्म यद् एतत् कथितं स्फुटं । शुभेन लभ्यते सौख्यं दुःखं त्व् अशुभसंभवं
śubhāśubhaphalaṃ karma yad etat kathitaṃ sphuṭaṃ / śubhena labhyate saukhyaṃ duḥkhaṃ tv aśubhasaṃbhavaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मृत्युर् व्याधिर् जरा चैव चिन्तनीयम् इदं त्रयं । विप्रयोगा प्रियैः सार्द्धं कर्मणां च स्वकं फलं
mṛtyur vyādhir jarā caiva cintanīyam idaṃ trayaṃ / viprayogā priyaiḥ sārddhaṃ karmaṇāṃ ca svakaṃ phalaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं विरागम् आप्नोति विविक्तः पुण्यम् अर्छति । पापं च नार्जयेद् एवं तच् च संक्षेपतः शृणु
evaṃ virāgam āpnoti viviktaḥ puṇyam archati / pāpaṃ ca nārjayed evaṃ tac ca saṃkṣepataḥ śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सम्यक्परार्थकरणं परानर्थविवर्जनं । पुण्यं विपर्ययात् पापभुक्तम् एव मुनीश्वरैः
samyakparārthakaraṇaṃ parānarthavivarjanaṃ / puṇyaṃ viparyayāt pāpabhuktam eva munīśvaraiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
++ इति देवकाण्डं समाप्तम् ++ एवं मत्वा महाराज षड्गतिकारिकां भवे । संबोधिधर्मम् आधाय चरितव्यं सदा शुभे
++ iti devakāṇḍaṃ samāptam ++ evaṃ matvā mahārāja ṣaḍgatikārikāṃ bhave / saṃbodhidharmam ādhāya caritavyaṃ sadā śubhe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये संबोधिव्रतं धृत्वा प्रचरन्ति समाहिताः । सर्वसत्वहितार्थेन बोधिसत्वा भवन्ति ते
ye saṃbodhivrataṃ dhṛtvā pracaranti samāhitāḥ / sarvasatvahitārthena bodhisatvā bhavanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं विज्ञाय राजेन्द्र सदा भद्रं यदीछसि । त्रिरत्नं शरणं कृत्वा भज नित्यं समादरात्
evaṃ vijñāya rājendra sadā bhadraṃ yadīchasi / triratnaṃ śaraṇaṃ kṛtvā bhaja nityaṃ samādarāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्पुण्यविपाकेन सर्वक्लेशन् विनिर्जयन् । क्रमाद् बोधिं समासाद्य संबुद्धपदम् आप्नुयाः
etatpuṇyavipākena sarvakleśan vinirjayan / kramād bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapadam āpnuyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति तेन मुनीन्द्रेण समाख्यातं निशम्य सः । राजाप्य् उत्तरपांचालः प्रव्रजितुं समैछत
iti tena munīndreṇa samākhyātaṃ niśamya saḥ / rājāpy uttarapāṃcālaḥ pravrajituṃ samaichata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स नृपती राजा समुत्थाय कृतांजलिः । भगवन्तम् आनत्वा प्रार्थयद् एवम् आदरात्
tataḥ sa nṛpatī rājā samutthāya kṛtāṃjaliḥ / bhagavantam ānatvā prārthayad evam ādarāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवन् नाथ सर्वज्ञ भवतां शरणं गतः । संबोधिव्रतम् आधाय प्रेछामि चरितुं सदा
bhagavan nātha sarvajña bhavatāṃ śaraṇaṃ gataḥ / saṃbodhivratam ādhāya prechāmi carituṃ sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यद् भवाञ् जगतां शास्ता संबोधिधर्मदेशिकः । तन् मे ऽनुग्रहतां कृत्वा प्रव्रज्यां दातुम् अर्हति
yad bhavāñ jagatāṃ śāstā saṃbodhidharmadeśikaḥ / tan me 'nugrahatāṃ kṛtvā pravrajyāṃ dātum arhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति संप्रार्थिते तेन राज्ञा स भगवान् सुधीः । तस्य राज्ञो मनःशुद्धं विज्ञायैवम् उपादिशत्
iti saṃprārthite tena rājñā sa bhagavān sudhīḥ / tasya rājño manaḥśuddhaṃ vijñāyaivam upādiśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साधु राजन् महाभाग यदीछसि शुभां गतिं । एहि चर समाधाय चर मे शासने व्रतं
sādhu rājan mahābhāga yadīchasi śubhāṃ gatiṃ / ehi cara samādhāya cara me śāsane vrataṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संबुद्धे शासने धर्मे तं नरेंद्रं समग्रहीत्
saṃbuddhe śāsane dharme taṃ nareṃdraṃ samagrahīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एहीति तेन शास्त्रोक्ते नृपतिः स प्रबोधितः । खिक्खिरीपात्रधरो भिक्षु ऽभूच् चीवरावृतः
ehīti tena śāstrokte nṛpatiḥ sa prabodhitaḥ / khikkhirīpātradharo bhikṣu 'bhūc cīvarāvṛtaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स भूपतिश् चापि विरक्तो भोग्यनिस्पृहः । निःक्लेशः परिशुद्धात्मा बभूव विजितेंद्रियः
tataḥ sa bhūpatiś cāpi virakto bhogyanispṛhaḥ / niḥkleśaḥ pariśuddhātmā babhūva vijiteṃdriyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
साक्षाद् अर्हत्वम् आसाद्य ब्रह्मचारी निरंजनः । संबोधिपदम् आसाद्य संबुद्धः श्रावको ऽभवत्
sākṣād arhatvam āsādya brahmacārī niraṃjanaḥ / saṃbodhipadam āsādya saṃbuddhaḥ śrāvako 'bhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स ब्रह्मविद् योगी त्रैधातुवासिनाम् अपि । सदेवासुरलोकानां वन्द्यो मान्यो ऽभवद् गुरुः
tataḥ sa brahmavid yogī traidhātuvāsinām api / sadevāsuralokānāṃ vandyo mānyo 'bhavad guruḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो दक्षिणपांचालराजा स प्रतिमोदितः । उत्थाय सांजलिर् नत्वा प्रार्थ्यत् तं मुनीश्वरं
tato dakṣiṇapāṃcālarājā sa pratimoditaḥ / utthāya sāṃjalir natvā prārthyat taṃ munīśvaraṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवन् नाथ सर्वज्ञ कृपया मे प्रसीदतु । त्रैमास्यं भक्तुम् इछामि तत् कुरुताम् अनुग्रहं
bhagavan nātha sarvajña kṛpayā me prasīdatu / traimāsyaṃ bhaktum ichāmi tat kurutām anugrahaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति संप्रार्थिते राज्ञा भगवान् स मुनीश्वरः । नृपतिं तं समालोक्य तूष्णीभूत्वाध्युवास तत्
iti saṃprārthite rājñā bhagavān sa munīśvaraḥ / nṛpatiṃ taṃ samālokya tūṣṇībhūtvādhyuvāsa tat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स नृपती राजा भगवताध्युवासितं । विदित्वा सर्वसामग्रीं सहसा समसाधयत्
tataḥ sa nṛpatī rājā bhagavatādhyuvāsitaṃ / viditvā sarvasāmagrīṃ sahasā samasādhayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स राजा भगवंतं ससांघिकं । यथार्हभोजनैर् नित्यं समभ्यर्च्य ऽभ्यतोषयत्
tataḥ sa rājā bhagavaṃtaṃ sasāṃghikaṃ / yathārhabhojanair nityaṃ samabhyarcya 'bhyatoṣayat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विचित्रचीवरैश् चापि श्रीघनं तं ससांघिकं । आछाद्य सांजलिर् नत्वा प्रणिधानं मुदा व्यधात्
vicitracīvaraiś cāpi śrīghanaṃ taṃ sasāṃghikaṃ / āchādya sāṃjalir natvā praṇidhānaṃ mudā vyadhāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्पुण्यविपाकेन लोके ऽंधे ऽपरिनायके । सद्धर्मभास्करः शास्ता संबुद्धो ऽर्हं भवेय हि
etatpuṇyavipākena loke 'ṃdhe 'parināyake / saddharmabhāskaraḥ śāstā saṃbuddho 'rhaṃ bhaveya hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं तेन नरेन्द्रेण प्रणिधानं कृतं मुदा । मत्वा स भगवान् स्मितं प्रामुञ्चच् छुभरोचिषं
evaṃ tena narendreṇa praṇidhānaṃ kṛtaṃ mudā / matvā sa bhagavān smitaṃ prāmuñcac chubharociṣaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत् स्मितसमुत्पन्नाः पंचवर्णाः सुरश्मयः । प्रसारितास् त्रिलोकेषु भासयन्त्यः प्रचेरिरे
tat smitasamutpannāḥ paṃcavarṇāḥ suraśmayaḥ / prasāritās trilokeṣu bhāsayantyaḥ pracerire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद्रस्मिसंपरिस्पृष्टाः सर्वे ऽपि नारकाश्रिताः । निर्मुक्तवेदनाखेदा महत्सौख्यं प्रलेभिरे
tadrasmisaṃparispṛṣṭāḥ sarve 'pi nārakāśritāḥ / nirmuktavedanākhedā mahatsaukhyaṃ pralebhire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा ते विस्मिताः सर्वे नारकीयाः प्रमोदिताः । किम् एवं जायते सौख्यम् इति ध्यात्वा निषेदिरे
tadā te vismitāḥ sarve nārakīyāḥ pramoditāḥ / kim evaṃ jāyate saukhyam iti dhyātvā niṣedire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततः स भगवांस् तेषां विस्मयाक्रांतचेतसां । मनांसि परिबोधार्थं प्रैषयत् तत्र नैर्मितं
tataḥ sa bhagavāṃs teṣāṃ vismayākrāṃtacetasāṃ / manāṃsi paribodhārthaṃ praiṣayat tatra nairmitaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा ते नारकाः सर्वे दृष्ट्वा तं सुगतं मुदा । उपेत्य प्रणतिं कृत्वा प्राभजञ् छरणं गताः
tadā te nārakāḥ sarve dṛṣṭvā taṃ sugataṃ mudā / upetya praṇatiṃ kṛtvā prābhajañ charaṇaṃ gatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् तत् पुण्यलिप्तास् ते सर्वे विमुक्तपापकाः । परिशुद्धाः शुभात्मानः सद्गतिं समुपाययुः
tatas tat puṇyaliptās te sarve vimuktapāpakāḥ / pariśuddhāḥ śubhātmānaḥ sadgatiṃ samupāyayuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ता रश्मयः सर्वा अवभास्य समंततः । अकनिष्ठालयं यावत् प्रसृताः समभासयन्
tatas tā raśmayaḥ sarvā avabhāsya samaṃtataḥ / akaniṣṭhālayaṃ yāvat prasṛtāḥ samabhāsayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गाथाघोषैश् च सर्वत्र सर्वान् देवान् प्रमोदिनः । बोधयित्वा शुभे धर्मे प्रतिष्ठाप्य पचेरिरे
gāthāghoṣaiś ca sarvatra sarvān devān pramodinaḥ / bodhayitvā śubhe dharme pratiṣṭhāpya pacerire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततस् ता रश्मयः सर्वा पिण्डीभूता मुनेः पुरः । त्रिधा प्रदक्षिणीकृत्वा महोष्णीषे समाविशत्
tatas tā raśmayaḥ sarvā piṇḍībhūtā muneḥ puraḥ / tridhā pradakṣiṇīkṛtvā mahoṣṇīṣe samāviśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शास्ता किम् आदिशेद् धर्मम् इति ध्यात्वा निषेदिरे
śāstā kim ādiśed dharmam iti dhyātvā niṣedire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति तेषां मनस्तर्कं मत्वानंदः समुत्थितः । उपेत्य सांजलिर् नत्वा प्रार्थयेत् तं मुनीश्वरं
iti teṣāṃ manastarkaṃ matvānaṃdaḥ samutthitaḥ / upetya sāṃjalir natvā prārthayet taṃ munīśvaraṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भगवन् हेतुना केन स्मितं मुंचति सांप्रतं । नाहेत्वप्रत्ययं स्मितं न मुंचंति मुनीश्वराः
bhagavan hetunā kena smitaṃ muṃcati sāṃprataṃ / nāhetvapratyayaṃ smitaṃ na muṃcaṃti munīśvarāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् यदर्थे भवान् स्मितं मुंचतीमे सभाजनाः । श्रोतुम् इछंति सर्वे तद् अर्थम् आदेष्टुम् अर्हति
tad yadarthe bhavān smitaṃ muṃcatīme sabhājanāḥ / śrotum ichaṃti sarve tad artham ādeṣṭum arhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् आनंदोदितं श्रुत्वा भगवान् स जगद्गुरुः । सर्वांल् लोकान् समालोक्य तम् आनंदं समब्रवीत्
ity ānaṃdoditaṃ śrutvā bhagavān sa jagadguruḥ / sarvāṃl lokān samālokya tam ānaṃdaṃ samabravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् एव सदानंद सर्वे बुद्धा मुनीश्वराः । नाहेतुप्रत्ययं स्मितं विमुंचन्ति कदा चन
evam eva sadānaṃda sarve buddhā munīśvarāḥ / nāhetupratyayaṃ smitaṃ vimuṃcanti kadā cana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पश्यताम् अयम् आनंद राजातिसंप्रसादितः । सत्कृत्य श्रद्धयास्माकं त्रैमास्यं भजते मुदा
paśyatām ayam ānaṃda rājātisaṃprasāditaḥ / satkṛtya śraddhayāsmākaṃ traimāsyaṃ bhajate mudā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्पुण्यविपाकेन राजायं सद्गुणाकरः । क्रमात् पारमिताः सर्वाः परिपूर्य बलान्वितः
etatpuṇyavipākena rājāyaṃ sadguṇākaraḥ / kramāt pāramitāḥ sarvāḥ paripūrya balānvitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वक्लेशगणाञ् जित्वा माराञ् चापि विनिर्जयन् । बोधिम् आसाद्य सर्वज्ञस् तथागतो मुनीश्वरः
sarvakleśagaṇāñ jitvā mārāñ cāpi vinirjayan / bodhim āsādya sarvajñas tathāgato munīśvaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वविद्याधिपः शास्ता धर्मराजो विनायकः । विजयो नाम संबुद्धो भविष्यति भवान्तरे
sarvavidyādhipaḥ śāstā dharmarājo vināyakaḥ / vijayo nāma saṃbuddho bhaviṣyati bhavāntare
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवम् आनंद विज्ञाय बुद्धक्षेत्रशुभंकृतं । तद्विपाके महत्सौख्यं भद्रं संबोधिसाधनं
evam ānaṃda vijñāya buddhakṣetraśubhaṃkṛtaṃ / tadvipāke mahatsaukhyaṃ bhadraṃ saṃbodhisādhanaṃ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्रिरत्नशरणं कृत्वा सत्कारैः श्रद्धया सदा । संबोधिवाञ्छिभिर् लोकैश् चरितव्यं शुभे मुदा
triratnaśaraṇaṃ kṛtvā satkāraiḥ śraddhayā sadā / saṃbodhivāñchibhir lokaiś caritavyaṃ śubhe mudā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वानंदादयो ऽपि ते । सर्वे लोकास् तथेत्य् उक्त्वा प्राभ्यनन्दन् प्रसादिताः
ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvānaṃdādayo 'pi te / sarve lokās tathety uktvā prābhyanandan prasāditāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सो ऽपि दक्षिणपांचालो राजा श्रुत्वा प्रमोदितः । त्रिरत्नभजनं कृत्वा प्रचचार शुभे सदा
so 'pi dakṣiṇapāṃcālo rājā śrutvā pramoditaḥ / triratnabhajanaṃ kṛtvā pracacāra śubhe sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदारभ्य सदा तत्र मंगलं निरुपद्रवं । समंततो महोत्साहं कृतयुग इवाभवत्
tadārabhya sadā tatra maṃgalaṃ nirupadravaṃ / samaṃtato mahotsāhaṃ kṛtayuga ivābhavat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति मे गुरुणाख्यातं श्रुतं मया तथा ऽधुना । कथ्यते ऽत्र त्वयाप्य् एवं चरितव्यं शुभे सदा
iti me guruṇākhyātaṃ śrutaṃ mayā tathā 'dhunā / kathyate 'tra tvayāpy evaṃ caritavyaṃ śubhe sadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजाश् चापि महाराज बोधयित्वा प्रयत्नतः । बोधिमार्गे प्रतिष्ठाप्य पालनीयाः सदा त्वया
prajāś cāpi mahārāja bodhayitvā prayatnataḥ / bodhimārge pratiṣṭhāpya pālanīyāḥ sadā tvayā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तथा ते सर्वदा भद्रं सर्वत्रापि भवेद् ध्रुवं । क्रमाद् बोधिं समासाद्य संबुद्धपदम् आप्नुयाः
tathā te sarvadā bhadraṃ sarvatrāpi bhaved dhruvaṃ / kramād bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapadam āpnuyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति तेनार्हतादिष्टं श्रुत्वाशोकः स भूमिपः । तथेत्य् अभ्यनुमोदित्वा प्राभ्यनन्दत् सपार्षदः
iti tenārhatādiṣṭaṃ śrutvāśokaḥ sa bhūmipaḥ / tathety abhyanumoditvā prābhyanandat sapārṣadaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्ञो पाञ्चालयोर् यन् मुनिकथितम् इदं तत् प्रसिद्धावदानं । शृण्वन्ति श्रावयन्ति प्रमुदितमनसः श्रद्धया ये प्रसन्नाः । सर्वे ते बोधिसत्वाः सकलगुणधराः सर्वसंपत्सुखाढ्याः । कृत्वा लोकेषु भद्द्रं मुनिवरनिलये संप्रयान्ति प्रमोदाः
rājño pāñcālayor yan munikathitam idaṃ tat prasiddhāvadānaṃ / śṛṇvanti śrāvayanti pramuditamanasaḥ śraddhayā ye prasannāḥ / sarve te bodhisatvāḥ sakalaguṇadharāḥ sarvasaṃpatsukhāḍhyāḥ / kṛtvā lokeṣu bhaddraṃ munivaranilaye saṃprayānti pramodāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.