Library·Ratnamālāvadāna·5

Ratnamālāvadāna 5

अथाशोको महीपालो भूयः श्रोतुं सुभासितैः । उपगुप्तं गुरुं नत्वा कृतांजलिर् अवोचत्

athāśoko mahīpālo bhūyaḥ śrotuṃ subhāsitaiḥ / upaguptaṃ guruṃ natvā kṛtāṃjalir avocat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भदन्त श्रोतुम् इछामि पुनर् अन्यत् सुभाषितं । तद् अर्हसि समादेष्टुं लोकानां पुण्यवृद्धये

bhadanta śrotum ichāmi punar anyat subhāṣitaṃ / tad arhasi samādeṣṭuṃ lokānāṃ puṇyavṛddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति विज्ञापिते तेन नृपेन्द्रेण प्रसादिना । उपगुप्तो यतिश् चापि तं नृपं प्रत्यभाषत

iti vijñāpite tena nṛpendreṇa prasādinā / upagupto yatiś cāpi taṃ nṛpaṃ pratyabhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शृणु राजन् महाभाग सर्वलोकहितार्थभृत् । यथा मे गुरुणादिष्टं वक्ष्ये ऽहं ते तथा खलु

śṛṇu rājan mahābhāga sarvalokahitārthabhṛt / yathā me guruṇādiṣṭaṃ vakṣye 'haṃ te tathā khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरैकसमये बुद्धो भगवाञ् छ्रीघनो जिनः । श्रावस्त्यां जेतकारण्ये विहारे मणिमण्डिते

puraikasamaye buddho bhagavāñ chrīghano jinaḥ / śrāvastyāṃ jetakāraṇye vihāre maṇimaṇḍite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रावकैर् भिक्षुभिः संघैर् बोधिसत्वगणैः सह । सद्धर्मदेशनां कर्तुं व्यहरल् लोकशासितुं

śrāvakair bhikṣubhiḥ saṃghair bodhisatvagaṇaiḥ saha / saddharmadeśanāṃ kartuṃ vyaharal lokaśāsituṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्धर्मदेशनां श्रोतुं सर्वे सत्वाः समागताः । ब्राह्मणाः क्षत्रियाश् चापि राजानो राजमात्रिकाः

taddharmadeśanāṃ śrotuṃ sarve satvāḥ samāgatāḥ / brāhmaṇāḥ kṣatriyāś cāpi rājāno rājamātrikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैश्याः शूद्रा अमात्याश् च मंत्रिणः साधवो जनाः । श्रेष्ठिनः सार्थवाहाश् च धनिनश् च वणिग्गणाः

vaiśyāḥ śūdrā amātyāś ca maṃtriṇaḥ sādhavo janāḥ / śreṣṭhinaḥ sārthavāhāś ca dhaninaś ca vaṇiggaṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौराजानपदाश् चापि नानादेशसमागताः । देवा दैत्याश् च गन्धर्वा यक्षकिन्नरराक्षसाः

paurājānapadāś cāpi nānādeśasamāgatāḥ / devā daityāś ca gandharvā yakṣakinnararākṣasāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धाविद्याधराः साध्या वसवश् च ग्रहाधिपाः । नागेंद्रा गरुडाश् चैवम् ऋषयो ब्रह्मचारिणाः

siddhāvidyādharāḥ sādhyā vasavaś ca grahādhipāḥ / nāgeṃdrā garuḍāś caivam ṛṣayo brahmacāriṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगिनो यतयश् चापि लोकपालाः ससैन्यकाः । सर्वे तं सुगतं नत्वा धर्मं श्रोतुम् उपागताः

yogino yatayaś cāpi lokapālāḥ sasainyakāḥ / sarve taṃ sugataṃ natvā dharmaṃ śrotum upāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्कृत्य पूजयित्वा च कृतांजलिपुटो मुदा । परिवृत्य पुरस्कृत्य दृष्ट्वा तस्थुः समाहिताः

satkṛtya pūjayitvā ca kṛtāṃjalipuṭo mudā / parivṛtya puraskṛtya dṛṣṭvā tasthuḥ samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ भगवान् दृष्ट्वा तान् सर्वान् धर्मवांछिनः । आदिमध्यान्तकल्याणं दिदेश धर्मम् उत्तमं

athāsau bhagavān dṛṣṭvā tān sarvān dharmavāṃchinaḥ / ādimadhyāntakalyāṇaṃ dideśa dharmam uttamaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र देवादयः सर्वे तत् सद्धर्मामृतं मुदा । पीत्वा चाभ्यनुमोदन्तः प्रापुर् ज्ञानविशेषतां

tatra devādayaḥ sarve tat saddharmāmṛtaṃ mudā / pītvā cābhyanumodantaḥ prāpur jñānaviśeṣatāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रावस्तेयात् तदानेके दारिका दारकाश् च ते । कुसुमान् याचितं शालभंजिकाख्यं गिरिं ययुः

śrāvasteyāt tadāneke dārikā dārakāś ca te / kusumān yācitaṃ śālabhaṃjikākhyaṃ giriṃ yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ते सहसा गत्वा दृष्ट्वा पुष्पाण्य् अनेकशः । प्रादाय समुपागत्वा श्रावस्त्याम् अचरन् मुदा

tatra te sahasā gatvā dṛṣṭvā puṣpāṇy anekaśaḥ / prādāya samupāgatvā śrāvastyām acaran mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रैका दारिका वाला श्रेष्ठिपुत्री प्रमोदिता । शनैः सा शालपुष्पाणि प्रादाय पृष्ठतो ऽचरत्

tatraikā dārikā vālā śreṣṭhiputrī pramoditā / śanaiḥ sā śālapuṣpāṇi prādāya pṛṣṭhato 'carat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा च भगावान् बुद्धो भिक्षुसंघसमन्वितः । श्रावस्त्यां भोजनं भुक्त्वा ततो बहिर् विनिर्ययौ

tadā ca bhagāvān buddho bhikṣusaṃghasamanvitaḥ / śrāvastyāṃ bhojanaṃ bhuktvā tato bahir viniryayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र सा दारिकाद्राक्षीद् भगवन्तं तम् आगतं । द्वात्रिंशल् लक्षणाशीतिव्यंजनं समलंकृतं

tatra sā dārikādrākṣīd bhagavantaṃ tam āgataṃ / dvātriṃśal lakṣaṇāśītivyaṃjanaṃ samalaṃkṛtaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यामप्रभाविराजन्तं सहस्रेणाधिकप्रभं । जंगमम् इव रत्नाङ्गं समन्तभद्ररूपिकं

vyāmaprabhāvirājantaṃ sahasreṇādhikaprabhaṃ / jaṃgamam iva ratnāṅgaṃ samantabhadrarūpikaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वैवं श्रीघनं नाथं दारिका सा प्रमोदिता । श्रद्धयार्चयितुं पुष्पैर् मनसैवं व्यचिंतयत्

dṛṣṭvaivaṃ śrīghanaṃ nāthaṃ dārikā sā pramoditā / śraddhayārcayituṃ puṣpair manasaivaṃ vyaciṃtayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो पुण्यं मया लब्धं यत् संबुद्धो दृश्यते ऽधुना । एवं कदा कथं कुत्र द्रक्ष्यते ऽयं मुनीश्वरः

aho puṇyaṃ mayā labdhaṃ yat saṃbuddho dṛśyate 'dhunā / evaṃ kadā kathaṃ kutra drakṣyate 'yaṃ munīśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भाग्येनैवं मया लब्धं संबुद्धदर्शनं तथा । नूनं भाग्यवती चास्मि यत् पुण्यनिधिर् आप्यते

bhāgyenaivaṃ mayā labdhaṃ saṃbuddhadarśanaṃ tathā / nūnaṃ bhāgyavatī cāsmi yat puṇyanidhir āpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात् पुण्यं महारत्नं प्राप्तुम् उपेत्य सादरं । एतैश् च कुसुमैः सर्वैर् अर्हाम्य् एतं समर्चितुं

tasmāt puṇyaṃ mahāratnaṃ prāptum upetya sādaraṃ / etaiś ca kusumaiḥ sarvair arhāmy etaṃ samarcituṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदायं लप्स्यते भूयः परवश्या स्त्रिया मया । तद् अहं सहसोपेत्य पुष्पाण्य् अस्माय् उपाकिरे

kadāyaṃ lapsyate bhūyaḥ paravaśyā striyā mayā / tad ahaṃ sahasopetya puṣpāṇy asmāy upākire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदा नोत्पद्यते नात्र संबुद्धो हि कदा चन । अतिसुदुर्ल्लभं ह्य् अस्य दर्शनं च सदा न हि

sadā notpadyate nātra saṃbuddho hi kadā cana / atisudurllabhaṃ hy asya darśanaṃ ca sadā na hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानुष्यं दुर्ल्लभं जन्म विना पुण्यैर् न लभ्यते । मानुष्ये ऽलभ्यमाने ऽपि संबुद्धे सेव्यते कथं

mānuṣyaṃ durllabhaṃ janma vinā puṇyair na labhyate / mānuṣye 'labhyamāne 'pi saṃbuddhe sevyate kathaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानुष्ये लभ्यमाने ऽपि क्षणं संपत् सुदुर्ल्लभा । नरैर् अप्य् अक्षणप्राप्तैः कथं बुद्धे ऽनुसेव्यते

mānuṣye labhyamāne 'pi kṣaṇaṃ saṃpat sudurllabhā / narair apy akṣaṇaprāptaiḥ kathaṃ buddhe 'nusevyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् अद्य मानुषी भूत्वा प्राप्यैवं सुकृतौ क्षणं । यद्य् अत्र कुसुमैर् एभिः संबुद्धं नार्चयाम्य् अहं

tad adya mānuṣī bhūtvā prāpyaivaṃ sukṛtau kṣaṇaṃ / yady atra kusumair ebhiḥ saṃbuddhaṃ nārcayāmy ahaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो मे निष्फलं जन्म मानुष्ये व्यर्थम् एव हि । किं ममानेन देहेन सर्वथैकान्तनाशिना

tato me niṣphalaṃ janma mānuṣye vyartham eva hi / kiṃ mamānena dehena sarvathaikāntanāśinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किम् अनेनापि जीवेन मृत्यौ नित्यं पुरःस्थिते । कियत् कालं च जीवेयं गछेयं मरणं ध्रुवं

kim anenāpi jīvena mṛtyau nityaṃ puraḥsthite / kiyat kālaṃ ca jīveyaṃ gacheyaṃ maraṇaṃ dhruvaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिरं स्थित्वापि किं सारं संबुद्धभजनं विना । वरं प्राणपरित्यागं कृत्वा संबुद्धदर्शनं

ciraṃ sthitvāpi kiṃ sāraṃ saṃbuddhabhajanaṃ vinā / varaṃ prāṇaparityāgaṃ kṛtvā saṃbuddhadarśanaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनित्यं खलु संसारं सर्वदेहादिकं धनं । एतद् एव तु सत्सारं यद् बुद्धे भजनं सदा

anityaṃ khalu saṃsāraṃ sarvadehādikaṃ dhanaṃ / etad eva tu satsāraṃ yad buddhe bhajanaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदैतैः कुसुमैः सर्वैः पूजयामि मुनीश्वरं । कथं न पूजयिस्यामि संबुद्धं त्रिजगद्गुरुं

tadaitaiḥ kusumaiḥ sarvaiḥ pūjayāmi munīśvaraṃ / kathaṃ na pūjayisyāmi saṃbuddhaṃ trijagadguruṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति निश्चित्य सा वाला दृष्ट्वा तं सुगतं मुदा । सहसोपेत्य तैः सर्वैः सालपुष्पैर् अवाकिरन्

iti niścitya sā vālā dṛṣṭvā taṃ sugataṃ mudā / sahasopetya taiḥ sarvaiḥ sālapuṣpair avākiran

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रदक्षिणीकृत्य प्रणम्य तं प्रहर्षिता । किं चिद् दूरे परावृत्य तस्थौ दृष्ट्वा मुनिं मुदा

tataḥ pradakṣiṇīkṛtya praṇamya taṃ praharṣitā / kiṃ cid dūre parāvṛtya tasthau dṛṣṭvā muniṃ mudā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽसौ भगवान् बुद्धस् तस्या आयुर्विहीनतां । मत्वा तां संन्रीक्स्यैवं स्वं विहारं समाययौ

tato 'sau bhagavān buddhas tasyā āyurvihīnatāṃ / matvā tāṃ saṃnrīksyaivaṃ svaṃ vihāraṃ samāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सा दारिका भूयस् तथान्यत्कुसुमानि च । गृहस्यार्थे समादातुं ततः शालवनं ययौ

atha sā dārikā bhūyas tathānyatkusumāni ca / gṛhasyārthe samādātuṃ tataḥ śālavanaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र शालतरुं दृष्ट्वा प्रफुल्लकुसुमान्वितं । तत्पुष्पाणि समाचेतुं सहसा सा रुरोह तं

tatra śālataruṃ dṛṣṭvā praphullakusumānvitaṃ / tatpuṣpāṇi samācetuṃ sahasā sā ruroha taṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रावरुह्य पुष्पाणि चिन्वन्ती सा प्रमोदतः । अग्रशाखासमारूढा पपात सहसा ततः

tatrāvaruhya puṣpāṇi cinvantī sā pramodataḥ / agraśākhāsamārūḍhā papāta sahasā tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पतिता सा विरुग्नाङ्गा तीव्रातिवेदनातुरा । हा हतास्मीति निश्चित्य संबुद्धस्मरणं व्यधात्

patitā sā virugnāṅgā tīvrātivedanāturā / hā hatāsmīti niścitya saṃbuddhasmaraṇaṃ vyadhāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो बुद्धाय धर्माय संघाय सुगताय च । इति प्रोक्त्वैव संबुद्धं स्मरन्ति मरणं ययौ

namo buddhāya dharmāya saṃghāya sugatāya ca / iti proktvaiva saṃbuddhaṃ smaranti maraṇaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स्वर्गोपपन्ना सा विस्मितैवं व्यचिन्तयत् । कुतश् च्युत्वा कुहोत्पन्ना केन वा कुशलेन च

tataḥ svargopapannā sā vismitaivaṃ vyacintayat / kutaś cyutvā kuhotpannā kena vā kuśalena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चिन्तापरीता सा सहसैवं व्यबुद्ध्यत । मर्त्याच् च्युत्वागता स्वर्गे बुद्धे पुष्पप्रदानतः

iti cintāparītā sā sahasaivaṃ vyabuddhyata / martyāc cyutvāgatā svarge buddhe puṣpapradānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति बुद्ध्वा च सा भद्रा सुप्रसादितमानसी । तम् एव सुगतं नाथं स्मृत्वा नत्वाभ्यनन्दत

iti buddhvā ca sā bhadrā suprasāditamānasī / tam eva sugataṃ nāthaṃ smṛtvā natvābhyanandata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो देवैर् उपनीतं दिव्यपुष्पस्वलंकृतं । विमानं सा समारुह्य देवसभाम् उपाययौ

tato devair upanītaṃ divyapuṣpasvalaṃkṛtaṃ / vimānaṃ sā samāruhya devasabhām upāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मिंश् च समये शक्रः सुधर्मायां सुरैः सह । संबुद्धवर्णनां कृत्वा तस्थौ देवान् प्रमोदयन्

tasmiṃś ca samaye śakraḥ sudharmāyāṃ suraiḥ saha / saṃbuddhavarṇanāṃ kṛtvā tasthau devān pramodayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तां समुपायातां शालपुष्पाभ्यलंकृतां । दृष्ट्वा दिव्यातिवर्णाभां पप्रछ विस्मितो हरिः

tathā tāṃ samupāyātāṃ śālapuṣpābhyalaṃkṛtāṃ / dṛṣṭvā divyātivarṇābhāṃ papracha vismito hariḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गात्रं केन विमृष्टकांचननिभं पद्मोत्पलाभं तव । दिव्यश्रीर् अतुलाकृतेयम् इह ते केन प्रभा निःसृता । वक्त्रं केन विबुद्धपद्मसदृशं चामीकराभं तव । कस्य त्वं वरदेवते फलम् इदं यत् कर्मजं भुज्यते

gātraṃ kena vimṛṣṭakāṃcananibhaṃ padmotpalābhaṃ tava / divyaśrīr atulākṛteyam iha te kena prabhā niḥsṛtā / vaktraṃ kena vibuddhapadmasadṛśaṃ cāmīkarābhaṃ tava / kasya tvaṃ varadevate phalam idaṃ yat karmajaṃ bhujyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति प्रोक्ते सुरेन्द्रेण सा भद्रा देवकन्यका । तं देवाधिपतिं नत्वा कृतांजलिपुटो ऽब्रवीत्

iti prokte surendreṇa sā bhadrā devakanyakā / taṃ devādhipatiṃ natvā kṛtāṃjalipuṭo 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सश्रावका नरादित्य आकीर्णशालपुष्पकैः । तत्कर्मकुशलं कृत्वा राजते मे ऽधिकं तनुः

saśrāvakā narāditya ākīrṇaśālapuṣpakaiḥ / tatkarmakuśalaṃ kṛtvā rājate me 'dhikaṃ tanuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जलजेन्दुविशुद्धाभं वदनं मे ऽभिरोचते । एतत्कर्मानुभावेन विजानीयाः सुरेश्वर

jalajenduviśuddhābhaṃ vadanaṃ me 'bhirocate / etatkarmānubhāvena vijānīyāḥ sureśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तयेति प्रोदितं श्रुत्वा देवेन्द्रो ऽसौ सुविस्मितः । दृष्ट्वा चैनां सुभद्राङ्गीं प्रहर्षयन्न् अभाषत

tayeti proditaṃ śrutvā devendro 'sau suvismitaḥ / dṛṣṭvā caināṃ subhadrāṅgīṃ praharṣayann abhāṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहो गुणमयं क्षेत्रं सर्वदोषविवर्जितं । यत्र न्यस्तं त्वया वीजम् इत्थं स्वर्गोपपत्तये

aho guṇamayaṃ kṣetraṃ sarvadoṣavivarjitaṃ / yatra nyastaṃ tvayā vījam itthaṃ svargopapattaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

को नार्चयेत् प्रवरकांचनराशिगौरं बुद्धं विबुद्धकमलायतपत्रनेत्रं । यत्राधिकारजनितानि विशोभितानि कांतामुखानि कमलायतलोचनानि

ko nārcayet pravarakāṃcanarāśigauraṃ buddhaṃ vibuddhakamalāyatapatranetraṃ / yatrādhikārajanitāni viśobhitāni kāṃtāmukhāni kamalāyatalocanāni

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धन्यो ऽसि त्वं सुभद्रांगि संबुद्धगुणभाविनि । सर्वथा हि स संबुद्धः सेवितव्यः सदापि च

dhanyo 'si tvaṃ subhadrāṃgi saṃbuddhaguṇabhāvini / sarvathā hi sa saṃbuddhaḥ sevitavyaḥ sadāpi ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्य पुण्यप्रसादात् त्वं सद्यः स्वर्गे समागता । स एव भगवान् नाथः संस्मृत्वा सेव्यतां सदा

yasya puṇyaprasādāt tvaṃ sadyaḥ svarge samāgatā / sa eva bhagavān nāthaḥ saṃsmṛtvā sevyatāṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् ते सर्वदा नित्यं मंगलं स्यात् समंततः । चिरं दिव्यसुखं भुक्त्वा यायाश् चान्ते सुखावतीं

tatas te sarvadā nityaṃ maṃgalaṃ syāt samaṃtataḥ / ciraṃ divyasukhaṃ bhuktvā yāyāś cānte sukhāvatīṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् आदिष्टं सुरेन्द्रेण सा देवकन्यका सुधीः । अनुमोद्य च तं शक्रं नत्वा स्वम् आलयं ययौ

ity ādiṣṭaṃ surendreṇa sā devakanyakā sudhīḥ / anumodya ca taṃ śakraṃ natvā svam ālayaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सा संस्थिता देवीप्रासादे दिव्यमण्डिते । दिव्यभोग्यसुखप्राप्ता मोदित्वैवं व्यचिन्तयेत्

tataḥ sā saṃsthitā devīprāsāde divyamaṇḍite / divyabhogyasukhaprāptā moditvaivaṃ vyacintayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यच् च्युत्वाहं मनुष्येभ्यो ऽधुना स्वर्गसमागता । तत् संबुद्धप्रसादेन जानामि नान्यथा खलु

yac cyutvāhaṃ manuṣyebhyo 'dhunā svargasamāgatā / tat saṃbuddhaprasādena jānāmi nānyathā khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यन् मया पूजितो बुद्धः शालपुष्पैर् वनोद्भावैः । तत्पुण्यफलभोग्यार्थे आगताहं सुरालयं

yan mayā pūjito buddhaḥ śālapuṣpair vanodbhāvaiḥ / tatpuṇyaphalabhogyārthe āgatāhaṃ surālayaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् दिव्यसुखसंप्राप्तं तत् संबुद्धप्रसादतः । तेन तम् एवं संबुद्धं पुनर् गछेय वंदितुं

yad divyasukhasaṃprāptaṃ tat saṃbuddhaprasādataḥ / tena tam evaṃ saṃbuddhaṃ punar gacheya vaṃdituṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न युक्तं सौगते गन्तुं पर्य्युषितेन वाससा । युक्तं तु सौगते गंतुम् अपर्युषितवाससा

na yuktaṃ saugate gantuṃ paryyuṣitena vāsasā / yuktaṃ tu saugate gaṃtum aparyuṣitavāsasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति सा मनसा मत्वा देवकन्या सुभद्रिका । स्नात्वा सौरभ्यलिप्तांगा दिव्यशुद्धाम्वरावृता

iti sā manasā matvā devakanyā subhadrikā / snātvā saurabhyaliptāṃgā divyaśuddhāmvarāvṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यालंकारमालादिमौलीकुण्डलमंडिता । अनेकदेवकन्याभिर् अप्सरोभिः समन्विता

divyālaṃkāramālādimaulīkuṇḍalamaṃḍitā / anekadevakanyābhir apsarobhiḥ samanvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिव्यपूजोपचाराणि गृहीत्वा सहसा ययौ । तस्याम् एव निशि स्वर्द्ध्या भासयन्ती समंततः

divyapūjopacārāṇi gṛhītvā sahasā yayau / tasyām eva niśi svarddhyā bhāsayantī samaṃtataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जेतवनम् उपेत्यासौ प्रविवेश जिनालयं । ततः प्रदक्षिणं कृत्वा प्रणम्य चरणौ मुनेः

jetavanam upetyāsau praviveśa jinālayaṃ / tataḥ pradakṣiṇaṃ kṛtvā praṇamya caraṇau muneḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पंचोपहारपूजाभिः पूजयित्वा कृतांजलिः । नत्वा च पुरतः तस्थौ सद्धर्मश्रवणोत्सुका

paṃcopahārapūjābhiḥ pūjayitvā kṛtāṃjaliḥ / natvā ca purataḥ tasthau saddharmaśravaṇotsukā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ भगवांस् तस्या ज्ञात्वाशयविशुद्धतां । आदिमध्यान्तकल्याणं दिदेश धर्मम् उत्तमं

athāsau bhagavāṃs tasyā jñātvāśayaviśuddhatāṃ / ādimadhyāntakalyāṇaṃ dideśa dharmam uttamaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चत्वारि चार्य्यसत्यानि निःक्लेशपुण्यलब्धये । दशकुशलमूलानि सम्यक्सत्वविशुद्धये

catvāri cāryyasatyāni niḥkleśapuṇyalabdhaye / daśakuśalamūlāni samyaksatvaviśuddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्य्याष्टाङ्गिकमार्गांश् च संबोधिमार्गलब्धये । बोधिपाक्षिकधर्मांश् च संबुद्धगुणलब्धये

āryyāṣṭāṅgikamārgāṃś ca saṃbodhimārgalabdhaye / bodhipākṣikadharmāṃś ca saṃbuddhaguṇalabdhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथासौ देवकन्या तां सद्धर्मदेशणं मुनेः । श्रुत्वानुमोदिता चापि प्राप्य धर्मविशेषतां

athāsau devakanyā tāṃ saddharmadeśaṇaṃ muneḥ / śrutvānumoditā cāpi prāpya dharmaviśeṣatāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानवज्रेण सत्कायदृष्टिशैलं विभेद सा । श्रोतापत्तिफलं प्राप्ता दृष्टसत्याभवत् तदा

jñānavajreṇa satkāyadṛṣṭiśailaṃ vibheda sā / śrotāpattiphalaṃ prāptā dṛṣṭasatyābhavat tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो भूयः प्रणम्यैवं भगवन्तं कृतांजलिः । सुप्रसन्नमुखाम्भोजो त्रिर् उदानम् उदाहरत्

tato bhūyaḥ praṇamyaivaṃ bhagavantaṃ kṛtāṃjaliḥ / suprasannamukhāmbhojo trir udānam udāharat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्न् इदम् अस्माकं महापुण्यसुखोदयं । जनन्यापि कृतं नापि न पित्रा न च वंधुभिः

bhagavann idam asmākaṃ mahāpuṇyasukhodayaṃ / jananyāpi kṛtaṃ nāpi na pitrā na ca vaṃdhubhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न ज्ञातिभिर् न मित्रैश् च न सहायसुहृज्जनैः । नापि सालोहितैश् चापि पितृलोकैर् न चापरैः

na jñātibhir na mitraiś ca na sahāyasuhṛjjanaiḥ / nāpi sālohitaiś cāpi pitṛlokair na cāparaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न राज्ञा न चामात्यैर् न मंत्रिभिर् न च पौरिकैः । न गुरुभिर् न विप्रैश् च न यतिभिर् न तापसैः

na rājñā na cāmātyair na maṃtribhir na ca paurikaiḥ / na gurubhir na vipraiś ca na yatibhir na tāpasaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न देवैर् नापि दैत्यैश् च नापि लोकाधिपैर् अपि । तथान्यैश् च कृतं नैव यद् इदं भवता कृतं

na devair nāpi daityaiś ca nāpi lokādhipair api / tathānyaiś ca kṛtaṃ naiva yad idaṃ bhavatā kṛtaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उछोषितो यद् अस्माकं रुधिराश्रुसरित्पतिः । अस्थिमयो महाछैलो यद् अस्माभिश् च लंघितः

uchoṣito yad asmākaṃ rudhirāśrusaritpatiḥ / asthimayo mahāchailo yad asmābhiś ca laṃghitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तवानुभावात् पिहितः सुघोरो ह्य् अपायमार्गो बहुदोषयुक्तः । अपावृता स्वर्गगतिः सुपुण्या निर्वाणमार्गश् च मयोपलब्धः

tavānubhāvāt pihitaḥ sughoro hy apāyamārgo bahudoṣayuktaḥ / apāvṛtā svargagatiḥ supuṇyā nirvāṇamārgaś ca mayopalabdhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवत्प्रसादान् निरुपेतदोषं मयाद्य लब्धं सुविशुद्धचक्षुः । प्राप्तं च शान्तं पदम् आर्य्यकान्तं तीर्णश् च दुःखार्णवपारम् अस्मि

bhavatprasādān nirupetadoṣaṃ mayādya labdhaṃ suviśuddhacakṣuḥ / prāptaṃ ca śāntaṃ padam āryyakāntaṃ tīrṇaś ca duḥkhārṇavapāram asmi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरवरेन्द्रसुरासुरपूजिते विगतजन्मजरामरणादयः । भवसहस्रसुदुल्लभदर्शने सफलम् अद्य मुने तव दर्शनं

naravarendrasurāsurapūjite vigatajanmajarāmaraṇādayaḥ / bhavasahasrasudullabhadarśane saphalam adya mune tava darśanaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रणत्वा चरणारविंदौ मुनेः प्रकृत्वा तृप्रदक्षिणां च । प्रजातहर्षा सुगतं जिनेंद्रं स्मृत्वा च भूयो दिवम् आययौ सा

tataḥ praṇatvā caraṇāraviṃdau muneḥ prakṛtvā tṛpradakṣiṇāṃ ca / prajātaharṣā sugataṃ jineṃdraṃ smṛtvā ca bhūyo divam āyayau sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा स्वर्गसमायाता देवकन्या मुमोद सा । यथा वणिग् लब्धलाभो रोगमुक्तो यथातुरः

tathā svargasamāyātā devakanyā mumoda sā / yathā vaṇig labdhalābho rogamukto yathāturaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सम्यग्निष्पन्नशस्याप्तो यथा च कृषिकार्मिकः । सिद्धयात्राप्रलब्धार्थः सार्थवाहो वणिग् यथा

samyagniṣpannaśasyāpto yathā ca kṛṣikārmikaḥ / siddhayātrāpralabdhārthaḥ sārthavāho vaṇig yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ ते भिक्षवः सर्वे दृष्ट्वैवम् अवभासितं । संदिग्धविस्मिताश् चैवं पप्रछुस् तं मुनीश्वरां

atha te bhikṣavaḥ sarve dṛṣṭvaivam avabhāsitaṃ / saṃdigdhavismitāś caivaṃ paprachus taṃ munīśvarāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन्न् अद्य रात्रौ को भवतो ऽन्तिकम् आगतः । ब्रह्मा वा सुरराजो वा लोकपालगणा अपि

bhagavann adya rātrau ko bhavato 'ntikam āgataḥ / brahmā vā surarājo vā lokapālagaṇā api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् अस्मान् विस्मितान् सर्वान् बोधयितुं समर्हसि

tad asmān vismitān sarvān bodhayituṃ samarhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तैर् भिक्षुभिः पृष्टो भगवान् स मुनीश्वरः । तांश् च भिक्षुगणान् सर्वान् समामंत्र्याब्रवीत् तथा

iti tair bhikṣubhiḥ pṛṣṭo bhagavān sa munīśvaraḥ / tāṃś ca bhikṣugaṇān sarvān samāmaṃtryābravīt tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हि स भिक्षवो ब्रह्मा नापि वासौ सुराधिपः । नैव लोकाधिपालाश् च याद्य रात्राव् इहागता

na hi sa bhikṣavo brahmā nāpi vāsau surādhipaḥ / naiva lokādhipālāś ca yādya rātrāv ihāgatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि तु दारिका दृष्टा युष्माभिः सगता पथि । ययाहं सालपुष्पैश् च प्रावकीर्य्याभितोषितः

api tu dārikā dṛṣṭā yuṣmābhiḥ sagatā pathi / yayāhaṃ sālapuṣpaiś ca prāvakīryyābhitoṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा मां पुष्पैर् अवाकीर्य्य गृहस्यार्थे पुनर् वनं । गता पुष्पाण्य् उपाहर्तुं वृक्षारूढापतत् तरोः

sā māṃ puṣpair avākīryya gṛhasyārthe punar vanaṃ / gatā puṣpāṇy upāhartuṃ vṛkṣārūḍhāpatat taroḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽसौ पतनोद्विग्ना वेदनाक्रांतचेतसा । त्रिरत्नानि स्मरन्त्य् एव देहं त्यक्त्वा दिवं ययौ

tato 'sau patanodvignā vedanākrāṃtacetasā / triratnāni smaranty eva dehaṃ tyaktvā divaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स्वर्गे समासाद्य स्मृत्व मां सुगतं पुनः । द्रष्टुं धर्मं च मे श्रोतुम् इहासौ समुपागता

tatra svarge samāsādya smṛtva māṃ sugataṃ punaḥ / draṣṭuṃ dharmaṃ ca me śrotum ihāsau samupāgatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन् मया देशितं तस्यै संबोधिधर्मम् उत्तमं । श्रुत्वा सा चानुमोद्यैवं संहर्षिता दिवं ययौ

tan mayā deśitaṃ tasyai saṃbodhidharmam uttamaṃ / śrutvā sā cānumodyaivaṃ saṃharṣitā divaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् एवं भिक्षवो मत्वा त्रिरत्नानि शुभार्थिभिः । सेवितव्यानि संस्मृत्वा गत्वा च शरणं सदा

ity evaṃ bhikṣavo matvā triratnāni śubhārthibhiḥ / sevitavyāni saṃsmṛtvā gatvā ca śaraṇaṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये भजन्ति त्रिरत्नानि संस्मृत्वा शरणं गताः । दुर्गतिं ते न गछंति व्रजन्ति सद्गतिं सदा

ye bhajanti triratnāni saṃsmṛtvā śaraṇaṃ gatāḥ / durgatiṃ te na gachaṃti vrajanti sadgatiṃ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये निन्दन्ति त्रिरत्नानि प्रतिक्षिप्य प्रमादतः । सद्गतिं ते न गछन्ति वसन्ति नरके सदा

ye nindanti triratnāni pratikṣipya pramādataḥ / sadgatiṃ te na gachanti vasanti narake sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मान् नित्यां त्रिरत्नानि संस्मृत्वा शरणं गताः । सत्कृत्य भावयित्वा च भजध्वं बोधिवांछया

tasmān nityāṃ triratnāni saṃsmṛtvā śaraṇaṃ gatāḥ / satkṛtya bhāvayitvā ca bhajadhvaṃ bodhivāṃchayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा वो मङ्गलं नित्यं सर्वत्र सर्वदा भवेत् । क्रमाद् बोधिचरीं पूर्य संबोधिम् अपि लप्स्यथ

tathā vo maṅgalaṃ nityaṃ sarvatra sarvadā bhavet / kramād bodhicarīṃ pūrya saṃbodhim api lapsyatha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् आदिष्टं मुनीन्द्रेण श्रुत्वा ते भिक्षवो मुदा । तथेत्य् अभ्यनुमोदन्तस् त्रिरत्नानि सदाभजन्

ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvā te bhikṣavo mudā / tathety abhyanumodantas triratnāni sadābhajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् एवं गुरुणादिष्टं मयैवं ते प्रचक्ष्यते । श्रुत्वैतच् छ्रावयित्वा च त्रिरत्नानि सदा भज

ity evaṃ guruṇādiṣṭaṃ mayaivaṃ te pracakṣyate / śrutvaitac chrāvayitvā ca triratnāni sadā bhaja

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा राजा तथेत्य् एवम् अभ्यनन्दत् सपार्षदः

śrutvā rājā tathety evam abhyanandat sapārṣadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत् संबुद्धानुभावं मुनिवरकथितं शालपुष्पावदानं । ये श्रुत्वा श्रावयन्ति प्रमुदितमनसः श्रद्धया बोधिकामाः । ते सर्वक्लेशमुक्ताः सकलगुणधरा बोधिचर्य्यानुरक्ताः । कृत्वा लोके हितार्थं जिनवरवसतिं संप्रयंति प्रहर्षैः

tat saṃbuddhānubhāvaṃ munivarakathitaṃ śālapuṣpāvadānaṃ / ye śrutvā śrāvayanti pramuditamanasaḥ śraddhayā bodhikāmāḥ / te sarvakleśamuktāḥ sakalaguṇadharā bodhicaryyānuraktāḥ / kṛtvā loke hitārthaṃ jinavaravasatiṃ saṃprayaṃti praharṣaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.