Library·Camunda (Kayastha: Rasasamketakalika·3

Camunda (Kayastha: Rasasamketakalika 3

<महारस:: शोधन> गन्धं विषादिनेपालं गोदुग्धेऽथ शिलाजतु । गोमूत्रेण च तालाद्यं शङ्खाद्यम् अम्लतः शुचिः

<mahārasa:: śodhana> gandhaṃ viṣādinepālaṃ godugdhe'tha śilājatu / gomūtreṇa ca tālādyaṃ śaṅkhādyam amlataḥ śuciḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विष:: मारण> रसेषूक्तं विषं ग्राह्यं तुल्यं टङ्कणपेषितम् । तन्मृतं योगवाहि स्यात् सूताभ्रायः समं गुणैः

<viṣa:: māraṇa> raseṣūktaṃ viṣaṃ grāhyaṃ tulyaṃ ṭaṅkaṇapeṣitam / tanmṛtaṃ yogavāhi syāt sūtābhrāyaḥ samaṃ guṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विष:: मन्त्रस्> नीलकण्ठाख्यमन्त्रेण विषं सप्ताभिमन्त्रितम् । औषधे च रसे चैव दातव्यं हितमिच्छता

<viṣa:: mantras> nīlakaṇṭhākhyamantreṇa viṣaṃ saptābhimantritam / auṣadhe ca rase caiva dātavyaṃ hitamicchatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विष:: मेदिच्। उसे> नानारसौषधैर्ये तु दुष्टा यान्तीह नो गदाः । ते नश्यन्ति विषे दत्ते शीघ्रं वातकफोद्भवाः

<viṣa:: medic. use> nānārasauṣadhairye tu duṣṭā yāntīha no gadāḥ / te naśyanti viṣe datte śīghraṃ vātakaphodbhavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<विष:: मेअसुरे> श्रेष्ठमध्यावरा मात्रा अष्टषट्कचतुर्यवाः । अतिमात्रं यदा भुक्तं तदाज्यटङ्कणे पिबेत्

<viṣa:: measure> śreṣṭhamadhyāvarā mātrā aṣṭaṣaṭkacaturyavāḥ / atimātraṃ yadā bhuktaṃ tadājyaṭaṅkaṇe pibet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रजनीं मेघनादं वा सर्पाक्षीं वा घृतान्विताम् । लिहेद्वा मधुसर्पिर्भ्यां चूर्णिताम् अर्जुनत्वचम्

rajanīṃ meghanādaṃ vā sarpākṣīṃ vā ghṛtānvitām / lihedvā madhusarpirbhyāṃ cūrṇitām arjunatvacam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न देयं क्रोधिने क्लीबे पित्तार्ते राजयक्ष्मिणि । क्षुत्तृष्णाभ्रमघर्माध्वसेविने क्षीणरोगिणे

na deyaṃ krodhine klībe pittārte rājayakṣmiṇi / kṣuttṛṣṇābhramagharmādhvasevine kṣīṇarogiṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुर्विणीबालवृद्धेषु न विषं राजमन्दिरे । रसायनरते दद्याद्घृतक्षीरहिताशिने

gurviṇībālavṛddheṣu na viṣaṃ rājamandire / rasāyanarate dadyādghṛtakṣīrahitāśine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<उपविष> लाङ्गलीवज्रिहेमार्कहयारिविषमुष्टिकाः । एतान्युपविषाण्याहुः यस्तानि रसकर्मणि

<upaviṣa> lāṅgalīvajrihemārkahayāriviṣamuṣṭikāḥ / etānyupaviṣāṇyāhuḥ yastāni rasakarmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<अहिफेन:: म्य्थ्। ओरिगिन्> समुद्रे मथ्यमाने तु वासुकेर्वदनाद्द्रुतः । फेनौघो व्याकुलत्वाच्च फूत्कारात्पतितः क्षितौ

<ahiphena:: myth. origin> samudre mathyamāne tu vāsukervadanāddrutaḥ / phenaugho vyākulatvācca phūtkārātpatitaḥ kṣitau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<अहिफेन:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> तेनाहिफेनमाख्यातं तिक्तं संग्राहि शोषणम् । मोहकृच्छ्वासकासघ्नं सेवितं त्यक्तुमक्षमम्

<ahiphena:: medic. properties> tenāhiphenamākhyātaṃ tiktaṃ saṃgrāhi śoṣaṇam / mohakṛcchvāsakāsaghnaṃ sevitaṃ tyaktumakṣamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्महृद्वातकृद् युक्त्या युक्तं तदमृतं विषम् । वीर्यस्तम्भकरं नृणां स्त्रीणां सौख्यप्रदायकम्

śleṣmahṛdvātakṛd yuktyā yuktaṃ tadamṛtaṃ viṣam / vīryastambhakaraṃ nṛṇāṃ strīṇāṃ saukhyapradāyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सिद्धमूली:: म्य्थ्। ओरिगिन्> पुरा देवैश्च दैत्यैश्च मथितो रत्नसागरः । तस्मादमृतमुत्पन्नं देवैः पीतं न दानवैः

<siddhamūlī:: myth. origin> purā devaiśca daityaiśca mathito ratnasāgaraḥ / tasmādamṛtamutpannaṃ devaiḥ pītaṃ na dānavaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा धन्वन्तरेर्हस्तादमृतं पतितं भुवि । तस्मिन् सर्वैर्लेह्यमाने दर्भैर् जिह्वा द्विधा कृता

tadā dhanvantarerhastādamṛtaṃ patitaṃ bhuvi / tasmin sarvairlehyamāne darbhair jihvā dvidhā kṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जिह्वासृग्विषसम्भूता सिद्धमूली महौषधी । <सिद्धमूली:: चोलोउर्स्> सा चतुर्धा सिता रक्ता पीता कृष्णा प्रसूनकैः

jihvāsṛgviṣasambhūtā siddhamūlī mahauṣadhī / <siddhamūlī:: colours> sā caturdhā sitā raktā pītā kṛṣṇā prasūnakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

<सिद्धमूली:: मेदिच्। प्रोपेर्तिएस्> आह्लादिनी बुद्धिरूपा योगे मन्त्रे च सिद्धिदा । सर्वरोगहरी कामजननी क्षुत्प्रबोधनी

<siddhamūlī:: medic. properties> āhlādinī buddhirūpā yoge mantre ca siddhidā / sarvarogaharī kāmajananī kṣutprabodhanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.