समाससूत्र सर्वोपकारिणी टीका । यद्वाग्विभूतिरमलाखिलतत्त्वजातान्नानाद्य तत्त्वममलं परिबोधयन्ती । श्रेयः करोति जगतां भगवन्तमाद्यं तं श्रीमहर्षिकपिलं प्रभुमानतो ऽस्मि ॥ १ ॥ उद्दिधीर्षुस्तदुन्नीतसूत्रतत्त्वार्थबुद्धये । सर्वोपकारिणीं कुर्वे टीकां गुणवशंवदः ॥ २ ॥ अथात्रानादिक्लेशकर्मवासनासमुद्रनिपतिताननाथदीनानुद्दिधीर्षुः परमकृपालुः स्वतःसिद्धतत्त्वज्ञानो महर्षिर्भगवान् कपिलो द्वाविंशतिसूत्राण्युपादिक्षत् । सूचनात् सूत्रमिति हि व्युत्पत्तिः । तत एतैः समस्ततत्त्वानां सकलषष्टितन्त्रार्थानां च सूचनं भवति । इतश्चेदं सकलसांख्यतीर्थमूलभूतं तीर्थान्तराणि चैतत्प्रपञ्चभूतान्येव । सूत्रषडध्यायी तु वैश्वानरावतारमहर्षिभगवत्कपिलप्रणीता इयं तु द्वाविंशतिसूत्री तस्या अपि बीजभूता नारायणावतारमहर्षिभगवत्कपिलप्रणीतेति वृद्धाः । तत्रादौ प्रथमसूत्रत्रयेण सकलप्रपञ्चमूलभूतानि पञ्चविंशतितत्त्वानि सूचयति । अष्टौ प्रकृतयः
samāsasūtra sarvopakāriṇī ṭīkā / yadvāgvibhūtiramalākhilatattvajātānnānādya tattvamamalaṃ paribodhayantī / śreyaḥ karoti jagatāṃ bhagavantamādyaṃ taṃ śrīmaharṣikapilaṃ prabhumānato 'smi // 1 // uddidhīrṣustadunnītasūtratattvārthabuddhaye / sarvopakāriṇīṃ kurve ṭīkāṃ guṇavaśaṃvadaḥ // 2 // athātrānādikleśakarmavāsanāsamudranipatitānanāthadīnānuddidhīrṣuḥ paramakṛpāluḥ svataḥsiddhatattvajñāno maharṣirbhagavān kapilo dvāviṃśatisūtrāṇyupādikṣat / sūcanāt sūtramiti hi vyutpattiḥ / tata etaiḥ samastatattvānāṃ sakalaṣaṣṭitantrārthānāṃ ca sūcanaṃ bhavati / itaścedaṃ sakalasāṃkhyatīrthamūlabhūtaṃ tīrthāntarāṇi caitatprapañcabhūtānyeva / sūtraṣaḍadhyāyī tu vaiśvānarāvatāramaharṣibhagavatkapilapraṇītā iyaṃ tu dvāviṃśatisūtrī tasyā api bījabhūtā nārāyaṇāvatāramaharṣibhagavatkapilapraṇīteti vṛddhāḥ / tatrādau prathamasūtratrayeṇa sakalaprapañcamūlabhūtāni pañcaviṃśatitattvāni sūcayati / aṣṭau prakṛtayaḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.