Library·Bhoja: Samarāṅgaṇa-sūtradhāra·60

Bhoja: Samarāṅgaṇa-sūtradhāra 60

षड्विंशतमथ ब्रूमः प्रासादान् नागरक्रियान्। साधारान् प्रथमस्तेषु श्रीकूटः श्रीमुखस्ततः

ṣaḍviṃśatamatha brūmaḥ prāsādān nāgarakriyān| sādhārān prathamasteṣu śrīkūṭaḥ śrīmukhastataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीधरो बदरश्चैव तथाभ्यः प्रियदर्शनः। कुलनन्दोऽन्तरिक्षश्च पुष्पभासो विशालकः

śrīdharo badaraścaiva tathābhyaḥ priyadarśanaḥ| kulanando'ntarikṣaśca puṣpabhāso viśālakaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सङ्कीर्णोऽथ महानन्दो नन्द्यावर्तस्तथापरः। सौभाग्यश्च विभङ्गश्च विभवस्तदनन्तरम्

saṅkīrṇo'tha mahānando nandyāvartastathāparaḥ| saubhāgyaśca vibhaṅgaśca vibhavastadanantaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीभत्सकोऽथ श्रीतुङ्गो मानतुङ्गस्तथापरः। भवतो रुद्र संज्ञश्च भवद्वाह्योदरस्तचः

bībhatsako'tha śrītuṅgo mānatuṅgastathāparaḥ| bhavato rudra saṃjñaśca bhavadvāhyodarastacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्यूहोदरसंज्ञोऽन्यस्ततो ज्ञेयः समोदरः। नन्दिभद्रो भद्र कोशश्चित्रकूटस्ततः परम्

niryūhodarasaṃjño'nyastato jñeyaḥ samodaraḥ| nandibhadro bhadra kośaścitrakūṭastataḥ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विमलो हर्षणो भद्र सङ्कीर्णस्तदनन्तरम्। ततो भद्र विशालाख्यो भद्र विष्कम्भ एव च

vimalo harṣaṇo bhadra saṅkīrṇastadanantaram| tato bhadra viśālākhyo bhadra viṣkambha eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उज्जयन्ताभिधानश्च सुखे मेरुरथ मन्दरः। कैलासः कुम्भकाक्षश्च गृहराजश्च नामतः

ujjayantābhidhānaśca sukhe meruratha mandaraḥ| kailāsaḥ kumbhakākṣaśca gṛharājaśca nāmataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेषां त्रिंशदुद्दिष्टा लक्षणं कथ्यतेऽधुना। चतुरश्रीकृते क्षेत्रे द्वादशांशविभाजिते

eteṣāṃ triṃśaduddiṣṭā lakṣaṇaṃ kathyate'dhunā| caturaśrīkṛte kṣetre dvādaśāṃśavibhājite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादं विभजेत् प्राज्ञः श्रीकूटं नाम शोभने। ज्येष्ठः स्याद्विंशतिर्हस्ता मध्यमो दश पञ्च च

prāsādaṃ vibhajet prājñaḥ śrīkūṭaṃ nāma śobhane| jyeṣṭhaḥ syādviṃśatirhastā madhyamo daśa pañca ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कनीयान्दश विज्ञेयः प्रमाणं हस्तसङ्ख्यया। भद्रं षड्भागिकायासं कर्णाः कार्या द्विभागिकाः

kanīyāndaśa vijñeyaḥ pramāṇaṃ hastasaṅkhyayā| bhadraṃ ṣaḍbhāgikāyāsaṃ karṇāḥ kāryā dvibhāgikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तिलकं भागिकं कार्यं भागेनैकेन निर्गतम्। तस्माद्भागेन निष्क्रान्तं भद्र मस्य विधीयते

tilakaṃ bhāgikaṃ kāryaṃ bhāgenaikena nirgatam| tasmādbhāgena niṣkrāntaṃ bhadra masya vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागिकी बाह्यभित्तिः स्याद्द्विपदा चान्धकारिका। भागिकी गर्भभित्तिश्च गर्भः कार्यश्चतुष्पदः

bhāgikī bāhyabhittiḥ syāddvipadā cāndhakārikā| bhāgikī garbhabhittiśca garbhaḥ kāryaścatuṣpadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधश्छन्दः समुद्दिष्ट ऊर्ध्वच्छन्दोऽभिधीयते। विस्तारार्धेन जङ्घा स्यान्मेखला चैकभागिका

adhaśchandaḥ samuddiṣṭa ūrdhvacchando'bhidhīyate| vistārārdhena jaṅghā syānmekhalā caikabhāgikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागत्रयोच्छ्रितं शृङ्गं द्वितीयमपि तादृशम्। पूर्वशृङ्गस्य मध्ये तद्विधातव्यं विचक्षणैः

bhāgatrayocchritaṃ śṛṅgaṃ dvitīyamapi tādṛśam| pūrvaśṛṅgasya madhye tadvidhātavyaṃ vicakṣaṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सार्धभागोदयः कार्यस्तिलकोऽन्यश्च तादृशः। द्वितीयतिलकस्योर्ध्वं सुश्लिष्टा रूपसंयुता

sārdhabhāgodayaḥ kāryastilako'nyaśca tādṛśaḥ| dvitīyatilakasyordhvaṃ suśliṣṭā rūpasaṃyutā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्यादुरोमञ्जरी सप्तभागोत्सेधा षडायता। स्याद्भागिकमधश्छाद्यं मञ्जर्या या तु विस्तृतिः

syāduromañjarī saptabhāgotsedhā ṣaḍāyatā| syādbhāgikamadhaśchādyaṃ mañjaryā yā tu vistṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दशधा प्रविभाज्यासौ शेषं श्रीवत्सवद्भवेत्। स्कन्धः षड्भागविस्तारो ग्रीवा भागार्धमुच्छ्रिता

daśadhā pravibhājyāsau śeṣaṃ śrīvatsavadbhavet| skandhaḥ ṣaḍbhāgavistāro grīvā bhāgārdhamucchritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अण्डकं भागिकं कार्यं कुमुदं चार्धभागिकम्। सार्धभागेन कलशो बीजपूरकसंयुतः

aṇḍakaṃ bhāgikaṃ kāryaṃ kumudaṃ cārdhabhāgikam| sārdhabhāgena kalaśo bījapūrakasaṃyutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयकर्णशृङ्गस्य स्यादूर्ध्वं मूलमञ्जरी। --- अष्टभागसमुच्छ्रिता

dvitīyakarṇaśṛṅgasya syādūrdhvaṃ mūlamañjarī| --- aṣṭabhāgasamucchritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीवत्सवद्विभागोऽस्याः स्कन्धग्रीवादिके भवेत्। एवं श्रीकूटसंक्षेपं प्रासादः परिकीर्तितः

śrīvatsavadvibhāgo'syāḥ skandhagrīvādike bhavet| evaṃ śrīkūṭasaṃkṣepaṃ prāsādaḥ parikīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यं कृत्वा त्रिसहस्राणि दिव्यानि दिवि मोदते। श्रीकूटः ।। अथ लक्ष्म --- स्याभिधीयते

yaṃ kṛtvā trisahasrāṇi divyāni divi modate| śrīkūṭaḥ || atha lakṣma --- syābhidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुल्यं प्रासादमानेन विदध्यादिह मण्डपम्। मुखायामेन तिर्यक्तु चतुरश्रं ---

tulyaṃ prāsādamānena vidadhyādiha maṇḍapam| mukhāyāmena tiryaktu caturaśraṃ ---

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

--- भद्र विस्तारः कर्णाश्च तिलकास्तथा। मध्ये चतुष्किका कार्या भद्र विस्तारसम्मिता

--- bhadra vistāraḥ karṇāśca tilakāstathā| madhye catuṣkikā kāryā bhadra vistārasammitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नि --- विधातव्यस्तु मण्डपे। जङ्घाप्रासादजङ्घायाः समोत्सेधा विधीयते

ni --- vidhātavyastu maṇḍape| jaṅghāprāsādajaṅghāyāḥ samotsedhā vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेखलं भागिक --- च पूर्ववत्। स्तम्भं त्र्यंशोच्छ्रितं भागं वेदी घण्टा त्रिभागिका

mekhalaṃ bhāgika --- ca pūrvavat| stambhaṃ tryaṃśocchritaṃ bhāgaṃ vedī ghaṇṭā tribhāgikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रमाश्रयो यवाः पञ्च सिंहक ---। शोभिताः सिंहकर्णैश्च नृच्छाद्याङ्गातिभूषिताः

kramāśrayo yavāḥ pañca siṃhaka ---| śobhitāḥ siṃhakarṇaiśca nṛcchādyāṅgātibhūṣitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मण्डपं कारयेदेवं श्रीकूटस्य विचक्षणः। श्रीकूटस्य मण्डपः समाप्तः ।। अलिन्दे तु यदास्यैव क्रियते भद्र वेदिका यदा

maṇḍapaṃ kārayedevaṃ śrīkūṭasya vicakṣaṇaḥ| śrīkūṭasya maṇḍapaḥ samāptaḥ || alinde tu yadāsyaiva kriyate bhadra vedikā yadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादः श्रीमुख --- तदानीं स्यात्सुखावहः। श्रीमुखः ।। यदा कूर्परमस्यैव चतुरश्रमधो भवेत्

prāsādaḥ śrīmukha --- tadānīṃ syātsukhāvahaḥ| śrīmukhaḥ || yadā kūrparamasyaiva caturaśramadho bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा स्याच्छ्रीधरो नाम प्रासादो देवताश्रयः। श्रीधरः ।। अस्यैव तु यदालिन्दः क्रियते भद्र वर्जितः

tadā syācchrīdharo nāma prāsādo devatāśrayaḥ| śrīdharaḥ || asyaiva tu yadālindaḥ kriyate bhadra varjitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुचेः भवेत्तदानीं वरदः प्रासादः शुभदायकः । वरदः ।। विधीयते यदास्यैव भद्र मेकं विनिर्गतम्

ruceḥ bhavettadānīṃ varadaḥ prāsādaḥ śubhadāyakaḥ | varadaḥ || vidhīyate yadāsyaiva bhadra mekaṃ vinirgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्यूहश्च तदा स स्यात्प्रासादः प्रियदर्शनः। प्रियदर्शनः ।। विधीयते यदास्यैव नन्द्यावर्तो विनिर्गमः

niryūhaśca tadā sa syātprāsādaḥ priyadarśanaḥ| priyadarśanaḥ || vidhīyate yadāsyaiva nandyāvarto vinirgamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुलनन्दस्तदा ज्ञेयः प्रासादः सुखकारकः। कुलनन्दनः ।। इति श्रीकूटादिषट्कम् ।। अन्तरिक्षस्य ब्रूमस्तस्य द्वादशभागिकाः

kulanandastadā jñeyaḥ prāsādaḥ sukhakārakaḥ| kulanandanaḥ || iti śrīkūṭādiṣaṭkam || antarikṣasya brūmastasya dvādaśabhāgikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षड्विंशत्या करैर्ज्येष्ठमानायां दशभिर्भवेत्। मध्यमे मध्यमानेन हस्तसंख्येयमीरिता

ṣaḍviṃśatyā karairjyeṣṭhamānāyāṃ daśabhirbhavet| madhyame madhyamānena hastasaṃkhyeyamīritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चभागायतं भद्रं कर्णाः कार्या द्विभागिकाः। विस्तारस्तिलकानां स्यादन्तरं भद्र कर्णयोः

pañcabhāgāyataṃ bhadraṃ karṇāḥ kāryā dvibhāgikāḥ| vistārastilakānāṃ syādantaraṃ bhadra karṇayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्गमः साधभागः स्याद्भद्र स्य तिलकस्य च। गर्भः षोडशभागः स्याद्भागिकी भित्तिविस्तृतिः

nirgamaḥ sādhabhāgaḥ syādbhadra sya tilakasya ca| garbhaḥ ṣoḍaśabhāgaḥ syādbhāgikī bhittivistṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रदक्षिणा तु भागौ द्वौ बाह्यभित्तिः पदं भवेत्। कथितोऽयमधश्छन्दो ब्रूमश्छन्दमथोर्ध्वतः

pradakṣiṇā tu bhāgau dvau bāhyabhittiḥ padaṃ bhavet| kathito'yamadhaśchando brūmaśchandamathordhvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जङ्घा षड्भागिकोत्सेधा भागोत्सेधा च मेखला। --- भागत्रयोत्सेधे शिखरं प्रथमं तथा

jaṅghā ṣaḍbhāgikotsedhā bhāgotsedhā ca mekhalā| --- bhāgatrayotsedhe śikharaṃ prathamaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयं तत्समं चोर्ध्वं तिलकस्योपरि स्थितम्। अधस्ता --- छाद्यं तु भागिकम्

dvitīyaṃ tatsamaṃ cordhvaṃ tilakasyopari sthitam| adhastā --- chādyaṃ tu bhāgikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिखरं गर्भविस्तारं कर्तव्यं षट्पदोच्छ्रितम्। अर्धेन गर्भविस्तारा --- स्तथा

śikharaṃ garbhavistāraṃ kartavyaṃ ṣaṭpadocchritam| ardhena garbhavistārā --- stathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीयशिखरस्योर्ध्वं प्रागुल्भ्यान् मूलमञ्जरी। इत्येष कथितः सम्यगन्तरिक्ष ---

dvitīyaśikharasyordhvaṃ prāgulbhyān mūlamañjarī| ityeṣa kathitaḥ samyagantarikṣa ---

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्तरिक्षप्रिया देवाः सर्वे वैमानिका यतः। अन्तरिक्षः ।। भागैरष्टभिरत्रैव क्रियतेऽलिन्द ---

antarikṣapriyā devāḥ sarve vaimānikā yataḥ| antarikṣaḥ || bhāgairaṣṭabhiratraiva kriyate'linda ---

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्पाभासस्तदा ज्ञेयः प्रासादश्चारुदर्शनः। पुष्पाभासः ।। अथास्य क्रियते भद्र मलिन्दा ---

puṣpābhāsastadā jñeyaḥ prāsādaścārudarśanaḥ| puṣpābhāsaḥ || athāsya kriyate bhadra malindā ---

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

--- विशालको नानाप्रासादाज्जायते शुभः। विशालकः ।। अथास्य क्रियते भद्र युक्तस्य --- वर्जितः

--- viśālako nānāprāsādājjāyate śubhaḥ| viśālakaḥ || athāsya kriyate bhadra yuktasya --- varjitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा संकीर्णको नाम प्रासादः परिकीर्तितः। संकीर्णकः ।। यदा संकीर्णकस्यैव नन्दिका समभागिकी

tadā saṃkīrṇako nāma prāsādaḥ parikīrtitaḥ| saṃkīrṇakaḥ || yadā saṃkīrṇakasyaiva nandikā samabhāgikī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रियते निर्गमेणैव महानन्दस्तदा भवेत्। महानन्दः ।। विस्तारेण समश्च स्यान्नन्दिकानिर्गमो यदा

kriyate nirgameṇaiva mahānandastadā bhavet| mahānandaḥ || vistāreṇa samaśca syānnandikānirgamo yadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नन्द्यावर्त इति ज्ञेयः प्रासादः स तदा बुधैः। नन्द्यावर्तः ।। अन्तरिक्षषट्कम् ।। सौभाग्यमथ वक्ष्यामः स स्याद्द्वादशभिः पदैः

nandyāvarta iti jñeyaḥ prāsādaḥ sa tadā budhaiḥ| nandyāvartaḥ || antarikṣaṣaṭkam || saubhāgyamatha vakṣyāmaḥ sa syāddvādaśabhiḥ padaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तमो विंशतिर्हस्ता मध्यमो दश पञ्च च। कनीयात्रिसन् दश मानेन सौभाग्यो मानतस्त्रिधा

uttamo viṃśatirhastā madhyamo daśa pañca ca| kanīyātrisan daśa mānena saubhāgyo mānatastridhā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गर्भश्चतुर्भिर्भागैः स्याद्भद्रं तद्विस्तृतेः समम्। भद्र स्यार्धेन तिलकाः कर्णाः कार्या द्विभागिकाः

garbhaścaturbhirbhāgaiḥ syādbhadraṃ tadvistṛteḥ samam| bhadra syārdhena tilakāḥ karṇāḥ kāryā dvibhāgikāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वे द्वे पदे विधातव्यस्तथैकैकस्य निर्गमः। भद्रा णां निर्गमं यद्वा विदध्यादेकभागिकम्

dve dve pade vidhātavyastathaikaikasya nirgamaḥ| bhadrā ṇāṃ nirgamaṃ yadvā vidadhyādekabhāgikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागिका गर्भभित्तिस्तु द्विपदा च प्रदक्षिणा। भागिकी बाह्यभित्तिः स्याज्जङ्घोच्छ्रायः पदानि षट्

bhāgikā garbhabhittistu dvipadā ca pradakṣiṇā| bhāgikī bāhyabhittiḥ syājjaṅghocchrāyaḥ padāni ṣaṭ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागिका मेखला प्रोक्ता तन्मध्ये शिखरं भवेत्। मल्लच्छाद्यं च मध्ये स्याच्छृङ्गस्य शिखरस्य च

bhāgikā mekhalā proktā tanmadhye śikharaṃ bhavet| mallacchādyaṃ ca madhye syācchṛṅgasya śikharasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकभागोच्छ्रितं तच्च मञ्जर्यास्त्विह विस्तृतिः। गर्भभित्तिसमा कार्या सप्तभागा समुच्छ्रितिः

ekabhāgocchritaṃ tacca mañjaryāstviha vistṛtiḥ| garbhabhittisamā kāryā saptabhāgā samucchritiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्वं द्वितीयशृङ्गस्य पूर्ववन्मूलमञ्जरी। अण्डकाद्यं यथोक्तं स्यात्सौभाग्योऽयं प्रकीर्तितः

ūrdhvaṃ dvitīyaśṛṅgasya pūrvavanmūlamañjarī| aṇḍakādyaṃ yathoktaṃ syātsaubhāgyo'yaṃ prakīrtitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सौभाग्यः ।। विधीयते यदास्यैव विना भद्र मलिन्दकः। तदा विभङ्गको नाम प्रासादः स्यात्सुशोभनः

saubhāgyaḥ || vidhīyate yadāsyaiva vinā bhadra malindakaḥ| tadā vibhaṅgako nāma prāsādaḥ syātsuśobhanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभङ्गकः ।। यदि भद्र स्य निष्कासः क्रियतेऽस्य तदा पुनः। प्रासादो विभवो नाम जायते परमोत्तमः

vibhaṅgakaḥ || yadi bhadra sya niṣkāsaḥ kriyate'sya tadā punaḥ| prāsādo vibhavo nāma jāyate paramottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विभवः ।। भागद्वयविनिष्क्रान्ता नन्दिका क्रियते यदि। तदा वदन्ति बीभत्ससंज्ञं प्रासादमुत्तमम्

vibhavaḥ || bhāgadvayaviniṣkrāntā nandikā kriyate yadi| tadā vadanti bībhatsasaṃjñaṃ prāsādamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बीभत्सः ।। यदा निर्गमविस्तारसमा भवति नन्दिका। श्रीतुङ्ग इति विज्ञेयस्तदा प्रासादसत्तमः

bībhatsaḥ || yadā nirgamavistārasamā bhavati nandikā| śrītuṅga iti vijñeyastadā prāsādasattamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीतुङ्गः ।। यदा त्वलिन्दकोऽस्यैव क्रियते न विनिर्गतः। प्रासादो मानतुङ्गाख्यस्तदानीमुपजायते

śrītuṅgaḥ || yadā tvalindako'syaiva kriyate na vinirgataḥ| prāsādo mānatuṅgākhyastadānīmupajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मानतुङ्गः ।। ब्रूमोऽथ सर्वतोभद्रं दशधा तं विभाजयेत्। षड्विधान्त्या भवेज्ज्येष्ठः कनीयान् दशभिः करैः

mānatuṅgaḥ || brūmo'tha sarvatobhadraṃ daśadhā taṃ vibhājayet| ṣaḍvidhāntyā bhavejjyeṣṭhaḥ kanīyān daśabhiḥ karaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्तैस्तथाष्टादशभिर्मध्यमः परिकीर्तितः। कर्णा द्विभागिकाः कार्या अलिन्दाः षट्पदोन्मिताः

hastaistathāṣṭādaśabhirmadhyamaḥ parikīrtitaḥ| karṇā dvibhāgikāḥ kāryā alindāḥ ṣaṭpadonmitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्भागानिन् भद्रा णि विभागस्तद्विनिर्गमः। गर्भभित्तिर्बहिर्भित्तिरन्धारी च पदं पदम्

caturbhāgānin bhadrā ṇi vibhāgastadvinirgamaḥ| garbhabhittirbahirbhittirandhārī ca padaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गर्ग्भस्तु षोडशपद इत्येवं छन्द ईरितः। विस्तारार्धेन जङ्घा स्यान्मेखला चैकभागिका

gargbhastu ṣoḍaśapada ityevaṃ chanda īritaḥ| vistārārdhena jaṅghā syānmekhalā caikabhāgikā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रथमं कल्पयेच्छृङ्गं विस्तारात्सार्धमुच्छ्रितम्। द्वितीयशृङ्गं तत्राल्पं पूर्वशृङ्गस्य मध्यगम्

prathamaṃ kalpayecchṛṅgaṃ vistārātsārdhamucchritam| dvitīyaśṛṅgaṃ tatrālpaṃ pūrvaśṛṅgasya madhyagam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राच्छ्रिता षडायाम्या सुरःशिखमिष्यते। कर्तव्यं मूलशिखरं तद्वच्चोपरिशृङ्गयोः

prācchritā ṣaḍāyāmyā suraḥśikhamiṣyate| kartavyaṃ mūlaśikharaṃ tadvaccopariśṛṅgayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मञ्जर्या विभजेद्भागं विस्तारं दशधा बुधः। स्कन्धः षड्भागविस्तारो धनुर्ग्रीवाण्डकादिकम्

mañjaryā vibhajedbhāgaṃ vistāraṃ daśadhā budhaḥ| skandhaḥ ṣaḍbhāgavistāro dhanurgrīvāṇḍakādikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रीवत्सस्येव तत्कार्यं मञ्जरी भागमानतः। क्रमार्धं वा पञ्चसिंह --- रूपैर्विभूषिता

śrīvatsasyeva tatkāryaṃ mañjarī bhāgamānataḥ| kramārdhaṃ vā pañcasiṃha --- rūpairvibhūṣitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्तः सर्वतोभद्रः --- कल्याणकारकः। सर्वतोभद्रः ।। अलिन्दशोभितं भद्रं यदास्यैव विधीयते

ityuktaḥ sarvatobhadraḥ --- kalyāṇakārakaḥ| sarvatobhadraḥ || alindaśobhitaṃ bhadraṃ yadāsyaiva vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदा बाह्योदरो नाम प्रासादप्रवरो भवेत्। बाह्योदरः ।। यद्यलिन्दो न भवति भद्र मेकं तु निर्गतम्

tadā bāhyodaro nāma prāsādapravaro bhavet| bāhyodaraḥ || yadyalindo na bhavati bhadra mekaṃ tu nirgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्यान्निर्यूहोदरो नाम प्रासादप्रवरस्तदा । निर्यूहोदरः ।। यदा न तत्र भद्रं स्यान्नन्दिकानिर्गमो भवेत्

syānniryūhodaro nāma prāsādapravarastadā | niryūhodaraḥ || yadā na tatra bhadraṃ syānnandikānirgamo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भद्र कोशं तदा विद्यात्षष्ठं प्रासादमुत्तमम्। भद्र कोशः ।। सर्वतोभद्र षट्कम्। चित्रकूटमथ ब्रूमस्तं भजेदष्टभिः पदैः

bhadra kośaṃ tadā vidyātṣaṣṭhaṃ prāsādamuttamam| bhadra kośaḥ || sarvatobhadra ṣaṭkam| citrakūṭamatha brūmastaṃ bhajedaṣṭabhiḥ padaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्यात्करेभ्योऽष्टाभ्यस्तं यावत्स्याद्धस्तविंशतिः। कर्णभागिकविस्ताराः शेषालिन्दति विस्तृतिः

kuryātkarebhyo'ṣṭābhyastaṃ yāvatsyāddhastaviṃśatiḥ| karṇabhāgikavistārāḥ śeṣālindati vistṛtiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भद्रं चतुष्पदं विद्याद्भागेनैकेन निर्गतम्। भागेन निर्गतोऽलिन्दो भिह्त्त्यन्धार्यः पदं पदम्

bhadraṃ catuṣpadaṃ vidyādbhāgenaikena nirgatam| bhāgena nirgato'lindo bhihttyandhāryaḥ padaṃ padam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विपदोऽस्य भवेद्गर्भस्तलच्छत्ति समशिखमिष्यते। अण्डकं भागिकं कार्यं क्रमाच्च क्रमसंवृता

dvipado'sya bhavedgarbhastalacchatti samaśikhamiṣyate| aṇḍakaṃ bhāgikaṃ kāryaṃ kramācca kramasaṃvṛtā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्वं द्वितीयशृङ्गस्य कर्तव्या मूलमञ्जरी। सप्तभागोदया प्राग्वद्भागषट्कं तथायता

ūrdhvaṃ dvitīyaśṛṅgasya kartavyā mūlamañjarī| saptabhāgodayā prāgvadbhāgaṣaṭkaṃ tathāyatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादमीदृशं कुर्याच्चित्रकूटं प्रमाणतः। चित्रकूटः ।। भद्रा गवविनिष्क्रा तस्यैव यदा भवेत्

prāsādamīdṛśaṃ kuryāccitrakūṭaṃ pramāṇataḥ| citrakūṭaḥ || bhadrā gavaviniṣkrā tasyaiva yadā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादो विमलो नाम तदानीमुपजायते। विमलः ।। अलिन्दस्तु यदास्यैव भद्र हीनो विधीयते

prāsādo vimalo nāma tadānīmupajāyate| vimalaḥ || alindastu yadāsyaiva bhadra hīno vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदानीं हर्षणो नाम प्रासादः स विजायते। हर्षणः ।। क्रियते तु यदास्यैव कूर्परं भागनिर्गमम्

tadānīṃ harṣaṇo nāma prāsādaḥ sa vijāyate| harṣaṇaḥ || kriyate tu yadāsyaiva kūrparaṃ bhāganirgamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदानीं भद्र संकीर्णः प्रासादो जायते शुभः। भद्र संकीर्णः ।। अस्यैव तु यदा भद्रं भागेनैकेन निर्गतम्

tadānīṃ bhadra saṃkīrṇaḥ prāsādo jāyate śubhaḥ| bhadra saṃkīrṇaḥ || asyaiva tu yadā bhadraṃ bhāgenaikena nirgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवेत्तदानीं प्रासादो नाम्ना भद्र विशालकः। भद्र विशालकः ।। --- भद्रै श्च विना यदा त्वेष विधीयते

bhavettadānīṃ prāsādo nāmnā bhadra viśālakaḥ| bhadra viśālakaḥ || --- bhadrai śca vinā yadā tveṣa vidhīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदानीं भद्र विष्कम्भः प्रासादः स्यात्सुस्वप्रदः। भद्र विष्कम्भः ।। चित्रकूटादिषट्कम् ।। चतुरश्रे समे क्षेत्रे विभक्तेऽष्टभिरष्टकैः

tadānīṃ bhadra viṣkambhaḥ prāsādaḥ syātsusvapradaḥ| bhadra viṣkambhaḥ || citrakūṭādiṣaṭkam || caturaśre same kṣetre vibhakte'ṣṭabhiraṣṭakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रासादं चयेद्वा उज्जयन्तं सुशोभनम्। पदमेकं भवेत्कर्णस्तिलकन्तावदेव च

prāsādaṃ cayedvā ujjayantaṃ suśobhanam| padamekaṃ bhavetkarṇastilakantāvadeva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सभित्तिगर्भमानेन भद्रं कुर्याद्विचक्षणः। बाह्यभित्तिर्भवेद्भागं भागमेकं प्रदक्षिणा

sabhittigarbhamānena bhadraṃ kuryādvicakṣaṇaḥ| bāhyabhittirbhavedbhāgaṃ bhāgamekaṃ pradakṣiṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागिका गर्भभित्तिश्च गर्भमध्ये चतुष्पदम्। पञ्चभागोन्मिता जङ्घा भागं तत्रैव मेखला

bhāgikā garbhabhittiśca garbhamadhye catuṣpadam| pañcabhāgonmitā jaṅghā bhāgaṃ tatraiva mekhalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्तव्यं भागिकं शृङ्गण्डकं चार्धभागिकम्। द्वितीयं साण्डकं शृङ्गं तत्समं पदमध्यगम्

kartavyaṃ bhāgikaṃ śṛṅgaṇḍakaṃ cārdhabhāgikam| dvitīyaṃ sāṇḍakaṃ śṛṅgaṃ tatsamaṃ padamadhyagam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मल्लच्छाद्यं विधाटव्यमुत्सेधेनार्धभागिकम्। पदोत्सेधं च शिखरं गर्भभित्तिसमं भवेत्

mallacchādyaṃ vidhāṭavyamutsedhenārdhabhāgikam| padotsedhaṃ ca śikharaṃ garbhabhittisamaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागिकः कलशः कार्यो ध्वजशं ---स्य तत्समः। एतस्य मूलशिखरं कुर्यात् षड्भागविस्तृतम्

bhāgikaḥ kalaśaḥ kāryo dhvajaśaṃ ---sya tatsamaḥ| etasya mūlaśikharaṃ kuryāt ṣaḍbhāgavistṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भागाधिकसमुत्सेधं कार्यं कल्याणमिच्छता। ऊर्ध्वं र्तिलकशृङ्गस्य शिखरं स्यात्पदोच्छ्रितम्

bhāgādhikasamutsedhaṃ kāryaṃ kalyāṇamicchatā| ūrdhvaṃ rtilakaśṛṅgasya śikharaṃ syātpadocchritam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चाशद्विस्तृतं शेषं श्रीवत्सस्येव कारयेत्। इत्येष कथितः सम्यगुज्जयन्तोऽभिधानतः

pañcāśadvistṛtaṃ śeṣaṃ śrīvatsasyeva kārayet| ityeṣa kathitaḥ samyagujjayanto'bhidhānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्योऽयं सर्वदेवस्य प्रासादः शुभलक्षणः। उज्जयन्तः ।। चित्रकूटा यथोत्पन्नाः प्रासादा विमलादयः

kāryo'yaṃ sarvadevasya prāsādaḥ śubhalakṣaṇaḥ| ujjayantaḥ || citrakūṭā yathotpannāḥ prāsādā vimalādayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उज्जयन्तात्तथा पञ्च मेरुप्रभृतयो मताः। मेरुश्च मन्दरश्चैव कैलासः कुम्भ एव च

ujjayantāttathā pañca meruprabhṛtayo matāḥ| meruśca mandaraścaiva kailāsaḥ kumbha eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृहराज इति प्रोक्ताः प्रासादास्ते सुलक्षणाः। अष्टोत्तरमिहोद्दिष्टं प्रासादानां शतं बुधैः

gṛharāja iti proktāḥ prāsādāste sulakṣaṇāḥ| aṣṭottaramihoddiṣṭaṃ prāsādānāṃ śataṃ budhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्येष्ठमध्यकनिष्ठानां साधाराणां तथैव च। तेष्वलिन्दैर्युताः केचिद् भद्रैः केचिच्च वेष्टिताः

jyeṣṭhamadhyakaniṣṭhānāṃ sādhārāṇāṃ tathaiva ca| teṣvalindairyutāḥ kecid bhadraiḥ kecicca veṣṭitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केचिद्वर्णसमाः कार्याः प्रासादाः सर्वशोभनाः। सर्वेऽप्येते विधातव्या भागप्रतिष्ठिताः

kecidvarṇasamāḥ kāryāḥ prāsādāḥ sarvaśobhanāḥ| sarve'pyete vidhātavyā bhāgapratiṣṭhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कोणा न विषमाः कार्या वर्गभेदश्च नेष्यते। एकहस्ता द्विहस्ता --- ये प्रकीर्तिताः

koṇā na viṣamāḥ kāryā vargabhedaśca neṣyate| ekahastā dvihastā --- ye prakīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यक्षनारागृहादीनां रक्षसां च भवन्ति ते। भागेन धूमः स्रतु त्रेधा विनिर्दिशेत्

yakṣanārāgṛhādīnāṃ rakṣasāṃ ca bhavanti te| bhāgena dhūmaḥ sratu tredhā vinirdiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्येष्ठं मध्यं कनीयश्च ज्ञेयं तच्चांशमानतः। ज्येष्ठं साधत्रिहस्तं स्यात्त्रिहस्तं मध्यमं विदुः

jyeṣṭhaṃ madhyaṃ kanīyaśca jñeyaṃ taccāṃśamānataḥ| jyeṣṭhaṃ sādhatrihastaṃ syāttrihastaṃ madhyamaṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सार्धहस्तद्वयमितं कनीयस्तद्विधीयते। त्रिहस्तं ज्येष्ठमपरं मध्यं हस्तसमन्वितम्

sārdhahastadvayamitaṃ kanīyastadvidhīyate| trihastaṃ jyeṣṭhamaparaṃ madhyaṃ hastasamanvitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्धहस्तं कनीयश्च मानं भागस्य कीर्तितम्। ज्येष्ठो भागो द्विहस्तः स्यात्पादोनंमध्यमः करम्

ardhahastaṃ kanīyaśca mānaṃ bhāgasya kīrtitam| jyeṣṭho bhāgo dvihastaḥ syātpādonaṃmadhyamaḥ karam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कनीयान् मध्यमार्धेन भागमानमिदं करैः। षडन्वितास्त्रिंशदमी विचित्राः। श्रीकूटकाद्यातिथिता ग्रवात् ।। प्रासादमुख्या इह षट्कप्रभेदा। भिन्ना --- सह मण्डपैश्च

kanīyān madhyamārdhena bhāgamānamidaṃ karaiḥ| ṣaḍanvitāstriṃśadamī vicitrāḥ| śrīkūṭakādyātithitā gravāt || prāsādamukhyā iha ṣaṭkaprabhedā| bhinnā --- saha maṇḍapaiśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.