अन्तःकरणमिति बुद्ध्यहंकारमनांसि त्रिविधं महदादिभेदात् । दशधा बाह्यं च बुद्धीन्द्रियाणि पञ्च कर्मेन्द्रियाणि पञ्च दशविधमेतत्करणं बाह्यं तत्र यस्यान्तःकरणस्य विषयाख्यं बुद्ध्यहंकारमनसां भोग्यं साम्प्रतकालं श्रोत्रं वर्त्तमानमेव शब्दं शृणोति नातीतं न च भविष्यन्तं चक्षुरपि वर्तमानं रूपं पश्यति नातीतं नानागतं त्वग्वर्त्तमानं स्पर्शं जिह्वा वर्त्तमानं रसं नासिका वर्त्तमानं गन्धं नातीतानागतं चेति । एवं कर्मेन्द्रियाणि वाग्वर्त्तमानं शब्दमुच्चारयति नातीतं नानागतं पाणी वर्त्तमानं घटमाददाते नातीतमनागतं पायूपस्थौ च वर्त्तमानावुत्सर्गानन्दौ कुरुतो नातीतौ नानागतौ । एवं बाह्यं करणं साम्प्रतकालमुक्तं त्रिकालमाभ्यन्तरं करणं बुद्ध्यहंकारमनांसि त्रिकालविषयाणि बुद्धिर्वर्त्तमानं घटं बुध्यते अतीतमनागतं चेति । अहंकारो वर्त्तमाने ऽभिमानं करोत्यतीते ऽनागते च । तथा मनो वर्त्तमाने संकल्पं कुरुते अतीते ऽनागते च एवं त्रिकालमाभ्यन्तरं करणमिति
antaḥkaraṇamiti buddhyahaṃkāramanāṃsi trividhaṃ mahadādibhedāt / daśadhā bāhyaṃ ca buddhīndriyāṇi pañca karmendriyāṇi pañca daśavidhametatkaraṇaṃ bāhyaṃ tatra yasyāntaḥkaraṇasya viṣayākhyaṃ buddhyahaṃkāramanasāṃ bhogyaṃ sāmpratakālaṃ śrotraṃ varttamānameva śabdaṃ śṛṇoti nātītaṃ na ca bhaviṣyantaṃ cakṣurapi vartamānaṃ rūpaṃ paśyati nātītaṃ nānāgataṃ tvagvarttamānaṃ sparśaṃ jihvā varttamānaṃ rasaṃ nāsikā varttamānaṃ gandhaṃ nātītānāgataṃ ceti / evaṃ karmendriyāṇi vāgvarttamānaṃ śabdamuccārayati nātītaṃ nānāgataṃ pāṇī varttamānaṃ ghaṭamādadāte nātītamanāgataṃ pāyūpasthau ca varttamānāvutsargānandau kuruto nātītau nānāgatau / evaṃ bāhyaṃ karaṇaṃ sāmpratakālamuktaṃ trikālamābhyantaraṃ karaṇaṃ buddhyahaṃkāramanāṃsi trikālaviṣayāṇi buddhirvarttamānaṃ ghaṭaṃ budhyate atītamanāgataṃ ceti / ahaṃkāro varttamāne 'bhimānaṃ karotyatīte 'nāgate ca / tathā mano varttamāne saṃkalpaṃ kurute atīte 'nāgate ca evaṃ trikālamābhyantaraṃ karaṇamiti
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.