Śārṅgadhara-saṃhitā 2.5

द्रव्यमाद्र रं शिलापिष्टं शुष्कं वा सजलं भवेत् प्रक्षेपावापकल्कास्ते तन्मानं कर्षसंमितम्

dravyamādra raṃ śilāpiṣṭaṃ śuṣkaṃ vā sajalaṃ bhavet prakṣepāvāpakalkāste tanmānaṃ karṣasaṃmitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कल्के मधु घृतं तैलं देयं द्विगुणमात्रया सिता गुडं समं दद्याद् द्र वा देयाश्चतुर्गुणाः

kalke madhu ghṛtaṃ tailaṃ deyaṃ dviguṇamātrayā sitā guḍaṃ samaṃ dadyād dra vā deyāścaturguṇāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिवृद्ध्या पञ्चवृद्ध्या वा सप्तवृद्ध्याऽथवा कणाः पिबेत्पिष्ट्वा दशदिनं तास्तथैवापकर्षयेत्

trivṛddhyā pañcavṛddhyā vā saptavṛddhyā'thavā kaṇāḥ pibetpiṣṭvā daśadinaṃ tāstathaivāpakarṣayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं विंशद्दिनैः सिद्धं पिप्पलीवर्द्धमानकम् अनेन पाण्डुवातास्रकासश्वासारुचिज्वराः उदरार्शः क्षयश्लेष्मवाता नश्यन्त्युरोग्रहाः

evaṃ viṃśaddinaiḥ siddhaṃ pippalīvarddhamānakam anena pāṇḍuvātāsrakāsaśvāsārucijvarāḥ udarārśaḥ kṣayaśleṣmavātā naśyantyurograhāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लेपान्निम्बदलैः कल्को व्रणशोधनरोपणः भक्षणाच्छर्दिकुष्ठानि पित्तश्लेष्मकृमीञ्जयेत्

lepānnimbadalaiḥ kalko vraṇaśodhanaropaṇaḥ bhakṣaṇācchardikuṣṭhāni pittaśleṣmakṛmīñjayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महानिम्बजटाकल्को गृध्रसीनाशनः स्मृतः

mahānimbajaṭākalko gṛdhrasīnāśanaḥ smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसोनकल्को वातरोगविषमज्वरादिषु शुद्धः कल्को रसोनस्य तिलतैलेन मिश्रितः वातरोगाञ्जयेत्तीव्रान्विषमज्वरनाशनः

rasonakalko vātarogaviṣamajvarādiṣu śuddhaḥ kalko rasonasya tilatailena miśritaḥ vātarogāñjayettīvrānviṣamajvaranāśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्वकन्दरसोनस्य गुलिका निस्तुषीकृता पाटयित्वा च मध्यस्थं दूरीकुर्यात्तदङ्कुरम्

pakvakandarasonasya gulikā nistuṣīkṛtā pāṭayitvā ca madhyasthaṃ dūrīkuryāttadaṅkuram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदुग्रगन्धनाशाय रात्रौ तक्रे विनिक्षिपेत् अपनीय च तन्मध्याच्छिलायां पेषयेत्ततः

tadugragandhanāśāya rātrau takre vinikṣipet apanīya ca tanmadhyācchilāyāṃ peṣayettataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तन्मध्ये पञ्चमांशेन चूर्णमेषां विनिक्षिपेत् सौवर्चलं यवानीं च भर्जितं हिङ्गुसैन्धवम्

tanmadhye pañcamāṃśena cūrṇameṣāṃ vinikṣipet sauvarcalaṃ yavānīṃ ca bharjitaṃ hiṅgusaindhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कटुत्रिकं जीरकं च समभागानि चूर्णयेत् एकीकृत्य ततः सर्वं कल्कं कर्षप्रमाणतः

kaṭutrikaṃ jīrakaṃ ca samabhāgāni cūrṇayet ekīkṛtya tataḥ sarvaṃ kalkaṃ karṣapramāṇataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

खादेदग्निबलापेक्षी ऋतुदोषाद्यपेक्षया अनुपानं ततः कुर्यादेरण्डशृतमन्वहम्

khādedagnibalāpekṣī ṛtudoṣādyapekṣayā anupānaṃ tataḥ kuryāderaṇḍaśṛtamanvaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाङ्गैकाङ्गजं वातमर्दितं चापतन्त्रकम् अपस्मारमथोन्मादमूरुस्तम्भं च गृध्रसीम्

sarvāṅgaikāṅgajaṃ vātamarditaṃ cāpatantrakam apasmāramathonmādamūrustambhaṃ ca gṛdhrasīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उरःपृष्ठकटीपार्श्वकुक्षिपीडां क्रिमीञ्जयेत् अजीर्णमातपं रोषमतिनीरं पयो गुडम्

uraḥpṛṣṭhakaṭīpārśvakukṣipīḍāṃ krimīñjayet ajīrṇamātapaṃ roṣamatinīraṃ payo guḍam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसोनमश्नन्पुरुषस्त्यजेदेतन्निरन्तरम् मद्यं मासं तथाऽम्ल च रसं सेवेत नित्यशः

rasonamaśnanpuruṣastyajedetannirantaram madyaṃ māsaṃ tathā'mla ca rasaṃ seveta nityaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पिप्पली पिप्पलीमूलं भल्लातकफलानि च एतत्कल्कश्च सक्षौद्र ऊरुस्तम्भनिवारणः

pippalī pippalīmūlaṃ bhallātakaphalāni ca etatkalkaśca sakṣaudra ūrustambhanivāraṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विष्णुक्रान्ताजटाकल्कः सिताक्षौद्र घृतैर्युतः परिणामभवं शूलं नाशयेत्सप्तभिर्दिनैः

viṣṇukrāntājaṭākalkaḥ sitākṣaudra ghṛtairyutaḥ pariṇāmabhavaṃ śūlaṃ nāśayetsaptabhirdinaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुण्ठीकल्कः परिणामशूलामवातयोः शुण्ठीतिलगुडैः कल्कं दुग्धेन सह योजयेत् परिणामभवं शूलमामवातं च नाशयेत्

śuṇṭhīkalkaḥ pariṇāmaśūlāmavātayoḥ śuṇṭhītilaguḍaiḥ kalkaṃ dugdhena saha yojayet pariṇāmabhavaṃ śūlamāmavātaṃ ca nāśayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपामार्गस्य बीजानां कल्कस्तण्डुलवारिणा पीतो रक्तार्शसां नाशं कुरुते नात्र संशयः

apāmārgasya bījānāṃ kalkastaṇḍulavāriṇā pīto raktārśasāṃ nāśaṃ kurute nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बदरीमूलकल्केन तिलकल्कश्च योजितः मधुक्षारयुतः कुर्याद्र क्तातीसारनाशनम्

badarīmūlakalkena tilakalkaśca yojitaḥ madhukṣārayutaḥ kuryādra ktātīsāranāśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कूष्माण्डकरसोपेतां लाक्षां कर्षद्वयं पिबेत् रक्तक्षयमुरोघातं क्षयरोगं च नाशयेत्

kūṣmāṇḍakarasopetāṃ lākṣāṃ karṣadvayaṃ pibet raktakṣayamuroghātaṃ kṣayarogaṃ ca nāśayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तण्डुलीयजटाकल्कः सक्षौद्रः सरसाञ्जनः तण्डुलोदकसंपीतो रक्तप्रदरनाशनः

taṇḍulīyajaṭākalkaḥ sakṣaudraḥ sarasāñjanaḥ taṇḍulodakasaṃpīto raktapradaranāśanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अङ्कोलमूलकल्कश्च सक्षौद्र स्तण्डुलाम्बुना अतीसारहरः प्रोक्तस्तथा विषहरः स्मृतः

aṅkolamūlakalkaśca sakṣaudra staṇḍulāmbunā atīsāraharaḥ proktastathā viṣaharaḥ smṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वन्ध्याकर्कोटिकाऽदीनां मूलकल्को विषे वन्ध्याकर्कोटिकामूलं पाटलाया जटा तथा घृतेन बिल्वमूलं वा द्विविधं नाशयेद्विषम्

vandhyākarkoṭikā'dīnāṃ mūlakalko viṣe vandhyākarkoṭikāmūlaṃ pāṭalāyā jaṭā tathā ghṛtena bilvamūlaṃ vā dvividhaṃ nāśayedviṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभयासैन्धवकणाशुण्ठीकल्कस्त्रिदोषहा पथ्यासैन्धवशुण्ठीभिः कल्को दीपनपाचनः

abhayāsaindhavakaṇāśuṇṭhīkalkastridoṣahā pathyāsaindhavaśuṇṭhībhiḥ kalko dīpanapācanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिवृत्पलाशबीजानि पारसीकयवानिका कम्पिल्लकं विडङ्गं च गुडश्च समभागकः तक्रेण कल्कमेतेषां पिबेत्क्रिमिगणापहम्

trivṛtpalāśabījāni pārasīkayavānikā kampillakaṃ viḍaṅgaṃ ca guḍaśca samabhāgakaḥ takreṇa kalkameteṣāṃ pibetkrimigaṇāpaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नवनीततिलैः कल्को जेता रक्तार्शसां स्मृतः नवनीतसितानागकेशरैश्चापि तद्विधः

navanītatilaiḥ kalko jetā raktārśasāṃ smṛtaḥ navanītasitānāgakeśaraiścāpi tadvidhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पीतो मसूरयूषेण कल्कः शुण्ठीशलाटुजः जयेत् संग्रहणीं तद्वत्तक्रेण बृहतीभवः

pīto masūrayūṣeṇa kalkaḥ śuṇṭhīśalāṭujaḥ jayet saṃgrahaṇīṃ tadvattakreṇa bṛhatībhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.