Skanda Purāṇa (part) 15

सनत्कुमार उवाच प्रविष्टे भवनं देवे सूपविष्टे वरासने । स बहिर्मन्मथः क्रूरो देवं वेद्धुमनाभवत्

sanatkumāra uvāca praviṣṭe bhavanaṃ deve sūpaviṣṭe varāsane / sa bahirmanmathaḥ krūro devaṃ veddhumanābhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमनाचारसंयुक्तं दुरात्मानं कुलाधमम् । लोकान्सर्वांस्तापयानं सर्वेष्वकरुणात्मकम्

tamanācārasaṃyuktaṃ durātmānaṃ kulādhamam / lokānsarvāṃstāpayānaṃ sarveṣvakaruṇātmakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषीणां विघ्नकर्तारं नियमानां व्रतैः सह । चक्राह्वयस्य रूपेण रत्या सह तमागतम्

ṛṣīṇāṃ vighnakartāraṃ niyamānāṃ vrataiḥ saha / cakrāhvayasya rūpeṇa ratyā saha tamāgatam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाततायिनं व्यास वेद्धुकामं सुरेश्वरम् । नयनेन तृतीयेन सावज्ञं तमवैक्षत

athātatāyinaṃ vyāsa veddhukāmaṃ sureśvaram / nayanena tṛtīyena sāvajñaṃ tamavaikṣata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽस्य नेत्रजो वह्निर् ज्वालामालासहस्रवान् । संवृत्य रतिभर्तारम् अदहत्सपरिच्छदम्

tato 'sya netrajo vahnir jvālāmālāsahasravān / saṃvṛtya ratibhartāram adahatsaparicchadam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स दह्यमानः करुणम् आर्तो ऽक्रोशत विस्वरम् । प्रसादयंश्च तं देवं पपात स महीतले

sa dahyamānaḥ karuṇam ārto 'krośata visvaram / prasādayaṃśca taṃ devaṃ papāta sa mahītale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आशु सो ऽग्निपरीताङ्गो मन्मथो लोकतापनः । पपात भस्मसाच्चैव क्षणेन समपद्यत

āśu so 'gniparītāṅgo manmatho lokatāpanaḥ / papāta bhasmasāccaiva kṣaṇena samapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पत्नी तु करुणं तस्य विललाप सुदुःखिता । देवं देवीं च दुःखार्ता अयाचत्करुणायती

patnī tu karuṇaṃ tasya vilalāpa suduḥkhitā / devaṃ devīṃ ca duḥkhārtā ayācatkaruṇāyatī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्याश्च करुणां श्रुत्वा देवौ तौ करुणात्मकौ । ऊचतुस्तां समालोक्य समाश्वास्य च दुःखिताम्

tasyāśca karuṇāṃ śrutvā devau tau karuṇātmakau / ūcatustāṃ samālokya samāśvāsya ca duḥkhitām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दग्ध एष ध्रुवं भद्रे नास्योत्पत्तिरिहेष्यते । अशरीरो ऽपि ते काले कार्यं सर्वं करिष्यति

dagdha eṣa dhruvaṃ bhadre nāsyotpattiriheṣyate / aśarīro 'pi te kāle kāryaṃ sarvaṃ kariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा तु विष्णुर्भविता वसुदेवसुतः शुभे । तदा तस्य सुतो ऽयं स्यात् पतिस्ते स भविष्यति

yadā tu viṣṇurbhavitā vasudevasutaḥ śubhe / tadā tasya suto 'yaṃ syāt patiste sa bhaviṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच ततः सा तं वरं लब्ध्वा कामपत्नी शुभानना । जगामेष्टं तदा देशं प्रीतियुक्ता गतक्लमा

sanatkumāra uvāca tataḥ sā taṃ varaṃ labdhvā kāmapatnī śubhānanā / jagāmeṣṭaṃ tadā deśaṃ prītiyuktā gataklamā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच एवं दग्ध्वा स कामं तु शंकरो मूढचेतसम् । प्रोवाच हिमवत्पुत्रीं भक्त्या मुनिवरस्य ह

sanatkumāra uvāca evaṃ dagdhvā sa kāmaṃ tu śaṃkaro mūḍhacetasam / provāca himavatputrīṃ bhaktyā munivarasya ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठो नाम विप्रेन्द्रो मां कृत्वा हृदि तप्यते । तस्याहं वरदानाय प्रयास्यामि महाव्रते

vasiṣṭho nāma viprendro māṃ kṛtvā hṛdi tapyate / tasyāhaṃ varadānāya prayāsyāmi mahāvrate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमुक्त्वा स देवीं तु भक्तिप्रीत्या तदा विभुः । जगाम तप्यतो ऽभ्याशं वसिष्ठस्य मुनेर्विभुः

evamuktvā sa devīṃ tu bhaktiprītyā tadā vibhuḥ / jagāma tapyato 'bhyāśaṃ vasiṣṭhasya munervibhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो मुनिवरश्रेष्ठं वरिष्ठं तपतां वरम् । वसिष्ठमृषिशार्दूलं तप्यमानं परं तपः

tato munivaraśreṣṭhaṃ variṣṭhaṃ tapatāṃ varam / vasiṣṭhamṛṣiśārdūlaṃ tapyamānaṃ paraṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्णे वर्षसहस्रे तु ज्वलमानमिवानलम् । उवाच भगवान्गत्वा ब्रूहि किं ते ददानि ते । ददामि दिव्यं चक्षुस्ते पश्य मां सगणं द्विज

pūrṇe varṣasahasre tu jvalamānamivānalam / uvāca bhagavāngatvā brūhi kiṃ te dadāni te / dadāmi divyaṃ cakṣuste paśya māṃ sagaṇaṃ dvija

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा स तु तमीशानं प्रणम्य शिरसा प्रभुम् । शिरस्यञ्जलिमाधाय तुष्टाव हृषिताननः

dṛṣṭvā sa tu tamīśānaṃ praṇamya śirasā prabhum / śirasyañjalimādhāya tuṣṭāva hṛṣitānanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठ उवाच नमः कनकलिङ्गाय वेदलिङ्गाय वै नमः । नमः सहस्रलिङ्गाय वह्निलिङ्गाय वै नमः

vasiṣṭha uvāca namaḥ kanakaliṅgāya vedaliṅgāya vai namaḥ / namaḥ sahasraliṅgāya vahniliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमः पुराणलिङ्गाय श्रुतिलिङ्गाय वै नमः । नमः पवनलिङ्गाय ब्रह्मलिङ्गाय वै नमः

namaḥ purāṇaliṅgāya śrutiliṅgāya vai namaḥ / namaḥ pavanaliṅgāya brahmaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमस्त्रैलोक्यलिङ्गाय दाहलिङ्गाय वै नमः । नमः पर्वतलिङ्गाय स्थितिलिङ्गाय वै नमः

namastrailokyaliṅgāya dāhaliṅgāya vai namaḥ / namaḥ parvataliṅgāya sthitiliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो रहस्यलिङ्गाय सप्तद्वीपोर्ध्वलिङ्गिने । नमः सर्वार्थलिङ्गाय सर्वलोकाङ्गलिङ्गिने

namo rahasyaliṅgāya saptadvīpordhvaliṅgine / namaḥ sarvārthaliṅgāya sarvalokāṅgaliṅgine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो ऽस्त्वव्यक्तलिङ्गाय बुद्धिलिङ्गाय वै नमः । नमो ऽहंकारलिङ्गाय भूतलिङ्गाय वै नमः

namo 'stvavyaktaliṅgāya buddhiliṅgāya vai namaḥ / namo 'haṃkāraliṅgāya bhūtaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नम इन्द्रियलिङ्गाय नमस्तन्मात्रलिङ्गिने । नमः पुरुषलिङ्गाय भावलिङ्गाय वै नमः

nama indriyaliṅgāya namastanmātraliṅgine / namaḥ puruṣaliṅgāya bhāvaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमः सर्वार्थलिङ्गाय तमोलिङ्गाय वै नमः । नमो रजोर्ध्वलिङ्गाय सत्त्वलिङ्गाय वै नमः

namaḥ sarvārthaliṅgāya tamoliṅgāya vai namaḥ / namo rajordhvaliṅgāya sattvaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो गगनलिङ्गाय तेजोलिङ्गाय वै नमः । नमो वायूर्ध्वलिङ्गाय शब्दलिङ्गाय वै नमः

namo gaganaliṅgāya tejoliṅgāya vai namaḥ / namo vāyūrdhvaliṅgāya śabdaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो ऋक्स्तुतलिङ्गाय यजुर्लिङ्गाय वै नमः । नमस्ते ऽथर्वलिङ्गाय सामलिङ्गाय वै नमः

namo ṛkstutaliṅgāya yajurliṅgāya vai namaḥ / namaste 'tharvaliṅgāya sāmaliṅgāya vai namaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नमो यज्ञाङ्गलिङ्गाय यज्ञलिङ्गाय वै नमः । नमस्ते ऽनन्तलिङ्गाय देवानुगतलिङ्गिने

namo yajñāṅgaliṅgāya yajñaliṅgāya vai namaḥ / namaste 'nantaliṅgāya devānugataliṅgine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिश नः परमं योगम् अपत्यं मत्समं तथा । ब्रह्म चैवाक्षयं देव शमं चैव परं विभो । अक्षयत्वं च वंशस्य धर्मे च मतिमक्षयाम्

diśa naḥ paramaṃ yogam apatyaṃ matsamaṃ tathā / brahma caivākṣayaṃ deva śamaṃ caiva paraṃ vibho / akṣayatvaṃ ca vaṃśasya dharme ca matimakṣayām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच एवं स भगवान्व्यास वसिष्ठेनामितात्मना । स्तूयमानस्तुतोषाथ तुष्टश्चेदं तमब्रवीत्

sanatkumāra uvāca evaṃ sa bhagavānvyāsa vasiṣṭhenāmitātmanā / stūyamānastutoṣātha tuṣṭaścedaṃ tamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवानुवाच तुष्टस्ते ऽहं ददान्येतत् तव सर्वं मनोगतम् । योगं च परमं सूक्ष्मम् अक्षयं सर्वकामिकम्

bhagavānuvāca tuṣṭaste 'haṃ dadānyetat tava sarvaṃ manogatam / yogaṃ ca paramaṃ sūkṣmam akṣayaṃ sarvakāmikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पौत्रं च त्वत्समं दिव्यं तपोयोगबलान्वितम् । ददानि ते ऋषिश्रेष्ठ प्रतिभास्यन्ति चैव ते

pautraṃ ca tvatsamaṃ divyaṃ tapoyogabalānvitam / dadāni te ṛṣiśreṣṭha pratibhāsyanti caiva te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दमः शमस्तथा कीर्तिस् तुष्टिरक्रोध एव च । नित्यं तव भविष्यन्ति अमरत्वं च सर्वशः

damaḥ śamastathā kīrtis tuṣṭirakrodha eva ca / nityaṃ tava bhaviṣyanti amaratvaṃ ca sarvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवध्यत्वमसह्यत्वम् अक्षयत्वं च सर्वदा । वंशस्य चाक्षतिर्विप्र धर्मे च रतिरव्यया । ब्रूहि चान्यानपि वरान् ददामि ऋषिसत्तम

avadhyatvamasahyatvam akṣayatvaṃ ca sarvadā / vaṃśasya cākṣatirvipra dharme ca ratiravyayā / brūhi cānyānapi varān dadāmi ṛṣisattama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसिष्ठ उवाच भगवन्विदितं सर्वं भविष्यं देवसत्तम । न स्याद्धि तत्तथा देव यथा वा मन्यसे प्रभो

vasiṣṭha uvāca bhagavanviditaṃ sarvaṃ bhaviṣyaṃ devasattama / na syāddhi tattathā deva yathā vā manyase prabho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देव उवाच भविष्यं नान्यथा कुर्याद् इति मे निश्चिता मतिः । अहं कर्ता भविष्यस्य कथं कुर्यात्तदन्यथा

deva uvāca bhaviṣyaṃ nānyathā kuryād iti me niścitā matiḥ / ahaṃ kartā bhaviṣyasya kathaṃ kuryāttadanyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तन्नात्र संदेहो विहितं यद्यथा मया । तस्मात्ते ऽनुग्रहं कर्ता भूयः पुत्रस्तवाव्ययः

tathā tannātra saṃdeho vihitaṃ yadyathā mayā / tasmātte 'nugrahaṃ kartā bhūyaḥ putrastavāvyayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच एवमुक्त्वा ततो देवः कपर्दी नीललोहितः । पश्यतस्तस्य विप्रर्षेः क्षणादन्तरधीयत

sanatkumāra uvāca evamuktvā tato devaḥ kapardī nīlalohitaḥ / paśyatastasya viprarṣeḥ kṣaṇādantaradhīyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.