Skanda Purāṇa (part) 7

वायुरुवाच ब्रह्मलोकं समासाद्य भगवान्सर्वलोकपः । भैक्ष्यं भैक्ष्यमिति प्रोच्य द्वारे समवतिष्ठत

vāyuruvāca brahmalokaṃ samāsādya bhagavānsarvalokapaḥ / bhaikṣyaṃ bhaikṣyamiti procya dvāre samavatiṣṭhata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा विकृतं ब्रह्मा कपालकरभूषणम् । ज्ञात्वा योगेन महता तुष्टाव भुवनेश्वरम्

taṃ dṛṣṭvā vikṛtaṃ brahmā kapālakarabhūṣaṇam / jñātvā yogena mahatā tuṣṭāva bhuvaneśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य तुष्टस्तदा देवो वरदो ऽस्मीत्यभाषत । वृणीष्व वरमव्यग्रो यस्ते मनसि वर्तते

tasya tuṣṭastadā devo varado 'smītyabhāṣata / vṛṇīṣva varamavyagro yaste manasi vartate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच इच्छामि देवदेवेश त्वया चिह्नमिदं कृतम् । येन चिह्नेन लोको ऽयं चिह्नितः स्याज्जगत्पते

brahmovāca icchāmi devadeveśa tvayā cihnamidaṃ kṛtam / yena cihnena loko 'yaṃ cihnitaḥ syājjagatpate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा भगवान्वदतां वरः । सर्वश्रुतिमयं ब्रह्म ओमिति व्याजहार ह

tasya tadvacanaṃ śrutvā bhagavānvadatāṃ varaḥ / sarvaśrutimayaṃ brahma omiti vyājahāra ha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शम्भोर्व्याहारमात्रेण वागियं दिव्यरूपिणी । निःसृता वदनाद्देवी प्रह्वा समवतिष्ठत

śambhorvyāhāramātreṇa vāgiyaṃ divyarūpiṇī / niḥsṛtā vadanāddevī prahvā samavatiṣṭhata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तामुवाच तदा देवो वाचा संजीवयन्निव । यस्मात्त्वमक्षरो भूत्वा मम वाचो विनिःसृता । सर्वविद्याधिदेवी त्वं तस्माद्देवि भविष्यसि

tāmuvāca tadā devo vācā saṃjīvayanniva / yasmāttvamakṣaro bhūtvā mama vāco viniḥsṛtā / sarvavidyādhidevī tvaṃ tasmāddevi bhaviṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यस्माद्ब्रह्मसरश्चेदं मुखं मम समाश्रिता । तस्मात्सरस्वतीत्येव लोके ख्यातिं गमिष्यसि

yasmādbrahmasaraścedaṃ mukhaṃ mama samāśritā / tasmātsarasvatītyeva loke khyātiṃ gamiṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमं लोकं वराम्भोभिः पावयित्वा च सुप्रभे । सर्वांल् लोकांस्तारयित्री पुनस्त्वं नात्र संशयः

imaṃ lokaṃ varāmbhobhiḥ pāvayitvā ca suprabhe / sarvāṃl lokāṃstārayitrī punastvaṃ nātra saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञभागं च देवास्ते दास्यन्ति सपितामहाः । पुण्या च सर्वसरितां भविष्यसि न संशयः

yajñabhāgaṃ ca devāste dāsyanti sapitāmahāḥ / puṇyā ca sarvasaritāṃ bhaviṣyasi na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सा समनुज्ञाता शंकरेण विभाविनी । चक्रे ब्रह्मसरः पुण्यं ब्रह्मलोके ऽतिपावनम्

tataḥ sā samanujñātā śaṃkareṇa vibhāvinī / cakre brahmasaraḥ puṇyaṃ brahmaloke 'tipāvanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तोयामृतसुसम्पूर्णं स्वर्णपद्मोपशोभितम् । नानापक्षिगणाकीर्णं मीनसंक्षोभितोदकम् । ततो विनिःसृता भूयः सेमं लोकमपावयत्

toyāmṛtasusampūrṇaṃ svarṇapadmopaśobhitam / nānāpakṣigaṇākīrṇaṃ mīnasaṃkṣobhitodakam / tato viniḥsṛtā bhūyaḥ semaṃ lokamapāvayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं गृहीत्वा महादेवः कपालममितौजसम् । इमं लोकमनुप्राप्य देशे श्रेष्ठे ऽवतिष्ठत

taṃ gṛhītvā mahādevaḥ kapālamamitaujasam / imaṃ lokamanuprāpya deśe śreṣṭhe 'vatiṣṭhata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तच्च महद्दिव्यं कपालं देवताधिपः । स्थापयामास दीप्तार्चिर् गणानामग्रतः प्रभुः

tatra tacca mahaddivyaṃ kapālaṃ devatādhipaḥ / sthāpayāmāsa dīptārcir gaṇānāmagrataḥ prabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्स्थापितमथो दृष्ट्वा गणाः सर्वे महात्मनः । अनदन्सुमहानादं नादयन्तो दिशो दश । क्षुब्धार्णवाशनिप्रख्यं नभो येन व्यशीर्यत

tatsthāpitamatho dṛṣṭvā gaṇāḥ sarve mahātmanaḥ / anadansumahānādaṃ nādayanto diśo daśa / kṣubdhārṇavāśaniprakhyaṃ nabho yena vyaśīryata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन शब्देन घोरेण असुरो देवकण्टकः । हालाहल इति ख्यातस् तं देशं सो ऽभ्यगच्छत

tena śabdena ghoreṇa asuro devakaṇṭakaḥ / hālāhala iti khyātas taṃ deśaṃ so 'bhyagacchata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमृष्यमाणः क्रोधान्धो दुरात्मा यज्ञनाशकः । ब्रह्मदत्तवरश्चैव अवध्यः सर्वजन्तुभिः । महिषश्छन्नरूपाणाम् असुराणां शतैर्वृतः

amṛṣyamāṇaḥ krodhāndho durātmā yajñanāśakaḥ / brahmadattavaraścaiva avadhyaḥ sarvajantubhiḥ / mahiṣaśchannarūpāṇām asurāṇāṃ śatairvṛtaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमापतन्तं सक्रोधं महिषं देवकण्टकम् । सम्प्रेक्ष्याह गणाध्यक्षो गणान्सर्वान्पिनाकिनः

tamāpatantaṃ sakrodhaṃ mahiṣaṃ devakaṇṭakam / samprekṣyāha gaṇādhyakṣo gaṇānsarvānpinākinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दैत्यो ऽयं गणपा दुष्टस् त्रैलोक्यसुरकण्टकः । आयाति त्वरितो यूयं तस्मादेनं निहन्यथ

daityo 'yaṃ gaṇapā duṣṭas trailokyasurakaṇṭakaḥ / āyāti tvarito yūyaṃ tasmādenaṃ nihanyatha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते गणपाः सर्वे समायान्तं सुरद्विषम् । भित्त्वा शूलेन संक्रुद्धा विगतासुं च चक्रिरे

tataste gaṇapāḥ sarve samāyāntaṃ suradviṣam / bhittvā śūlena saṃkruddhā vigatāsuṃ ca cakrire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हते तस्मिंस्तदा देवो दिशः सर्वा अवैक्षत । ताभ्यः पिशाचा वृत्तास्याः पिशाच्यश्च महाबलाः । अभ्यगच्छन्त देवेशं ताभ्यस्तं विनिवेदयत्

hate tasmiṃstadā devo diśaḥ sarvā avaikṣata / tābhyaḥ piśācā vṛttāsyāḥ piśācyaśca mahābalāḥ / abhyagacchanta deveśaṃ tābhyastaṃ vinivedayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ताभिरुपयुक्तश्च विनियुक्तश्च सर्वशः । तमेव चाप्यथावासं देवादिष्टं प्रपेदिरे

sa tābhirupayuktaśca viniyuktaśca sarvaśaḥ / tameva cāpyathāvāsaṃ devādiṣṭaṃ prapedire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्षयन्ति स्म महिषं मित्वा मित्वा यतस्तु ताः । कपालमातरः प्रोक्तास् तस्माद्देवेन धीमता

bhakṣayanti sma mahiṣaṃ mitvā mitvā yatastu tāḥ / kapālamātaraḥ proktās tasmāddevena dhīmatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपालं स्थापितं यस्मात् तस्मिन्देशे पिनाकिना । महाकपालं तत्तस्मात् त्रिषु लोकेषु गद्यते

kapālaṃ sthāpitaṃ yasmāt tasmindeśe pinākinā / mahākapālaṃ tattasmāt triṣu lokeṣu gadyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थापितस्य कपालस्य यथोक्तमभवत्तदा । ख्यातं शिवतडागं तत् सर्वपापप्रमोचनम्

sthāpitasya kapālasya yathoktamabhavattadā / khyātaṃ śivataḍāgaṃ tat sarvapāpapramocanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगत्याथ ततो ब्रह्मा देवतानां गणैर्वृतः । कपर्दिनमुपामन्त्र्य तं देशं सो ऽन्वगृह्णत

āgatyātha tato brahmā devatānāṃ gaṇairvṛtaḥ / kapardinamupāmantrya taṃ deśaṃ so 'nvagṛhṇata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्धयोजनविस्तीर्णं क्षेत्रमेतत्समन्ततः । भविष्यति न संदेहः सिद्धक्षेत्रं महात्मनः

ardhayojanavistīrṇaṃ kṣetrametatsamantataḥ / bhaviṣyati na saṃdehaḥ siddhakṣetraṃ mahātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्मेति हि प्रोच्यते पापं क्षयं शानं विदुर्बुधाः । ध्यानेन नियमैश्चैव श्मशानं तेन संज्ञितम् । गुह्यं देवातिदेवस्य परं प्रियमनुत्तमम्

śmeti hi procyate pāpaṃ kṣayaṃ śānaṃ vidurbudhāḥ / dhyānena niyamaiścaiva śmaśānaṃ tena saṃjñitam / guhyaṃ devātidevasya paraṃ priyamanuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तत्र नरः पापं सर्वमेव प्रहास्यति । त्रिरात्रोपोषितश्चैव अर्चयित्वा वृषध्वजम् । राजसूयाश्वमेधाभ्यां फलं यत्तदवाप्स्यति

evaṃ tatra naraḥ pāpaṃ sarvameva prahāsyati / trirātropoṣitaścaiva arcayitvā vṛṣadhvajam / rājasūyāśvamedhābhyāṃ phalaṃ yattadavāpsyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश्च प्राणान्प्रियांस्तत्र परित्यक्ष्यति मानवः । स गुह्यगणदेवानां समतां समवाप्स्यति

yaśca prāṇānpriyāṃstatra parityakṣyati mānavaḥ / sa guhyagaṇadevānāṃ samatāṃ samavāpsyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वायुरुवाच ततः स तत्र संस्थाप्य देवस्यार्चाद्वयं शुभम् । शूलेश्वरं महाकायं रुद्रस्यायतनं शुभम्

vāyuruvāca tataḥ sa tatra saṃsthāpya devasyārcādvayaṃ śubham / śūleśvaraṃ mahākāyaṃ rudrasyāyatanaṃ śubham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राभिगमनादेव कृत्वा पापस्य संक्षयम् । रुद्रलोकमवाप्नोति स प्राहैवं पितामहः

tatrābhigamanādeva kṛtvā pāpasya saṃkṣayam / rudralokamavāpnoti sa prāhaivaṃ pitāmahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत्र चापि शिरस्तस्य चिच्छेद भुवनेश्वरः । कश्मीरः सो ऽभवन्नाम्ना देशः पुण्यतमः सदा

yatra cāpi śirastasya ciccheda bhuvaneśvaraḥ / kaśmīraḥ so 'bhavannāmnā deśaḥ puṇyatamaḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो देवः सह गणै रूपं विकृतमास्थितः । पश्यतां सर्वदेवानाम् अन्तर्धानमगात्प्रभुः

tato devaḥ saha gaṇai rūpaṃ vikṛtamāsthitaḥ / paśyatāṃ sarvadevānām antardhānamagātprabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गते च देवनाथे ऽथ कपालस्थानमव्ययम् । सर्वतीर्थाभिषेकस्य फलेन समयोजयत्

gate ca devanāthe 'tha kapālasthānamavyayam / sarvatīrthābhiṣekasya phalena samayojayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदद्यापि महद्दिव्यं सरस्तत्र प्रदृश्यते । महाकपालं विप्रेन्द्राः स्वर्गास्तत्राक्षयाः स्मृताः

tadadyāpi mahaddivyaṃ sarastatra pradṛśyate / mahākapālaṃ viprendrāḥ svargāstatrākṣayāḥ smṛtāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं शुभं दिव्यमधर्मनाशनं महाफलं सेन्द्रसुरासुरार्चितम् । महाकपालं प्रकृतोपदर्शनं सुरेशलोकादिविगाहने हितम्

idaṃ śubhaṃ divyamadharmanāśanaṃ mahāphalaṃ sendrasurāsurārcitam / mahākapālaṃ prakṛtopadarśanaṃ sureśalokādivigāhane hitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपोधनैः सिद्धगणैश्च संस्तुतं दिविष्ठतुल्यद्विजराजमण्डले । पठेन्नरो यः शृणुयाच्च सर्वदा त्रिपिष्टपं गच्छति सो ऽभिनन्दितः

tapodhanaiḥ siddhagaṇaiśca saṃstutaṃ diviṣṭhatulyadvijarājamaṇḍale / paṭhennaro yaḥ śṛṇuyācca sarvadā tripiṣṭapaṃ gacchati so 'bhinanditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.