Skanda Purāṇa (part) 8

वायुरुवाच एवमेषा भगवती ब्रह्मलोकानुसारिणी । युष्माकं धर्मसिद्ध्यर्थं वेदीमध्याद्व्यवर्तत

vāyuruvāca evameṣā bhagavatī brahmalokānusāriṇī / yuṣmākaṃ dharmasiddhyarthaṃ vedīmadhyādvyavartata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच एवं तेषां समाप्ते ऽथ सत्त्रे वर्षसहस्रिके । प्रवृत्तायां सरस्वत्याम् अगात्तत्र पितामहः

sanatkumāra uvāca evaṃ teṣāṃ samāpte 'tha sattre varṣasahasrike / pravṛttāyāṃ sarasvatyām agāttatra pitāmahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच भूयो ऽन्येन ह सत्त्रेण यजध्वं देवमीश्वरम् । यदा वो भविता विघ्नं तदा निष्कल्मषं तपः

brahmovāca bhūyo 'nyena ha sattreṇa yajadhvaṃ devamīśvaram / yadā vo bhavitā vighnaṃ tadā niṣkalmaṣaṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विघ्नं तच्चैव संतीर्य तपस्तप्त्वा च भास्वरम् । योगं प्राप्य महद्युक्तास् ततो द्रक्ष्यथ शंकरम्

vighnaṃ taccaiva saṃtīrya tapastaptvā ca bhāsvaram / yogaṃ prāpya mahadyuktās tato drakṣyatha śaṃkaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथेत्युक्त्वा गते तस्मिन् सत्त्राण्याजह्रिरे तदा । बहूनि विविधाकाराण्य् अभियुक्ता महाव्रताः

tathetyuktvā gate tasmin sattrāṇyājahrire tadā / bahūni vividhākārāṇy abhiyuktā mahāvratāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निःसोमां पृथिवीं कृत्वा कृत्स्नामेतां ततो द्विजाः । राजानं सोममानाय्य अभिषेक्तुमियेषिरे

niḥsomāṃ pṛthivīṃ kṛtvā kṛtsnāmetāṃ tato dvijāḥ / rājānaṃ somamānāyya abhiṣektumiyeṣire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ सो ऽपि कृतातिथ्यः अदृश्येन दुरात्मना । स्वर्भानुना हृतः सोमस् ततस्ते दुःखिताभवन्

atha so 'pi kṛtātithyaḥ adṛśyena durātmanā / svarbhānunā hṛtaḥ somas tataste duḥkhitābhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते गत्वा मुनयः सर्वे कलापग्रामवासिनः । पुरूरवसमानीय राजानं ते ऽभ्यषेचयन्

te gatvā munayaḥ sarve kalāpagrāmavāsinaḥ / purūravasamānīya rājānaṃ te 'bhyaṣecayan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊचुश्चैनं महाभागा हृतः सोमो हि नः प्रभो । केनापि तद्भवान्क्षिप्रम् इहानयतु मा चिरम्

ūcuścainaṃ mahābhāgā hṛtaḥ somo hi naḥ prabho / kenāpi tadbhavānkṣipram ihānayatu mā ciram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स एवमुक्तो मृगयन् नतमासादयत्प्रभुः । उवाच स तदा विप्रान् प्रणम्य भयपीडितः

sa evamukto mṛgayan natamāsādayatprabhuḥ / uvāca sa tadā viprān praṇamya bhayapīḍitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमं यत्नमास्थाय मया सोमो ऽभिमार्गितः । न च तं वेद्मि केनासौ क्व वा नीत इति प्रभुः

paramaṃ yatnamāsthāya mayā somo 'bhimārgitaḥ / na ca taṃ vedmi kenāsau kva vā nīta iti prabhuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमेवंवादिनं क्रुद्धा ऋषयः संशितव्रताः । ऊचुः सर्वे सुसंरब्धा इलापुत्रं महामतिम्

tamevaṃvādinaṃ kruddhā ṛṣayaḥ saṃśitavratāḥ / ūcuḥ sarve susaṃrabdhā ilāputraṃ mahāmatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवान्राजा कुतस्त्राता कृतो ऽस्माभिर्भयार्दितैः । न च नस्तद्भयं शक्तो विनाशयितुमाश्वपि

bhavānrājā kutastrātā kṛto 'smābhirbhayārditaiḥ / na ca nastadbhayaṃ śakto vināśayitumāśvapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विषयेष्वतिसक्तात्मा योगात्तं नानुपश्यसि । तस्माद्विरोधमास्थाय द्विजेभ्यो वधमाप्स्यसि

viṣayeṣvatisaktātmā yogāttaṃ nānupaśyasi / tasmādvirodhamāsthāya dvijebhyo vadhamāpsyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वयमेव हि राजानम् आनयिष्याम दुर्विदम् । तपसा स्वेन राजेन्द्र पश्य नो बलमुत्तमम्

vayameva hi rājānam ānayiṣyāma durvidam / tapasā svena rājendra paśya no balamuttamam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्ते ऋषयः सर्वे तपसा दग्धकिल्बिषाः । अस्तुवन्वाग्भिरिष्टाभिर् गायत्रीं वेदभाविनीम्

tataste ṛṣayaḥ sarve tapasā dagdhakilbiṣāḥ / astuvanvāgbhiriṣṭābhir gāyatrīṃ vedabhāvinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तुवतां तु ततस्तेषां गायत्री वेदभाविनी । रूपिणी दर्शनं प्रादाद् उवाचेदं च तान्द्विजान्

stuvatāṃ tu tatasteṣāṃ gāyatrī vedabhāvinī / rūpiṇī darśanaṃ prādād uvācedaṃ ca tāndvijān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तुष्टास्मि वत्साः किं वो ऽद्य करोमि वरदास्मि वः । ब्रूत तत्कृतमेवेह भविष्यति न संशयः

tuṣṭāsmi vatsāḥ kiṃ vo 'dya karomi varadāsmi vaḥ / brūta tatkṛtameveha bhaviṣyati na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋषय ऊचुः सोमो नो ऽपहृतो देवि केनापि सुदुरात्मना । तमानय नमस्ते ऽस्तु एष नो वर उत्तमः

ṛṣaya ūcuḥ somo no 'pahṛto devi kenāpi sudurātmanā / tamānaya namaste 'stu eṣa no vara uttamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच सा तथोक्ता विनिश्चित्य दृष्ट्वा दिव्येन चक्षुषा । श्येनीभूता जगामाशु स्वर्भानुमसुरं प्रति

sanatkumāra uvāca sā tathoktā viniścitya dṛṣṭvā divyena cakṣuṣā / śyenībhūtā jagāmāśu svarbhānumasuraṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्यग्राणामसुराणां सा गृहीत्वा सोममागता । आगम्य तानृषीन्प्राह अयं सोमो ऽभिषूयताम्

vyagrāṇāmasurāṇāṃ sā gṛhītvā somamāgatā / āgamya tānṛṣīnprāha ayaṃ somo 'bhiṣūyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते तमासाद्य ऋषयः प्राप्य यज्ञफलं महत् । अमन्यन्त तपो ऽस्माकं निष्कल्मषमिति द्विजाः

te tamāsādya ṛṣayaḥ prāpya yajñaphalaṃ mahat / amanyanta tapo 'smākaṃ niṣkalmaṣamiti dvijāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तत्र स्वयं ब्रह्मा सह देवोरगादिभिः । आगत्य तानृषीन्प्राह तपः कुरुत मा चिरम्

tatastatra svayaṃ brahmā saha devoragādibhiḥ / āgatya tānṛṣīnprāha tapaḥ kuruta mā ciram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते सह ब्रह्मणा गत्वा मैनाकं पर्वतोत्तमम् । सर्वैर्देवगणैः सार्धं तपश्चेरुः समाहिताः

te saha brahmaṇā gatvā mainākaṃ parvatottamam / sarvairdevagaṇaiḥ sārdhaṃ tapaśceruḥ samāhitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां कालेन महता तपसा भावितात्मनाम् । योगप्रवृत्तिरभवत् सूक्ष्मयुक्तास्ततस्तु ते

teṣāṃ kālena mahatā tapasā bhāvitātmanām / yogapravṛttirabhavat sūkṣmayuktāstatastu te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते युक्ता ब्रह्मणा सार्धम् ऋषयः सह देवतैः । महेश्वरे मनः स्थाप्य निश्चलोपलवत्स्थिताः

te yuktā brahmaṇā sārdham ṛṣayaḥ saha devataiḥ / maheśvare manaḥ sthāpya niścalopalavatsthitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तेषां महादेवः पिनाकी नीललोहितः । अभ्यगच्छत तं देशं विमानेनार्कतेजसा

atha teṣāṃ mahādevaḥ pinākī nīlalohitaḥ / abhyagacchata taṃ deśaṃ vimānenārkatejasā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्भावभाविताञ् ज्ञात्वा सद्भावेन परेण ह । उवाच मेघनिर्ह्रादः शतदुन्दुभिनिस्वनः

tadbhāvabhāvitāñ jñātvā sadbhāvena pareṇa ha / uvāca meghanirhrādaḥ śatadundubhinisvanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भो भो सब्रह्मका देवाः सविष्णुऋषिचारणाः । दिव्यं चक्षुः प्रयच्छामि पश्यध्वं मां यथेप्सितम्

bho bho sabrahmakā devāḥ saviṣṇuṛṣicāraṇāḥ / divyaṃ cakṣuḥ prayacchāmi paśyadhvaṃ māṃ yathepsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच अपश्यन्त ततः सर्वे सूर्यायुतसमप्रभम् । विमानं मेरुसंकाशं नानारत्नविभूषितं

sanatkumāra uvāca apaśyanta tataḥ sarve sūryāyutasamaprabham / vimānaṃ merusaṃkāśaṃ nānāratnavibhūṣitaṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य मध्ये ऽग्निकूटं च सुमहद्दीप्तिमास्थितम् । ज्वालामालापरिक्षिप्तम् अर्चिभिरुपशोभितम्

tasya madhye 'gnikūṭaṃ ca sumahaddīptimāsthitam / jvālāmālāparikṣiptam arcibhirupaśobhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दंष्ट्राकरालवदनं प्रदीप्तानललोचनम् । त्रेताग्निपिङ्गलजटं भुजगाबद्धमेखलम्

daṃṣṭrākarālavadanaṃ pradīptānalalocanam / tretāgnipiṅgalajaṭaṃ bhujagābaddhamekhalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृष्टकुण्डलिनं चैव शूलासक्तमहाकरम् । पिनाकिनं दण्डहस्तं मुद्गराशनिपाणिनम्

mṛṣṭakuṇḍalinaṃ caiva śūlāsaktamahākaram / pinākinaṃ daṇḍahastaṃ mudgarāśanipāṇinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असिपट्टिसहस्तं च चक्रिणं चोर्ध्वमेहनम् । अक्षसूत्रकरं चैव दुष्प्रेक्ष्यमकृतात्मभिः । चन्द्रादित्यग्रहैश्चैव कृतस्रगुपभूषणम्

asipaṭṭisahastaṃ ca cakriṇaṃ cordhvamehanam / akṣasūtrakaraṃ caiva duṣprekṣyamakṛtātmabhiḥ / candrādityagrahaiścaiva kṛtasragupabhūṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमपश्यन्त ते सर्वे देवा दिव्येन चक्षुषा । यं दृष्ट्वा न भवेन्मृत्युर् मर्त्यस्यापि कदाचन

tamapaśyanta te sarve devā divyena cakṣuṣā / yaṃ dṛṣṭvā na bhavenmṛtyur martyasyāpi kadācana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तपसा विनियोगयोगिनः प्रणमन्तो भवमिन्दुनिर्मलम् । वियतीश्वरदत्तचक्षुषः सह देवैर्मुनयो मुदान्विताः

tapasā viniyogayoginaḥ praṇamanto bhavamindunirmalam / viyatīśvaradattacakṣuṣaḥ saha devairmunayo mudānvitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रसमीक्ष्य महासुरेशकालं मनसा चापि विचार्य दुर्विसह्यम् । प्रणमन्ति गतात्मभावचिन्ताः सह देवैर्जगदुद्भवं स्तुवन्तः

prasamīkṣya mahāsureśakālaṃ manasā cāpi vicārya durvisahyam / praṇamanti gatātmabhāvacintāḥ saha devairjagadudbhavaṃ stuvantaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.