Somadeva: Kathasaritsagara 14.4

शूरं विरहदोषान्ते भेजे कम् अपिसंमदम् । सावश्यायजलोत्फुल्लकमला नलिनीव सा

śūraṃ virahadoṣānte bheje kam apisaṃmadam / sāvaśyāyajalotphullakamalā nalinīva sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि तस्यै मुदा दत्त्वा सर्वविद्याश्चिरोत्सुकः । रेमे तया समं सद्यः प्राप्तविद्याधरत्वया

so 'pi tasyai mudā dattvā sarvavidyāścirotsukaḥ / reme tayā samaṃ sadyaḥ prāptavidyādharatvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निनाय तानि चाहानि भार्याभिः सह तत्र सः । गौरिमुण्डपुरोद्यानवर्ती पानादिलीलया

nināya tāni cāhāni bhāryābhiḥ saha tatra saḥ / gaurimuṇḍapurodyānavartī pānādilīlayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रभावतीं विसृज्याथ भागीरथयशा अपि । आनायिताभूत् तेनाथ विद्याश् चास्यै स दत्तवान्

prabhāvatīṃ visṛjyātha bhāgīrathayaśā api / ānāyitābhūt tenātha vidyāś cāsyai sa dattavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा च तमास्थानवर्तिनं चक्रवर्तिनम् । यथावदेत्य विज्ञप्तवन्तौ विद्याधरावुभौ

ekadā ca tamāsthānavartinaṃ cakravartinam / yathāvadetya vijñaptavantau vidyādharāvubhau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आवामुत्तरवेद्यर्धं देवाभूव गतावितः । ज्ञातुं मन्दरदेवस्य चेष्टां धनवतीगिरा

āvāmuttaravedyardhaṃ devābhūva gatāvitaḥ / jñātuṃ mandaradevasya ceṣṭāṃ dhanavatīgirā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र दृष्टः स चास्थानगतो विद्याधरेश्वरः । आवाभ्यां छन्नदेहाभ्याम् एवं युष्मान् प्रति ब्रुवन्

tatra dṛṣṭaḥ sa cāsthānagato vidyādhareśvaraḥ / āvābhyāṃ channadehābhyām evaṃ yuṣmān prati bruvan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुतं मया यन्निहता गौरिमुण्डादयो ऽखिलाः । नरवाहनदत्तेन प्राप्य विद्याधरेशताम्

śrutaṃ mayā yannihatā gaurimuṇḍādayo 'khilāḥ / naravāhanadattena prāpya vidyādhareśatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदुपेक्ष्य् ओन सो ऽस्माभिर् हन्तव्यस्तूद्भवन्रिपुः । एतच् छ्रुत्वा वचस्तस्मादावां वक्तुमिहागतौ

tadupekṣy ona so 'smābhir hantavyastūdbhavanripuḥ / etac chrutvā vacastasmādāvāṃ vaktumihāgatau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति चारमुखाच् छ्रुत्वा बभौ कोपाकुला सभा । नरवाहनदत्तस्य पद्मिनीवानिलाहता

iti cāramukhāc chrutvā babhau kopākulā sabhā / naravāhanadattasya padminīvānilāhatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चित्राङ्गदस्य बाहू स्वौ विधूतप्रसृतौ पुनः । अमार्गतामिवादेशं योद्धुं वलयनिःस्वनैः

citrāṅgadasya bāhū svau vidhūtaprasṛtau punaḥ / amārgatāmivādeśaṃ yoddhuṃ valayaniḥsvanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हारो ऽमितगतेर् वक्षस्य् उत्फलञ् श्वसतः क्रुधा । उत्तिष्ठोत्तिष्ठ वीर त्वम् इतीव मुहुर् अब्रवीत्

hāro 'mitagater vakṣasy utphalañ śvasataḥ krudhā / uttiṣṭhottiṣṭha vīra tvam itīva muhur abravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भूमिं पिङ्गलगान्धारः करेण घ्नन्सशब्दकम् । चूर्णनोपक्रम्ॐकारम् इव व्यधित वैरिणाम्

bhūmiṃ piṅgalagāndhāraḥ kareṇa ghnansaśabdakam / cūrṇanopakramoṃkāram iva vyadhita vairiṇām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखे वायुपथस्यापि भ्रुकुटिः पादमादधे । कोपेनारोपिता चापलतेवान्ताय विद्विषाम्

mukhe vāyupathasyāpi bhrukuṭiḥ pādamādadhe / kopenāropitā cāpalatevāntāya vidviṣām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संक्रुद्धः पाणिना पाणिं चण्डसिंहः प्रमर्दयन् । एवं विनिर्मथाम्य् अस्मिञ् शत्रून् इत्य् अभ्यधाद् इव

saṃkruddhaḥ pāṇinā pāṇiṃ caṇḍasiṃhaḥ pramardayan / evaṃ vinirmathāmy asmiñ śatrūn ity abhyadhād iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाहुः सागरदत्तस्य करास्फालनजन्मना । शब्देन मूर्च्छता व्योम्नि रिपुमाह्वयतेव तम्

bāhuḥ sāgaradattasya karāsphālanajanmanā / śabdena mūrcchatā vyomni ripumāhvayateva tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरवाहनदत्तस् तु कोपे ऽप्यासीदनाकुलः । अक्षोभ्यतैव महतां महत्त्वस्य हि लक्षणम्

naravāhanadattas tu kope 'pyāsīdanākulaḥ / akṣobhyataiva mahatāṃ mahattvasya hi lakṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्युचारिचक्रवर्त्यङ्गरत्नसाधनपूर्वकम् । शत्रुं स जेतुं चक्रे ऽत्र यात्रायै निश्चयं तदा

dyucāricakravartyaṅgaratnasādhanapūrvakam / śatruṃ sa jetuṃ cakre 'tra yātrāyai niścayaṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथारुह्य विमानं तत्सभार्यः सचिवान्वितः । चक्रवर्ती प्रतस्थे स ततो गोविन्दकूटतः

athāruhya vimānaṃ tatsabhāryaḥ sacivānvitaḥ / cakravartī pratasthe sa tato govindakūṭataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते च सर्वे ऽपि गन्धर्वराजविद्याधराधिपाः । सबलाः परिवृत्त्यैतं चेलुश्चन्द्रम् इव ग्रहाः

te ca sarve 'pi gandharvarājavidyādharādhipāḥ / sabalāḥ parivṛttyaitaṃ celuścandram iva grahāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धनवत्यां पुरोगायामथासाद्य हिमाचलम् । नरवाहनदत्तः स प्रापदेकं महत्सरः

dhanavatyāṃ purogāyāmathāsādya himācalam / naravāhanadattaḥ sa prāpadekaṃ mahatsaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सितपद्मोच्छ्रितच्छत्रमुल्लसद्धंसचामरम् । उपस्थितमिवादाय सम्राड्योग्यम् उपायनम्

sitapadmocchritacchatramullasaddhaṃsacāmaram / upasthitamivādāya samrāḍyogyam upāyanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उच्चैर् अभिमुखोदस्तैर् वीचिहस्तैर् अदूरतः । कुर्वत्साम्राज्यसंसिद्धिस्नानाह्वानमिवासकृत्

uccair abhimukhodastair vīcihastair adūrataḥ / kurvatsāmrājyasaṃsiddhisnānāhvānamivāsakṛt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्रवर्तिन्सरस्यस्मिन्स्नातव्यं भवतेति सः । सम्राड् वायुपथेनोक्तस् तत्र स्नातुमवातरत्

cakravartinsarasyasminsnātavyaṃ bhavateti saḥ / samrāḍ vāyupathenoktas tatra snātumavātarat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाचक्रवर्तिनः स्नानं सिद्द्यत्यत्र तदद्य ते । सिद्धं तच्चक्रवर्तित्वमिति दिव्याब्रवीच् च वाक्

nācakravartinaḥ snānaṃ siddyatyatra tadadya te / siddhaṃ taccakravartitvamiti divyābravīc ca vāk

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच् छ्रुत्वा चक्रवर्ती स प्रविष्टस्तज्जलान्तरे । चिक्रीडान्तःपुरैः साकं पाथस्पतिरिवाम्बुधौ

tac chrutvā cakravartī sa praviṣṭastajjalāntare / cikrīḍāntaḥpuraiḥ sākaṃ pāthaspatirivāmbudhau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धौताञ् जनारुणदृशः श्लथधम्मिल्लबन्धनाः । रेमे सो ऽत्र प्रियाः पश्यन्न् अङ्गलग्नार्द्रवाससः

dhautāñ janāruṇadṛśaḥ ślathadhammillabandhanāḥ / reme so 'tra priyāḥ paśyann aṅgalagnārdravāsasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सशब्दमुत्पतन्त्यो ऽस्मात् सरसः पत्त्रिपङ्क्तयः । प्रत्युद्गतानां रशनास्तच्छ्रियाम् इव रेजिरे

saśabdamutpatantyo 'smāt sarasaḥ pattripaṅktayaḥ / pratyudgatānāṃ raśanāstacchriyām iva rejire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्वधूवदनाम्भोजलावण्यविजितानि च । ममज्जुर्लज्जयेवात्र पङ्कजानि जलोर्मिषु

tadvadhūvadanāmbhojalāvaṇyavijitāni ca / mamajjurlajjayevātra paṅkajāni jalormiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतस्नानश् च तदहस्तस्यैव सरसस्तटे । नरवाहनदत्तो ऽसाव् उवास सपरिच्छदः

kṛtasnānaś ca tadahastasyaiva sarasastaṭe / naravāhanadatto 'sāv uvāsa saparicchadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र नर्मकथालापैः स भार्यासचिवः कृती । स्थित्वा प्रातर्विमानस्थः प्रतस्थे सबलस् ततः

tatra narmakathālāpaiḥ sa bhāryāsacivaḥ kṛtī / sthitvā prātarvimānasthaḥ pratasthe sabalas tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छन्वायुपथस्याथ प्राप्य मार्गवशात्पुरम् । तस्थौ तदनुरोधेन तं तत्रैव स वासरम्

gacchanvāyupathasyātha prāpya mārgavaśātpuram / tasthau tadanurodhena taṃ tatraiva sa vāsaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्र दृष्टचरी तेन कन्या वायुपथस्वसा । वायुवेगयशा नाम ह्युद्यानस्थाभ्यवाञ्छ्यत

atra dṛṣṭacarī tena kanyā vāyupathasvasā / vāyuvegayaśā nāma hyudyānasthābhyavāñchyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा हेमवालुकनदीतीरोद्यानविहारिणी । संपूर्णचन्द्रवदना सौम्यालापमनोरमा

sā hemavālukanadītīrodyānavihāriṇī / saṃpūrṇacandravadanā saumyālāpamanoramā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सितहासा गुरुश्रोणिभारा सद्ग्रहशालिनी । वीक्ष्यागतं तं तद्रक्तचित्ताप्यन्तर्दधे ततः

sitahāsā guruśroṇibhārā sadgrahaśālinī / vīkṣyāgataṃ taṃ tadraktacittāpyantardadhe tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विलक्षो ऽथ स तां मत्वा हेत्वन्तरपराङ्मुखीम् । नरवाहनदत्तो ऽत्र निजमावासमाययौ

vilakṣo 'tha sa tāṃ matvā hetvantaraparāṅmukhīm / naravāhanadatto 'tra nijamāvāsamāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र गोमुखवैदग्ध्यवशेन मरुभूतिना । वृत्तं राज्ञः सहस्थेन वृत्तान्तम् उपलभ्य तम्

tatra gomukhavaidagdhyavaśena marubhūtinā / vṛttaṃ rājñaḥ sahasthena vṛttāntam upalabhya tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देव्यश् चित्रान् परीहासान् सम्राजस् तस्य चक्रिरे । मरुभूतेरवैदग्ध्यात् सत्रपे गोमुखे स्थिते

devyaś citrān parīhāsān samrājas tasya cakrire / marubhūteravaidagdhyāt satrape gomukhe sthite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सलज्जमथ राजानं वीक्ष्याश्वास्य च गोमुखः । वायुवेगयशश्चित्तं जिज्ञासुस्तत्पुरं ययौ

salajjamatha rājānaṃ vīkṣyāśvāsya ca gomukhaḥ / vāyuvegayaśaścittaṃ jijñāsustatpuraṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वायुपथो ऽकस्मात्पुरं द्रष्टुमिवागतम् । दृष्ट्वा प्रीतिकृतातिथ्यो नीत्वैकान्ते जगाद तम्

tato vāyupatho 'kasmātpuraṃ draṣṭumivāgatam / dṛṣṭvā prītikṛtātithyo nītvaikānte jagāda tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वायुवेगयशा नाम कन्यास्ति भगिनी मम । सिद्धैः सा भाविनी चक्रवर्तिभार्या किलोदिता

vāyuvegayaśā nāma kanyāsti bhaginī mama / siddhaiḥ sā bhāvinī cakravartibhāryā kiloditā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतस्तामिह दित्सामि प्राभृतं चक्रवर्तिने । नरवाहनदत्ताय तन्मे त्वं साधयेप्सितम्

atastāmiha ditsāmi prābhṛtaṃ cakravartine / naravāhanadattāya tanme tvaṃ sādhayepsitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगन्तुं प्रस्तुतश्चाहमेतदर्थं तवान्तिकम् । इति वायुपथेनोक्ते मन्त्री तं गोमुखो ऽब्रवीत्

āgantuṃ prastutaścāhametadarthaṃ tavāntikam / iti vāyupathenokte mantrī taṃ gomukho 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्यप्यरिजिगीषार्थं प्रस्थितः प्रभुरेष नः । विज्ञापय तथापि त्वमहं ते साधयाम्यदः

yadyapyarijigīṣārthaṃ prasthitaḥ prabhureṣa naḥ / vijñāpaya tathāpi tvamahaṃ te sādhayāmyadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्त्वामन्त्र्य तं गत्वा सिद्धं कार्यं न्यवेदयत् । नरवाहनदत्ताय गोमुखो ऽभ्यर्थनां विना

ity uktvāmantrya taṃ gatvā siddhaṃ kāryaṃ nyavedayat / naravāhanadattāya gomukho 'bhyarthanāṃ vinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्येद्युश् च तम् अत्रार्थम् एत्य वायुपथे स्वयम् । विज्ञापयति राजानं तं धीमान् गोमुखो ऽब्रवीत्

anyedyuś ca tam atrārtham etya vāyupathe svayam / vijñāpayati rājānaṃ taṃ dhīmān gomukho 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न कार्यो ऽभ्यर्थनाभङ्गो देव वायुपथस्य ते । भक्तो ऽयं यद्ब्रवीत्येष कर्तव्यं तत्प्रभोरिति

na kāryo 'bhyarthanābhaṅgo deva vāyupathasya te / bhakto 'yaṃ yadbravītyeṣa kartavyaṃ tatprabhoriti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स प्रतिपेदे तद्राजा वायुपथो ऽपि ताम् । तस्मै प्रादादनिच्छन्तीम् अप्य् आनीय निजानुजाम्

tataḥ sa pratipede tadrājā vāyupatho 'pi tām / tasmai prādādanicchantīm apy ānīya nijānujām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवाह्यमाना सावोचदनिच्छन्ती बलादहम् । भ्रात्रा दत्तेति नाधर्मो लोकपाला ममास्त्यतः

vivāhyamānā sāvocadanicchantī balādaham / bhrātrā datteti nādharmo lokapālā mamāstyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद्ब्रुवत्यां तस्यां च सर्वा वायुपथाङ्गनाः । चक्रुः कोलाहलं येन नान्ये तच्छुश्रुवुर्वचः

etadbruvatyāṃ tasyāṃ ca sarvā vāyupathāṅganāḥ / cakruḥ kolāhalaṃ yena nānye tacchuśruvurvacaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो राज्ञस्रपादायितद्वाक्याशयलब्धये । गोमुखो युक्तिमन्वेष्टुं तत्राभ्रमदितस् ततः

tato rājñasrapādāyitadvākyāśayalabdhaye / gomukho yuktimanveṣṭuṃ tatrābhramaditas tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रान्त्वा ददर्श चैकान्ते विद्याधरकुमारिकाः । अग्निप्रवेशं युगपच्चतस्रः कर्तुमुद्यताः

bhrāntvā dadarśa caikānte vidyādharakumārikāḥ / agnipraveśaṃ yugapaccatasraḥ kartumudyatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कारणं तेन पृष्टाश् च जगदुस् ताः सुमध्यमाः । समयोल्लङ्घनं तस्मै वायुवेगयशःकृतम्

kāraṇaṃ tena pṛṣṭāś ca jagadus tāḥ sumadhyamāḥ / samayollaṅghanaṃ tasmai vāyuvegayaśaḥkṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स गोमुखो गत्वा राज्ञस्तत्सर्वसंनिधौ । नरवाहनदत्ताय यथावस्तु न्यवेदयत्

tataḥ sa gomukho gatvā rājñastatsarvasaṃnidhau / naravāhanadattāya yathāvastu nyavedayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्बुद्ध्वा विस्मिते राज्ञि वायुवेगयशास्तदा । जगादोत्तिष्ठ गच्छामस्त्वरितं रक्षितुं वयम्

tadbuddhvā vismite rājñi vāyuvegayaśāstadā / jagādottiṣṭha gacchāmastvaritaṃ rakṣituṃ vayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आर्यपुत्र कुमारीस्तास्ततो वक्ष्यामि कारणम् । इत्य् उक्तः स तया राजा तत्र सर्वैः समं ययौ

āryaputra kumārīstāstato vakṣyāmi kāraṇam / ity uktaḥ sa tayā rājā tatra sarvaiḥ samaṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श च कुमारीस्ताः पुरःप्रज्वलितानलाः । विधार्यैताश् च राजानं वायुवेगयशा जगौ

dadarśa ca kumārīstāḥ puraḥprajvalitānalāḥ / vidhāryaitāś ca rājānaṃ vāyuvegayaśā jagau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषैका कालिका नाम कालकूटपतेः सुता । विद्युत्पुञ्जा द्वितीयेयं विद्युत्पुञ्जात्मसंभवा

eṣaikā kālikā nāma kālakūṭapateḥ sutā / vidyutpuñjā dvitīyeyaṃ vidyutpuñjātmasaṃbhavā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्दरस्य सुता राजंस्तृतीयैषा मतङ्गिनी । चतुर्थीयं महादंष्ट्रसुता पद्मप्रभा प्रभो

mandarasya sutā rājaṃstṛtīyaiṣā mataṅginī / caturthīyaṃ mahādaṃṣṭrasutā padmaprabhā prabho

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चम्यहं चेति वयं दृष्ट्वा त्वां मारमोहिताः । सिद्धक्षेत्रे तपस्यन्तं व्यदध्म समयं मिथः

pañcamyahaṃ ceti vayaṃ dṛṣṭvā tvāṃ māramohitāḥ / siddhakṣetre tapasyantaṃ vyadadhma samayaṃ mithaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समं पञ्चभिर् अस्माभिर् आहार्यो ऽयं प्रियः पतिः । नात्मार्पणीयस् त्व् एतस्मै कयाचिद् अपि भिन्नया

samaṃ pañcabhir asmābhir āhāryo 'yaṃ priyaḥ patiḥ / nātmārpaṇīyas tv etasmai kayācid api bhinnayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एका चेत्पृथगेतेन विवाहं विदधीत तत् । प्रवेश्यो वह्निरन्याभिर् उद्दिश्यैतां सखीद्रुहम्

ekā cetpṛthagetena vivāhaṃ vidadhīta tat / praveśyo vahniranyābhir uddiśyaitāṃ sakhīdruham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत्समयभीताहं नैच्छं परिणयं पृथक् । न चात्मा तुभ्यमधुनाप्यार्यपुत्र समर्प्यते

etatsamayabhītāhaṃ naicchaṃ pariṇayaṃ pṛthak / na cātmā tubhyamadhunāpyāryaputra samarpyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ममार्यपुत्र एवात्र लोकपालाश् च साक्षिणः । यद्येष समयो ऽद्यापि स्वेच्छमुल्लङ्घितो मया

mamāryaputra evātra lokapālāś ca sākṣiṇaḥ / yadyeṣa samayo 'dyāpi svecchamullaṅghito mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदार्यपुत्र ता एता उपयच्छस्व मे सखीः । युष्माभिर् एतद् भोः सख्यो भावनीयं च नान्यथा

tadāryaputra tā etā upayacchasva me sakhīḥ / yuṣmābhir etad bhoḥ sakhyo bhāvanīyaṃ ca nānyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं तयोक्ते तुतुषुः समाश्लिष्यंश् च ता मिथः । कुमार्यो मरणोत्तीर्णा राजाप्यन्तर्जहर्ष सः

evaṃ tayokte tutuṣuḥ samāśliṣyaṃś ca tā mithaḥ / kumāryo maraṇottīrṇā rājāpyantarjaharṣa saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बुद्ध्वा तत्पितरस् ते च तत्र तत्क्षणम् आययुः । नरवाहनदत्ताय तस्मै प्रादुश् च ताः सुताः

buddhvā tatpitaras te ca tatra tatkṣaṇam āyayuḥ / naravāhanadattāya tasmai prāduś ca tāḥ sutāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शासनं ते ऽपि तत्कालं जामातुः प्रतिपेदिरे । कालकूटपतिप्रष्ठास् तस्य विद्याधरेश्वराः

śāsanaṃ te 'pi tatkālaṃ jāmātuḥ pratipedire / kālakūṭapatipraṣṭhās tasya vidyādhareśvarāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पञ्च समं प्राप्य महाविद्याधरात्मजाः । नरवाहनदत्तो ऽत्र माहात्म्यं स परं ययौ

evaṃ pañca samaṃ prāpya mahāvidyādharātmajāḥ / naravāhanadatto 'tra māhātmyaṃ sa paraṃ yayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्थौ च तत्र कतिचित्ताभिः सह दिनानि सः । ततश्चैवं हरिशिखः सेनापतिर् उवाच तम्

tasthau ca tatra katicittābhiḥ saha dināni saḥ / tataścaivaṃ hariśikhaḥ senāpatir uvāca tam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शास्त्रज्ञो ऽपि कथं देव नीतिमुल्लङ्घ्य वर्तसे । विग्रहावसरे को ऽयं कामभोगरसस्तव

śāstrajño 'pi kathaṃ deva nītimullaṅghya vartase / vigrahāvasare ko 'yaṃ kāmabhogarasastava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्वायं मन्दरदेवं तं जेतुं यात्रासमुद्यमः । क्व चेयन्ति दिनानीह विहारो ऽन्तःपुरैः सह

kvāyaṃ mandaradevaṃ taṃ jetuṃ yātrāsamudyamaḥ / kva ceyanti dinānīha vihāro 'ntaḥpuraiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं हरिशिखेनोक्ते महाराजो जगाद सः । युक्तमुक्तं प्रयत्नस्तु न भोगायात्र कोऽपि मे

evaṃ hariśikhenokte mahārājo jagāda saḥ / yuktamuktaṃ prayatnastu na bhogāyātra ko'pi me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बन्धुप्राप्तिप्रदो ह्येष भार्याव्यतिकरो मया । अरिमर्दे ऽधुना मुख्यमङ्गमित्यभिनन्दितः

bandhuprāptiprado hyeṣa bhāryāvyatikaro mayā / arimarde 'dhunā mukhyamaṅgamityabhinanditaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदेतानि चलन्त्वद्य सैन्यान्यरिजयाय मे । इत्य् उक्तवन्तं राजानं श्वशुरो मन्दरो ऽब्रवीत्

tadetāni calantvadya sainyānyarijayāya me / ity uktavantaṃ rājānaṃ śvaśuro mandaro 'bravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असिद्धचक्रवर्त्यङ्गसर्वरत्नस्य दुर्जयः । देव मन्दरदेवो ऽसौ दूरदुर्गमभूमिगः

asiddhacakravartyaṅgasarvaratnasya durjayaḥ / deva mandaradevo 'sau dūradurgamabhūmigaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवमायमहावीररक्षितद्वारदेशया । अग्रस्थया त्रिशीर्षाख्यगुहया ह्य् एष रक्ष्यते

devamāyamahāvīrarakṣitadvāradeśayā / agrasthayā triśīrṣākhyaguhayā hy eṣa rakṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिद्धरत्नेन चाक्रम्य सा गुहा चक्रवर्तिना । तच्चक्रवर्तिरत्नं यो देव चन्दनपादपः

siddharatnena cākramya sā guhā cakravartinā / taccakravartiratnaṃ yo deva candanapādapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्यां भुव्यस्ति तं तावत् साधयाभीष्टसिद्धये । नाचक्रवर्ती निकटं तरोः प्राप्नोति तस्य च

asyāṃ bhuvyasti taṃ tāvat sādhayābhīṣṭasiddhaye / nācakravartī nikaṭaṃ taroḥ prāpnoti tasya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वैतन्मन्दराद्रात्रौ निराहारो यतव्रतः । नरवाहनदत्तो ऽगात्तं चन्दनतरुं प्रति

śrutvaitanmandarādrātrau nirāhāro yatavrataḥ / naravāhanadatto 'gāttaṃ candanataruṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गच्छन्वित्रास्यमानो ऽपि वीरो विघ्नैः सुदारुणैः । न स तत्रास मूलं च प्राप तस्य महातरोः

gacchanvitrāsyamāno 'pi vīro vighnaiḥ sudāruṇaiḥ / na sa tatrāsa mūlaṃ ca prāpa tasya mahātaroḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृष्ट्वा च तं महारत्नं निबद्धोत्तुङ्गवेदिकम् । एत्याध्यारुह्य सोपानैर् ववन्दे चन्दनद्रुमम्

dṛṣṭvā ca taṃ mahāratnaṃ nibaddhottuṅgavedikam / etyādhyāruhya sopānair vavande candanadrumam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्रवर्तिन्नयमहं सिद्धस् ते चन्दनद्रुमः । स्मृतस्य संनिधास्ये ते तदितो व्रज सांप्रतम्

cakravartinnayamahaṃ siddhas te candanadrumaḥ / smṛtasya saṃnidhāsye te tadito vraja sāṃpratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोविन्दकूटं सेत्स्यन्ति रत्नान्यन्यानि ते ततः । ततो मन्दरदेवं त्वं हेलयैव विजेष्यसे

govindakūṭaṃ setsyanti ratnānyanyāni te tataḥ / tato mandaradevaṃ tvaṃ helayaiva vijeṣyase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्य् उक्तश् च गिरा तत्र स रात्रावशरीरया । तथेत्य् उक्त्वा प्रणम्यैतं सिद्धिमान्दिव्यपादपम्

ity uktaś ca girā tatra sa rātrāvaśarīrayā / tathety uktvā praṇamyaitaṃ siddhimāndivyapādapam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रहृष्टो व्योममार्गेण महाविद्याधरेश्वरः । नरवाहनदत्तो ऽथ निजं कटकमाययौ

prahṛṣṭo vyomamārgeṇa mahāvidyādhareśvaraḥ / naravāhanadatto 'tha nijaṃ kaṭakamāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ नीत्वा स निशां तामास्थाने सर्वसंनिधौ प्रातः । नैशं साधितचन्दनपादपवृत्तान्तमखिलमाचख्यौ

atha nītvā sa niśāṃ tāmāsthāne sarvasaṃnidhau prātaḥ / naiśaṃ sādhitacandanapādapavṛttāntamakhilamācakhyau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्बुद्ध्वा दयिताश् च बालसचिवाश्चाप्ताश् च विद्याधरास् ते ते वायुपथादयः सकटकाश्चित्राङ्गदाद्याश् च ते । गन्धर्वाः प्रसभप्रसाधितमहासिद्धेः प्रहर्षाकुलाः सत्त्वोत्साहधृतिप्रभावमहतीं तस्यास्तुवन्धीरताम्

tadbuddhvā dayitāś ca bālasacivāścāptāś ca vidyādharās te te vāyupathādayaḥ sakaṭakāścitrāṅgadādyāś ca te / gandharvāḥ prasabhaprasādhitamahāsiddheḥ praharṣākulāḥ sattvotsāhadhṛtiprabhāvamahatīṃ tasyāstuvandhīratām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संमन्त्र्य तैः सह स मन्दरदेवदर्पं राजा विजेतुमथ दिव्यविमानगामी । शेषान्यचन्दनतरूदितरत्नसिद्ध्यै गोविन्दकूटगिरिम् एव जगाम तावत्

saṃmantrya taiḥ saha sa mandaradevadarpaṃ rājā vijetumatha divyavimānagāmī / śeṣānyacandanatarūditaratnasiddhyai govindakūṭagirim eva jagāma tāvat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.