Somadeva: Kathasaritsagara 15.2

देवी वासवदत्ता च नवास्तास्तास्तदा स्नुषाः । पश्यन्ती मुमुदे तासां पृच्छन्ती कुलनामनी

devī vāsavadattā ca navāstāstāstadā snuṣāḥ / paśyantī mumude tāsāṃ pṛcchantī kulanāmanī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरवाहनदत्तस्य तां ते वत्सेश्वरादयः । दिव्यां विभूतिं पश्यन्तः कृतार्थं जन्म मेनिरे

naravāhanadattasya tāṃ te vatseśvarādayaḥ / divyāṃ vibhūtiṃ paśyantaḥ kṛtārthaṃ janma menire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ प्रवृत्ते तत्रैव बन्धुसङ्गमहोत्सवे । पर्तीहारो ऽब्रवीद्धीरो रुचिदेवः प्रविश्य सः

atha pravṛtte tatraiva bandhusaṅgamahotsave / partīhāro 'bravīddhīro rucidevaḥ praviśya saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आपानभूमिः सज्जेयं तदत्रागम्यतामिति । तच् छ्रुत्वा ते ययुः सर्वे तामापानभुवं शुभाम्

āpānabhūmiḥ sajjeyaṃ tadatrāgamyatāmiti / tac chrutvā te yayuḥ sarve tāmāpānabhuvaṃ śubhām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विचित्ररत्नचषकप्रफुल्लविविधाम्बुजाम् । विकीर्णानेककुसुमामुद्याननलिनीमिव

vicitraratnacaṣakapraphullavividhāmbujām / vikīrṇānekakusumāmudyānanalinīmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याप्तां मत्तासवापूर्णकलशीभिः पुरंध्रिभिः । तन्वतीभिः सुधाहर्तृबाहुत्पन्नामृतभ्रमम्

vyāptāṃ mattāsavāpūrṇakalaśībhiḥ puraṃdhribhiḥ / tanvatībhiḥ sudhāhartṛbāhutpannāmṛtabhramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पपुस्तत्रावरोधस्त्रीलज्जानिगडभेदि ते । स्मरजीवितसर्वस्वं विलाससचिवं मधु

papustatrāvarodhastrīlajjānigaḍabhedi te / smarajīvitasarvasvaṃ vilāsasacivaṃ madhu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखानि मधुना तेषामुत्फुल्लान्यरुणानि च । बालातपेन सरसां सरोजानीव रेजिरे

mukhāni madhunā teṣāmutphullānyaruṇāni ca / bālātapena sarasāṃ sarojānīva rejire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवीवृन्दाधरजितैर् भीतैस्तत्संगमादिव । चक्रे ऽब्जरागचषकैः स्वरुचा शीधुनिह्नवः

devīvṛndādharajitair bhītaistatsaṃgamādiva / cakre 'bjarāgacaṣakaiḥ svarucā śīdhunihnavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आसन्नकोपकाले ऽपि सभ्रूभङ्गारुणेक्षणाः । नरवाहनदत्तस्य तदा देव्यो मदस्पृशः

āsannakopakāle 'pi sabhrūbhaṅgāruṇekṣaṇāḥ / naravāhanadattasya tadā devyo madaspṛśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो भोजनभूमिं ते क्रमेणात्र समासदन् । विद्याविभवसंभूतविविधाहारहारिणीम्

tato bhojanabhūmiṃ te krameṇātra samāsadan / vidyāvibhavasaṃbhūtavividhāhārahāriṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आस्तीर्णवस्त्रां पात्राढ्या सतिरस्करिणीपटाम् । नानाविधास्वाद्यरसां नाट्यवेदीम् इव श्रियाम्

āstīrṇavastrāṃ pātrāḍhyā satiraskariṇīpaṭām / nānāvidhāsvādyarasāṃ nāṭyavedīm iva śriyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र ते विहिताहारा भास्करे सह संध्यया । विश्रान्ते ऽस्तगिरौ शय्यागृहेष्व् अथ विशश्रमुः

tatra te vihitāhārā bhāskare saha saṃdhyayā / viśrānte 'stagirau śayyāgṛheṣv atha viśaśramuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरवाहनदत्तश् च विद्यया बहुधा वपुः । विभज्य सर्वदेवीनां संनिधत्ते स्म वेश्मसु

naravāhanadattaś ca vidyayā bahudhā vapuḥ / vibhajya sarvadevīnāṃ saṃnidhatte sma veśmasu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सत्यतस्त्विन्दुवदनां समदां लोलतारकाम् । रेमे निशामिवादाय कान्तां मदनमञ्चुकाम्

satyatastvinduvadanāṃ samadāṃ lolatārakām / reme niśāmivādāya kāntāṃ madanamañcukām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वत्सेश्वरो ऽपि तां रात्रिं सानुगो दिव्यभोगवान् । तयैव तन्वा संप्राप्तजन्मान्तर इवानयत्

vatseśvaro 'pi tāṃ rātriṃ sānugo divyabhogavān / tayaiva tanvā saṃprāptajanmāntara ivānayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातः प्रबुध्य सर्वे च तैस्तैर् भोगैस् तथैव ते । विद्यासिद्धवरोद्यानमन्दिरादिषु रेमिरे

prātaḥ prabudhya sarve ca taistair bhogais tathaiva te / vidyāsiddhavarodyānamandirādiṣu remire

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति विविधविहारैर् अत्र तेषां प्रयातेष्व् अथ बहुदिवसेषु प्रीतिमान् वत्सराजः । निजसुतम् उपगम्य स्वां पुरीं गन्तुकामो निखिलखचरराजं प्रह्वम् एवं जगाद

iti vividhavihārair atra teṣāṃ prayāteṣv atha bahudivaseṣu prītimān vatsarājaḥ / nijasutam upagamya svāṃ purīṃ gantukāmo nikhilakhacararājaṃ prahvam evaṃ jagāda

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्रैतेषु सचेतनो न रमते दिव्येषु भोगेषु कः किं वाकर्षति जन्मभूमिवसतिस्नेहः स्वको मानुषान् । तद्यामः स्वपुरीं वयं श्रियमिमां वद्याधरीं त्वं पुनर् भुङ्क्ष्वैतास्तव दिव्यमानुषतया योग्या यतो भूमयः

putraiteṣu sacetano na ramate divyeṣu bhogeṣu kaḥ kiṃ vākarṣati janmabhūmivasatisnehaḥ svako mānuṣān / tadyāmaḥ svapurīṃ vayaṃ śriyamimāṃ vadyādharīṃ tvaṃ punar bhuṅkṣvaitāstava divyamānuṣatayā yogyā yato bhūmayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आह्वातव्याः पुनरवसरे पुत्र भूयो वयं ते जन्मन्येतत्फलमिह हि नस्त्वन्मुखेन्दुं यदेतम् । चक्षुःपेयामृतरसमयं कान्तमालोकयामो दिव्यां लक्ष्मी यदपि भवतो वीक्ष्य मोदामहे च

āhvātavyāḥ punaravasare putra bhūyo vayaṃ te janmanyetatphalamiha hi nastvanmukhenduṃ yadetam / cakṣuḥpeyāmṛtarasamayaṃ kāntamālokayāmo divyāṃ lakṣmī yadapi bhavato vīkṣya modāmahe ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद्वचो ऽकृतकम् एव पितुर् निशम्य वत्सेश्वरस्य नरवाहनदत्तदेवः । विद्याधराधिपतिम् आशु स देवमायम् आहूय बाष्पभरगद्गदमादिदेश

etadvaco 'kṛtakam eva pitur niśamya vatseśvarasya naravāhanadattadevaḥ / vidyādharādhipatim āśu sa devamāyam āhūya bāṣpabharagadgadamādideśa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तातः प्रयाति खलु तां निजराजधानीम् अम्बान्वितः स्वसचिवादियुतस् तद् अस्य । संपूर्णहेममणिभारसहस्रमग्रे प्रस्थापय द्युचरविष्टिसहस्रहार्यम्

tātaḥ prayāti khalu tāṃ nijarājadhānīm ambānvitaḥ svasacivādiyutas tad asya / saṃpūrṇahemamaṇibhārasahasramagre prasthāpaya dyucaraviṣṭisahasrahāryam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यादिष्टः स्वामिना प्रीतिपूर्वं तेन प्रह्वो देवमायो जगाद । आकौशाम्बि स्वात्मनैव प्रयास्याम्य् एतत्सिद्ध्यै सानुगो मानदेति

ityādiṣṭaḥ svāminā prītipūrvaṃ tena prahvo devamāyo jagāda / ākauśāmbi svātmanaiva prayāsyāmy etatsiddhyai sānugo mānadeti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तस्य चक्रवर्ती वस्त्रालंकारपूजितस्य पितुः । वायुपथदेवमायौ सानुचरस्यानुयात्रिकौ स ददौ

atha tasya cakravartī vastrālaṃkārapūjitasya pituḥ / vāyupathadevamāyau sānucarasyānuyātrikau sa dadau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽप्यारूढो दिव्यं वहनं वत्सेश्वरः सपरिवारः । दूरानुगतं पुत्रं निवर्त्य तं निजपुरीं प्रययौ

so 'pyārūḍho divyaṃ vahanaṃ vatseśvaraḥ saparivāraḥ / dūrānugataṃ putraṃ nivartya taṃ nijapurīṃ prayayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवी वासवदत्ता तत्कालोद्भूतशतगुणोत्कण्ठा । प्रणतं निवर्त्य रुदती पश्यन्ती तं सुतं कथंचिदगात्

devī vāsavadattā tatkālodbhūtaśataguṇotkaṇṭhā / praṇataṃ nivartya rudatī paśyantī taṃ sutaṃ kathaṃcidagāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स च नरवाहनदत्तः सचिवानुगतो गुरूननुव्रज्य । बाष्पान्दहकरितमुखः प्रत्यागादृषभकं तम् एव गिरिम्

sa ca naravāhanadattaḥ sacivānugato gurūnanuvrajya / bāṣpāndahakaritamukhaḥ pratyāgādṛṣabhakaṃ tam eva girim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रास्त बालसचिवैः सह गोमुखायैर् विद्याधरेन्द्रनिवहैश् च स चक्रवर्ती । सान्तः पुरो मदनमञ्चुकया समेतो दिव्येषु शश्वदुपभोगसुखेष्व् अतृप्तः

tatrāsta bālasacivaiḥ saha gomukhāyair vidyādharendranivahaiś ca sa cakravartī / sāntaḥ puro madanamañcukayā sameto divyeṣu śaśvadupabhogasukheṣv atṛptaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.