Somadeva: Kathasaritsagara 2.2

गत्वा सुदूरं लेभे च तामश्वारोहवाहिनीम् । युवानमेकं तन्मध्ये क्षत्रियं स ददर्श च

gatvā sudūraṃ lebhe ca tāmaśvārohavāhinīm / yuvānamekaṃ tanmadhye kṣatriyaṃ sa dadarśa ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनोपरि रुरंगस्य गृहीतां तं नृपात्मजाम् । अपश्यच्च ययौ चास्य क्षत्रयूनो ऽन्तिकं क्रमात्

tenopari ruraṃgasya gṛhītāṃ taṃ nṛpātmajām / apaśyacca yayau cāsya kṣatrayūno 'ntikaṃ kramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सान्त्वेन राजपुत्रीं ताममुञ्चन्तं च पादतः । अश्वादाक्षिप्य दृषदि श्रीदत्तस्तमचूर्णयत्

sāntvena rājaputrīṃ tāmamuñcantaṃ ca pādataḥ / aśvādākṣipya dṛṣadi śrīdattastamacūrṇayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं हत्वा च तम् एवाश्वम् आरुह्य निजघान तान् । अन्यान् अपि बहून् क्रुद्धान् अश्वारोहान् प्रधावितान्

taṃ hatvā ca tam evāśvam āruhya nijaghāna tān / anyān api bahūn kruddhān aśvārohān pradhāvitān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हतशेषास्ततस्ते च तद्दृष्ट्वा तस्य तादृशम् । वीरस्यामानुषं वीर्यं पलाय्य सभयं ययुः

hataśeṣāstataste ca taddṛṣṭvā tasya tādṛśam / vīrasyāmānuṣaṃ vīryaṃ palāyya sabhayaṃ yayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स चापि तुरगारूढो राजपुत्र्या तया सह । मृगाङ्कवत्या श्रीदत्तः प्रययौ तान् सखीन् प्रति

sa cāpi turagārūḍho rājaputryā tayā saha / mṛgāṅkavatyā śrīdattaḥ prayayau tān sakhīn prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तोकं गत्वा च तस्याश्वः संग्रामे व्रणितो भृशम् । सभार्यस्यावतीर्णस्य पपात प्राप पञ्चताम्

stokaṃ gatvā ca tasyāśvaḥ saṃgrāme vraṇito bhṛśam / sabhāryasyāvatīrṇasya papāta prāpa pañcatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्कालं चास्य तत्रैव सा मृगाङ्कवती प्रिया । त्रासायासपरिश्रान्ता तृषार्ता समपद्यत

tatkālaṃ cāsya tatraiva sā mṛgāṅkavatī priyā / trāsāyāsapariśrāntā tṛṣārtā samapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थापयित्वा च तां तत्र गत्वा दूरमितस्ततः । जलमन्विष्यतश्चास्य सवितास्तमुपाययौ

sthāpayitvā ca tāṃ tatra gatvā dūramitastataḥ / jalamanviṣyataścāsya savitāstamupāyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स लब्धे ऽपि जले मार्गनाशवशाद्भ्रमन् । चक्रवाकवदुत्कूजंस्तां निनाय निशां वने

tataḥ sa labdhe 'pi jale mārganāśavaśādbhraman / cakravākavadutkūjaṃstāṃ nināya niśāṃ vane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातः प्राप च तत्स्थानं पतिताश्वोपलक्षितम् । न च तत्र कचित्कान्तां राजपुत्रीं ददर्श ताम्

prātaḥ prāpa ca tatsthānaṃ patitāśvopalakṣitam / na ca tatra kacitkāntāṃ rājaputrīṃ dadarśa tām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स मोहाद् विन्यस्य भुवि खड्गं मृगाङ्ककम् । वृक्षाग्रमारुरोहैनामवेक्षितुमितस्ततः

tataḥ sa mohād vinyasya bhuvi khaḍgaṃ mṛgāṅkakam / vṛkṣāgramārurohaināmavekṣitumitastataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्क्षणं तेन मार्गेण को ऽप्यगाच्छवराधिपः । स चागत्यैव जग्राह वृक्षमूलान्मृगाङ्ककम्

tatkṣaṇaṃ tena mārgeṇa ko 'pyagācchavarādhipaḥ / sa cāgatyaiva jagrāha vṛkṣamūlānmṛgāṅkakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वापि स वृक्षाग्रादवतीर्यैव पृष्टवान् । प्रियाप्रवृत्तिमत्यार्तः श्रीदत्तः शवराधिपम्

taṃ dṛṣṭvāpi sa vṛkṣāgrādavatīryaiva pṛṣṭavān / priyāpravṛttimatyārtaḥ śrīdattaḥ śavarādhipam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतस्त्वं गच्छ मत्पल्लीं जाने सा तत्र ते गता । अहं तत्रैव चैष्यामि दास्यास्यसिमिमं च ते

itastvaṃ gaccha matpallīṃ jāne sā tatra te gatā / ahaṃ tatraiva caiṣyāmi dāsyāsyasimimaṃ ca te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा प्रेषितस्तेन शबरेण स चोत्सुकः । श्रीदत्तस्तां ययौ पल्लीं तदीयैः पुरुषैः सह

ityuktvā preṣitastena śabareṇa sa cotsukaḥ / śrīdattastāṃ yayau pallīṃ tadīyaiḥ puruṣaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रमं तावद्विमुञ्चेति तत्रोक्तः पुरुषैश्च तैः । प्राप्य पल्लीपतेर्गेहं श्रान्तो निद्रां क्षणाद्ययौ

śramaṃ tāvadvimuñceti tatroktaḥ puruṣaiśca taiḥ / prāpya pallīpatergehaṃ śrānto nidrāṃ kṣaṇādyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रबुद्धश्च ददर्श स्वौ पादौ निगडसंयुतौ । अलब्धतद्गती कान्ताप्राप्त्युपायोद्यमाविव

prabuddhaśca dadarśa svau pādau nigaḍasaṃyutau / alabdhatadgatī kāntāprāptyupāyodyamāviva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ क्षणं दत्तसुखां क्षणान्तरविमाथिनीम् । दैवस्येव गतिं तत्र तस्थौ शोचन्स तां प्रियाम्

atha kṣaṇaṃ dattasukhāṃ kṣaṇāntaravimāthinīm / daivasyeva gatiṃ tatra tasthau śocansa tāṃ priyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा तमुवाचैत्य चेटी मोचनिकाभिधा । आगतो ऽसि महाभाग कुत्रेह बत मृत्यवे

ekadā tamuvācaitya ceṭī mocanikābhidhā / āgato 'si mahābhāga kutreha bata mṛtyave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कार्यसिद्ध्यै स हि कापि प्रयातः शबराधिपः । आगत्य चण्डिकायास्त्वामुपहारीकरिष्यति

kāryasiddhyai sa hi kāpi prayātaḥ śabarādhipaḥ / āgatya caṇḍikāyāstvāmupahārīkariṣyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतदर्थं हि तेन त्वमितो विन्ध्याटवीतटात् । प्राप्य युक्त्या विसृज्येह नीतः संप्रति बन्धनम्

etadarthaṃ hi tena tvamito vindhyāṭavītaṭāt / prāpya yuktyā visṛjyeha nītaḥ saṃprati bandhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवत्युपहारत्वे यत एवासि कल्पितः । अत एव सदा वस्त्रैर्भोजनैश्चोपचर्यसे

bhagavatyupahāratve yata evāsi kalpitaḥ / ata eva sadā vastrairbhojanaiścopacaryase

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकस्तु मुक्त्युपायस्ते विद्यते यदि मन्यसे । अस्त्यस्य सुन्दरी नाम शबराधिपतेः सुता

ekastu muktyupāyaste vidyate yadi manyase / astyasya sundarī nāma śabarādhipateḥ sutā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्यर्थं सा च दृष्ट्वा त्वां जायते मदनातुरा । तां भजस्व वयस्यां मे ततः क्षेममवाप्स्यसि

atyarthaṃ sā ca dṛṣṭvā tvāṃ jāyate madanāturā / tāṃ bhajasva vayasyāṃ me tataḥ kṣemamavāpsyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तयेत्युक्तो विमुक्त्यर्थी स श्रीदत्तस्तथेति ताम् । गान्धर्वविधिना गुप्तं भार्यां व्यधित सुन्दरीम्

tayetyukto vimuktyarthī sa śrīdattastatheti tām / gāndharvavidhinā guptaṃ bhāryāṃ vyadhita sundarīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रात्रौ रात्रौ च सा तस्य बन्धनानि न्यवारयत् । अचिराच्च सगर्भा सा सुन्दरी समपद्यत

rātrau rātrau ca sā tasya bandhanāni nyavārayat / acirācca sagarbhā sā sundarī samapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्सर्वमथ तन्माता बुद्ध्वा मोचनिकामुखात् । जामातृस्नेहतो गत्वा स्वैरं श्रीदत्तमब्रवीत्

tatsarvamatha tanmātā buddhvā mocanikāmukhāt / jāmātṛsnehato gatvā svairaṃ śrīdattamabravīt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुत्र श्रीचण्डनामासौ कोपनः सुन्दरीपिता । न त्वां क्षमेत तद्गच्छ विस्मर्तव्या न सुन्दरी

putra śrīcaṇḍanāmāsau kopanaḥ sundarīpitā / na tvāṃ kṣameta tadgaccha vismartavyā na sundarī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा मोचितः श्वश्र्वा खड्गं श्रीचण्डहस्तगम् । सुन्दर्यै निजमावेद्य श्रीदत्तः प्रययौ ततः

ityuktvā mocitaḥ śvaśrvā khaḍgaṃ śrīcaṇḍahastagam / sundaryai nijamāvedya śrīdattaḥ prayayau tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवेश चाद्यां तामेव चिन्ताक्रान्तो निजाटवीम् । मृगाङ्कवत्याः पदवीं तस्य जिज्ञासितुं पुनः

viveśa cādyāṃ tāmeva cintākrānto nijāṭavīm / mṛgāṅkavatyāḥ padavīṃ tasya jijñāsituṃ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निमित्तं च शुभं दृष्ट्वा तमेवोद्देशमाययौ । यत्रास्याश्वो मृतः सो ऽथ यत्र सा हारिता वधूः

nimittaṃ ca śubhaṃ dṛṣṭvā tamevoddeśamāyayau / yatrāsyāśvo mṛtaḥ so 'tha yatra sā hāritā vadhūḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र चैकं ददर्शाराल्लुब्धकं संमुखागतम् । दृष्ट्वा च पृष्टवांस्तस्याः प्रवृत्तिं हरिणीदृशः

tatra caikaṃ dadarśārāllubdhakaṃ saṃmukhāgatam / dṛṣṭvā ca pṛṣṭavāṃstasyāḥ pravṛttiṃ hariṇīdṛśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं श्रीदत्तस्त्वमित्युक्तो लुब्धकेन च तत्र सः । स एव मन्दभाग्यो ऽहमित्युवाच विनिःश्वसन्

kiṃ śrīdattastvamityukto lubdhakena ca tatra saḥ / sa eva mandabhāgyo 'hamityuvāca viniḥśvasan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स लुब्धको ऽवादीत्तर्हि वच्मि सखे शृणु । दृष्टा सा ते मया भार्या क्रन्दन्ती त्वामितस्ततः

tataḥ sa lubdhako 'vādīttarhi vacmi sakhe śṛṇu / dṛṣṭā sā te mayā bhāryā krandantī tvāmitastataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृष्ट्वा ततश्च वृत्तान्तमाश्वास्य च कृपाकुलः । निजां पल्लीमितो ऽरण्याद्दीनां तां नीतवानहम्

pṛṣṭvā tataśca vṛttāntamāśvāsya ca kṛpākulaḥ / nijāṃ pallīmito 'raṇyāddīnāṃ tāṃ nītavānaham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र चालोक्य तरुणान् पुलिन्दान् सभयेन सा । मथुरानिकटं ग्रामं नीता नागस्थलं मया

tatra cālokya taruṇān pulindān sabhayena sā / mathurānikaṭaṃ grāmaṃ nītā nāgasthalaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र च स्थापिता गेहे स्थविरस्य द्विजन्मनः । विश्वदत्ताभिधानस्य न्यासीकृत्य सगौरवम्

tatra ca sthāpitā gehe sthavirasya dvijanmanaḥ / viśvadattābhidhānasya nyāsīkṛtya sagauravam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश् चाहम् इहायातो बुद्ध्वा त्वन्नाम तन्मुखात् । ताम् अन्वेष्टुं ततो गच्छ शीघ्रं नागस्थलं प्रति

tataś cāham ihāyāto buddhvā tvannāma tanmukhāt / tām anveṣṭuṃ tato gaccha śīghraṃ nāgasthalaṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्तो लुब्धकेनाशु स श्रीदत्तस्ततो ययौ । तं च नागस्थलं प्रापदपरेद्युर्दिनात्यये

ityukto lubdhakenāśu sa śrīdattastato yayau / taṃ ca nāgasthalaṃ prāpadaparedyurdinātyaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवनं विश्वदत्तस्य प्रविश्याथ विलोक्य तम् । ययाचे देहि मे भार्यां लुब्धकस्थापितामिति

bhavanaṃ viśvadattasya praviśyātha vilokya tam / yayāce dehi me bhāryāṃ lubdhakasthāpitāmiti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा विश्वदत्तस्तं श्रीदत्तं निजगाद सः । मथुरायां सुहृन्मे ऽस्ति ब्राह्मणो गुणिनां प्रियः

tacchrutvā viśvadattastaṃ śrīdattaṃ nijagāda saḥ / mathurāyāṃ suhṛnme 'sti brāhmaṇo guṇināṃ priyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपाध्यायश्च मन्त्री च शूरसेनस्य भूपतेः । तस्य हस्ते त्वदीया सा गृहिणी स्थापिता मया

upādhyāyaśca mantrī ca śūrasenasya bhūpateḥ / tasya haste tvadīyā sā gṛhiṇī sthāpitā mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भयं हि विजनो ग्रामो न तद्रक्षाक्षमो भवेत् । तत्प्रातस्तत्र गच्छ त्वमद्य विश्रम्यतामिह

bhayaṃ hi vijano grāmo na tadrakṣākṣamo bhavet / tatprātastatra gaccha tvamadya viśramyatāmiha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्तो विश्वदत्तेन स नीत्वात्रैव तां निशाम् । प्रातः प्रतस्थे प्रापच्च मथुरामपरे दिने

ityukto viśvadattena sa nītvātraiva tāṃ niśām / prātaḥ pratasthe prāpacca mathurāmapare dine

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीर्घाध्वमलिनस्तस्मिन्नगरे बहिरेव सः । स्नानं चक्रे परिश्रान्तो निर्मले दीर्घिकाजले

dīrghādhvamalinastasminnagare bahireva saḥ / snānaṃ cakre pariśrānto nirmale dīrghikājale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत एवाम्बुमध्याच्च वस्त्रं चौरनिवेशितम् । प्राप्तवानञ्चलग्रन्थिबद्धहारमशङ्कितम्

tata evāmbumadhyācca vastraṃ cauraniveśitam / prāptavānañcalagranthibaddhahāramaśaṅkitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तद्वस्त्रमादाय स तं हारमलक्षयन् । प्रियां दिदृक्षुः श्रीदत्तो विवेश मथुरां पुरीम्

atha tadvastramādāya sa taṃ hāramalakṣayan / priyāṃ didṛkṣuḥ śrīdatto viveśa mathurāṃ purīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र तत्प्रत्यभिज्ञाय वस्त्रं हारमवाप्य च । स चौर इत्यवष्टभ्य निन्ये नगररक्षिभिः

tatra tatpratyabhijñāya vastraṃ hāramavāpya ca / sa caura ityavaṣṭabhya ninye nagararakṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्शितश्च तथाभूतो नगराधिपतेश्च तैः । तेनाप्यावेदितो राज्ञे राजाप्यस्यादिशद्वधम्

darśitaśca tathābhūto nagarādhipateśca taiḥ / tenāpyāvedito rājñe rājāpyasyādiśadvadham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वध्यभुवं हन्तुं नीयमानं ददर्श तम् । सा मृगाङ्कवती दूरात्पश्चात्प्रहतडिण्डिमम्

tato vadhyabhuvaṃ hantuṃ nīyamānaṃ dadarśa tam / sā mṛgāṅkavatī dūrātpaścātprahataḍiṇḍimam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽयं मे नीयते भर्ता वधायेति ससंभ्रमम् । सा गत्वा मन्त्रिमुख्यं तमब्रवीद्यद्गृहे स्थिता

so 'yaṃ me nīyate bhartā vadhāyeti sasaṃbhramam / sā gatvā mantrimukhyaṃ tamabravīdyadgṛhe sthitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवार्य वधकान्सो ऽथ मन्त्री विज्ञप्य भूपतिम् । श्रीदत्तं मोचयित्वा तं वधादानाययद्गृहम्

nivārya vadhakānso 'tha mantrī vijñapya bhūpatim / śrīdattaṃ mocayitvā taṃ vadhādānāyayadgṛham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं सो ऽयं पितृव्यो मे गत्वा देशान्तरं पुरा । इहैव दैवाद्विगतभयः प्राप्तो ऽद्य मन्त्रिताम्

kathaṃ so 'yaṃ pitṛvyo me gatvā deśāntaraṃ purā / ihaiva daivādvigatabhayaḥ prāpto 'dya mantritām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति तं मन्त्रिणं सो ऽथ श्रीदत्तस् तद्गृहागतः । प्रत्यभिज्ञातवान् पृष्ट्वा पपातास्य च पादयोः

iti taṃ mantriṇaṃ so 'tha śrīdattas tadgṛhāgataḥ / pratyabhijñātavān pṛṣṭvā papātāsya ca pādayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि तं प्रत्यभिज्ञाय भ्रातुः पुत्रं सविस्मयः । कण्ठे जग्राह सर्वं च वृत्तान्तं परिपृष्टवान्

so 'pi taṃ pratyabhijñāya bhrātuḥ putraṃ savismayaḥ / kaṇṭhe jagrāha sarvaṃ ca vṛttāntaṃ paripṛṣṭavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तस्मै स निखिलं श्रीदत्तः स्वपितुर्वधात् । आरभ्य निजवृत्तान्तं पितृव्याय न्यवेदयत्

tatastasmai sa nikhilaṃ śrīdattaḥ svapiturvadhāt / ārabhya nijavṛttāntaṃ pitṛvyāya nyavedayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽपि मुक्त्वाश्रु विजने भ्रातुः पुत्रं तमभ्यधात् । अधृतिं मा कृथाः पुत्र मम सिद्धा हि यक्षिणी

so 'pi muktvāśru vijane bhrātuḥ putraṃ tamabhyadhāt / adhṛtiṃ mā kṛthāḥ putra mama siddhā hi yakṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्च वाजिसहस्राणि हेमकोटीश्च सप्त सा । प्रादान्मह्यमपुत्राय तत्तवैवाखिलं धनम्

pañca vājisahasrāṇi hemakoṭīśca sapta sā / prādānmahyamaputrāya tattavaivākhilaṃ dhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्युक्त्वा स पितृव्यस्तां श्रीदत्तायार्पयत्प्रियाम् । श्रीदत्तो ऽप्यात्तविभवस्तत्र तां परिणीतवान्

ityuktvā sa pitṛvyastāṃ śrīdattāyārpayatpriyām / śrīdatto 'pyāttavibhavastatra tāṃ pariṇītavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्च तस्थौ तत्रैव संगतः कान्तया तया । मृगाङ्गवत्या सानन्दो रात्र्येव कुमुदाकरः

tataśca tasthau tatraiva saṃgataḥ kāntayā tayā / mṛgāṅgavatyā sānando rātryeva kumudākaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाहुशाल्यादिचिन्ता तु तस्याभूत्पूर्णसंपदः । इन्दोः कलङ्कलेखेव हृदि मालिन्यदायिनी

bāhuśālyādicintā tu tasyābhūtpūrṇasaṃpadaḥ / indoḥ kalaṅkalekheva hṛdi mālinyadāyinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एकदा स पितृव्यस्तं रहः श्रीदत्तमभ्यधात् । पुत्र राज्ञः सुतास्त्यस्य शूरसेनस्य कन्यका

ekadā sa pitṛvyastaṃ rahaḥ śrīdattamabhyadhāt / putra rājñaḥ sutāstyasya śūrasenasya kanyakā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मया चावन्तिदेशे सा नेया दातुं तदाज्ञया । तत्तेनैवापदेशेन हृत्वा तुभ्यं ददामि ताम्

mayā cāvantideśe sā neyā dātuṃ tadājñayā / tattenaivāpadeśena hṛtvā tubhyaṃ dadāmi tām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस्तदनुगे प्राप्ते बले सति च मामके । यद्राज्यं ते श्रियादिष्टं तत्प्राप्स्यस्यचिरादिति

tatastadanuge prāpte bale sati ca māmake / yadrājyaṃ te śriyādiṣṭaṃ tatprāpsyasyacirāditi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निश्चित्यैतच्च तां कन्यां गृहीत्वा ययतुस्ततः । श्रीदत्तस्तत्पितृव्यश्च ससैन्यौ सपरिग्रहौ

niścityaitacca tāṃ kanyāṃ gṛhītvā yayatustataḥ / śrīdattastatpitṛvyaśca sasainyau saparigrahau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो विन्ध्याटवीम् एतौ प्राप्तमात्रावतर्कितौ । चौरसेनातिमहती रुरोध शरवर्षिणी

tato vindhyāṭavīm etau prāptamātrāvatarkitau / caurasenātimahatī rurodha śaravarṣiṇī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रहारमूर्च्छितं बद्ध्वा श्रीदत्तं भग्नसैनिकम् । निन्युश्चौराः स्वपल्लीं ते स्वीकृत्य सकलं धनम्

prahāramūrcchitaṃ baddhvā śrīdattaṃ bhagnasainikam / ninyuścaurāḥ svapallīṃ te svīkṛtya sakalaṃ dhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते च तं प्रापयामासुश्चण्डिकासद्म भीषणम् । उपहाराय घण्टानां नादैर्मृत्युरिवाह्वयत्

te ca taṃ prāpayāmāsuścaṇḍikāsadma bhīṣaṇam / upahārāya ghaṇṭānāṃ nādairmṛtyurivāhvayat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापश्यच्च तं पत्नी सा पल्लीपतिपुत्रिका । सुन्दरी द्रष्टुमायाता देवीं बालसुतान्विता

tatrāpaśyacca taṃ patnī sā pallīpatiputrikā / sundarī draṣṭumāyātā devīṃ bālasutānvitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निषिद्धवत्या मध्यस्थान्दस्यूनानन्दपूर्णया । स श्रीदत्तस्तया साकं तन्मन्दिरमथाविशत्

niṣiddhavatyā madhyasthāndasyūnānandapūrṇayā / sa śrīdattastayā sākaṃ tanmandiramathāviśat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदैव पल्लीराज्यं तत् प्राप पित्रा यद् अर्पितम् । प्राग् एवानन्यपुत्रेण सुन्दर्यै गच्छता दिवम्

tadaiva pallīrājyaṃ tat prāpa pitrā yad arpitam / prāg evānanyaputreṇa sundaryai gacchatā divam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं च चौरसमाक्रान्तं सपितृव्यपरिच्छदम् । सकलत्रं च लेभे ऽसौ तं खड्गं च मृगाङ्ककम्

taṃ ca caurasamākrāntaṃ sapitṛvyaparicchadam / sakalatraṃ ca lebhe 'sau taṃ khaḍgaṃ ca mṛgāṅkakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तरैव शूरसेनस्य सुतां तां परिणीय च । श्रीदत्तो ऽपि महान्राजा नगरे समपद्यत

taraiva śūrasenasya sutāṃ tāṃ pariṇīya ca / śrīdatto 'pi mahānrājā nagare samapadyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रजिघाय स दूतांश्च ततः श्वशुरयोस्तयोः । बिम्बकेस्तस्य तस्यापि शूरसेनस्य भूपतेः

prajighāya sa dūtāṃśca tataḥ śvaśurayostayoḥ / bimbakestasya tasyāpi śūrasenasya bhūpateḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमुपाजग्मतुस्तौ च सेनासमुदयान्वितौ । तं विज्ञायैव संबन्धं मुदा दुहितृवत्सलौ

tamupājagmatustau ca senāsamudayānvitau / taṃ vijñāyaiva saṃbandhaṃ mudā duhitṛvatsalau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते ऽपि रूढव्रणाः स्वस्थास्तद्वियुक्ता वयस्यकाः । बाहुशालिप्रभृतयस्तद्बुद्ध्वा तमुपाययुः

te 'pi rūḍhavraṇāḥ svasthāstadviyuktā vayasyakāḥ / bāhuśāliprabhṛtayastadbuddhvā tamupāyayuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ श्वशुरसंयुक्तो गत्वा तं पितृघातिनम् । चक्रे विक्रमशक्तिं स वीरः क्रोधानलाहुतिम्

atha śvaśurasaṃyukto gatvā taṃ pitṛghātinam / cakre vikramaśaktiṃ sa vīraḥ krodhānalāhutim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्च साब्धिवलयां श्रीदत्तः प्राप्य मेदिनीम् । ननन्द विरहोत्तीर्णः स मृगाङ्कवतीसखः

tataśca sābdhivalayāṃ śrīdattaḥ prāpya medinīm / nananda virahottīrṇaḥ sa mṛgāṅkavatīsakhaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्थं नरपते दीर्घवियोगव्यसनार्णवम् । तरन्ति च लभन्ते च कल्याणं धीरचेतसः

itthaṃ narapate dīrghaviyogavyasanārṇavam / taranti ca labhante ca kalyāṇaṃ dhīracetasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति संगतकाच्छ्रुत्वा कथां स दयितोत्सुकः । तां निनाय निशां मार्गे सहस्रानीकभूपतिः

iti saṃgatakācchrutvā kathāṃ sa dayitotsukaḥ / tāṃ nināya niśāṃ mārge sahasrānīkabhūpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो मनोरथारूढः पुरः प्रहितमानसः । प्रातः सहस्रानीको ऽसौ प्रतस्थे स्वां प्रियां प्रति

tato manorathārūḍhaḥ puraḥ prahitamānasaḥ / prātaḥ sahasrānīko 'sau pratasthe svāṃ priyāṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिनैः कतिपयैस्तं च जमदग्नेरवाप सः । मृगैरपि परित्यक्तचापलं शानमाश्रमम्

dinaiḥ katipayaistaṃ ca jamadagneravāpa saḥ / mṛgairapi parityaktacāpalaṃ śānamāśramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ददर्श कल्पितातिथ्यं जमदग्निं च तत्र तम् । प्रणतः पावनालोकमाकारं तपसामिव

dadarśa kalpitātithyaṃ jamadagniṃ ca tatra tam / praṇataḥ pāvanālokamākāraṃ tapasāmiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स च तस्मै मुनी राज्ञे सपुत्रां तां समर्पयत् । चिरान्मृगावतीं राज्ञीं सानन्दामिव निर्वृतिम्

sa ca tasmai munī rājñe saputrāṃ tāṃ samarpayat / cirānmṛgāvatīṃ rājñīṃ sānandāmiva nirvṛtim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शापान्ते तच् च दंपत्योस्तयोर् अन्योन्यदर्शनम् । आनन्दबाष्पपूर्णायां ववर्षेवामृतं दृशि

śāpānte tac ca daṃpatyostayor anyonyadarśanam / ānandabāṣpapūrṇāyāṃ vavarṣevāmṛtaṃ dṛśi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्पूर्वदर्शनं पुत्रमालिङ्ग्योदयनं स तम् । मुमोच नृपतिः कृच्छ्राद्रोमाञ्चेनेव कीलितम्

tatpūrvadarśanaṃ putramāliṅgyodayanaṃ sa tam / mumoca nṛpatiḥ kṛcchrādromāñceneva kīlitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सोदयनां राज्ञीं तामादाय मृगावतीम् । आ तपोवनमुद्वाष्पैरनुयातो मृगैरपि

tataḥ sodayanāṃ rājñīṃ tāmādāya mṛgāvatīm / ā tapovanamudvāṣpairanuyāto mṛgairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आमन्त्र्य जमदग्निं च प्रतस्थे स्वां पुरीं प्रति । प्रशान्तादाश्रमात्तस्मात्सहस्रानीकभूपतिः

āmantrya jamadagniṃ ca pratasthe svāṃ purīṃ prati / praśāntādāśramāttasmātsahasrānīkabhūpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शृण्वन् विरहवृत्तानि प्रियाया वर्णयंश् च सः । उत्तोरणपताकां तां कौशाम्बीं प्राप्तवान् क्रमात्

śṛṇvan virahavṛttāni priyāyā varṇayaṃś ca saḥ / uttoraṇapatākāṃ tāṃ kauśāmbīṃ prāptavān kramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समं च पत्नीपुत्राभ्यां प्रविवेश स तां पुरीम् । पीयमान इवोत्पक्ष्मराजिभिः पौरलोचनैः

samaṃ ca patnīputrābhyāṃ praviveśa sa tāṃ purīm / pīyamāna ivotpakṣmarājibhiḥ pauralocanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्यषिञ्चच्च तं तत्र झगित्युदयनं सुतम् । यौवराज्ये महाराजः प्रेर्यमाणः स तद्गुणैः

abhyaṣiñcacca taṃ tatra jhagityudayanaṃ sutam / yauvarājye mahārājaḥ preryamāṇaḥ sa tadguṇaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वमन्त्रिपुत्रांस् तस्मै स मन्त्रहेतोः समर्पयत् । वसन्तकरुमण्वन्तौ तथा यौगन्धरायणम्

svamantriputrāṃs tasmai sa mantrahetoḥ samarpayat / vasantakarumaṇvantau tathā yaugandharāyaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एभिर्मन्त्रिवरैरेष कृत्स्नां प्राप्स्यति मेदिनीम् । इति वागुदभूद्दिव्या पुष्पवृष्ट्या समं तदा

ebhirmantrivaraireṣa kṛtsnāṃ prāpsyati medinīm / iti vāgudabhūddivyā puṣpavṛṣṭyā samaṃ tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः सुते न्यस्तभरः स राजा चिरकाङ्क्षितम् । जीवलोकसुखं भेजे मृगावत्या तया सह

tataḥ sute nyastabharaḥ sa rājā cirakāṅkṣitam / jīvalokasukhaṃ bheje mṛgāvatyā tayā saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ तस्य जरां प्रशान्तिदूतीम् उपयातां क्षितिपस्य कर्णमूलम् । सहसैव विलोक्य जातकोपा बत दूरे विषयस्पृहा बभूव

atha tasya jarāṃ praśāntidūtīm upayātāṃ kṣitipasya karṇamūlam / sahasaiva vilokya jātakopā bata dūre viṣayaspṛhā babhūva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततस् तं कल्याणं तनयम् अनुरक्तप्रकृतिकं निवेश्य स्वे राज्ये जगदुदयहेतोर् उदयनम् । सहस्रानीको ऽसौ सचिवसहितः सप्रियतमो महाप्रस्थानाय क्षितिपतिर् अगच्छद् धिमगिरिम्

tatas taṃ kalyāṇaṃ tanayam anuraktaprakṛtikaṃ niveśya sve rājye jagadudayahetor udayanam / sahasrānīko 'sau sacivasahitaḥ sapriyatamo mahāprasthānāya kṣitipatir agacchad dhimagirim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.