॥ व्याधिप्रशमनपरिवर्तः ॥ भूतपूर्वं कुलदेवते ऽतीते ऽध्वन्यसंख्येयतरैर्विपुलैरचिन्त्यैरप्रमेयैर्यदासीत्तेन कालेन तेन समयेन रत्नशिखी नाम तथागतो ऽर्हन्सम्यक्संबुद्धो लोक उत्पन्नो विद्याचरणसंपन्नः सुगतो लोकविदनुत्तरः पुरुषदम्यसारथिः शास्ता देवानां च मनुष्याणां च बुद्धो भगवान् । तेन खलु पुनः कुलदेवते कालेन तेन समयेन तस्य भगवतो रत्नशिखिनस्तथागतस्यार्हतः सम्यक्संबुद्धस्य परिनिर्वृतस्य सद्धर्मस्यान्तर्हितस्य सद्धर्मप्रतिरूपके परिवर्तमाने सुरेश्वरप्रभो नाम राजा बभूव । धार्मिको धर्मराजो धर्मेण राज्यं पालयमानो नाधर्मेण मातापितृकल्पः सर्वविषयवासिनां सत्त्वानाम् ॥ तेन खलु पुनः कुलदेवते कालेन तेन समयेन तस्य राज्ञः सुरेश्वरप्रभस्य विषये जटिंधरो नाम श्रेष्ठी बभूव ॥ वैद्यः चिकित्सकः परमधातुकुशलो ऽष्टाङ्गेनायुर्वैद्यशास्रेण समन्वागतो बभूव । तेन खलु कुलदेवते कालेन तेन समयेन तस्य जटिंधरस्य श्रेष्ठिनो जलवाहनो नाम्ना श्रेष्ठिपुत्र उत्पन्नो बभूव । अभिरूपः प्रासादिको दर्शनीयः परमया शुभवर्णपुष्करतया समन्वागतो नानाशास्त्रकुशलः सर्वशास्त्रगतिंगतो लिपिसंख्यागणनाकुशलः सर्वशिल्पी बभूव । तेन खलु पुनः कुलदेवते कालेन तेन समयेन तस्य राज्ञः सुरेश्वरप्रभस्य विषये ऽनेकानि सत्त्वशतसहस्राणि नानारोगस्पृष्टान्यभूवन् । नानाव्याधिपरिपीडितानि दुःखां तीव्रां खरां कटुकाममनापां वेदनां वेदयन्ति ॥ तेन खलु पुनः कुलदेवते कालेन तेन समयेन तस्य जलवाहनस्य श्रेष्ठिपुत्रस्य तेषामनेकेषां सत्त्वशतसहस्राणां नानारोगस्पृष्टानां नानाव्याधिपरिपिडितानामर्थाय परमकारुण्यं चित्तमुत्पन्नो बभूव । एतान्यनेकानि सत्त्वशतसहस्राणि नानारोगस्पृष्टानि नानाव्याधिपरिपीडितान्येतर्हि दुःखां तीव्रां खरां कटुकाममनापां वेदनां वेदयन्ति । अयं च मम पिता जटिंधरः श्रेष्ठी वैद्यविचिकित्सकः परमधातुकुशलो ऽष्टाङ्गायुर्वैद्यशास्त्रेण समन्वागतो वृद्धो जीर्णो (बग्छि ९४) महल्लको ऽध्वगतो वयो ऽनुप्राप्तो जीर्णमवस्थाप्य प्रवेपमाणः कायो यष्टिमालम्ब्य यत्र यत्र सर्वत्र ग्रामनगरनिगमराष्ट्रराजधानीषूपसंक्रामति । एतान्यनेकानि सत्त्वशतसहस्राणि नानारोगस्पृष्टानि नानाव्याधिपरिपीडितानि नानाव्याधोभ्यः परिमोचयितुं यं नूनमहमिममेव पितरं जटिंधरमुपसंक्रमित्वाधिकौशल्यं परिपृच्छेयम् । येन धातुकौशल्येन परिपृष्टेनाहं सर्वत्र ग्रामनगरनिगमजनपदराष्ट्रराजधानीषूपसंक्रमिष्यामि । उपसंक्रम्य तान्यनेकानि सत्त्वशतसहस्राणि नानारोगस्पृष्टानि नानाव्याधिपरिपीडितानि नानाव्याधिभ्यः परिमोचयिष्यामि । तेन खलु पुनः कुलदेवते कालेन तेन समयेन जलवाहनः श्रेष्ठिपुत्रो येन स्वपिता जटिंधरः श्रेष्ठी तेनोपजगाम । उपेत्य स्वपितुर्जटिंधरस्य पादौ शिरसा वन्दित्वा कृताञ्जलिपुटो भूत्वैकान्ते ऽस्थात् । एकान्ते स्थितो जलवाहनः श्रेष्ठिपुत्रः स्वपितरं जटिंधरं श्रेष्ठिनमिमाभिर्गाथाभिर्धातुकौशल्यं पृच्छति स्म ॥ तानीन्द्रियाणि लक्षन्ते परिवर्तन्ति धातवः । केन कालेन जायन्ते व्याधयश्च शरीरिणाम्
// Vyādhipraśamanaparivartaḥ // bhūtapūrvaṃ kuladevate 'tīte 'dhvanyasaṃkhyeyatarairvipulairacintyairaprameyairyadāsīttena kālena tena samayena ratnaśikhī nāma tathāgato 'rhansamyaksaṃbuddho loka utpanno vidyācaraṇasaṃpannaḥ sugato lokavidanuttaraḥ puruṣadamyasārathiḥ śāstā devānāṃ ca manuṣyāṇāṃ ca buddho bhagavān / tena khalu punaḥ kuladevate kālena tena samayena tasya bhagavato ratnaśikhinastathāgatasyārhataḥ samyaksaṃbuddhasya parinirvṛtasya saddharmasyāntarhitasya saddharmapratirūpake parivartamāne sureśvaraprabho nāma rājā babhūva / dhārmiko dharmarājo dharmeṇa rājyaṃ pālayamāno nādharmeṇa mātāpitṛkalpaḥ sarvaviṣayavāsināṃ sattvānām // tena khalu punaḥ kuladevate kālena tena samayena tasya rājñaḥ sureśvaraprabhasya viṣaye jaṭiṃdharo nāma śreṣṭhī babhūva // vaidyaḥ cikitsakaḥ paramadhātukuśalo 'ṣṭāṅgenāyurvaidyaśāsreṇa samanvāgato babhūva / tena khalu kuladevate kālena tena samayena tasya jaṭiṃdharasya śreṣṭhino jalavāhano nāmnā śreṣṭhiputra utpanno babhūva / abhirūpaḥ prāsādiko darśanīyaḥ paramayā śubhavarṇapuṣkaratayā samanvāgato nānāśāstrakuśalaḥ sarvaśāstragatiṃgato lipisaṃkhyāgaṇanākuśalaḥ sarvaśilpī babhūva / tena khalu punaḥ kuladevate kālena tena samayena tasya rājñaḥ sureśvaraprabhasya viṣaye 'nekāni sattvaśatasahasrāṇi nānārogaspṛṣṭānyabhūvan / nānāvyādhiparipīḍitāni duḥkhāṃ tīvrāṃ kharāṃ kaṭukāmamanāpāṃ vedanāṃ vedayanti // tena khalu punaḥ kuladevate kālena tena samayena tasya jalavāhanasya śreṣṭhiputrasya teṣāmanekeṣāṃ sattvaśatasahasrāṇāṃ nānārogaspṛṣṭānāṃ nānāvyādhiparipiḍitānāmarthāya paramakāruṇyaṃ cittamutpanno babhūva / etānyanekāni sattvaśatasahasrāṇi nānārogaspṛṣṭāni nānāvyādhiparipīḍitānyetarhi duḥkhāṃ tīvrāṃ kharāṃ kaṭukāmamanāpāṃ vedanāṃ vedayanti / ayaṃ ca mama pitā jaṭiṃdharaḥ śreṣṭhī vaidyavicikitsakaḥ paramadhātukuśalo 'ṣṭāṅgāyurvaidyaśāstreṇa samanvāgato vṛddho jīrṇo (Bagchi 94) mahallako 'dhvagato vayo 'nuprāpto jīrṇamavasthāpya pravepamāṇaḥ kāyo yaṣṭimālambya yatra yatra sarvatra grāmanagaranigamarāṣṭrarājadhānīṣūpasaṃkrāmati / etānyanekāni sattvaśatasahasrāṇi nānārogaspṛṣṭāni nānāvyādhiparipīḍitāni nānāvyādhobhyaḥ parimocayituṃ yaṃ nūnamahamimameva pitaraṃ jaṭiṃdharamupasaṃkramitvādhikauśalyaṃ paripṛccheyam / yena dhātukauśalyena paripṛṣṭenāhaṃ sarvatra grāmanagaranigamajanapadarāṣṭrarājadhānīṣūpasaṃkramiṣyāmi / upasaṃkramya tānyanekāni sattvaśatasahasrāṇi nānārogaspṛṣṭāni nānāvyādhiparipīḍitāni nānāvyādhibhyaḥ parimocayiṣyāmi / tena khalu punaḥ kuladevate kālena tena samayena jalavāhanaḥ śreṣṭhiputro yena svapitā jaṭiṃdharaḥ śreṣṭhī tenopajagāma / upetya svapiturjaṭiṃdharasya pādau śirasā vanditvā kṛtāñjalipuṭo bhūtvaikānte 'sthāt / ekānte sthito jalavāhanaḥ śreṣṭhiputraḥ svapitaraṃ jaṭiṃdharaṃ śreṣṭhinamimābhirgāthābhirdhātukauśalyaṃ pṛcchati sma // tānīndriyāṇi lakṣante parivartanti dhātavaḥ / kena kālena jāyante vyādhayaśca śarīriṇām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.