पञ्चमो ऽध्यायः द्वे अक्षरे ब्रह्मपरे त्व् अनन्ते विद्याविद्ये निहिते यत्र गूढे । क्षरं त्व् अविद्या ह्य् अमृतं तु विद्या विद्याविद्ये ईशते यस् तु सो ऽन्यः
pañcamo 'dhyāyaḥ dve akṣare brahmapare tv anante vidyāvidye nihite yatra gūḍhe / kṣaraṃ tv avidyā hy amṛtaṃ tu vidyā vidyāvidye īśate yas tu so 'nyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यो योनिं योनिम् अधितिष्ठत्य् एको विश्वानि रूपाणि योनीश् च सर्वाः । ऋषिं प्रसूतं कपिलं यस् तम् अग्रे ज्ञानैर् बिभर्ति जायमानं च पश्येत्
yo yoniṃ yonim adhitiṣṭhaty eko viśvāni rūpāṇi yonīś ca sarvāḥ / ṛṣiṃ prasūtaṃ kapilaṃ yas tam agre jñānair bibharti jāyamānaṃ ca paśyet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकैकं जालं बहुधा विकुर्वन्न् अस्मिन् क्षेत्रे संहरत्य् एष देवः । भूयः सृष्ट्वा पतयस् तथेशः सर्वाधिपत्यं कुरुते महात्मा
ekaikaṃ jālaṃ bahudhā vikurvann asmin kṣetre saṃharaty eṣa devaḥ / bhūyaḥ sṛṣṭvā patayas tatheśaḥ sarvādhipatyaṃ kurute mahātmā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वा दिश ऊर्ध्वम् अधश् च तिर्यक् प्रकाशयन् भ्राजते यद् वानड्वान् । एवं स देवो भगवान् वरेण्यो योनिस्वभावान् अधितिष्ठत्य् एकः
sarvā diśa ūrdhvam adhaś ca tiryak prakāśayan bhrājate yad vānaḍvān / evaṃ sa devo bhagavān vareṇyo yonisvabhāvān adhitiṣṭhaty ekaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यच् च स्वभावं पचति विश्वयोनिः पाच्यांश् च सर्वान् परिणामयेद् यः । सर्वम् एतद् विश्वम् अधितिष्ठत्य् एको गुणांश् च सर्वान् विनियोजयेद् यः
yac ca svabhāvaṃ pacati viśvayoniḥ pācyāṃś ca sarvān pariṇāmayed yaḥ / sarvam etad viśvam adhitiṣṭhaty eko guṇāṃś ca sarvān viniyojayed yaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तद् वेदगुह्योपनिषत्सु गूढं तद् ब्रह्मा वेदते ब्रह्मयोनिं । ये पूर्वं देवा ऋषयश् च तद् विदुस् ते तन्मया अमृता वै बभूवुः
tad vedaguhyopaniṣatsu gūḍhaṃ tad brahmā vedate brahmayoniṃ / ye pūrvaṃ devā ṛṣayaś ca tad vidus te tanmayā amṛtā vai babhūvuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुणान्वयो यः फलकर्मकर्ता कृतस्य तस्यैव स चोपभोक्ता । स विश्वरूपस् त्रिगुणस् त्रिवर्त्मा प्राणाधिपः संचरति स्वकर्मभिः
guṇānvayo yaḥ phalakarmakartā kṛtasya tasyaiva sa copabhoktā / sa viśvarūpas triguṇas trivartmā prāṇādhipaḥ saṃcarati svakarmabhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अङ्गुष्ठमात्रो रवितुल्यरूपः संकल्पाहंकारसमन्वितो यः । बुद्धेर् गुणेनात्मगुणेन चैव आराग्रमात्रो ह्य् अवरो ऽपि दृष्टः
aṅguṣṭhamātro ravitulyarūpaḥ saṃkalpāhaṃkārasamanvito yaḥ / buddher guṇenātmaguṇena caiva ārāgramātro hy avaro 'pi dṛṣṭaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वालाग्रशतभागस्य शतधा कल्पितस्य च । भागो जीवः स विज्ञेयः स चानन्त्याय कल्पते
vālāgraśatabhāgasya śatadhā kalpitasya ca / bhāgo jīvaḥ sa vijñeyaḥ sa cānantyāya kalpate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैव स्त्री न पुमान् एष न चैवायं नपुंसकः । यद् यच् छरीरम् आदत्ते तेन तेन स युज्यते
naiva strī na pumān eṣa na caivāyaṃ napuṃsakaḥ / yad yac charīram ādatte tena tena sa yujyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
संकल्पनस्पर्शनदृष्टिमोहैर् ग्रासाम्बुवृष्ट्या चात्मविवृद्धिजन्म । कर्मानुगान्य् अनुक्रमेन देही स्थानेषु रूपाण्य् अभिसंप्रपद्यते
saṃkalpanasparśanadṛṣṭimohair grāsāmbuvṛṣṭyā cātmavivṛddhijanma / karmānugāny anukramena dehī sthāneṣu rūpāṇy abhisaṃprapadyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्थूलानि सूक्ष्माणि बहूनि चैव रूपाणि देही स्वगुणैर् वृणोति । क्रियागुणैर् आत्मगुणैश् च तेषां संयोगहेतुर् अपरो ऽपि दृष्टः
sthūlāni sūkṣmāṇi bahūni caiva rūpāṇi dehī svaguṇair vṛṇoti / kriyāguṇair ātmaguṇaiś ca teṣāṃ saṃyogahetur aparo 'pi dṛṣṭaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनाद्यनन्तं कलिलस्य मध्ये विश्वस्य स्रष्टारम् अनेकरूपं । विश्वस्यैकं परिवेष्टितारं ज्ञात्वा देवं मुच्यते सर्वपाशैः
anādyanantaṃ kalilasya madhye viśvasya sraṣṭāram anekarūpaṃ / viśvasyaikaṃ pariveṣṭitāraṃ jñātvā devaṃ mucyate sarvapāśaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भावग्राह्यम् अनीडाख्यं भावाभावकरं शिवं । कलासर्गकरं देवं ये विदुस् ते जहुस् तनुम्
bhāvagrāhyam anīḍākhyaṃ bhāvābhāvakaraṃ śivaṃ / kalāsargakaraṃ devaṃ ye vidus te jahus tanum
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.