Rudradeva: Śyainika-śāstra (on hawking) 5

तेषाम् आहारमात्रायाः परिमाणमथोच्यते कालचर्या तथा रोगपरीक्षानिग्रहावपि

teṣām āhāramātrāyāḥ parimāṇamathocyate kālacaryā tathā rogaparīkṣānigrahāvapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चविंशतिटङ्कैश्च मात्रा शुद्धामिषस्य या कुहीचरकवाजानां वहरीणां च सा भवेत्

pañcaviṃśatiṭaṅkaiśca mātrā śuddhāmiṣasya yā kuhīcarakavājānāṃ vaharīṇāṃ ca sā bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शशादा नाल्पमात्रार्हा लङ्घनेऽपि तथाक्षमाः जातिमात्रेण निर्देशास्तेषां क्रीडा तु नो हिता

śaśādā nālpamātrārhā laṅghane'pi tathākṣamāḥ jātimātreṇa nirdeśāsteṣāṃ krīḍā tu no hitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ते पञ्चहीनां तासां तु पुंव्यक्तीनां प्रयोजयेत् पक्षकाकलिकायास्तु पञ्चहीना ततो भवेत्

te pañcahīnāṃ tāsāṃ tu puṃvyaktīnāṃ prayojayet pakṣakākalikāyāstu pañcahīnā tato bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो द्विहीना वासानां द्विहीनां पुनरादिशेत् शुद्धानां वेसराणां तु चूलाङ्कानां पुरोदिताः

tato dvihīnā vāsānāṃ dvihīnāṃ punarādiśet śuddhānāṃ vesarāṇāṃ tu cūlāṅkānāṃ puroditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावन्मात्रा सिचानानां यथासात्म्येन कल्पिता

tāvanmātrā sicānānāṃ yathāsātmyena kalpitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा तुरुमुतीनां तु नवटङ्कैः प्रकल्पिता चेटाटोनाधूतिकानाम् एकद्वित्रिक्रमात् कृशाम्

tathā turumutīnāṃ tu navaṭaṅkaiḥ prakalpitā ceṭāṭonādhūtikānām ekadvitrikramāt kṛśām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रकल्पयेदिमां मात्रां द्विवारं तेषु योजयेत् यथा वेतनभक्तस्य यथायोग्येव कल्पना

prakalpayedimāṃ mātrāṃ dvivāraṃ teṣu yojayet yathā vetanabhaktasya yathāyogyeva kalpanā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शस्यते कालपातोऽपि तन्त्रक्षोभाय कल्पते तथैषां कालपातोऽपि नाहारेषु प्रशस्यते

śasyate kālapāto'pi tantrakṣobhāya kalpate tathaiṣāṃ kālapāto'pi nāhāreṣu praśasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वैषम्यमपि मात्राया वैगुण्यम् उपपादयेत् मात्रैषा हि मृगव्यायां नियुक्तानां प्रकीर्तिता

vaiṣamyamapi mātrāyā vaiguṇyam upapādayet mātraiṣā hi mṛgavyāyāṃ niyuktānāṃ prakīrtitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्षमोक्षाय ज्यैष्ठादावन्यां मात्रां प्रकल्पयेत् ग्रीष्मे प्रचण्डमार्तण्डतापसंतापिता दिशः

pakṣamokṣāya jyaiṣṭhādāvanyāṃ mātrāṃ prakalpayet grīṣme pracaṇḍamārtaṇḍatāpasaṃtāpitā diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न भान्ति तरवश्चैव शीर्णपर्णैरनाश्रयाः झञ्झानिला धूलिजालैराविला वान्ति सर्वतः

na bhānti taravaścaiva śīrṇaparṇairanāśrayāḥ jhañjhānilā dhūlijālairāvilā vānti sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पयांसि क्वथितानीव स्रोतस्विन्यः स्रवन्ति च प्रतप्तरेणुदुष्पर्शा रसा तेनेह जन्तवः निर्वैरा विगतोत्साहा लक्ष्यन्ते ज्वरिता इव

payāṃsi kvathitānīva srotasvinyaḥ sravanti ca prataptareṇuduṣparśā rasā teneha jantavaḥ nirvairā vigatotsāhā lakṣyante jvaritā iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पतत्रिणस्तारतारै रुवन्ति करुणस्वरैः विशेषेण स्रवद्वारिधौतामलशिलाचिताः

patatriṇastāratārai ruvanti karuṇasvaraiḥ viśeṣeṇa sravadvāridhautāmalaśilācitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भिन्नेन्द्रनीलसंकाशसूक्ष्मशष्पसमाचिताः स्रवत्सरलनिर्याससुरभीकृतमारुताः

bhinnendranīlasaṃkāśasūkṣmaśaṣpasamācitāḥ sravatsaralaniryāsasurabhīkṛtamārutāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपत्यका हिमगिरेर्येषां परिचयं गता तेषां दावाग्निसंकाशो ग्रीष्मो भवति दुःसहः

upatyakā himagireryeṣāṃ paricayaṃ gatā teṣāṃ dāvāgnisaṃkāśo grīṣmo bhavati duḥsahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतस्तापोपशमनान् उपचारान् प्रयोजयेत् तेषां प्रासादशिखरे सुधाधवलितोदरे

atastāpopaśamanān upacārān prayojayet teṣāṃ prāsādaśikhare sudhādhavalitodare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यन्त्रनिर्मुक्तपर्यन्तपानीयासारशीतले जनैर्व्यजनहस्तैश्च दूरतो जनितानिले

yantranirmuktaparyantapānīyāsāraśītale janairvyajanahastaiśca dūrato janitānile

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विविक्ते बन्धनं कार्यं जालसंरुद्धमक्षिके अथवोद्यानसद्वेद्यां रक्षितायां सुरक्षिभिः

vivikte bandhanaṃ kāryaṃ jālasaṃruddhamakṣike athavodyānasadvedyāṃ rakṣitāyāṃ surakṣibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरत्कुल्याम्बुशीतायां निविडोच्छ्रितभूरुहैः चण्डांशुकरसंचाररहितायाम् अनारतम्

saratkulyāmbuśītāyāṃ niviḍocchritabhūruhaiḥ caṇḍāṃśukarasaṃcārarahitāyām anāratam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथोशीरपरिन्यस्तपानीयसुरभीकृते परितो वापितोद्भूतयवाङ्कुरविराजिते

athośīraparinyastapānīyasurabhīkṛte parito vāpitodbhūtayavāṅkuravirājite

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निर्दंशमशके रम्ये भूगृहे बन्ध इष्यते स्थानं विलोचनानन्दजननं घ्राणतर्पणम्

nirdaṃśamaśake ramye bhūgṛhe bandha iṣyate sthānaṃ vilocanānandajananaṃ ghrāṇatarpaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समारुतप्रचारं तु सावकाशं प्रकल्पयेत् नैकत्र बहवः स्थाप्याः द्वित्राः स्थाप्याः पृथक् पृथक्

samārutapracāraṃ tu sāvakāśaṃ prakalpayet naikatra bahavaḥ sthāpyāḥ dvitrāḥ sthāpyāḥ pṛthak pṛthak

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च तेभ्यः सुशीताम्बु वारवारं प्रदर्शयेत् वाजादिकलविङ्कादेर् मांसं नातिचिरस्थितम्

na ca tebhyaḥ suśītāmbu vāravāraṃ pradarśayet vājādikalaviṅkāder māṃsaṃ nāticirasthitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लघु रुच्यं प्रदातव्यं यथा परिणमेत्तथा पुष्ट्यै प्रवर्धयेद् एषां मात्रामथ शनैःशनैः

laghu rucyaṃ pradātavyaṃ yathā pariṇamettathā puṣṭyai pravardhayed eṣāṃ mātrāmatha śanaiḥśanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नानार्थं वारिपूर्णाश्च स्थापयेत् कुण्डिकाः पुरः भुक्तं यद्युद्गिरेयुस्ते मांसमेषां तदौषधम्

snānārthaṃ vāripūrṇāśca sthāpayet kuṇḍikāḥ puraḥ bhuktaṃ yadyudgireyuste māṃsameṣāṃ tadauṣadham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महिष्या नवनीतेन मेथिकाचूर्णमिष्यते भुक्तं परिणमेन्नैषां यदि देयं तदामिषम्

mahiṣyā navanītena methikācūrṇamiṣyate bhuktaṃ pariṇamennaiṣāṃ yadi deyaṃ tadāmiṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्योहृतं च मद्याम्बुसिक्तं चन्द्राङ्कसंयुतम् प्रदेयमथवा वह्निचूर्णं तदुपशान्तये

sadyohṛtaṃ ca madyāmbusiktaṃ candrāṅkasaṃyutam pradeyamathavā vahnicūrṇaṃ tadupaśāntaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंवा भङ्गारसोन्मिश्रं पश्चात् तप्ताम्बु पाययेत् युक्त्या यथा नोद्विजेरन् युक्तिः सर्वत्र साधिका कार्श्यं यदि भजेयुस्ते तदा स्त्रीस्तन्यसंयुतम्

kiṃvā bhaṅgārasonmiśraṃ paścāt taptāmbu pāyayet yuktyā yathā nodvijeran yuktiḥ sarvatra sādhikā kārśyaṃ yadi bhajeyuste tadā strīstanyasaṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रदेयं नवनीतेन धेन्वा वा मांसमिष्यते क्षुद्बोधाय लवङ्गेन नरमूत्रेण वा पुनः

pradeyaṃ navanītena dhenvā vā māṃsamiṣyate kṣudbodhāya lavaṅgena naramūtreṇa vā punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं क्रमेण क्षुद्वृद्धिं विधाय परिबृंहयेत् मात्रासंवर्धनैर् नित्यम् उपचारैः सुशीतलैः

evaṃ krameṇa kṣudvṛddhiṃ vidhāya paribṛṃhayet mātrāsaṃvardhanair nityam upacāraiḥ suśītalaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथाम्बुदकृतध्वाने विद्युदुद्द्योतदीपिते मालतीजनितामोदप्रमोदे सर्वदेहिनाम्

athāmbudakṛtadhvāne vidyududdyotadīpite mālatījanitāmodapramode sarvadehinām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दर्दुरारावविरुते शिखण्डिकृतताण्डवे कदम्बामोदपिशुने श्वसने वाति सर्वतः

dardurārāvavirute śikhaṇḍikṛtatāṇḍave kadambāmodapiśune śvasane vāti sarvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वत्रासारसंचारकलुषे सरिदम्बुनि झिल्लीझङ्कारवाचाले काले प्रावृषि चागते

sarvatrāsārasaṃcārakaluṣe saridambuni jhillījhaṅkāravācāle kāle prāvṛṣi cāgate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथैवोपचरेत्तास्तु यथा पुष्टाः स्वपक्षकान् त्यक्त्वा नवान् प्रपद्येरन् सर्पास्त्वचमिव द्रुतम्

tathaivopacarettāstu yathā puṣṭāḥ svapakṣakān tyaktvā navān prapadyeran sarpāstvacamiva drutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि कालात्ययं कुर्युः पक्षमोक्षाय सामिषम् शरटामिषम् अप्येके पक्षमोक्षाय जानते

yadi kālātyayaṃ kuryuḥ pakṣamokṣāya sāmiṣam śaraṭāmiṣam apyeke pakṣamokṣāya jānate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गदूपं गोमहिष्यादेर् ददते म्लेच्छजातयः नैर्घृण्याद्वेगमाच्छादिकरणान्नैष शस्यते

gadūpaṃ gomahiṣyāder dadate mlecchajātayaḥ nairghṛṇyādvegamācchādikaraṇānnaiṣa śasyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृमयो यदि पत्राणि च्यावयन्ति तदौषधम् विडङ्गवह्निकस्तूरीसमभागैः प्रदापयेत्

kṛmayo yadi patrāṇi cyāvayanti tadauṣadham viḍaṅgavahnikastūrīsamabhāgaiḥ pradāpayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विरत्तिमात्रमथवा सैन्धवं स्थूलपक्षिणाम् लघूनां रत्तिकार्धं तु समांसं दिवसत्रयम्

dvirattimātramathavā saindhavaṃ sthūlapakṣiṇām laghūnāṃ rattikārdhaṃ tu samāṃsaṃ divasatrayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तज्ज्ञैः सुशिक्षिताः श्येना भवन्त्यानन्ददायिनः अतः सुखविघातार्थं नॄणां प्राग्दृष्टदोषतः

tajjñaiḥ suśikṣitāḥ śyenā bhavantyānandadāyinaḥ ataḥ sukhavighātārthaṃ nṝṇāṃ prāgdṛṣṭadoṣataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषामपि भवन्तीह रोगास्तस्माच्च शान्तये तेषां चोद्देशतो वक्ष्ये ऽनिग्रहायौषधक्रमम्

teṣāmapi bhavantīha rogāstasmācca śāntaye teṣāṃ coddeśato vakṣye 'nigrahāyauṣadhakramam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुर्धा श्वासवैषम्यवृत्तिः शाखेति कथ्यते अभिघातसमुत्थैका श्लेष्मजान्या च पित्तजा

caturdhā śvāsavaiṣamyavṛttiḥ śākheti kathyate abhighātasamutthaikā śleṣmajānyā ca pittajā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षैण्यजान्या शोषितेति कृच्छ्रसाध्या तु सा स्मृता एषां शाखारुजार्तानां अन्धकारे ऽतिनिर्जने

kṣaiṇyajānyā śoṣiteti kṛcchrasādhyā tu sā smṛtā eṣāṃ śākhārujārtānāṃ andhakāre 'tinirjane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इष्यते स्थानम् अल्पाल्पम् आमिषं साम्बु दापयेत् घातजे वोलयुग्मांसं देयं गात्रेऽपि सव्यथे

iṣyate sthānam alpālpam āmiṣaṃ sāmbu dāpayet ghātaje volayugmāṃsaṃ deyaṃ gātre'pi savyathe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हरिद्रां लेपयेद् युक्त्या सेकः पर्युषिताम्बुना श्लेष्मजे मारिचं चूर्णं नस्ये प्राक् संप्रयोजयेत्

haridrāṃ lepayed yuktyā sekaḥ paryuṣitāmbunā śleṣmaje māricaṃ cūrṇaṃ nasye prāk saṃprayojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिग्रुत्वक्चूर्णयुग्मांसं देयं तप्ताम्बु पाययेत् कस्तूरिकापि देया तु तदुपद्रवशान्तये

śigrutvakcūrṇayugmāṃsaṃ deyaṃ taptāmbu pāyayet kastūrikāpi deyā tu tadupadravaśāntaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पित्तजे घनसारेण लवङ्गोशीरचन्दनैः समांसैर्गुटिका देया मांसात् प्रागेव युक्तितः

pittaje ghanasāreṇa lavaṅgośīracandanaiḥ samāṃsairguṭikā deyā māṃsāt prāgeva yuktitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्चान्मासं वर्त्तिकादेर् देयम् अल्पं सवारि च क्षैण्यजा दुर्धरा प्रोक्ता तथापि समुदीर्यते

paścānmāsaṃ varttikāder deyam alpaṃ savāri ca kṣaiṇyajā durdharā proktā tathāpi samudīryate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रिया किलायुषः शेषे फलन्त्यपि सुयोजिताः शस्यते कलविङ्कादेर् नरासृक्सिक्तम् आमिषम्

kriyā kilāyuṣaḥ śeṣe phalantyapi suyojitāḥ śasyate kalaviṅkāder narāsṛksiktam āmiṣam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथवा पूजनायास् तत्कालीनं संप्रयोजयेत् किटेर् अपि प्रयोक्तव्यम् अल्पम् अल्पं यथाबलम्

athavā pūjanāyās tatkālīnaṃ saṃprayojayet kiṭer api prayoktavyam alpam alpaṃ yathābalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धेन्वाश्च नवनीतेन पत्रिणां मिश्रमामिषम् दद्यात्तप्ताम्बु युक्त्या च ततस्तदनुपाययेत्

dhenvāśca navanītena patriṇāṃ miśramāmiṣam dadyāttaptāmbu yuktyā ca tatastadanupāyayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्पूरसंयुतं वारि काले काले प्रदापयेत् अथैषां शाखिनां शस्ता मिमायी या प्रकीर्त्यते

karpūrasaṃyutaṃ vāri kāle kāle pradāpayet athaiṣāṃ śākhināṃ śastā mimāyī yā prakīrtyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलानां श्यामनेत्राणां रत्तिकात्रितयं भवेत् मात्रां तेषां तु सूक्ष्माणां तदर्द्धमुपकल्पयेत्

sthūlānāṃ śyāmanetrāṇāṃ rattikātritayaṃ bhavet mātrāṃ teṣāṃ tu sūkṣmāṇāṃ tadarddhamupakalpayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थूलानां पाटलाक्षाणां मात्रा द्वे कृष्णले स्मृता सूक्ष्माणां कृष्णलैका तु मात्रा भवति चौषधे

sthūlānāṃ pāṭalākṣāṇāṃ mātrā dve kṛṣṇale smṛtā sūkṣmāṇāṃ kṛṣṇalaikā tu mātrā bhavati cauṣadhe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तन्यं भङ्गारसोन्मिश्रं मांसेन सह योजयेत् अञ्जयेच्चाक्षिणी नित्यं दन्तचर्वितजीरकैः

stanyaṃ bhaṅgārasonmiśraṃ māṃsena saha yojayet añjayeccākṣiṇī nityaṃ dantacarvitajīrakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिसप्तकदिनान्येव युज्यन्ते सर्वशाखिनां मागधीरजनीवोलं मिमायीस्वर्जिपाटला

trisaptakadinānyeva yujyante sarvaśākhināṃ māgadhīrajanīvolaṃ mimāyīsvarjipāṭalā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एषां चूर्णं वस्त्रपूतमजाक्षीरसमन्वितम् मांसेन शाखिनां देयमेकविंशतिवासरम्

eṣāṃ cūrṇaṃ vastrapūtamajākṣīrasamanvitam māṃsena śākhināṃ deyamekaviṃśativāsaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिग्रुमूलत्वचश्चूर्णं अर्कक्षीरेण मेलितम् मांसेन देयं सर्वेषां शाखिनां दिनसप्तकम्

śigrumūlatvacaścūrṇaṃ arkakṣīreṇa melitam māṃsena deyaṃ sarveṣāṃ śākhināṃ dinasaptakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पतन्ति तापात् धूमाच्च घातात् पुष्पाणि नेत्रयोः चाङ्गेरीमूलचूर्णेन श्लक्ष्णेणापूरयेद्दृशौ

patanti tāpāt dhūmācca ghātāt puṣpāṇi netrayoḥ cāṅgerīmūlacūrṇena ślakṣṇeṇāpūrayeddṛśau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुच्यते पुष्पकैः श्येनस्तथाष्टादशभिर्दिनैः अथवा रजनीनिम्बपत्राणि मरिचानि च

mucyate puṣpakaiḥ śyenastathāṣṭādaśabhirdinaiḥ athavā rajanīnimbapatrāṇi maricāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभयापिप्पलीमुस्ताविडङ्गैः सममेलितैः अजामूत्रेण वटिकां छायाशुष्कां विधाय च

abhayāpippalīmustāviḍaṅgaiḥ samamelitaiḥ ajāmūtreṇa vaṭikāṃ chāyāśuṣkāṃ vidhāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाटले मधुना योज्या पुष्पके स्तन्ययोगतः नाशयत्येव वटिका यथा रुद्रेण निर्मिता

pāṭale madhunā yojyā puṣpake stanyayogataḥ nāśayatyeva vaṭikā yathā rudreṇa nirmitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पानभोजनवैषम्यात् पित्तोद्रेकाच्च नेत्रयोः शोफः संजायते वक्त्रे तथा पाकश्च दुर्धरः

pānabhojanavaiṣamyāt pittodrekācca netrayoḥ śophaḥ saṃjāyate vaktre tathā pākaśca durdharaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्लेष्माधिक्यादपि तथा दुश्चिकित्स्यः प्रजायते क्षीरिण्याश् छल्लिकाचूर्णं तिलतैलेन मेलितम्

śleṣmādhikyādapi tathā duścikitsyaḥ prajāyate kṣīriṇyāś challikācūrṇaṃ tilatailena melitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वजे मांससहितं देयं लेपोऽपि शस्यते श्लेष्मजे तु शिरे वेध्ये तप्तलौहशलाकया

pūrvaje māṃsasahitaṃ deyaṃ lepo'pi śasyate śleṣmaje tu śire vedhye taptalauhaśalākayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुखपाके नृमूत्रेण मिश्रं मांसं प्रशस्यते ततः प्रक्षालनम् अपि कार्यम् आस्यविशुद्धये

mukhapāke nṛmūtreṇa miśraṃ māṃsaṃ praśasyate tataḥ prakṣālanam api kāryam āsyaviśuddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बन्धकाठिन्ययोगाच्च भयाद् उत्पतनान्मुहुः जायते सव्रणः शोफः पदयोर् गर्दभीति सा

bandhakāṭhinyayogācca bhayād utpatanānmuhuḥ jāyate savraṇaḥ śophaḥ padayor gardabhīti sā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालातिपातात् पदयोः सैव चान्दीति कथ्यते पिप्पलौदुम्बरे क्षीरे मेलयित्वा विलेपयेत्

kālātipātāt padayoḥ saiva cāndīti kathyate pippalaudumbare kṣīre melayitvā vilepayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चरणौ गर्दभीशान्त्यै सप्तवासरम् अन्वहम् शान्तिमभ्येति तेषां हि विट्प्रलेपेन वा पुनः

caraṇau gardabhīśāntyai saptavāsaram anvaham śāntimabhyeti teṣāṃ hi viṭpralepena vā punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जलूकां पातयित्वा तु निशासैन्धवसंयुताम् नवनीतेन तु स्विन्नां लिप्त्वा वस्त्रेण वेष्टयेत्

jalūkāṃ pātayitvā tu niśāsaindhavasaṃyutām navanītena tu svinnāṃ liptvā vastreṇa veṣṭayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिनत्रयं तदुन्मुच्य पुनरेवं प्रलेपयेत् द्वादशाहे प्रलेपेन मुच्यते चान्द्यपि स्फुटम्

dinatrayaṃ tadunmucya punarevaṃ pralepayet dvādaśāhe pralepena mucyate cāndyapi sphuṭam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आघाताद्धीयमानो यो लक्ष्यते बलवर्णतः तस्यौषधमिदं देयं वक्ष्यमाणमतन्द्रिणा

āghātāddhīyamāno yo lakṣyate balavarṇataḥ tasyauṣadhamidaṃ deyaṃ vakṣyamāṇamatandriṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वे निशे तुत्थकं भार्गी मदनं चार्कजं पयः घृते सर्वसमासेन मेलयित्वामिषेण च

dve niśe tutthakaṃ bhārgī madanaṃ cārkajaṃ payaḥ ghṛte sarvasamāsena melayitvāmiṣeṇa ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दातव्यं हि यथा मात्रा त्रिसप्तकदिनावधि क्लिन्नात्पर्युषिताच्चैव दुर्जरादामिषाशनात्

dātavyaṃ hi yathā mātrā trisaptakadināvadhi klinnātparyuṣitāccaiva durjarādāmiṣāśanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नानाविधा हि कृमयो दृश्यन्ते तेषु योजयेत् द्विभागेन विडङ्गानि कस्तूरीं चैकभागतः

nānāvidhā hi kṛmayo dṛśyante teṣu yojayet dvibhāgena viḍaṅgāni kastūrīṃ caikabhāgataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेलयित्वा पाययेत युक्त्या तद्रोगशान्तये भयादस्नायिनां गात्रे लिक्षा यूकाः पतन्ति च

melayitvā pāyayeta yuktyā tadrogaśāntaye bhayādasnāyināṃ gātre likṣā yūkāḥ patanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेषां नाशाय मागध्याश् चूर्णेनोद्धूलनं हितम् बिल्वमूलत्वचं चापि पिष्ट्वा गोमूत्रवारिणा

teṣāṃ nāśāya māgadhyāś cūrṇenoddhūlanaṃ hitam bilvamūlatvacaṃ cāpi piṣṭvā gomūtravāriṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तल्लेपादेव नश्यन्ति यूका लिख्या न संशयः

tallepādeva naśyanti yūkā likhyā na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्यगदैर् उदितैर् उपचारैः संविहितैः सुहितैश्च यथावत् रोगविमुक्ततया परिपुष्टान् वीक्ष्य ततो विनयेन्मृगयायै

ityagadair uditair upacāraiḥ saṃvihitaiḥ suhitaiśca yathāvat rogavimuktatayā paripuṣṭān vīkṣya tato vinayenmṛgayāyai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति श्रीरुद्रदेवविरचिते श्यैनिके शास्त्रे चिकित्साधिकारपरिच्छेदः पञ्चमः

iti śrīrudradevaviracite śyainike śāstre cikitsādhikāraparicchedaḥ pañcamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.