Library·Varahagrhyasutra·4

Varahagrhyasutra 4

तृतीयवर्षस्य जटाः कुर्वन्ति । यथा वा कुलकल्पः

tṛtīyavarṣasya jaṭāḥ kurvanti / yathā vā kulakalpaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्निम् उपसमाधाय परिसमुह्य परिस्तीर्य पर्युक्ष्य दक्षिणतो ऽग्नेर् ब्रह्माणम् उपवेश्योत्तरत उदपात्रं शमीशमकवत्

agnim upasamādhāya parisamuhya paristīrya paryukṣya dakṣiṇato 'gner brahmāṇam upaveśyottarata udapātraṃ śamīśamakavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथैनम् अभिमन्त्रयते हिरण्यवर्णाः शुचय इति चतसृभिः । या ओषधय इत्यनुवाकेन । शं नो देवीर् अभिष्टय आपो भवन्तु पीतये । शं योर् अभिस्रवन्तु नः । प्रियाः शं न आपो धन्वन्याः शं नः सन्तु नूप्याः । शं नः समुद्र्या आपः शम् उ नः सन्तु कूप्याः । शं नो मित्रः शं वरुणः शं नो भवत्व् अर्यमा । शं न इन्द्रश् चाग्निश् च शं नो विष्णुर् उरुक्रमः । इति । तासाम् उदकार्थान् कुर्वीत पर्युक्षणे ऽभ्युन्दने स्नापने च

athainam abhimantrayate hiraṇyavarṇāḥ śucaya iti catasṛbhiḥ / yā oṣadhaya ityanuvākena / śaṃ no devīr abhiṣṭaya āpo bhavantu pītaye / śaṃ yor abhisravantu naḥ / priyāḥ śaṃ na āpo dhanvanyāḥ śaṃ naḥ santu nūpyāḥ / śaṃ naḥ samudryā āpaḥ śam u naḥ santu kūpyāḥ / śaṃ no mitraḥ śaṃ varuṇaḥ śaṃ no bhavatv aryamā / śaṃ na indraś cāgniś ca śaṃ no viṣṇur urukramaḥ / iti / tāsām udakārthān kurvīta paryukṣaṇe 'bhyundane snāpane ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आज्यं संस्कृत्य ब्रह्माणम् आमन्त्र्य समिधम् आधायाघाराव् आघार्याज्यभागौ हुत्वा अग्ना आयूंषि पवस इति सप्तभिः सप्त हुत्वा

ājyaṃ saṃskṛtya brahmāṇam āmantrya samidham ādhāyāghārāv āghāryājyabhāgau hutvā agnā āyūṃṣi pavasa iti saptabhiḥ sapta hutvā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आयुर्दा देवेति च । ये केशिनः प्रथमे सत्त्रम् आसत येभिर् आवृतं यदिदं विराजति । तेभ्यो जुहोम्य् आयुषे दीर्घायुत्वाय स्वस्तये । इति

āyurdā deveti ca / ye keśinaḥ prathame sattram āsata yebhir āvṛtaṃ yadidaṃ virājati / tebhyo juhomy āyuṣe dīrghāyutvāya svastaye / iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

व्याहृतिभिश्च

vyāhṛtibhiśca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उक्तः कर्मान्तः पूर्वेण

uktaḥ karmāntaḥ pūrveṇa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीतेन वाय उदकेनेधि । उष्णेन वाय उदकेनेधीति तप्ता इतराभिः संसृज्य आर्द्रदानव स्थ जीवदान् अवस्थोन्दतीरिषमावदेत्य् अपो ऽभिमन्त्र्य दक्षिणं केशान्तम् अभ्युन्द्यात् । अदितिः केशान् वपत्वाप उन्दन्तु जीवसे । दीर्घायुत्वाय स्वस्तये । इति

śītena vāya udakenedhi / uṣṇena vāya udakenedhīti taptā itarābhiḥ saṃsṛjya ārdradānava stha jīvadān avasthondatīriṣamāvadety apo 'bhimantrya dakṣiṇaṃ keśāntam abhyundyāt / aditiḥ keśān vapatvāpa undantu jīvase / dīrghāyutvāya svastaye / iti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणस्मिन् केशान्ते दर्भम् ऊर्ध्वाग्रं निदधाति

dakṣiṇasmin keśānte darbham ūrdhvāgraṃ nidadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओषधे त्रायस्वैनम् इति दर्भमन्तर्दधाति

oṣadhe trāyasvainam iti darbhamantardadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वधिते मैनं हिंसीर् इति क्षुरेणाभिनिदधाति

svadhite mainaṃ hiṃsīr iti kṣureṇābhinidadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येनावपत्सविता क्षुरेण सोमस्य राज्ञो वरुणस्य विद्वान् । तेन ब्रह्माणो वपतेदम् अस्यायुष्मान् अयं जरदष्टिर् यथासत् । अहमसौ । इति प्रवपति

yenāvapatsavitā kṣureṇa somasya rājño varuṇasya vidvān / tena brahmāṇo vapatedam asyāyuṣmān ayaṃ jaradaṣṭir yathāsat / ahamasau / iti pravapati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दक्षिणतो मातान्या वाविधवानडुहेन गोमयेनाभूमिगतान् केशान् परिगृह्णीयात्

dakṣiṇato mātānyā vāvidhavānaḍuhena gomayenābhūmigatān keśān parigṛhṇīyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मा ते केशान् अनुगाद् वर्च एतत्तथा धाता दधातु ते । तुभ्यमिन्द्रो वरुणो बृहस्पतिः सविता वर्च आदधुः । इति प्रपततो ऽनुमन्त्रयते

mā te keśān anugād varca etattathā dhātā dadhātu te / tubhyamindro varuṇo bṛhaspatiḥ savitā varca ādadhuḥ / iti prapatato 'numantrayate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेन धर्मेण पुनर् अपो ऽभिमन्त्र्यापरं केशान्तम् अभ्युन्द्याद् उत्तरं च

tena dharmeṇa punar apo 'bhimantryāparaṃ keśāntam abhyundyād uttaraṃ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्यौ तु प्रवपनौ येन पूषा बृहस्पतेर् अग्नेर् इन्द्रस्य चायुषे ऽवपत् । तेन ते वपाम्यायुषे दीर्घायुत्वाय स्वस्तये । इति पश्चात् । येन भूयश् चरत्ययं ज्योक् च पश्यसि सूर्यम् । तेन ते वपाम्य् आयुषे दीर्घायुत्वाय सुश्लोक्याय सुवर्चसे । इत्युत्तरतः

anyau tu pravapanau yena pūṣā bṛhaspater agner indrasya cāyuṣe 'vapat / tena te vapāmyāyuṣe dīrghāyutvāya svastaye / iti paścāt / yena bhūyaś caratyayaṃ jyok ca paśyasi sūryam / tena te vapāmy āyuṣe dīrghāyutvāya suślokyāya suvarcase / ityuttarataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यत् क्षुरेण पर्चयता सुपेशसा वप्तर् वपसि केशान् । शुन्ध शिरो मास्यायुः प्रमोषीः । इति लोहायसं क्षुरं केशवापाय प्रयच्छति

yat kṣureṇa parcayatā supeśasā vaptar vapasi keśān / śundha śiro māsyāyuḥ pramoṣīḥ / iti lohāyasaṃ kṣuraṃ keśavāpāya prayacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यथार्थं केशयत्नान् कुर्वन्ति दक्षिणतः कपर्दा वसिष्ठानाम् उभयतो ऽत्रिभार्गवकाश्यपानां पञ्चचूडा आङ्गिरसः शिखिनो ऽन्ये

yathārthaṃ keśayatnān kurvanti dakṣiṇataḥ kapardā vasiṣṭhānām ubhayato 'tribhārgavakāśyapānāṃ pañcacūḍā āṅgirasaḥ śikhino 'nye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाजिम् एके मङ्गलार्थम्

vājim eke maṅgalārtham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्र्यायुषं कश्यपस्य जमदग्नेस् त्र्यायुषम् अगस्त्यस्य त्र्यायुषम् । यद् देवानां त्र्यायुषं तन् मे अस्तु शतायुषम् । इति शिरः संमृशति

tryāyuṣaṃ kaśyapasya jamadagnes tryāyuṣam agastyasya tryāyuṣam / yad devānāṃ tryāyuṣaṃ tan me astu śatāyuṣam / iti śiraḥ saṃmṛśati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परिगृह्य गोमयेन केशान् उत्तरपूर्वस्यां गृहस्य मूष्याम् अन्तरा गेहात् पलदं च निदध्यात् । अरिक्ते वा वपने । उप्त्वाय केशान्तान् वरुणाय राज्ञो बृहस्पतिः सविता विष्णुरिन्द्रः । तेभ्यो निधानं महद् अन्वविन्दन्न् अन्तरा द्यावापृथिवी अप स्वः

parigṛhya gomayena keśān uttarapūrvasyāṃ gṛhasya mūṣyām antarā gehāt paladaṃ ca nidadhyāt / arikte vā vapane / uptvāya keśāntān varuṇāya rājño bṛhaspatiḥ savitā viṣṇurindraḥ / tebhyo nidhānaṃ mahad anvavindann antarā dyāvāpṛthivī apa svaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति । कर्त्रे वरं ददाति

iti / kartre varaṃ dadāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पक्ष्मगुणं तिलपिशितं च केशवापाय प्रयच्छति

pakṣmaguṇaṃ tilapiśitaṃ ca keśavāpāya prayacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संवत्सरं माता नाम्लाय धारयेत् । रोषाय नाश्नीयात् । लवणवर्जं तूष्णीम्

saṃvatsaraṃ mātā nāmlāya dhārayet / roṣāya nāśnīyāt / lavaṇavarjaṃ tūṣṇīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कन्याया आहुतिवर्जम्

kanyāyā āhutivarjam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विदुषो ब्राह्मणान् अर्थसिद्धिं वाचयेत्

viduṣo brāhmaṇān arthasiddhiṃ vācayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवम् उत्तरेषु

evam uttareṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.