Library·Vamana-Purana·34

Vamana-Purana 34

इति श्रीवाम्नपुराणे त्रयस्त्रिंश्ॐऽध्यायः नारद उवाच । क्व गतः शङ्करो ह्यासीद्येनाम्बा नन्दिना सह । अनधकं योधयामास एतन्मे वक्तुमर्हसि

iti śrīvāmnapurāṇe trayastriṃśoṃ'dhyāyaḥ nārada uvāca / kva gataḥ śaṅkaro hyāsīdyenāmbā nandinā saha / anadhakaṃ yodhayāmāsa etanme vaktumarhasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच । यदा वर्षसहस्रं तु महामोहे स्थितो ऽभत् । तदाप्रभृति निस्तेजाः क्षीणवीर्यः प्रदृश्यते

pulastya uvāca / yadā varṣasahasraṃ tu mahāmohe sthito 'bhat / tadāprabhṛti nistejāḥ kṣīṇavīryaḥ pradṛśyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वमात्मानं निरीक्ष्याथ निस्तेजोङ्गं महेश्वरः । तपोर्थाय तथा चक्रे मतिं मतिमतां वरः

svamātmānaṃ nirīkṣyātha nistejoṅgaṃ maheśvaraḥ / taporthāya tathā cakre matiṃ matimatāṃ varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स महाव्रतमुत्पाद्य समाश्वास्याम्बिकां विभुः । शैलादिं स्थाप्य गोप्तारं विचचार महीतलम्

sa mahāvratamutpādya samāśvāsyāmbikāṃ vibhuḥ / śailādiṃ sthāpya goptāraṃ vicacāra mahītalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

महामुद्रार्पितग्रीवो महाहिकुतकुण्डलः । धारयाणः कटीदेशे महाशङ्खस्य मेखलाम्

mahāmudrārpitagrīvo mahāhikutakuṇḍalaḥ / dhārayāṇaḥ kaṭīdeśe mahāśaṅkhasya mekhalām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कपालं दक्षिणे हस्ते सव्ये गृह्य कमण्डलुम् । एकाहवासी वृक्षे हि शैलसानुनदीष्वटन्

kapālaṃ dakṣiṇe haste savye gṛhya kamaṇḍalum / ekāhavāsī vṛkṣe hi śailasānunadīṣvaṭan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्थानं त्रैलोक्यमास्थाय मूलाहारो ऽम्बुभोजनः । वाय्वाहारस्तदा तस्थौ नववरिषशतं क्रमात्

sthānaṃ trailokyamāsthāya mūlāhāro 'mbubhojanaḥ / vāyvāhārastadā tasthau navavariṣaśataṃ kramāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वीटां सुखे क्षिप्य निरुच्छ्वासो ऽभवद् यतिः । विस्तृते हिमवत्पुष्ठे रम्ये समशिलातले

tato vīṭāṃ sukhe kṣipya nirucchvāso 'bhavad yatiḥ / vistṛte himavatpuṣṭhe ramye samaśilātale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वीटा विदार्यैव कपालं परमेष्ठनः । सार्चिष्मती जटामध्यान्निषण्णा धरणीतले

tato vīṭā vidāryaiva kapālaṃ parameṣṭhanaḥ / sārciṣmatī jaṭāmadhyānniṣaṇṇā dharaṇītale

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वीटया तु पतन्त्याद्रिर्दारितः क्ष्मासमो ऽभवत् । जातस्तीर्थवरः पुम्यः केदार इति विश्रुतः

vīṭayā tu patantyādrirdāritaḥ kṣmāsamo 'bhavat / jātastīrthavaraḥ pumyaḥ kedāra iti viśrutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो हरो वरं प्रादात् केदाराय वृषध्वजः । पुण्यवृद्धिकरं ब्रह्मन् पापघ्नं मोक्षसाधनम्

tato haro varaṃ prādāt kedārāya vṛṣadhvajaḥ / puṇyavṛddhikaraṃ brahman pāpaghnaṃ mokṣasādhanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये जलं तावके तीर्थे पीत्वा संयमिनो नराः

ye jalaṃ tāvake tīrthe pītvā saṃyamino narāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षण्मासाद् धारयिष्न्ति निवृत्ताः परपाकतः । तेषां हृत्पङ्कजेष्वेव मल्लिङ्गं भविता ध्रुवम्

ṣaṇmāsād dhārayiṣnti nivṛttāḥ parapākataḥ / teṣāṃ hṛtpaṅkajeṣveva malliṅgaṃ bhavitā dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चास्य पापाभिरतिर्भविष्यति कदाचन । पितॄणामक्षयं श्राद्धं भविष्यति न संशयः

na cāsya pāpābhiratirbhaviṣyati kadācana / pitṝṇāmakṣayaṃ śrāddhaṃ bhaviṣyati na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नानदानतपांसीह होमजप्यादिकाः क्रियाः । भविष्यन्त्यक्षया नॄणां मृतानामपुनर्भवः

snānadānatapāṃsīha homajapyādikāḥ kriyāḥ / bhaviṣyantyakṣayā nṝṇāṃ mṛtānāmapunarbhavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतद् वरं हरात् तीर्थं प्राप्य पुष्णाति देवताः । पुनाति पुंसां केदारस्त्रिनेत्रवचनं यथा

etad varaṃ harāt tīrthaṃ prāpya puṣṇāti devatāḥ / punāti puṃsāṃ kedārastrinetravacanaṃ yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

केदाराय वरं दत्त्वा जगम त्वरितो हरः । स्नातुं भानुसुतां देवीं कालिन्दीं पापनाशिनीम्

kedārāya varaṃ dattvā jagama tvarito haraḥ / snātuṃ bhānusutāṃ devīṃ kālindīṃ pāpanāśinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र स्नात्वा शुचिर्भूत्वा जगामाथ सरस्वतीम् । वृतां तीर्थशतैः पुण्यैः प्लक्षजां पापनाशिनीम्

tatra snātvā śucirbhūtvā jagāmātha sarasvatīm / vṛtāṃ tīrthaśataiḥ puṇyaiḥ plakṣajāṃ pāpanāśinīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवतीर्मस्ततः स्नातुं निमग्नश्च महाम्भसि । द्रुपदां नाम गायत्रीं जजापान्तर्जले हरः

avatīrmastataḥ snātuṃ nimagnaśca mahāmbhasi / drupadāṃ nāma gāyatrīṃ jajāpāntarjale haraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निमग्ने शङ्करे देव्यां सरस्वत्यां कलिप्रिय । साग्राः संवत्सरो जातो न चोन्मज्जत ईश्वरः

nimagne śaṅkare devyāṃ sarasvatyāṃ kalipriya / sāgrāḥ saṃvatsaro jāto na conmajjata īśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतस्मिन्नन्तरे ब्रह्मन् भुवनाः सप्त सार्णवाः । चेलुः पेतुर्धरण्यां च नक्षत्रास्तारकैः सह

etasminnantare brahman bhuvanāḥ sapta sārṇavāḥ / celuḥ peturdharaṇyāṃ ca nakṣatrāstārakaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आसनेभ्यः प्रचलिता देवाः शक्रपुरोगमाः । स्वस्त्यस्तु लोकेभ्य इति जपन्तः परमर्षयः

āsanebhyaḥ pracalitā devāḥ śakrapurogamāḥ / svastyastu lokebhya iti japantaḥ paramarṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः क्षुब्धेषु लोकेषु देवा ब्रह्माणमागमन् । दृष्ट्वोचुः किमिदं लोकाः क्षुब्धाः संशयमागताः

tataḥ kṣubdheṣu lokeṣu devā brahmāṇamāgaman / dṛṣṭvocuḥ kimidaṃ lokāḥ kṣubdhāḥ saṃśayamāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानाह पद्मसंभूतो नैतद् वेद्मि च कारणम् । तदागच्छत वो युक्तं द्रष्टुं चक्रगदाधरम्

tānāha padmasaṃbhūto naitad vedmi ca kāraṇam / tadāgacchata vo yuktaṃ draṣṭuṃ cakragadādharam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितामहेनैवमुक्ता देवाः शक्रषुरोगमाः । पितामहं पुरस्कृत्य मुरारिसदनं गताः

pitāmahenaivamuktā devāḥ śakraṣurogamāḥ / pitāmahaṃ puraskṛtya murārisadanaṃ gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच । को ऽसौ सुरारिर्देवर्षे देवो यक्षो नु किन्नरः । दैत्यो राक्षसो वापि पार्थिवो वा तदुच्यताम्

nārada uvāca / ko 'sau surārirdevarṣe devo yakṣo nu kinnaraḥ / daityo rākṣaso vāpi pārthivo vā taducyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच । यो ऽसौ मुरारिर्देवर्षे देवो यक्षो नु किन्नरः । दैत्यो राक्षसो वापि पार्थिवो वा तदुच्यताम्

pulastya uvāca / yo 'sau murārirdevarṣe devo yakṣo nu kinnaraḥ / daityo rākṣaso vāpi pārthivo vā taducyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच । यौऽसौ मुर इति ख्यातः कस्य पुत्रः स गीयते । कथं च नहतः संख्ये विष्णुना तद् वदस्व मे

nārada uvāca / yau'sau mura iti khyātaḥ kasya putraḥ sa gīyate / kathaṃ ca nahataḥ saṃkhye viṣṇunā tad vadasva me

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच । श्रुयतां कथयिष्यामि मुरासुरनिबर्हणम् । विचित्रमिदमाख्यानं पुण्यं पापप्रणाशनम्

pulastya uvāca / śruyatāṃ kathayiṣyāmi murāsuranibarhaṇam / vicitramidamākhyānaṃ puṇyaṃ pāpapraṇāśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कश्यपस्यौरसः पुत्रो मुरो नाम दनुद्भवः । स ददर्श रणे शस्तान् दितिपुत्रान् सुरोत्तमैः

kaśyapasyaurasaḥ putro muro nāma danudbhavaḥ / sa dadarśa raṇe śastān ditiputrān surottamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स मरणाद् भीतस्तप्त्वा वर्षगणान्बहून् । आराधयामास विभुं ब्रह्माणमपराजितम्

tataḥ sa maraṇād bhītastaptvā varṣagaṇānbahūn / ārādhayāmāsa vibhuṃ brahmāṇamaparājitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽस्य तुष्टो वरदः प्राह वत्स वरं वृणु । स च वव्रे वरं दैत्यो वरमेनं पितामहात्

tato 'sya tuṣṭo varadaḥ prāha vatsa varaṃ vṛṇu / sa ca vavre varaṃ daityo varamenaṃ pitāmahāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यं यं करतलेनाहं स्पृशेयं समरे विभो । स स मद्धस्तसंस्पृष्टस्त्वमरो ऽपि मरत्वतः

yaṃ yaṃ karatalenāhaṃ spṛśeyaṃ samare vibho / sa sa maddhastasaṃspṛṣṭastvamaro 'pi maratvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाढमित्याह भगवान् ब्रह्म लोकपितामहः । ततो ऽभ्यागान्महातेजा मुरः सुरगिरिं बली

bāḍhamityāha bhagavān brahma lokapitāmahaḥ / tato 'bhyāgānmahātejā muraḥ suragiriṃ balī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समेत्याह्वयते देवं यक्षं किन्नरमेव वा । न कश्चिद् युयुधे तेन समं दैत्येन नारद

sametyāhvayate devaṃ yakṣaṃ kinnarameva vā / na kaścid yuyudhe tena samaṃ daityena nārada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो ऽमरावतीं ऋद्धः स गत्वा शक्रमाह्वयत् । न चास्य सह योद्धुं वै मतिं चक्रे पुरन्दरः

tato 'marāvatīṃ ṛddhaḥ sa gatvā śakramāhvayat / na cāsya saha yoddhuṃ vai matiṃ cakre purandaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स करमुद्यम्य प्रविवेशामरावतीम् । प्रविशन्तं न तं कश्चिन्निवारयितुमुत्सहेत्

tataḥ sa karamudyamya praviveśāmarāvatīm / praviśantaṃ na taṃ kaścinnivārayitumutsahet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स गत्वा शक्रसदनं प्रोवाचेन्द्रं मुरस्तदा । देहि युद्धं सहस्राक्ष नो चेत् स्वर्गं परित्यज

sa gatvā śakrasadanaṃ provācendraṃ murastadā / dehi yuddhaṃ sahasrākṣa no cet svargaṃ parityaja

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवमुक्तो मुरुणा ब्रह्मन् हरिहयस्तदा । स्वर्गराज्यं परित्यज्य भूचरः समजायत

ityevamukto muruṇā brahman harihayastadā / svargarājyaṃ parityajya bhūcaraḥ samajāyata

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो गजेन्द्रकुलिशौ हृतौ शक्रस्य शत्रुणा । सकलत्रो महातेजाः सह देवैः सुतेन च

tato gajendrakuliśau hṛtau śakrasya śatruṇā / sakalatro mahātejāḥ saha devaiḥ sutena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कालिन्दाया दक्षिमे कूले निवेश्य स्वपुरं स्थितः । मुरुश्चापि महाभोगान् बुभुजे स्वर्गसंस्थितः

kālindāyā dakṣime kūle niveśya svapuraṃ sthitaḥ / muruścāpi mahābhogān bubhuje svargasaṃsthitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दानवाश्चापरे रौद्रा मयतारपुरोगमाः । मुरमासाद्य मोदन्ते स्वर्गे सुकुतिनो यथा

dānavāścāpare raudrā mayatārapurogamāḥ / muramāsādya modante svarge sukutino yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स कदाचिन्महीपृष्ठं समायातो महासुरः । एकाकी कुञ्जरारूढं सरयूं निम्नगां प्रति

sa kadācinmahīpṛṣṭhaṃ samāyāto mahāsuraḥ / ekākī kuñjarārūḍhaṃ sarayūṃ nimnagāṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स सरय्वास्तटे वीरं राजानं सूर्यवंशजम् । ददृशो रघुनामानं दीक्षितं यज्ञकर्मणि

sa sarayvāstaṭe vīraṃ rājānaṃ sūryavaṃśajam / dadṛśo raghunāmānaṃ dīkṣitaṃ yajñakarmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमुपोत्याव्रवीद् दैत्यो युद्धं मे दीयतामिति । नो चेन्निवर्ततां यज्ञो नेष्टव्या देवतास्त्वया

tamupotyāvravīd daityo yuddhaṃ me dīyatāmiti / no cennivartatāṃ yajño neṣṭavyā devatāstvayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमुपेत्य महातेजा मित्रावरुमसंभवः । प्रोवाच बुद्धिमान् ब्रह्मन् वसिष्ठस्तपतां वरः

tamupetya mahātejā mitrāvarumasaṃbhavaḥ / provāca buddhimān brahman vasiṣṭhastapatāṃ varaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किं ते जितैर्नरैर्दैत्य अजिताननुशासय । प्रहर्तुमिच्छसि यदि तं निवारय चान्तकम्

kiṃ te jitairnarairdaitya ajitānanuśāsaya / prahartumicchasi yadi taṃ nivāraya cāntakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स बली शासनं तुभ्यं न करोति महासुर । तस्मिञ्जिते हि विजितं सर्वं मन्यस्व भूतलम्

sa balī śāsanaṃ tubhyaṃ na karoti mahāsura / tasmiñjite hi vijitaṃ sarvaṃ manyasva bhūtalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स तद् वसिष्ठवचनं निशम्य दनुपुङ्गवः । जगाम धर्मराजानं विजेतुं दण्डपाणिनम्

sa tad vasiṣṭhavacanaṃ niśamya danupuṅgavaḥ / jagāma dharmarājānaṃ vijetuṃ daṇḍapāṇinam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमायान्तं यमः श्रुत्वा मत्वावध्यं च संयुगे । स समारुह्य महिषं केशवान्तिकमागमत्

tamāyāntaṃ yamaḥ śrutvā matvāvadhyaṃ ca saṃyuge / sa samāruhya mahiṣaṃ keśavāntikamāgamat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समेत्य चाभिवाद्यैनं प्रोवाच मुरचेष्टितम् । स चाह गच्छ मामद्य प्रेपयस्व महासुरम्

sametya cābhivādyainaṃ provāca muraceṣṭitam / sa cāha gaccha māmadya prepayasva mahāsuram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स वासुदेववचनं श्रुत्वाभ्यागात् त्वरान्वितः । एतस्मिन्नन्तरे दैत्यः संप्राप्तो नगरीं मुरः

sa vāsudevavacanaṃ śrutvābhyāgāt tvarānvitaḥ / etasminnantare daityaḥ saṃprāpto nagarīṃ muraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमागतं यमः प्राह किं मुरो कर्त्तुमिच्छसि । वदस्व वचनं कर्त्ता त्वदीयं दानवेश्वर

tamāgataṃ yamaḥ prāha kiṃ muro karttumicchasi / vadasva vacanaṃ karttā tvadīyaṃ dānaveśvara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुरुरुवाच । यम प्रजासंयमानन्निवृत्तिं कर्त्तुमर्हसि । नो चेत् तवाद्य छित्त्वाहं मूर्धानं पातये भुवि

mururuvāca / yama prajāsaṃyamānannivṛttiṃ karttumarhasi / no cet tavādya chittvāhaṃ mūrdhānaṃ pātaye bhuvi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहमेन पराजित्य वारयामि न संशयः

ahamena parājitya vārayāmi na saṃśayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यमस्तं प्राहं मां विष्णुर्देवश्चक्रगदाधरः । श्वेतद्वीपनिवासी यः स मां संयमते ऽव्ययः

yamastaṃ prāhaṃ māṃ viṣṇurdevaścakragadādharaḥ / śvetadvīpanivāsī yaḥ sa māṃ saṃyamate 'vyayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमाह दैत्यशार्दूलः क्वासौ वसति दुर्जयः । स्वयं तत्र गमिष्यामि तस्य संयमनोद्यतः

tamāha daityaśārdūlaḥ kvāsau vasati durjayaḥ / svayaṃ tatra gamiṣyāmi tasya saṃyamanodyataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तमुवाच यमो गच्छ क्षीरोदं नाम सागरम् । तत्रास्ते भगवान् विष्णुर्लोकनाथो जगन्मयः

tamuvāca yamo gaccha kṣīrodaṃ nāma sāgaram / tatrāste bhagavān viṣṇurlokanātho jaganmayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुरस्तद्वाक्यमाकर्ण्य प्राह गच्छामि केशवम् । किं तु त्वया न तावद्धि संयम्या धर्म मानवाः

murastadvākyamākarṇya prāha gacchāmi keśavam / kiṃ tu tvayā na tāvaddhi saṃyamyā dharma mānavāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स प्राह गच्छ त्वं तावत् प्रवर्तिष्ये जयं प्रति । संयन्तुर्वा यथा स्याद्धि ततो युद्धं समाचर

sa prāha gaccha tvaṃ tāvat pravartiṣye jayaṃ prati / saṃyanturvā yathā syāddhi tato yuddhaṃ samācara

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्येवामुक्त्वा वचनं दुग्धाब्धिमगमन्मुरः । यत्रास्ते शेषपर्यङ्के चतुर्मूर्तिर्जनार्दनः

ityevāmuktvā vacanaṃ dugdhābdhimagamanmuraḥ / yatrāste śeṣaparyaṅke caturmūrtirjanārdanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच । चतुर्मूर्त्तिः कथं विष्णुरेक एव निगद्यते । सर्वगत्वात् कथमपि अव्यक्तत्वाच्च तद्वद

nārada uvāca / caturmūrttiḥ kathaṃ viṣṇureka eva nigadyate / sarvagatvāt kathamapi avyaktatvācca tadvada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच । अव्यक्तः सर्वगो ऽपीह एक एव महामुने । चतुर्मूर्तिर्जगन्नाथो यता ब्रह्मंस्तथा शृणु

pulastya uvāca / avyaktaḥ sarvago 'pīha eka eva mahāmune / caturmūrtirjagannātho yatā brahmaṃstathā śṛṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अप्रतर्क्यमनिर्देश्यं शुक्लं शान्तं परं पदम् । वासुदेवाख्यमाव्यक्तं स्मृतं द्वादशपत्रकम्

apratarkyamanirdeśyaṃ śuklaṃ śāntaṃ paraṃ padam / vāsudevākhyamāvyaktaṃ smṛtaṃ dvādaśapatrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच । कथं शुक्लं कथं शान्तमप्रतर्क्यमनिन्दितम् । कान्यस्य द्वादशैवोक्ता पत्रका तानि मे वद

nārada uvāca / kathaṃ śuklaṃ kathaṃ śāntamapratarkyamaninditam / kānyasya dvādaśaivoktā patrakā tāni me vada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच । शृणुष्व गुह्यं परमं परमेष्ठिप्रभाषितम् । श्रतं सनत्कुमारेम तेनाख्यातं च तन्मम

pulastya uvāca / śṛṇuṣva guhyaṃ paramaṃ parameṣṭhiprabhāṣitam / śrataṃ sanatkumārema tenākhyātaṃ ca tanmama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारद उवाच । को ऽयं सनत्कुमारेति यस्योक्तं ब्रह्मणा स्वयम् । तवापि तेन गदितं वद मामनुपूर्वशः

nārada uvāca / ko 'yaṃ sanatkumāreti yasyoktaṃ brahmaṇā svayam / tavāpi tena gaditaṃ vada māmanupūrvaśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुलस्त्य उवाच। । धर्मस्य भार्याहिंसाख्या तस्यां पुत्रचतुष्टयम् । संजातं मुनिसार्दुल योगशास्त्रविचारकम्

pulastya uvāca/ / dharmasya bhāryāhiṃsākhyā tasyāṃ putracatuṣṭayam / saṃjātaṃ munisārdula yogaśāstravicārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्येष्ठः सनत्कुमारो ऽभूद् द्वितीयश्च सनातनः । तृतीयः सनको नाम चतुर्थश्च सनन्दनः

jyeṣṭhaḥ sanatkumāro 'bhūd dvitīyaśca sanātanaḥ / tṛtīyaḥ sanako nāma caturthaśca sanandanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सांख्येवेत्तारमपरं कपिलं वोढुमासुरिम् । दृष्ट्वा पञ्चशिखं श्रेष्ठं योगयुक्तं तपोनिधिम्

sāṃkhyevettāramaparaṃ kapilaṃ voḍhumāsurim / dṛṣṭvā pañcaśikhaṃ śreṣṭhaṃ yogayuktaṃ taponidhim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्ञानयोगं न ते दद्युर्ज्यायांसो ऽपि कनीयसाम् । मानमुक्तं महायोगं कपिलादीनपासतः

jñānayogaṃ na te dadyurjyāyāṃso 'pi kanīyasām / mānamuktaṃ mahāyogaṃ kapilādīnapāsataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमारश् चाभ्येत्य ब्रह्माणं कमलोद्भवम् । अपृच्छद् योगविज्ञानं तमुवाच प्रजापतिः

sanatkumāraś cābhyetya brahmāṇaṃ kamalodbhavam / apṛcchad yogavijñānaṃ tamuvāca prajāpatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच । कथयिष्यामि ते साध्य यदि पुत्रत्वमिच्छसि । यस्य कस्य न वक्तव्यं तत्सत्यं नान्यथेति हि

brahmovāca / kathayiṣyāmi te sādhya yadi putratvamicchasi / yasya kasya na vaktavyaṃ tatsatyaṃ nānyatheti hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच। । पुत्र एवास्मि देवेश यतः शिष्यो ऽस्म्यहं विभो । न विसेषो ऽस्ति पुत्रस्य शिष्यस्य च पितामह

sanatkumāra uvāca/ / putra evāsmi deveśa yataḥ śiṣyo 'smyahaṃ vibho / na viseṣo 'sti putrasya śiṣyasya ca pitāmaha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच । विशेषः शिष्यपुत्राभ्यां विद्यते धर्मनन्दन । धर्मकर्मसमायोगे तथापि गदतः श्रुणु

brahmovāca / viśeṣaḥ śiṣyaputrābhyāṃ vidyate dharmanandana / dharmakarmasamāyoge tathāpi gadataḥ śruṇu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुन्नाम्नो नरकात् त्राति पुत्रस्तेनेह गीयते । सेषपापहरः शिष्य इतीयं वैदिकी श्रुतिः

punnāmno narakāt trāti putrasteneha gīyate / seṣapāpaharaḥ śiṣya itīyaṃ vaidikī śrutiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सनत्कुमार उवाच । को ऽयं पुन्नामको देव नरकात् त्राति पुत्रकः । कस्माच्छेषं ततः पापं हरेच्छिष्यश्च तद्वद

sanatkumāra uvāca / ko 'yaṃ punnāmako deva narakāt trāti putrakaḥ / kasmāccheṣaṃ tataḥ pāpaṃ harecchiṣyaśca tadvada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच । एतत् पुराणं परमं महर्षे योगाङ्गयुक्तं च सदैव यच्च । तथैव चोग्रं भयहारि मानवं वदामि ते साध्य निशामयैनम्

brahmovāca / etat purāṇaṃ paramaṃ maharṣe yogāṅgayuktaṃ ca sadaiva yacca / tathaiva cograṃ bhayahāri mānavaṃ vadāmi te sādhya niśāmayainam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.