अथ मृतकस्पर्शप्रायश्चित्तम् ।।
श्रीवराह उवाच ।।
गत्वा तु मैथुनं भद्रे अस्नातो यः शवं स्पृशेत् ।।
रेतः पिबति दुर्बुद्धिः सहस्रं नव पंच च
atha mṛtakasparśaprāyaścittam ||
śrīvarāha uvāca ||
gatvā tu maithunaṃ bhadre asnāto yaḥ śavaṃ spṛśet ||
retaḥ pibati durbuddhiḥ sahasraṃ nava paṃca ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षं नारायणाच्छ्रुत्वा सा मही संशितव्रता ।।
ततो दीनमना भूत्वा प्रोवाच मधुसूदनम्
varṣaṃ nārāyaṇācchrutvā sā mahī saṃśitavratā ||
tato dīnamanā bhūtvā provāca madhusūdanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धरण्युवाच ।।
किमिदं भाषसे देव धर्मं भीषणसङ्कटम् ।।
कथमेवं पुमान्वै स रेतःपानपरो भवेत्
dharaṇyuvāca ||
kimidaṃ bhāṣase deva dharmaṃ bhīṣaṇasaṅkaṭam ||
kathamevaṃ pumānvai sa retaḥpānaparo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतन्मे परमं दुःखं तद्भवान्वक्तुमर्हति ।।
श्रीवराह उवाच ।।
शृणु तत्त्वेन मे देवि इदं गुह्यमनुत्तमम्
etanme paramaṃ duḥkhaṃ tadbhavānvaktumarhati ||
śrīvarāha uvāca ||
śṛṇu tattvena me devi idaṃ guhyamanuttamam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चिह्नमैतद्वरारोहे आधिचारविनिश्चयः।।
पुरुषः स्त्रीषु कर्माणि यो विकुर्वीत निर्घृणः
cihnamaitadvarārohe ādhicāraviniścayaḥ||
puruṣaḥ strīṣu karmāṇi yo vikurvīta nirghṛṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दृष्टं तस्यापराधस्य फलं प्राप्नोति मानवः ।।
एवमेतद्वरारोहे यन्मां त्वं परिपृच्छसि
dṛṣṭaṃ tasyāparādhasya phalaṃ prāpnoti mānavaḥ ||
evametadvarārohe yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपराधस्य दोषेण विशुद्धिश्च न जायते ।।
प्रायश्चित्तं प्रवक्ष्यामि रागदोषेण दोषितम्
aparādhasya doṣeṇa viśuddhiśca na jāyate ||
prāyaścittaṃ pravakṣyāmi rāgadoṣeṇa doṣitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहस्थाः पुरुषा भद्रे मम कर्मपरायणाः ।।
यावकेन त्रयं क्षिप्त्वा पिण्याकेन दिनत्रयम्
gṛhasthāḥ puruṣā bhadre mama karmaparāyaṇāḥ ||
yāvakena trayaṃ kṣiptvā piṇyākena dinatrayam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वायुभक्षं दिनं त्वेकं ततो मुच्येत किल्बिषात् ।।
य एवं कुरुते भूमे विधिदृष्टेन कर्मणा
vāyubhakṣaṃ dinaṃ tvekaṃ tato mucyeta kilbiṣāt ||
ya evaṃ kurute bhūme vidhidṛṣṭena karmaṇā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ज्ञात्वा कर्मापराधं तु न स पापेन लिप्यते ।।
एतत्ते कथितं भद्रे मिथुनं योऽभिगच्छति
jñātvā karmāparādhaṃ tu na sa pāpena lipyate ||
etatte kathitaṃ bhadre mithunaṃ yo'bhigacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रायश्चित्तं महाभागे मम लोकसुखावहम् ।।
स्पृष्ट्वा तु मृतकं भद्रे नरं पंचत्वमागतम्
prāyaścittaṃ mahābhāge mama lokasukhāvaham ||
spṛṣṭvā tu mṛtakaṃ bhadre naraṃ paṃcatvamāgatam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मम शास्त्रं बहिष्कृत्य यः श्मशानं प्रपद्यते ।।
पितरस्तस्य सुश्रोणि आत्मनश्च पितामहाः
mama śāstraṃ bahiṣkṛtya yaḥ śmaśānaṃ prapadyate ||
pitarastasya suśroṇi ātmanaśca pitāmahāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्मशाने जम्बुका भूत्वा भक्षयन्ति शवान् तथा ।।
ततो हरेवर्चः श्रुत्वा धर्मकामा वसुन्धरा
śmaśāne jambukā bhūtvā bhakṣayanti śavān tathā ||
tato harevarcaḥ śrutvā dharmakāmā vasundharā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच मधुरं वाक्यं सर्वलोकहिताय वै ।।
धरण्युवाच ।।
तव नाथ प्रपन्नानां क्व पापं विद्यते प्रभो
uvāca madhuraṃ vākyaṃ sarvalokahitāya vai ||
dharaṇyuvāca ||
tava nātha prapannānāṃ kva pāpaṃ vidyate prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रायश्चित्तं च मे ब्रूहि येन मुच्यन्ति किल्बिषात् ।।
श्रीवराह उवाच ।।
शृणु सुन्दरि तत्त्वेन यन्मां त्वं परिपृच्छसि
prāyaścittaṃ ca me brūhi yena mucyanti kilbiṣāt ||
śrīvarāha uvāca ||
śṛṇu sundari tattvena yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कथयिष्यामि ते हीदं शोभनं पापनाशनम् ।।
एकाहारो दिनान्सप्त त्रिरात्रं चाप्युपोषितः
kathayiṣyāmi te hīdaṃ śobhanaṃ pāpanāśanam ||
ekāhāro dinānsapta trirātraṃ cāpyupoṣitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पंचगव्यं ततः पीत्वा ततो मुच्येत किल्बिषात् ।।
शवे स्पृष्टेऽपराधस्य एष ते कथितो विधिः
paṃcagavyaṃ tataḥ pītvā tato mucyeta kilbiṣāt ||
śave spṛṣṭe'parādhasya eṣa te kathito vidhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वथा वर्जनीयं वै सर्वभागवतेन तु ।।
य एतेन विधानेन प्रायश्चित्तं समाचरेत्
sarvathā varjanīyaṃ vai sarvabhāgavatena tu ||
ya etena vidhānena prāyaścittaṃ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विमुक्तः सर्वपापेभ्यो नापराधोऽस्ति तस्य वै ।।
नारीं रजस्वलां स्पृष्ट्वा यो मां स्पृशति निर्भयः
vimuktaḥ sarvapāpebhyo nāparādho'sti tasya vai ||
nārīṃ rajasvalāṃ spṛṣṭvā yo māṃ spṛśati nirbhayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रागमोहेन संयुक्तः कामेन च वशीकृतः।।
वर्षाणां तु सहस्रैकं रजः पिबति निर्घृणः
rāgamohena saṃyuktaḥ kāmena ca vaśīkṛtaḥ||
varṣāṇāṃ tu sahasraikaṃ rajaḥ pibati nirghṛṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्धश्च जायते देवि दरिद्रो ज्ञानमूर्खवान्।।
न च विन्दति चात्मानं पतितो नरके यथा
andhaśca jāyate devi daridro jñānamūrkhavān||
na ca vindati cātmānaṃ patito narake yathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपराधमिमं कृत्वा तत्रैवं नास्ति संशयः ।।
धरण्युवाच ।।
तव देव प्रपन्नानां मोक्षं संसारसागरात्
aparādhamimaṃ kṛtvā tatraivaṃ nāsti saṃśayaḥ ||
dharaṇyuvāca ||
tava deva prapannānāṃ mokṣaṃ saṃsārasāgarāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपराधसमायुक्तस्तव कर्मपरायणः ।।
कर्मणा येन शुध्येत तन्मे ब्रूहि जनार्दन
aparādhasamāyuktastava karmaparāyaṇaḥ ||
karmaṇā yena śudhyeta tanme brūhi janārdana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीवराह उवाच ।।
स्पृष्ट्वा रजस्वलां नारीं नरो मद्भक्तितत्परः ।।
तपः कृत्वा त्रिरात्रं तु आकाशशयने वसेत्
śrīvarāha uvāca ||
spṛṣṭvā rajasvalāṃ nārīṃ naro madbhaktitatparaḥ ||
tapaḥ kṛtvā trirātraṃ tu ākāśaśayane vaset
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धो भागवतो भूत्वा मम कर्मपरायणः ।।
एवं कृत्वा महाभागे प्रायश्चित्तं मम प्रियम् ।। २५ ।। ।
मुच्यते किल्बिषाद्देवि आचारेण बहिष्कृतः ।।
एतत्ते कथितं भद्रे यत्स्पृष्ट्वा तु रजस्वलाम्
śuddho bhāgavato bhūtvā mama karmaparāyaṇaḥ ||
evaṃ kṛtvā mahābhāge prāyaścittaṃ mama priyam || 25 || |
mucyate kilbiṣāddevi ācāreṇa bahiṣkṛtaḥ ||
etatte kathitaṃ bhadre yatspṛṣṭvā tu rajasvalām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्पृष्ट्वा तु मृतकं देवि यो मत्क्षेत्रेषु तिष्ठति ।।
शतवर्षसहस्राणि गर्भेषु परिवर्त्तते
spṛṣṭvā tu mṛtakaṃ devi yo matkṣetreṣu tiṣṭhati ||
śatavarṣasahasrāṇi garbheṣu parivarttate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दशवषर्सहस्राणि चण्डालश्चैव जायते ।।
अन्धः सप्तसहस्राणि मण्डूकश्च शतं समाः
daśavaṣarsahasrāṇi caṇḍālaścaiva jāyate ||
andhaḥ saptasahasrāṇi maṇḍūkaśca śataṃ samāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मक्षिका त्रीणि वर्षाणि टिट्टिभैकादशं समाः ।।
दंशो वै सप्त चान्यानि कृकलासो भवेत्समाः
makṣikā trīṇi varṣāṇi ṭiṭṭibhaikādaśaṃ samāḥ ||
daṃśo vai sapta cānyāni kṛkalāso bhavetsamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्ती वर्षशतं चैव खरो द्वात्रिंशकं भवेत् ।।
मार्जारो नववर्षाणि वानरो दशपञ्च च
hastī varṣaśataṃ caiva kharo dvātriṃśakaṃ bhavet ||
mārjāro navavarṣāṇi vānaro daśapañca ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स चात्मदोषेण मम कर्मपरायणः ।।
प्राप्नोति सुमहद्दुःखं देवि चैवं न संशयः
evaṃ sa cātmadoṣeṇa mama karmaparāyaṇaḥ ||
prāpnoti sumahadduḥkhaṃ devi caivaṃ na saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो हरेर्वचः श्रुत्वा दुःखेन परिपृच्छति ।।
सर्वसंसारमोक्षाय प्रत्युवाच वसुन्धरा
tato harervacaḥ śrutvā duḥkhena paripṛcchati ||
sarvasaṃsāramokṣāya pratyuvāca vasundharā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धरण्युवाच ।।
किमिदं भाषसे देव मानुषाणां दुरासदम् ।।
वाक्यं भीषणमत्यन्तं मम मर्मप्रभेदकम्
dharaṇyuvāca ||
kimidaṃ bhāṣase deva mānuṣāṇāṃ durāsadam ||
vākyaṃ bhīṣaṇamatyantaṃ mama marmaprabhedakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आचाराच्च परिभ्रष्टस्तवकर्मपरायणः ।।
यथा तरति दुर्गाणि प्रायश्चित्तं तथा वद
ācārācca paribhraṣṭastavakarmaparāyaṇaḥ ||
yathā tarati durgāṇi prāyaścittaṃ tathā vada
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रुत्वा पृथ्व्यास्तथा वाक्यं लोकनाथो जनार्द्दनः ।।
धर्मसंरक्षणार्थाय प्रत्युवाच वसुन्धराम्
śrutvā pṛthvyāstathā vākyaṃ lokanātho janārddanaḥ ||
dharmasaṃrakṣaṇārthāya pratyuvāca vasundharām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
श्रीवराह उवाच ।।
स्पृष्ट्वा तु मृतकं भूमे मम कर्मपरायणः ।।
एकाहारं ततस्तिष्ठेद्दिनानि दश पञ्च च
śrīvarāha uvāca ||
spṛṣṭvā tu mṛtakaṃ bhūme mama karmaparāyaṇaḥ ||
ekāhāraṃ tatastiṣṭheddināni daśa pañca ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत एवं विधिं कृत्वा पञ्चगव्यं तु प्राशयेत् ।।
शुद्धभावं विशुद्धात्मा कर्मणा च न लिप्यते
tata evaṃ vidhiṃ kṛtvā pañcagavyaṃ tu prāśayet ||
śuddhabhāvaṃ viśuddhātmā karmaṇā ca na lipyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्ते कथितं देवि स्पृष्ट्वा मृतकमेव च ।।
दोषं चैव विशुद्ध्यर्थं यत्त्वया पूर्वपृच्छितम्
etatte kathitaṃ devi spṛṣṭvā mṛtakameva ca ||
doṣaṃ caiva viśuddhyarthaṃ yattvayā pūrvapṛcchitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
य एतेन विधानेन प्रायश्चित्तं समाचरेत् ।।
अपराधविमुक्तो वै मम लोकं स गच्छति
ya etena vidhānena prāyaścittaṃ samācaret ||
aparādhavimukto vai mama lokaṃ sa gacchati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति श्रीवराहपुराणे मृतकस्पर्शनप्रायश्चित्तं नाम द्वात्रिंशदधिकशततमोऽध्यायः
iti śrīvarāhapurāṇe mṛtakasparśanaprāyaścittaṃ nāma dvātriṃśadadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.