Library·Varāha Purāṇa·169
श्रीवराह उवाच ।। मथुरायाः परं क्षेत्रं त्रैलोक्ये न च विद्यते ।। तस्यां वसाम्यहं देवि मथुरायां च सर्वदा
śrīvarāha uvāca || mathurāyāḥ paraṃ kṣetraṃ trailokye na ca vidyate || tasyāṃ vasāmyahaṃ devi mathurāyāṃ ca sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वेषामेव तीर्थानां मथुरा च परं महत् ।। कृष्णेन क्रीडितं तत्र तच्छुद्धं हि पदे पदे
sarveṣāmeva tīrthānāṃ mathurā ca paraṃ mahat || kṛṣṇena krīḍitaṃ tatra tacchuddhaṃ hi pade pade
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चक्रस्थितं हि तत्सर्वं कृष्णस्यैव पदेन तु ।। तत्र मध्यं तु तत्स्थानमर्द्धचन्द्रे प्रतिष्ठितम्
cakrasthitaṃ hi tatsarvaṃ kṛṣṇasyaiva padena tu || tatra madhyaṃ tu tatsthānamarddhacandre pratiṣṭhitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्रैव वासिनो लोका मुक्तिं यान्ति न संशयः ।। कृष्णस्य दक्षिणा कोटिरुत्तरा कोटिमध्यतः
tatraiva vāsino lokā muktiṃ yānti na saṃśayaḥ || kṛṣṇasya dakṣiṇā koṭiruttarā koṭimadhyataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्माद्धि मरणं चात्र द्वे कोटी सर्वकर्मसु ।। अर्द्धचन्द्रे तु यः स्नानं करोति नियताशनः
tasmāddhi maraṇaṃ cātra dve koṭī sarvakarmasu || arddhacandre tu yaḥ snānaṃ karoti niyatāśanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तेन वै चाक्षया लोकाः प्राप्ताश्चैव न संशयः ।। दक्षिणस्यां समारभ्य उत्तरस्यां समापयेत् ।। यज्ञोपवीतमात्रेण त्रायन्ते च कुलं बहु
tena vai cākṣayā lokāḥ prāptāścaiva na saṃśayaḥ || dakṣiṇasyāṃ samārabhya uttarasyāṃ samāpayet || yajñopavītamātreṇa trāyante ca kulaṃ bahu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृथिव्युवाच ।। यज्ञोपवीत मात्राया विधानं कीदृशं प्रभो
pṛthivyuvāca || yajñopavīta mātrāyā vidhānaṃ kīdṛśaṃ prabho
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तयोर्मध्ये स्थितो देव आकारात्सोमचक्रता ।। तौ देवौ क्षेत्रफलदौ स्नानदानादिकर्मणि
tayormadhye sthito deva ākārātsomacakratā || tau devau kṣetraphaladau snānadānādikarmaṇi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दक्षिणस्यां समारभ्य उत्तरस्यां समापयेत् ।। यज्ञोपवीतस्य विधिरेष एव प्रकार्तितः
dakṣiṇasyāṃ samārabhya uttarasyāṃ samāpayet || yajñopavītasya vidhireṣa eva prakārtitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मनुजा येन विधिना मुक्तिं यान्ति न संशयः ।। अनेन विधिना चैव उत्तरस्यां समापयेत् ।। गृहान्निःसृत्य मौनेन यावत्स्नानं समाचरेत्
manujā yena vidhinā muktiṃ yānti na saṃśayaḥ || anena vidhinā caiva uttarasyāṃ samāpayet || gṛhānniḥsṛtya maunena yāvatsnānaṃ samācaret
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूजां कृष्णस्य कृत्वा वै ततो ब्रूयाद्वसुन्धरे ।। स्नाने समाप्ते विधिवद्देवदेवस्य चैव हि
pūjāṃ kṛṣṇasya kṛtvā vai tato brūyādvasundhare || snāne samāpte vidhivaddevadevasya caiva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णस्य कृत्वा तु मखं स्नानादीनि यथाक्रमम् ।। गां वै पयस्विनीं दत्त्वा हिरण्यं वसु चैव हि
kṛṣṇasya kṛtvā tu makhaṃ snānādīni yathākramam || gāṃ vai payasvinīṃ dattvā hiraṇyaṃ vasu caiva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणान्भोजयेत्पश्चाद्विधिरेष उदाहृतः ।। तथा शयनमुद्दिश्य एवमेवं तु कारयेत्
brāhmaṇānbhojayetpaścādvidhireṣa udāhṛtaḥ || tathā śayanamuddiśya evamevaṃ tu kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तस्य पुनरावृत्तिर्मम लोके महीयते ।। अर्द्धचन्द्रे मृता देवि मम लोकं व्रजन्ति ते
na tasya punarāvṛttirmama loke mahīyate || arddhacandre mṛtā devi mama lokaṃ vrajanti te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यत्र तु मृता ये च अर्धचन्द्रकृतक्रियाः ।। तेऽपि स्वर्गं गमिष्यन्ति दाहादिकरणैर्युताः
anyatra tu mṛtā ye ca ardhacandrakṛtakriyāḥ || te'pi svargaṃ gamiṣyanti dāhādikaraṇairyutāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यावदस्थीन्यर्द्धचन्द्रं यस्य तिष्ठन्ति देहिनः ।। तावत्सुपुण्यकर्त्ता च स्वर्गलोके महीयते
yāvadasthīnyarddhacandraṃ yasya tiṣṭhanti dehinaḥ || tāvatsupuṇyakarttā ca svargaloke mahīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अर्द्धचन्द्रे विशेषोऽस्ति तीर्थे विश्रान्तिसंज्ञके ।। दाहादिकरणे तत्र गर्दभोऽपि चतुर्भुजः
arddhacandre viśeṣo'sti tīrthe viśrāntisaṃjñake || dāhādikaraṇe tatra gardabho'pi caturbhujaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गर्त्तेश्वरोऽथ भूतेशो द्वे कोटी तु वसुन्धरे ।। मध्ये सदैव तिष्ठामि न त्यजामि कदाचन
gartteśvaro'tha bhūteśo dve koṭī tu vasundhare || madhye sadaiva tiṣṭhāmi na tyajāmi kadācana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माथुराणां च यद्रूपं तद्रूपं मे वसुन्धरे ।। माथुरेण तु तृप्तेन तृप्तोऽहं नात्र संशयः
māthurāṇāṃ ca yadrūpaṃ tadrūpaṃ me vasundhare || māthureṇa tu tṛptena tṛpto'haṃ nātra saṃśayaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शृणु देवि यथावृत्तं गरुडस्य महात्मनः ।। मथुरामागतो योऽसौ कृष्णदर्शनकांक्षया ।। मथुरायां स्थितं देवं भिन्नरूपं न पश्यति
śṛṇu devi yathāvṛttaṃ garuḍasya mahātmanaḥ || mathurāmāgato yo'sau kṛṣṇadarśanakāṃkṣayā || mathurāyāṃ sthitaṃ devaṃ bhinnarūpaṃ na paśyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तदा गतोऽसौ वसुधे देवस्याग्रे विहंगमः ।। कृष्णस्य दर्शनार्थाय दिव्यं स्तोत्रमुदीरयन्
tadā gato'sau vasudhe devasyāgre vihaṃgamaḥ || kṛṣṇasya darśanārthāya divyaṃ stotramudīrayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरुड उवाच ।। विश्वरूप जयादित्य जय विष्णो जयाच्युत ।। जय केशव ईशान जय कृष्ण नमोऽस्तु ते
garuḍa uvāca || viśvarūpa jayāditya jaya viṣṇo jayācyuta || jaya keśava īśāna jaya kṛṣṇa namo'stu te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जय मूर्त जयाचिन्त्य जय लोकविभूषण ।। इत्येवं संस्तुतो देवो गरुडेन महात्मना
jaya mūrta jayācintya jaya lokavibhūṣaṇa || ityevaṃ saṃstuto devo garuḍena mahātmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरुडस्य पुरस्तत्र स्थितो देवः शरीरवान् ।। सान्त्वयामास गरुडं प्रीतिपूर्वमुवाच ह
garuḍasya purastatra sthito devaḥ śarīravān || sāntvayāmāsa garuḍaṃ prītipūrvamuvāca ha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
किं कुर्यात्स्तोत्रमेतन्मे किं वा तव चिकीर्षितम् ।। मथुरागमकृत्ये ते सर्वं ब्रूहि ममाग्रतः
kiṃ kuryātstotrametanme kiṃ vā tava cikīrṣitam || mathurāgamakṛtye te sarvaṃ brūhi mamāgrataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरुड उवाच ।। मथुरामागतश्चाहं तव दर्शनकांक्षया ।। आगते तु मया देव न दृष्टं तव रूपकम्
garuḍa uvāca || mathurāmāgataścāhaṃ tava darśanakāṃkṣayā || āgate tu mayā deva na dṛṣṭaṃ tava rūpakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
माथुरैरेव लोकैस्तु समं दृष्टं हि रूपकम् ।। एकीभूतमहं सर्वं दृष्ट्वा मां मोह आविशत्
māthuraireva lokaistu samaṃ dṛṣṭaṃ hi rūpakam || ekībhūtamahaṃ sarvaṃ dṛṣṭvā māṃ moha āviśat
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तस्मात्स्तुतिस्तु देवेश कृतानुग्रहकाम्यया ।। गरुडस्य वचः श्रुत्वा प्रहस्य मधुसूदनः
tasmātstutistu deveśa kṛtānugrahakāmyayā || garuḍasya vacaḥ śrutvā prahasya madhusūdanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उवाच श्लक्ष्णया वाचा गरुडं प्रति भाविनि ।। श्रीकृष्ण उवाच ।। माथुराणां च यद्रूपं तद्रूपं मे विहंगम
uvāca ślakṣṇayā vācā garuḍaṃ prati bhāvini || śrīkṛṣṇa uvāca || māthurāṇāṃ ca yadrūpaṃ tadrūpaṃ me vihaṃgama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ये पापास्ते न पश्यन्ति मद्रूपा माथुरा द्विजाः ।। एवमुक्त्वा ततः कृष्णस्तत्रैवान्तरधीयत
ye pāpāste na paśyanti madrūpā māthurā dvijāḥ || evamuktvā tataḥ kṛṣṇastatraivāntaradhīyata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गरुडोऽपि ततः स्थानाद्गतो देवि यथासुखम् ।। एतत्ते कथितं देवि माथुराणां तु रूपकम्
garuḍo'pi tataḥ sthānādgato devi yathāsukham || etatte kathitaṃ devi māthurāṇāṃ tu rūpakam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
येषां पूजितमात्रेण तुष्टोऽहं चैव सर्वदा ।। मथुरायां मृता ये च मुक्तिं यान्ति न चान्यथा
yeṣāṃ pūjitamātreṇa tuṣṭo'haṃ caiva sarvadā || mathurāyāṃ mṛtā ye ca muktiṃ yānti na cānyathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अपि कीटः पतंगो वा तिर्यग्योनिगतोऽपि वा ।। चतुर्भुजास्तु ते सर्वे भवन्तीति विनिश्चितम्
api kīṭaḥ pataṃgo vā tiryagyonigato'pi vā || caturbhujāstu te sarve bhavantīti viniścitam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः पश्येत्पद्मनाभं तु द्वादश्यामाश्विनस्य तु ।। एकदेहधरौ देवौ शिवकेशवरूपिणौ
yaḥ paśyetpadmanābhaṃ tu dvādaśyāmāśvinasya tu || ekadehadharau devau śivakeśavarūpiṇau
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एकादश्यां चोपवासी कृतशौचः समाहितः ।। कालिन्द्यां तु नरः स्नातो मुंचते योनिसंकटात्
ekādaśyāṃ copavāsī kṛtaśaucaḥ samāhitaḥ || kālindyāṃ tu naraḥ snāto muṃcate yonisaṃkaṭāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चैत्रस्य शुक्लद्वादश्यामुपोष्य स्नानमाचरेत् ।। चिन्ताविष्णुं समभ्यर्च्य कृत्वा वै जागरं निशि
caitrasya śukladvādaśyāmupoṣya snānamācaret || cintāviṣṇuṃ samabhyarcya kṛtvā vai jāgaraṃ niśi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः करोति स मुच्येत नात्र कार्या विचारणा ।। एकानंशां ततो देवीं यशोदां देवकीं तथा
yaḥ karoti sa mucyeta nātra kāryā vicāraṇā || ekānaṃśāṃ tato devīṃ yaśodāṃ devakīṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
महाविद्येश्वरीं देवि मुच्यते ब्रह्महत्यया ।। या धारा धर्मराजस्य मथुरायाश्च पश्चिमे
mahāvidyeśvarīṃ devi mucyate brahmahatyayā || yā dhārā dharmarājasya mathurāyāśca paścime
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्नानं करोति तस्यां तु ग्रहदाषैर्न लिप्यते ।। यं यं देवमभिध्यायेद्भक्तियुक्तेन चेतसा
snānaṃ karoti tasyāṃ tu grahadāṣairna lipyate || yaṃ yaṃ devamabhidhyāyedbhaktiyuktena cetasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विश्रान्तिसंज्ञकं दृष्ट्वा दीर्घविष्णुं च केशवम् ।। सर्वेषां दर्शनं पुण्यं पूजनात्तु फलं भवेत्
viśrāntisaṃjñakaṃ dṛṣṭvā dīrghaviṣṇuṃ ca keśavam || sarveṣāṃ darśanaṃ puṇyaṃ pūjanāttu phalaṃ bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति जपविधिहोमध्यानकाले स सम्यक्सततमभिसमीक्ष्य ब्रह्मणा यत्प्रयुक्तम् ।। सकलगुणगणानामास्पदं ब्रह्मसंज्ञं जननमरणहीनं विष्णुमेवाभियाति
iti japavidhihomadhyānakāle sa samyaksatatamabhisamīkṣya brahmaṇā yatprayuktam || sakalaguṇagaṇānāmāspadaṃ brahmasaṃjñaṃ jananamaraṇahīnaṃ viṣṇumevābhiyāti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इति श्रीवराहपुराणे प्रागितिहासे मथुरामाहात्म्यं नामैकोनसप्तत्यधिकशततमोऽध्यायः
iti śrīvarāhapurāṇe prāgitihāse mathurāmāhātmyaṃ nāmaikonasaptatyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.