Varāha Purāṇa 182

अथ शैलार्च्चास्थापनम् ।। श्रीवराह उवाच ।। पुनरन्यत्प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ।। यथा तिष्ठामि शैलेषु प्रतिमायामितस्ततः

atha śailārccāsthāpanam || śrīvarāha uvāca || punaranyatpravakṣyāmi tacchṛṇuṣva vasundhare || yathā tiṣṭhāmi śaileṣu pratimāyāmitastataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुरूपां च शिलां दृष्ट्वा निःशल्यां सुपरीक्षिताम् ।। तत्र दक्षं रूपकारं शीघ्रं च विनियोजयेत्

surūpāṃ ca śilāṃ dṛṣṭvā niḥśalyāṃ suparīkṣitām || tatra dakṣaṃ rūpakāraṃ śīghraṃ ca viniyojayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शीघ्रमालिख्य तं तत्र श्वेतवर्तिकया नरः ।। प्रदक्षिणां ततः कृत्वा पूजयेदक्षतादिभिः

śīghramālikhya taṃ tatra śvetavartikayā naraḥ || pradakṣiṇāṃ tataḥ kṛtvā pūjayedakṣatādibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीपकं च ततो दद्याद्बलिं दध्योदनेन च ।। नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रमुदीरयेत्

dīpakaṃ ca tato dadyādbaliṃ dadhyodanena ca || namo nārāyaṇāyeti uktvā mantramudīrayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रः- योऽसौ भवान्सर्वजनप्रवीरः सोमाग्नितेजाः सुमतिप्रधानः ।। एतेन मन्त्रेण तु वासुदेव प्रतिष्ठितो वर्द्धय कीर्त्तिराशिम्

mantraḥ- yo'sau bhavānsarvajanapravīraḥ somāgnitejāḥ sumatipradhānaḥ || etena mantreṇa tu vāsudeva pratiṣṭhito varddhaya kīrttirāśim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रवर अयुतवराह जय जय वर्द्धस्व ।। अनेनैव तु मन्त्रेण कर्त्तव्यं यस्य यादृशम् ।। एवंरूपं ततः कृत्वा देवं नारायणं प्रभुम्

pravara ayutavarāha jaya jaya varddhasva || anenaiva tu mantreṇa karttavyaṃ yasya yādṛśam || evaṃrūpaṃ tataḥ kṛtvā devaṃ nārāyaṇaṃ prabhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो वै स्थापयेत्तत्र पूर्वाभिमुखमेव तु ।। अहोरात्रमुषित्वैवं शुक्लवस्त्रेण भूषितः

tato vai sthāpayettatra pūrvābhimukhameva tu || ahorātramuṣitvaivaṃ śuklavastreṇa bhūṣitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शुक्लयज्ञोपवीती च कृत्वा वै दन्तधावनम् ।। सर्वगन्धोदकं गृह्य इमं मन्त्रमुदाहरेत्

śuklayajñopavītī ca kṛtvā vai dantadhāvanam || sarvagandhodakaṃ gṛhya imaṃ mantramudāharet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रः – योऽसौ भवांस्तिष्ठति सर्वरूपं मायाबलं सर्वजगत्स्वरूपम् ।। एतेन मन्त्रेण जगत्स्वरूप सम्पूजितस्तिष्ठसि लोकनाथ

mantraḥ – yo'sau bhavāṃstiṣṭhati sarvarūpaṃ māyābalaṃ sarvajagatsvarūpam || etena mantreṇa jagatsvarūpa sampūjitastiṣṭhasi lokanātha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करणधारणप्रवध्यमुदाहरणमपराजितमजरामर ।। सम्पूज्य स्नापयात्मानमनेन मन्त्रेण ॐ नमो वासुदेवाय ।। एवं तु स्थापनं कृत्वा शिलायां मम सुन्दरि ।। ततो ऽधिवासनं कार्यं पूर्वप्रोष्ठपदासु च

karaṇadhāraṇapravadhyamudāharaṇamaparājitamajarāmara || sampūjya snāpayātmānamanena mantreṇa oṃ namo vāsudevāya || evaṃ tu sthāpanaṃ kṛtvā śilāyāṃ mama sundari || tato 'dhivāsanaṃ kāryaṃ pūrvaproṣṭhapadāsu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो मां संस्थापयेद्भूमे मम कर्मपरायणः ।। स याति वैष्णवं लोकं नात्र कार्या विचारणा

yo māṃ saṃsthāpayedbhūme mama karmaparāyaṇaḥ || sa yāti vaiṣṇavaṃ lokaṃ nātra kāryā vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावकं पायसं भुक्त्वा अहोरात्रं समापयेत् ।। ततः पश्चिमसन्ध्यायां दद्याच्चत्वारि दीपकान्

yāvakaṃ pāyasaṃ bhuktvā ahorātraṃ samāpayet || tataḥ paścimasandhyāyāṃ dadyāccatvāri dīpakān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पंचगव्यं च गन्धं च वारिणा सह मिश्रयेत् ।। चतुरः कलशांश्चैव स्थापयेत्पादमूलतः

paṃcagavyaṃ ca gandhaṃ ca vāriṇā saha miśrayet || caturaḥ kalaśāṃścaiva sthāpayetpādamūlataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गीतवादित्रघोषेण उत्सवं तत्र कारयेत् ।। ब्राह्मणैः सामगैस्तत्र वेदघोषं तु कारयेत्

gītavāditraghoṣeṇa utsavaṃ tatra kārayet || brāhmaṇaiḥ sāmagaistatra vedaghoṣaṃ tu kārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्माक्षरसहस्राणि पठतां ब्रह्मवादिनाम् ।। येषां पठितशब्देन शुभगीतस्वरेण च

brahmākṣarasahasrāṇi paṭhatāṃ brahmavādinām || yeṣāṃ paṭhitaśabdena śubhagītasvareṇa ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनरावाहनं कुर्यान्मन्त्रेणानेन सुव्रतः ।। आगच्छ हे देव सुमन्त्रयुक्तः पंचेन्द्रियैः षट्सु तथा प्रधानः

punarāvāhanaṃ kuryānmantreṇānena suvrataḥ || āgaccha he deva sumantrayuktaḥ paṃcendriyaiḥ ṣaṭsu tathā pradhānaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतेषु भूतेषु च संविधाता आवासितस्तिष्ठति लोकनाथ

eteṣu bhūteṣu ca saṃvidhātā āvāsitastiṣṭhati lokanātha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैव तु मन्त्रेण समित्तिलघृतेन च ।। मधुना चैव होतव्यमष्टोत्तरशताहुतीः

anenaiva tu mantreṇa samittilaghṛtena ca || madhunā caiva hotavyamaṣṭottaraśatāhutīḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं कृते विधाने भवामि सन्निहितः स्वयम् ।। व्यतीतायां तु शर्वर्यां प्रभाते विमले ततः

evaṃ kṛte vidhāne bhavāmi sannihitaḥ svayam || vyatītāyāṃ tu śarvaryāṃ prabhāte vimale tataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पंचगव्यं तत प्राश्य मन्त्रेण विधिपूर्वकम् ।। सर्वगन्धैश्च लाजैश्च पंचगव्यजलं तथा

paṃcagavyaṃ tata prāśya mantreṇa vidhipūrvakam || sarvagandhaiśca lājaiśca paṃcagavyajalaṃ tathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रासादे स्थाप्योऽहं गीतवादित्रमङ्गलैः ।। सर्वगन्धांस्ततो गृह्य इमं मन्त्रमुदाहरेत्

tataḥ prāsāde sthāpyo'haṃ gītavāditramaṅgalaiḥ || sarvagandhāṃstato gṛhya imaṃ mantramudāharet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रश्च - योऽसौ भवाँल्लक्षणलक्षितश्च लक्ष्म्या च युक्तः सततं पुराणः ।। अत्र प्रासादे सुसमिद्धतेजाः प्रवेशमायाहि नमो नमस्ते

mantraśca - yo'sau bhavā~llakṣaṇalakṣitaśca lakṣmyā ca yuktaḥ satataṃ purāṇaḥ || atra prāsāde susamiddhatejāḥ praveśamāyāhi namo namaste

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत एतेन मन्त्रेण प्रासादं संप्रवेशयेत् ।। प्रतिमा स्थापितव्या मे मध्ये न तु विपार्श्वतः

tata etena mantreṇa prāsādaṃ saṃpraveśayet || pratimā sthāpitavyā me madhye na tu vipārśvataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं संस्थापनं कृत्वा दद्यादुद्वर्त्तनं विभोः ।। चन्दनं कुंकुमं चैव मिश्रं कालेयकेन च

evaṃ saṃsthāpanaṃ kṛtvā dadyādudvarttanaṃ vibhoḥ || candanaṃ kuṃkumaṃ caiva miśraṃ kāleyakena ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं चोद्वर्त्तनं कृत्वा इमं मन्त्रमुदाहरेत् ।। योऽसौ भवान्सर्वजगत्प्रधानः सम्पूजितो ब्रह्मबृहस्पतिभ्याम् ।। प्रवन्दितः कारणं मन्त्रयुक्तः सुस्वागतं तिष्ठ सुलोकनाथ

evaṃ codvarttanaṃ kṛtvā imaṃ mantramudāharet || yo'sau bhavānsarvajagatpradhānaḥ sampūjito brahmabṛhaspatibhyām || pravanditaḥ kāraṇaṃ mantrayuktaḥ susvāgataṃ tiṣṭha sulokanātha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं संस्थापनं कृत्वा गन्धमाल्यैश्च पूजयेत् ।। शुक्लवस्त्राणि मे दद्यादिमं मन्त्रमुदाहरेत्

evaṃ saṃsthāpanaṃ kṛtvā gandhamālyaiśca pūjayet || śuklavastrāṇi me dadyādimaṃ mantramudāharet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रः- वस्त्राणि देवेश गृहाण तानि मया सुभक्त्या रचितानि यानि ।। इमानि सन्धारय विश्वमूर्त्ते प्रसीद मह्यं च नमो नमस्ते

mantraḥ- vastrāṇi deveśa gṛhāṇa tāni mayā subhaktyā racitāni yāni || imāni sandhāraya viśvamūrtte prasīda mahyaṃ ca namo namaste

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं वस्त्राणि मे दद्याद्विधिदृष्टेन कर्मणा ।। धूपनं मे ततो दद्यात्कुङ्कुमागुरुमिश्रितम् ।। एवं च धूपनं दद्यादिमं मन्त्रमुदीरयेत्

evaṃ vastrāṇi me dadyādvidhidṛṣṭena karmaṇā || dhūpanaṃ me tato dadyātkuṅkumāgurumiśritam || evaṃ ca dhūpanaṃ dadyādimaṃ mantramudīrayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मन्त्रः – असावनादिः पुरुषः पुराणो नारायणः सर्वजगत् प्रधानः ।। गन्धं च माल्यानि च धूप दीपौ गृहाण देवेश नमो नमस्ते

mantraḥ – asāvanādiḥ puruṣaḥ purāṇo nārāyaṇaḥ sarvajagat pradhānaḥ || gandhaṃ ca mālyāni ca dhūpa dīpau gṛhāṇa deveśa namo namaste

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पूजां ततः कृत्वा प्रापणं च निवेदयेत् ।। पूर्वोक्तेन विधानेन प्रापणं चोपकल्प्य च

evaṃ pūjāṃ tataḥ kṛtvā prāpaṇaṃ ca nivedayet || pūrvoktena vidhānena prāpaṇaṃ copakalpya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वोक्तेनैव मन्त्रेण दद्यात्प्रापणकं बुधः ।। प्रापणान्ते चाचमनं दद्याद्देहविशुद्धये

pūrvoktenaiva mantreṇa dadyātprāpaṇakaṃ budhaḥ || prāpaṇānte cācamanaṃ dadyāddehaviśuddhaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शान्तिजापस्ततः कार्यः सर्वकार्यार्थसिद्धिदः ।। मन्त्रः- त्वं वै सुशान्तिं कुरु लोकनाथ राज्ञः सराष्ट्रस्य च ब्राह्मणानाम् ।। बालेषु वृद्धेषु गवाङ्गणेषु कन्यासु शान्तिं च पतिव्रतासु

śāntijāpastataḥ kāryaḥ sarvakāryārthasiddhidaḥ || mantraḥ- tvaṃ vai suśāntiṃ kuru lokanātha rājñaḥ sarāṣṭrasya ca brāhmaṇānām || bāleṣu vṛddheṣu gavāṅgaṇeṣu kanyāsu śāntiṃ ca pativratāsu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोगा विनश्यन्तु च सर्वतश्च कृषीवलानां च कृषिः सदा स्यात्।। सुभिक्षयुक्ताश्च सदा हि लोकाः काले सुवृष्टिर्भविता च शान्तिः

rogā vinaśyantu ca sarvataśca kṛṣīvalānāṃ ca kṛṣiḥ sadā syāt|| subhikṣayuktāśca sadā hi lokāḥ kāle suvṛṣṭirbhavitā ca śāntiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगमिष्याम्यहं देवि मन्त्रपाठो मम प्रियः ।। निःशब्दं च ततः कृत्वा स्थाप्यो भागवतैः सह

āgamiṣyāmyahaṃ devi mantrapāṭho mama priyaḥ || niḥśabdaṃ ca tataḥ kṛtvā sthāpyo bhāgavataiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दीनानाथान्प्रतर्प्याथ यथाविभवशक्तितः ।। य एतेन विधानेन कुर्यात्संस्थापनं मम

dīnānāthānpratarpyātha yathāvibhavaśaktitaḥ || ya etena vidhānena kuryātsaṃsthāpanaṃ mama

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावन्तो मम गात्रेषु जायन्ते जलबिन्दवः ।। तावद्वर्षसहस्राणि मम लोकेषु तिष्ठति

yāvanto mama gātreṣu jāyante jalabindavaḥ || tāvadvarṣasahasrāṇi mama lokeṣu tiṣṭhati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो मां संस्थापयेद्भूमे सर्वाहङ्कारवर्जितः ।। तारितं च कुलं तेन सप्त सप्त च सप्ततिः

yo māṃ saṃsthāpayedbhūme sarvāhaṅkāravarjitaḥ || tāritaṃ ca kulaṃ tena sapta sapta ca saptatiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतत्ते कथितं भद्रे शैलिकास्थापनं मम ।। धर्मसन्धारणार्थाय मम भक्त सुखाय च

etatte kathitaṃ bhadre śailikāsthāpanaṃ mama || dharmasandhāraṇārthāya mama bhakta sukhāya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति श्रीवराहपुराणे शैलार्चास्थापनं नाम द्व्यशीत्यधिकशततमोऽध्यायः

iti śrīvarāhapurāṇe śailārcāsthāpanaṃ nāma dvyaśītyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.