Library·Varāha Purāṇa·186
श्रीवराह उवाच।। राजतीं प्रतिमां कृत्वा सुरूपां निर्मलां शुचिम् ।। अश्लिष्टां चैव निर्दोषां सर्वतः परिनिष्ठिताम्
śrīvarāha uvāca|| rājatīṃ pratimāṃ kṛtvā surūpāṃ nirmalāṃ śucim || aśliṣṭāṃ caiva nirdoṣāṃ sarvataḥ pariniṣṭhitām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चन्द्रपाण्डुरसङ्काशां सुश्लक्ष्णां निर्व्रणां शुभाम् ।। श्रियायुक्तां मनोज्ञां च दीप्यमानां दिशो दश
candrapāṇḍurasaṅkāśāṃ suślakṣṇāṃ nirvraṇāṃ śubhām || śriyāyuktāṃ manojñāṃ ca dīpyamānāṃ diśo daśa
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईदृशीं प्रतिमां कृत्वा मम कर्मपरायणः ।। गीतवादित्रशब्देन शंखदुन्दुभिनिःस्वनैः
īdṛśīṃ pratimāṃ kṛtvā mama karmaparāyaṇaḥ || gītavāditraśabdena śaṃkhadundubhiniḥsvanaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्तुतिभिर्मङ्गलैश्चैव मम वेश्मन्युपानयेत् ।। अर्घ्यपाद्यादिकं गृह्य इमं मन्त्रमुदाहरेत्
stutibhirmaṅgalaiścaiva mama veśmanyupānayet || arghyapādyādikaṃ gṛhya imaṃ mantramudāharet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रः- ॐ यः सर्वलोकेष्वपि सर्वमर्घ्यं पूज्यश्च मान्यश्च दिवौकसामपि।। उपागतो गृह्य इदं ममार्घ्यं प्रसीद मां तिष्ठतु लोकनाथ ।। यो राजते यज्ञपतिश्च यज्ञे सूर्योदये मम कर्माग्निहोत्रम्
mantraḥ- oṃ yaḥ sarvalokeṣvapi sarvamarghyaṃ pūjyaśca mānyaśca divaukasāmapi|| upāgato gṛhya idaṃ mamārghyaṃ prasīda māṃ tiṣṭhatu lokanātha || yo rājate yajñapatiśca yajñe sūryodaye mama karmāgnihotram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्दश्चेति आदिमध्यस्वरूपायेति ।। तत एतेन मन्त्रेण अर्घ्यं दत्त्वा यथाविधि ।। सुस्नातोऽलंकृतश्चैव स्थापयेत्तामुदड्मुखः
mandaśceti ādimadhyasvarūpāyeti || tata etena mantreṇa arghyaṃ dattvā yathāvidhi || susnāto'laṃkṛtaścaiva sthāpayettāmudaḍmukhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
आश्लेषासु च नक्षत्रे राशौ कर्कटके स्थिते ।। अस्तङ्गते दिनकरे स्वजने यजति स्थिरे
āśleṣāsu ca nakṣatre rāśau karkaṭake sthite || astaṅgate dinakare svajane yajati sthire
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तत्राधिवासनं कुर्याद्विधिवन्मन्त्रपूर्वकम् ।। चत्वारः कलशास्तत्र चन्दनोदकमिश्रिताः
tatrādhivāsanaṃ kuryādvidhivanmantrapūrvakam || catvāraḥ kalaśāstatra candanodakamiśritāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वौषधीसमायुक्ताः सहकारविभूषिताः ।। ततस्ते कर्मिणः सर्वे मम शास्त्रानुसारिणः
sarvauṣadhīsamāyuktāḥ sahakāravibhūṣitāḥ || tataste karmiṇaḥ sarve mama śāstrānusāriṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरोस्तु वचनाद्देवि मनोज्ञान्सुखशीतलान् ।। नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रमुदाहरेत्
gurostu vacanāddevi manojñānsukhaśītalān || namo nārāyaṇāyeti uktvā mantramudāharet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रः - योऽसौ भवान् सर्वलोकैककर्त्ता सर्वाध्यक्षः सर्वरूपैकरूपः ।। आयातु मूर्त्तौ सहितो मया च ध्रुवादिभिर्लोकपालैस्तु पूज्यः
mantraḥ - yo'sau bhavān sarvalokaikakarttā sarvādhyakṣaḥ sarvarūpaikarūpaḥ || āyātu mūrttau sahito mayā ca dhruvādibhirlokapālaistu pūjyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमोऽनन्तायेति ।। व्यतीतायां तु शर्वर्यामुदिते सूर्यमण्डले ।। दिशासु च प्रसन्नासु द्वारमूलमुपानयेत्
namo'nantāyeti || vyatītāyāṃ tu śarvaryāmudite sūryamaṇḍale || diśāsu ca prasannāsu dvāramūlamupānayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं संस्थापनं कृत्वा मम कर्मानुसारिणः ।। घटैः पूर्णैर्यथान्यायं कुर्यात्तत्राभिषेचनम्
evaṃ saṃsthāpanaṃ kṛtvā mama karmānusāriṇaḥ || ghaṭaiḥ pūrṇairyathānyāyaṃ kuryāttatrābhiṣecanam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अभिषिच्य ततः पश्चात्स्थापयेत विधानतः।। नमो नारायणायेति उक्त्वा मन्त्रमुदाहरेत्
abhiṣicya tataḥ paścātsthāpayeta vidhānataḥ|| namo nārāyaṇāyeti uktvā mantramudāharet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रः - गङ्गादिभ्यो नदीभ्यश्च सागरेभ्यो मया हृतम् ।। स्नानाय ते सुरश्रेष्ठ कर्पूरावासितं जलम्
mantraḥ - gaṅgādibhyo nadībhyaśca sāgarebhyo mayā hṛtam || snānāya te suraśreṣṭha karpūrāvāsitaṃ jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एवं स्नाप्य विधानेन गृहस्याभ्यन्तरं नयेत् ।। स्थापना तत्र मे कार्या मन्त्रेणानेन सुन्दरि।। १६ ।। । मन्त्रः – वेदैर्वेद्यो वेदविद्भिश्च पूज्यो यज्ञात्मको यज्ञफलप्रदाता ।। यज्ञार्थं त्वामाह्वये देवदेव मूर्त्तावस्यां तिष्ठ सुलोकनाथ
evaṃ snāpya vidhānena gṛhasyābhyantaraṃ nayet || sthāpanā tatra me kāryā mantreṇānena sundari|| 16 || | mantraḥ – vedairvedyo vedavidbhiśca pūjyo yajñātmako yajñaphalapradātā || yajñārthaṃ tvāmāhvaye devadeva mūrttāvasyāṃ tiṣṭha sulokanātha
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनजन रूप्यस्वर्ण अनन्ताय नम इति ।। एवं संस्थापनं कृत्वा प्रहृष्टेनान्तरात्मना ।। अर्चयित्वा यथान्यायं पूर्वोक्तविधिना नरः
dhanajana rūpyasvarṇa anantāya nama iti || evaṃ saṃsthāpanaṃ kṛtvā prahṛṣṭenāntarātmanā || arcayitvā yathānyāyaṃ pūrvoktavidhinā naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नील वस्त्राणि मे दद्यात्प्रियाणि मम भूषणम्।। ततो वस्त्राण्युपादाय जानुभ्यां पतितो भुवि
nīla vastrāṇi me dadyātpriyāṇi mama bhūṣaṇam|| tato vastrāṇyupādāya jānubhyāṃ patito bhuvi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमो नारायणायेति उक्त्वा काममुदाहरेत्
namo nārāyaṇāyeti uktvā kāmamudāharet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मन्त्रः - योऽसौ भवांश्चन्द्ररश्मिप्रकाशः शंखेन कुन्देन समानवर्णः ।। क्षीरोज्ज्वलः कौमुदवर्ण देव वस्त्राणि गृह्णीष्व मम प्रियाय
mantraḥ - yo'sau bhavāṃścandraraśmiprakāśaḥ śaṃkhena kundena samānavarṇaḥ || kṣīrojjvalaḥ kaumudavarṇa deva vastrāṇi gṛhṇīṣva mama priyāya
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वेषः सुवेषः अनन्तः अमरः मारणः कारणः सुलभः दुर्ल्लभः श्रेष्ठः सुवर्चा इति ।। अनैनेव तु मन्त्रेण दत्त्वा वस्त्राणि मे शुचिः ।। ततो मे प्रापणं दद्याद्भक्तियुक्तेन चेतसा
veṣaḥ suveṣaḥ anantaḥ amaraḥ māraṇaḥ kāraṇaḥ sulabhaḥ durllabhaḥ śreṣṭhaḥ suvarcā iti || anaineva tu mantreṇa dattvā vastrāṇi me śuciḥ || tato me prāpaṇaṃ dadyādbhaktiyuktena cetasā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नमो नारायणायेति इमं मन्त्रमुदाहरेत् ।। शाल्यन्नं पायसैर्युक्तं सितया च घृतेन च
namo nārāyaṇāyeti imaṃ mantramudāharet || śālyannaṃ pāyasairyuktaṃ sitayā ca ghṛtena ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रापणं गृह्यतां देव अनन्त पुरुषोत्तम ।। दत्त्वा तु मम नैवेद्यं दद्यादाचमनं बुधः
prāpaṇaṃ gṛhyatāṃ deva ananta puruṣottama || dattvā tu mama naivedyaṃ dadyādācamanaṃ budhaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वलोकहितार्थाय शान्तिपाठमुदाहरेत् ।। ॐ शान्तिं करोति ब्रह्मा च रुद्रो विष्णुर्हि भास्करः
sarvalokahitārthāya śāntipāṭhamudāharet || oṃ śāntiṃ karoti brahmā ca rudro viṣṇurhi bhāskaraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
रात्रिश्चैव तु सन्ध्ये द्वे नक्षत्राणि ग्रहा दिशः
rātriścaiva tu sandhye dve nakṣatrāṇi grahā diśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अचल चंचल सचल खेचल प्रचल अरविन्दप्रभ उद्भव चेति नमः संस्थापितानां वासुदेव इति ।। कृत्वा वै शान्तिकं तत्र सर्वपापप्रणाशनम् ।। पूज्य भागवतांस्तत्र यथाविभवशक्तितः
acala caṃcala sacala khecala pracala aravindaprabha udbhava ceti namaḥ saṃsthāpitānāṃ vāsudeva iti || kṛtvā vai śāntikaṃ tatra sarvapāpapraṇāśanam || pūjya bhāgavatāṃstatra yathāvibhavaśaktitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणान्भोजयेत्तत्र गुरुं मन्त्रेण पूजयेत् ।। तेभ्यः शान्त्युदकं गृह्य कुर्यादभ्युक्षणं ततः
brāhmaṇānbhojayettatra guruṃ mantreṇa pūjayet || tebhyaḥ śāntyudakaṃ gṛhya kuryādabhyukṣaṇaṃ tataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मणान्स्वजनं चैव अभिवाद्य कृताञ्जलिः ।। शीघ्रं विसर्जयेत्तांश्च ये तत्र समुपागताः
brāhmaṇānsvajanaṃ caiva abhivādya kṛtāñjaliḥ || śīghraṃ visarjayettāṃśca ye tatra samupāgatāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ततो गुरुं च संपूज्य दानमानादिभिर्विभुम् ।। गुरौ सम्पूजिते तत्र मम पूजा कृता भवेत्
tato guruṃ ca saṃpūjya dānamānādibhirvibhum || gurau sampūjite tatra mama pūjā kṛtā bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
जलस्य बिन्दवो येऽन्नभोजनान्ते पतन्ति हि ।। तावद्वर्षसहस्राणि विष्णुलोके स मोदते
jalasya bindavo ye'nnabhojanānte patanti hi || tāvadvarṣasahasrāṇi viṣṇuloke sa modate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
य एतेन विधानेन पूजयेन्मतिमान्नरः ।। उद्धृतं च कुलं तेन पितृजं मातृजं तथा
ya etena vidhānena pūjayenmatimānnaraḥ || uddhṛtaṃ ca kulaṃ tena pitṛjaṃ mātṛjaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अनेन विधिना देवि रौप्यार्च्चास्थापनं मम ।। सुवर्णस्य प्रवक्ष्यामि स्थापनं मम सुप्रियम्
anena vidhinā devi raupyārccāsthāpanaṃ mama || suvarṇasya pravakṣyāmi sthāpanaṃ mama supriyam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यथैव राजती कुर्यात्तथैव च सुवर्णिकाम् ।। तेनैव विधिना सर्वं कुर्यादावाहनादिकम्
yathaiva rājatī kuryāttathaiva ca suvarṇikām || tenaiva vidhinā sarvaṃ kuryādāvāhanādikam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्फलं दारुशैलादिनाम्ना कांस्यादिराजते ।। तत्फलं कोटिगुणितं सौवर्णस्य प्रपूजने
yatphalaṃ dāruśailādināmnā kāṃsyādirājate || tatphalaṃ koṭiguṇitaṃ sauvarṇasya prapūjane
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कुलानि तारयेत्सुभ्रु अयुतान्येकविंशतिम् ।। याति मल्लयतां भूमे पुनरावृत्तिवर्जितः
kulāni tārayetsubhru ayutānyekaviṃśatim || yāti mallayatāṃ bhūme punarāvṛttivarjitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्ते कथितं भूमे यत्त्वया परिपृच्छितम् ।। रहस्यं विपुलश्रोणि किमन्यत्कथयामि ते
etatte kathitaṃ bhūme yattvayā paripṛcchitam || rahasyaṃ vipulaśroṇi kimanyatkathayāmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूमिरुवाच ।। उक्ता याः प्रतिमाः सर्वाः सुवर्णादि विनिर्मिताः ।। तासु तिष्ठसि सर्वासु शालग्रामे च सर्वदा
bhūmiruvāca || uktā yāḥ pratimāḥ sarvāḥ suvarṇādi vinirmitāḥ || tāsu tiṣṭhasi sarvāsu śālagrāme ca sarvadā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कति पूज्या गृहादौ च अविशेषस्तु पूजने ।। विशेषो वा भवेत्तन्मे रहस्यं वद माधव
kati pūjyā gṛhādau ca aviśeṣastu pūjane || viśeṣo vā bhavettanme rahasyaṃ vada mādhava
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिवादिपूजने के वा संख्यातास्तच्च मे वद ।। श्रीवराह उवाच ।। गृहे लिङ्गद्वयं नार्च्यं शालग्रामत्रयं तथा
śivādipūjane ke vā saṃkhyātāstacca me vada || śrīvarāha uvāca || gṛhe liṅgadvayaṃ nārcyaṃ śālagrāmatrayaṃ tathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
द्वे चक्रे द्वारकायास्तु नार्च्यं सूर्यद्वयं तथा ।। गणेशत्रितयं नार्च्यं शक्तित्रितयमेव च
dve cakre dvārakāyāstu nārcyaṃ sūryadvayaṃ tathā || gaṇeśatritayaṃ nārcyaṃ śaktitritayameva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शालग्रामयुगं पूज्यं युग्मेषु द्वितयं न हि ।। विषमा नैव पूज्याः स्युर्विषमे एक एव हि
śālagrāmayugaṃ pūjyaṃ yugmeṣu dvitayaṃ na hi || viṣamā naiva pūjyāḥ syurviṣame eka eva hi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गृहेऽग्निदग्धा भग्ना वा नैव पूज्या वसुन्धरे ।। आसां तु पूजनाद्गेहे उद्वेगं प्राप्नुयाद्गृही
gṛhe'gnidagdhā bhagnā vā naiva pūjyā vasundhare || āsāṃ tu pūjanādgehe udvegaṃ prāpnuyādgṛhī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शालग्राम शिला भग्ना पूजनीया सचक्रका ।ऽ। खण्डिता स्फुटिता वापि शालग्रामशिला शुभा
śālagrāma śilā bhagnā pūjanīyā sacakrakā |'| khaṇḍitā sphuṭitā vāpi śālagrāmaśilā śubhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिला द्वादश वै देवि शालग्रामसमुद्भवाः ।। विधिवत्पूजिता येन तस्य पुण्यं वदामि ते
śilā dvādaśa vai devi śālagrāmasamudbhavāḥ || vidhivatpūjitā yena tasya puṇyaṃ vadāmi te
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कोटिद्वादशलिङ्गैस्तु पूजितैः स्वर्णपङ्कजैः ।। यत्स्याद्द्वादशकल्पैस्तु दिनेनैकेन तद्भवेत्
koṭidvādaśaliṅgaistu pūjitaiḥ svarṇapaṅkajaiḥ || yatsyāddvādaśakalpaistu dinenaikena tadbhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यः पुनः पूजयेद्भक्त्या शालग्रामशिलाशतम् ।। तत्फलं नैव शक्तोऽहं वक्तुं वर्षशतैरपि
yaḥ punaḥ pūjayedbhaktyā śālagrāmaśilāśatam || tatphalaṃ naiva śakto'haṃ vaktuṃ varṣaśatairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सर्वैर्वर्णैस्तु सम्पूज्याः प्रतिमाः सर्वदेवताः ।। लिङ्गान्यपि तु पूज्यानि मणिभिः कल्पितास्तथा
sarvairvarṇaistu sampūjyāḥ pratimāḥ sarvadevatāḥ || liṅgānyapi tu pūjyāni maṇibhiḥ kalpitāstathā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शालग्रामो न स्पृष्टव्यो हीनवर्णैर्वसुन्धरे ।। स्त्रीशूद्रकरसंस्पर्शो वज्रस्पर्शाधिको मतः
śālagrāmo na spṛṣṭavyo hīnavarṇairvasundhare || strīśūdrakarasaṃsparśo vajrasparśādhiko mataḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मोहाद्यः संस्पृशेच्छूद्रो योषिद्वापि कदाचन ।। पच्यते नरके घोरे यावदाभूतसंप्लवम्
mohādyaḥ saṃspṛśecchūdro yoṣidvāpi kadācana || pacyate narake ghore yāvadābhūtasaṃplavam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि भक्तिर्भवेत्तस्य स्त्रीणां वापि वसुन्धरे ।। दूरादेवास्पृशन्पूजां कारयेत्सुसमाहितः
yadi bhaktirbhavettasya strīṇāṃ vāpi vasundhare || dūrādevāspṛśanpūjāṃ kārayetsusamāhitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चरणामृतपानेन सर्वपापक्षयो भवेत् ।। अभक्ष्यं शिवनिर्माल्यं पत्रं पुष्पं फलं जलम्
caraṇāmṛtapānena sarvapāpakṣayo bhavet || abhakṣyaṃ śivanirmālyaṃ patraṃ puṣpaṃ phalaṃ jalam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शालग्रामशिलायोगात्पावनं तद्भवेत्सदा ।। दद्याद्भक्ताय यो देवि शालग्रामशिलां नरः
śālagrāmaśilāyogātpāvanaṃ tadbhavetsadā || dadyādbhaktāya yo devi śālagrāmaśilāṃ naraḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुवर्णसहितां तस्य यत्पुण्यं तच्छृणुष्व मे ।। सुवर्णसहिता भूमिः सपर्वतवनाकरा
suvarṇasahitāṃ tasya yatpuṇyaṃ tacchṛṇuṣva me || suvarṇasahitā bhūmiḥ saparvatavanākarā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ससमुद्रा भवेद्दत्ता सत्पात्राय वसुन्धरे ।। शालग्रामशिलायास्तु मूल्यमुद्घाटयेत्क्वचित् विक्रेता क्रयकर्त्ता च नरके नीयते ध्रुवम् ।। पूजाफलं न शक्नोति वक्तुं वर्षशतैरपि
sasamudrā bhaveddattā satpātrāya vasundhare || śālagrāmaśilāyāstu mūlyamudghāṭayetkvacit vikretā krayakarttā ca narake nīyate dhruvam || pūjāphalaṃ na śaknoti vaktuṃ varṣaśatairapi
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतत्ते कथितं गुह्यं प्रतिमा स्थापनं प्रति ।। शालग्रामे विशेषश्च लिङ्गादीनां च यो भवेत्
etatte kathitaṃ guhyaṃ pratimā sthāpanaṃ prati || śālagrāme viśeṣaśca liṅgādīnāṃ ca yo bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूजनादौ विधिश्चापि किमन्यच्छ्रोतुमिच्छसि ।।५८। इति श्रीवराहपुराणे प्रागितिहासे भगवच्छास्त्रे रौप्यसौवर्णार्चालिंगादिस्थापनसंख्यादिकं नाम षडशीत्यधिकशततमोऽध्यायः
pūjanādau vidhiścāpi kimanyacchrotumicchasi ||58| iti śrīvarāhapurāṇe prāgitihāse bhagavacchāstre raupyasauvarṇārcāliṃgādisthāpanasaṃkhyādikaṃ nāma ṣaḍaśītyadhikaśatatamo'dhyāyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.