Library·Varāha Purāṇa·27

Varāha Purāṇa 27

महातपा उवाच । पूर्वमासीन्महादैत्यो बलवानन्धको भुवि । स देवान् वशमानिन्ये ब्रह्मणो वरदर्पितः

mahātapā uvāca | pūrvamāsīnmahādaityo balavānandhako bhuvi | sa devān vaśamāninye brahmaṇo varadarpitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनात्मवान् सुराः सर्वे त्याजिता मेरुपर्वतम् । ब्रह्माणं शरणं जग्मुरन्धकस्य भयार्दिताः

tenātmavān surāḥ sarve tyājitā meruparvatam | brahmāṇaṃ śaraṇaṃ jagmurandhakasya bhayārditāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तानागतांस्तदा ब्रह्मा उवाच सुरसत्तमान् । किमागमनकृत्यं वो देवा ब्रूत किमास्यते

tānāgatāṃstadā brahmā uvāca surasattamān | kimāgamanakṛtyaṃ vo devā brūta kimāsyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवा ऊचुः । अन्धकेनार्दिताः सर्वे वयं देवा जगत्पते । त्राहि सर्वांश्चतुर्वक्त्र पितामह नमोऽस्तु ते

devā ūcuḥ | andhakenārditāḥ sarve vayaṃ devā jagatpate | trāhi sarvāṃścaturvaktra pitāmaha namo'stu te

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मोवाच । अन्धकान्नैव शक्तोऽहं त्रातुं वै सुरसत्तमाः । भवं शर्वं महादेवं व्रजाम शरणार्थिनः

brahmovāca | andhakānnaiva śakto'haṃ trātuṃ vai surasattamāḥ | bhavaṃ śarvaṃ mahādevaṃ vrajāma śaraṇārthinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किन्तु पूर्वं मया दत्तो वरस्तस्य सुरोत्तमाः । अवध्यस्त्वं हि भविता न शरीरं स्पृशेन्महीम्

kintu pūrvaṃ mayā datto varastasya surottamāḥ | avadhyastvaṃ hi bhavitā na śarīraṃ spṛśenmahīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्यैवं बलिनस्त्वेको हन्ता रुद्रः परंतपः । तत्र गच्छामहे सर्वे कैलासनिलयं प्रभुम्

tasyaivaṃ balinastveko hantā rudraḥ paraṃtapaḥ | tatra gacchāmahe sarve kailāsanilayaṃ prabhum

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमुक्त्वा ययौ ब्रह्मा सदेवो भवसन्निधौ । तस्य संदर्शनाद् रुद्रः प्रत्युत्थानादिकाः क्रियाः । कृत्वाभ्युवाच देवेशो ब्रह्माणं भुवनेश्वरम्

evamuktvā yayau brahmā sadevo bhavasannidhau | tasya saṃdarśanād rudraḥ pratyutthānādikāḥ kriyāḥ | kṛtvābhyuvāca deveśo brahmāṇaṃ bhuvaneśvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शंभुरुवाच । किं कार्यं देवताः सर्वा आगता मम सन्निधौ । येनाहं तत्करोम्याशु आज्ञा कार्या हि सत्वरम्

śaṃbhuruvāca | kiṃ kāryaṃ devatāḥ sarvā āgatā mama sannidhau | yenāhaṃ tatkaromyāśu ājñā kāryā hi satvaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवा ऊचुः । रक्षस्व देव बलिनस्त्वन्धकाद् दुष्टचेतसः

devā ūcuḥ | rakṣasva deva balinastvandhakād duṣṭacetasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावदेवं सुरा सर्वे शंसन्ति परमेष्ठिनः । तावत् सैन्येन महता तत्रैवान्धक आययौ

yāvadevaṃ surā sarve śaṃsanti parameṣṭhinaḥ | tāvat sainyena mahatā tatraivāndhaka āyayau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बलेन चतुरङ्गेण हन्तुकामो भवं मृधे । तस्य भार्यां गिरिसुतां हर्तुमिच्छन् ससाधनः

balena caturaṅgeṇa hantukāmo bhavaṃ mṛdhe | tasya bhāryāṃ girisutāṃ hartumicchan sasādhanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा सहसाऽयान्तं देवशक्रप्रहारिणम् । सन्नह्य सहसा देवा रुद्रस्यानुचरा भवन्

taṃ dṛṣṭvā sahasā'yāntaṃ devaśakraprahāriṇam | sannahya sahasā devā rudrasyānucarā bhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्रोऽपि वासुकिं ध्यात्वा तक्षकं च धनंजयम् । वलयं कटिंसूत्रं च चकार परमेश्वरः

rudro'pi vāsukiṃ dhyātvā takṣakaṃ ca dhanaṃjayam | valayaṃ kaṭiṃsūtraṃ ca cakāra parameśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नीलनामा च दैत्येन्द्रो हस्ती भूत्वा भवान्तिकम् । आगतस्त्वरितः शक्रहस्तीवोद्धतरूपवान्

nīlanāmā ca daityendro hastī bhūtvā bhavāntikam | āgatastvaritaḥ śakrahastīvoddhatarūpavān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स ज्ञातो नन्दिना दैत्यो वीरभद्राय दर्शितः । वीरभद्रोऽपि सिंहेन रूपेणाहत्य च द्रुतम्

sa jñāto nandinā daityo vīrabhadrāya darśitaḥ | vīrabhadro'pi siṃhena rūpeṇāhatya ca drutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य कृत्तिं विदार्याशु करिणस्त्वञ्जनप्रभाम् । रुद्रायार्पितवान् सोऽपि तमेवाम्बरमाकरोत् । ततः प्रभृति रुद्रोऽपि गजचर्मपटोऽभवत्

tasya kṛttiṃ vidāryāśu kariṇastvañjanaprabhām | rudrāyārpitavān so'pi tamevāmbaramākarot | tataḥ prabhṛti rudro'pi gajacarmapaṭo'bhavat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गजचर्म्मपटो भूत्वा भुजंगाभरणोज्ज्वलः । आदाय त्रिशिखं भीमं सगणोऽन्धकमन्वयात्

gajacarmmapaṭo bhūtvā bhujaṃgābharaṇojjvalaḥ | ādāya triśikhaṃ bhīmaṃ sagaṇo'ndhakamanvayāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः प्रवृत्ते युद्धे च देवदानवयोर्महत् । इन्द्राद्या लोकपालास्तु स्कन्दः सेनापतिस्तथा । सर्वे देवगणाश्चान्ये युयुधुः समरे तदा

tataḥ pravṛtte yuddhe ca devadānavayormahat | indrādyā lokapālāstu skandaḥ senāpatistathā | sarve devagaṇāścānye yuyudhuḥ samare tadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं दृष्ट्वा नारदा युद्धं ययौ नारायणं प्रति । शशंस च महद् युद्धं कैलासे दानवैः सह

taṃ dṛṣṭvā nāradā yuddhaṃ yayau nārāyaṇaṃ prati | śaśaṃsa ca mahad yuddhaṃ kailāse dānavaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छ्रुत्वा चक्रमादाय गरुडस्थो जनार्दनः । तमेव देशमागत्य युयुधे दानवैः सह

tacchrutvā cakramādāya garuḍastho janārdanaḥ | tameva deśamāgatya yuyudhe dānavaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगत्य च ततो देवा हरिणाप्यायिता रणे । विषण्णवदनाः सर्वे पलायनपरा भवन्

āgatya ca tato devā hariṇāpyāyitā raṇe | viṣaṇṇavadanāḥ sarve palāyanaparā bhavan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र भग्नेषु देवेषु स्वयं रुद्रोऽन्धकं ययौ । तत्र तेन महद्युद्धमभवल्लोमहर्षणम्

tatra bhagneṣu deveṣu svayaṃ rudro'ndhakaṃ yayau | tatra tena mahadyuddhamabhavallomaharṣaṇam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्र देवोऽप्यसौ दैत्यं त्रिशूलेनाहनद् भृशम् । तस्याहतस्य यद् रक्तमपतद् भूतले किल । तत्रान्धका असंख्याता बभूवुरपरे भृशम्

tatra devo'pyasau daityaṃ triśūlenāhanad bhṛśam | tasyāhatasya yad raktamapatad bhūtale kila | tatrāndhakā asaṃkhyātā babhūvurapare bhṛśam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद् दृष्ट्वा महदाश्चर्यं रुद्रो शूलेऽन्धकं मृधे । गृहीत्वा त्रिशिखाग्रेण ननर्त्त परमेश्वरः

tad dṛṣṭvā mahadāścaryaṃ rudro śūle'ndhakaṃ mṛdhe | gṛhītvā triśikhāgreṇa nanartta parameśvaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इतरेऽप्यन्धकाः सर्वे चक्रेण परमेष्ठिना । नारायणेन निहतास्तत्र येऽन्ये समुत्थिताः । २७.२६ ।। असृग्धारातुषारैस्तु शूलप्रोतस्य चासकृत् । अनारतं समुत्तस्थुस्ततो रुद्रो रुषान्वितः

itare'pyandhakāḥ sarve cakreṇa parameṣṭhinā | nārāyaṇena nihatāstatra ye'nye samutthitāḥ | 27.26 || asṛgdhārātuṣāraistu śūlaprotasya cāsakṛt | anārataṃ samuttasthustato rudro ruṣānvitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्य क्रोधेन महता मुखाज्ज्वाला विनिर्ययौ । तद्रूपधारिणी देवी यां तां योगेश्वरीं विदुः

tasya krodhena mahatā mukhājjvālā viniryayau | tadrūpadhāriṇī devī yāṃ tāṃ yogeśvarīṃ viduḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वरूपधारिणी चान्या विष्णुनापि विनिर्मिता । ब्रह्मणा कार्तिकेयेन इन्द्रेण च यमेन च । वराहेण च देवेन विष्णुना परमेष्ठिना

svarūpadhāriṇī cānyā viṣṇunāpi vinirmitā | brahmaṇā kārtikeyena indreṇa ca yamena ca | varāheṇa ca devena viṣṇunā parameṣṭhinā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातालोद्धरणं रूपं तस्या देव्या विनिर्ममे । माहेश्वरी च राजेन्द्र इत्येता अष्टमारतः

pātāloddharaṇaṃ rūpaṃ tasyā devyā vinirmame | māheśvarī ca rājendra ityetā aṣṭamārataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कारणं तानि यत्प्रोक्तं क्षेत्रज्ञेनावधारणम् । शरीराद् देवतानां तु तदिदं कीर्तितं मया

kāraṇaṃ tāni yatproktaṃ kṣetrajñenāvadhāraṇam | śarīrād devatānāṃ tu tadidaṃ kīrtitaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामः क्रोधस्तथा लोभो मदो मोहोऽथ पञ्चमः । मात्सर्यं षष्ठमित्याहुः पैशुन्यं सप्तमं तथा । असूया चाऽष्टमी ज्ञेया इत्येता अष्टमातरः

kāmaḥ krodhastathā lobho mado moho'tha pañcamaḥ | mātsaryaṃ ṣaṣṭhamityāhuḥ paiśunyaṃ saptamaṃ tathā | asūyā cā'ṣṭamī jñeyā ityetā aṣṭamātaraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामं योगेश्वरीं विद्धि क्रोधो माहेश्वरीं तथा । लोभस्तु वैष्णवी प्रोक्ता ब्रह्माणी मद एव च

kāmaṃ yogeśvarīṃ viddhi krodho māheśvarīṃ tathā | lobhastu vaiṣṇavī proktā brahmāṇī mada eva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोहः स्वयंभूः कौमारी मात्सर्यं चेन्द्रजं विदुः । यमदण्डधरा देवी पैशुन्यं स्वयमेव च । असूया च वराहाख्या इत्येताः परिकीर्तिताः

mohaḥ svayaṃbhūḥ kaumārī mātsaryaṃ cendrajaṃ viduḥ | yamadaṇḍadharā devī paiśunyaṃ svayameva ca | asūyā ca varāhākhyā ityetāḥ parikīrtitāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कामादिगण एषोऽयं शरीरे परिकीर्तितः । जग्राह मूर्त्तिं तु यथा तथा ते कीर्तितं मया

kāmādigaṇa eṣo'yaṃ śarīre parikīrtitaḥ | jagrāha mūrttiṃ tu yathā tathā te kīrtitaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एताभिर्देवताभिश्च तस्य रक्तेऽतिशोषिते । क्षयं गताऽऽसुरी माया स च सिद्धोऽन्धकोऽभवत् । एतत् ते सर्वमाख्यातमात्मविद्याऽमृतं मया

etābhirdevatābhiśca tasya rakte'tiśoṣite | kṣayaṃ gatā''surī māyā sa ca siddho'ndhako'bhavat | etat te sarvamākhyātamātmavidyā'mṛtaṃ mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

य एतच्छृणुयान्नित्यं मातॄणामुद्भवं शुभम् । तस्य ताः सर्वतो रक्षां कुर्वन्त्यनुदिनं नृप

ya etacchṛṇuyānnityaṃ mātṝṇāmudbhavaṃ śubham | tasya tāḥ sarvato rakṣāṃ kurvantyanudinaṃ nṛpa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश्चैतत् पठते जन्म मातॄणां पुरुषोत्तम । स धन्यः सर्वदा लोके शिवलोकं च गच्छति

yaścaitat paṭhate janma mātṝṇāṃ puruṣottama | sa dhanyaḥ sarvadā loke śivalokaṃ ca gacchati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तासां च ब्रह्मणा दत्ता अष्टमी तिथिरुत्तमा । एताः संपूजयेद् भक्त्या बिल्वाहारो नरः सदा । तस्य ताः परितुष्टास्तु क्षेमारोग्यं ददन्ति च

tāsāṃ ca brahmaṇā dattā aṣṭamī tithiruttamā | etāḥ saṃpūjayed bhaktyā bilvāhāro naraḥ sadā | tasya tāḥ parituṣṭāstu kṣemārogyaṃ dadanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.