Library·Visnudharma·3

Visnudharma 3

राज्यस्थस् तु महीपालः प्रणिपत्य पुरोहितम् वसिष्ठं परिपप्रच्छ विष्णोर् आराधनं प्रति

rājyasthas tu mahīpālaḥ praṇipatya purohitam vasiṣṭhaṃ paripapraccha viṣṇor ārādhanaṃ prati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवदेवेन भगवन्न् आदिष्टो ऽसि महात्मना क्रियायोगाश्रितं सर्वं व्याख्यास्यति भवान् किल

devadevena bhagavann ādiṣṭo 'si mahātmanā kriyāyogāśritaṃ sarvaṃ vyākhyāsyati bhavān kila

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स त्वां पृच्छाम्य् अहं सर्वं क्रियायोगेन केशवम् संतोषयितुम् ईशानं यथा शक्ष्यामि तद् वद

sa tvāṃ pṛcchāmy ahaṃ sarvaṃ kriyāyogena keśavam saṃtoṣayitum īśānaṃ yathā śakṣyāmi tad vada

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवप्रसादाद् अखिला ममापि स्मृतिर् आगता ज्ञानम् एतद् अशेषं ते कथयामि निबोध तत्

devaprasādād akhilā mamāpi smṛtir āgatā jñānam etad aśeṣaṃ te kathayāmi nibodha tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्तिमान् अभवद् दैत्यो हिरण्यकशिपोः सुतः नारायणे महाप्रज्ञः सर्वलोकपरायणे स पप्रच्छ भृगुश्रेष्ठं शुक्रम् आत्मपुरोहितम्

bhaktimān abhavad daityo hiraṇyakaśipoḥ sutaḥ nārāyaṇe mahāprajñaḥ sarvalokaparāyaṇe sa papraccha bhṛguśreṣṭhaṃ śukram ātmapurohitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवन् नृसिंहरूपस्य विष्णोस् तातं जिघांसतः दृष्टं देहे मया सर्वं त्रैलोक्यं भूर्भुवादिकम्

bhagavan nṛsiṃharūpasya viṣṇos tātaṃ jighāṃsataḥ dṛṣṭaṃ dehe mayā sarvaṃ trailokyaṃ bhūrbhuvādikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ब्रह्मा प्रजापतिश् चेन्द्रो रुद्रैः पशुपतिः सह वसवो ऽष्टौ तथादित्या द्वादशाहःक्षपा मही

brahmā prajāpatiś cendro rudraiḥ paśupatiḥ saha vasavo 'ṣṭau tathādityā dvādaśāhaḥkṣapā mahī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दिशो नभस् तारकौघं नक्षत्रग्रहसंकुलम् अश्विनौ मरुतः साध्या विश्वेदेवास् तथ र्षयः

diśo nabhas tārakaughaṃ nakṣatragrahasaṃkulam aśvinau marutaḥ sādhyā viśvedevās tatha rṣayaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वर्षाचलास् तथा नद्यः सप्त सप्त कुलाचलाः समुद्राः सप्त ऋतवः कान्ताराणि वनानि च नगरग्रामतरुभिः समावेतं च भूतलम्

varṣācalās tathā nadyaḥ sapta sapta kulācalāḥ samudrāḥ sapta ṛtavaḥ kāntārāṇi vanāni ca nagaragrāmatarubhiḥ samāvetaṃ ca bhūtalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतच् चान्यच् च यत् किंचिद् देवर्षिपितृमानवम् सतिर्यगूर्ध्वपातालं तस्य दृष्टं तनौ मया

etac cānyac ca yat kiṃcid devarṣipitṛmānavam satiryagūrdhvapātālaṃ tasya dṛṣṭaṃ tanau mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽहं तम् अजरं देवं दुष्टदैत्यनिवर्हणम् आराधयितुम् इच्छामि भगवंस् त्वदनुज्ञया

so 'haṃ tam ajaraṃ devaṃ duṣṭadaityanivarhaṇam ārādhayitum icchāmi bhagavaṃs tvadanujñayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुग्राह्यो ऽस्मि यदि ते ममायं भक्तिमान् इति तन् ममोपदिशाद्य त्वं महद् आराधनं हरेः

anugrāhyo 'smi yadi te mamāyaṃ bhaktimān iti tan mamopadiśādya tvaṃ mahad ārādhanaṃ hareḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनुग्राह्यो ऽसि देवस्य नूनम् अव्यक्तजन्मनः आराधनाय दैत्येन्द्र यत् ते तत्प्रवणं मनः

anugrāhyo 'si devasya nūnam avyaktajanmanaḥ ārādhanāya daityendra yat te tatpravaṇaṃ manaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि देवपतिं विष्णुम् आराधयितुम् इच्छसि भगवन्तम् अनाद्यन्तं भव भागवतो ऽसुर

yadi devapatiṃ viṣṇum ārādhayitum icchasi bhagavantam anādyantaṃ bhava bhāgavato 'sura

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न ह्य् अभागवतैर् विष्णुर् ज्ञातुं स्तोतुं च तत्त्वतः द्रष्टुं वा शक्यते मर्त्यैः प्रवेष्टुं कुत एव हि

na hy abhāgavatair viṣṇur jñātuṃ stotuṃ ca tattvataḥ draṣṭuṃ vā śakyate martyaiḥ praveṣṭuṃ kuta eva hi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जन्मभिर् बहुभिः पूता नरास् तद्गतचेतसः भवन्ति वै भागवतास् ते विष्णुं प्रविशन्ति च

janmabhir bahubhiḥ pūtā narās tadgatacetasaḥ bhavanti vai bhāgavatās te viṣṇuṃ praviśanti ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेकजन्मसंसार- चिते पापसमुच्चये नाक्षीणे जायते पुंसां गोविन्दाभिमुखी मतिः

anekajanmasaṃsāra- cite pāpasamuccaye nākṣīṇe jāyate puṃsāṃ govindābhimukhī matiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रद्वेषं याति गोविन्दे द्विजान् वेदांश् च निन्दति यो नरस् तं विजानीयाद् असुरांशसमुद्भवम्

pradveṣaṃ yāti govinde dvijān vedāṃś ca nindati yo naras taṃ vijānīyād asurāṃśasamudbhavam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पाषण्डेषु रतिः पुंसां हेतुवादानुकूलता जायते विष्णुमायाम्भः- पतितानां दुरात्मनाम्

pāṣaṇḍeṣu ratiḥ puṃsāṃ hetuvādānukūlatā jāyate viṣṇumāyāmbhaḥ- patitānāṃ durātmanām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा पापक्षयः पुंसां तदा वेदद्विजातिषु विष्णौ च यज्ञपुरुषे श्रद्धा भवति ते यथा

yadā pāpakṣayaḥ puṃsāṃ tadā vedadvijātiṣu viṣṇau ca yajñapuruṣe śraddhā bhavati te yathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा स्वल्पावशेषस् तु नराणां पापसंचयः भवन्ति ते भागवतास् तदा दैत्यपते नराः

yadā svalpāvaśeṣas tu narāṇāṃ pāpasaṃcayaḥ bhavanti te bhāgavatās tadā daityapate narāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्राम्यताम् अत्र संसारे नराणां कर्मदुर्गमे हस्तावलम्बदो ह्य् एको भक्तिप्रीतो जनार्दनः

bhrāmyatām atra saṃsāre narāṇāṃ karmadurgame hastāvalambado hy eko bhaktiprīto janārdanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स त्वं भागवतो भूत्वा सर्वपापहरं हरिम् आराधय परं भक्त्या प्रीतिम् एष्यति केशवः

sa tvaṃ bhāgavato bhūtvā sarvapāpaharaṃ harim ārādhaya paraṃ bhaktyā prītim eṣyati keśavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

किंलक्षणा भागवता भवन्ति पुरुषा गुरो यच् च भागवतैः कार्यं तन् मे कथय भार्गव

kiṃlakṣaṇā bhāgavatā bhavanti puruṣā guro yac ca bhāgavataiḥ kāryaṃ tan me kathaya bhārgava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्मणा मनसा वाचा प्राणिनां यो न हिंसकः भावभक्तश् च गोविन्दे दैत्य भागवतो हि सः

karmaṇā manasā vācā prāṇināṃ yo na hiṃsakaḥ bhāvabhaktaś ca govinde daitya bhāgavato hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ब्राह्मणांश् च वेदांश् च नित्यम् एन्वानुमंस्यति न च द्रोग्धा परं वादे दैत्य भागवतो हि सः

yo brāhmaṇāṃś ca vedāṃś ca nityam envānumaṃsyati na ca drogdhā paraṃ vāde daitya bhāgavato hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वान् देवान् हरिं वेत्ति सर्वलोकांश् च केशवम् तेभ्यश् च नान्यम् आत्मानं दैत्य भागवतो हि सः

sarvān devān hariṃ vetti sarvalokāṃś ca keśavam tebhyaś ca nānyam ātmānaṃ daitya bhāgavato hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवं मनुष्यम् अन्यं वा पशुपक्षिपिपीलिकान् तरुपाषाणकष्ठादि भूम्यम्भोगगनं दिशः

devaṃ manuṣyam anyaṃ vā paśupakṣipipīlikān tarupāṣāṇakaṣṭhādi bhūmyambhogaganaṃ diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मानं वापि देवेशान् नातिरिक्तं जनार्दनात् यो भजेत विजानीष्व तं वै भागवतं नरम्

ātmānaṃ vāpi deveśān nātiriktaṃ janārdanāt yo bhajeta vijānīṣva taṃ vai bhāgavataṃ naram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वं भगवतो भावो यद् भूतं भवसंस्थितम् इति यो वै विजानाति स तु भागवतो नरः

sarvaṃ bhagavato bhāvo yad bhūtaṃ bhavasaṃsthitam iti yo vai vijānāti sa tu bhāgavato naraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवभीतिं हरत्य् एष भक्तिभावेन भावितः भगवान् इति भावो यः स तु भागवतो नरः

bhavabhītiṃ haraty eṣa bhaktibhāvena bhāvitaḥ bhagavān iti bhāvo yaḥ sa tu bhāgavato naraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भावं न कुरुते यस् तु सर्वभूतेषु पापकम् कर्मणा मनसा वाचा स तु भागवतो नरः

bhāvaṃ na kurute yas tu sarvabhūteṣu pāpakam karmaṇā manasā vācā sa tu bhāgavato naraḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्यार्थनिरपेक्षो यो भक्तो भगवतः क्रियाम् भावेन निष्पादयति ज्ञेयो भागवतस् तु सः

bāhyārthanirapekṣo yo bhakto bhagavataḥ kriyām bhāvena niṣpādayati jñeyo bhāgavatas tu saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नारयो यस्य न स्निग्धा न चोदासी न वृत्तयः पश्यतः सर्वम् एवेदं विष्णुं भागवतो हि सः

nārayo yasya na snigdhā na codāsī na vṛttayaḥ paśyataḥ sarvam evedaṃ viṣṇuṃ bhāgavato hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुतप्तेनेह तपसा यज्ञैर् वा बहुदक्षिणैः तां गतिं न नरा यान्ति यां वै भागवता गताः

sutapteneha tapasā yajñair vā bahudakṣiṇaiḥ tāṃ gatiṃ na narā yānti yāṃ vai bhāgavatā gatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगच्युतैर् भागवतैर् देवराजः शतक्रतुः अर्वाङ् निरीक्ष्यते यज्ञी किमु ये योगपारगाः

yogacyutair bhāgavatair devarājaḥ śatakratuḥ arvāṅ nirīkṣyate yajñī kimu ye yogapāragāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यज्ञनिष्पत्तये वेदा यज्ञो यज्ञपतेः कृते तत्तोषणाय भावेन तस्माद् भागवतो भव

yajñaniṣpattaye vedā yajño yajñapateḥ kṛte tattoṣaṇāya bhāvena tasmād bhāgavato bhava

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येन सर्वात्मना विष्णौ भक्त्या भावो निवेशितः दैत्येश्वर कृतार्थत्वाच् श्लाघ्यो भागवतो हि सः

yena sarvātmanā viṣṇau bhaktyā bhāvo niveśitaḥ daityeśvara kṛtārthatvāc ślāghyo bhāgavato hi saḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि नः स कुले धन्यो जायते कुलपावनः भगवान् भक्तिभावेन येन विष्णुर् उपासितः

api naḥ sa kule dhanyo jāyate kulapāvanaḥ bhagavān bhaktibhāvena yena viṣṇur upāsitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यः कारयति देवार्चां हृदयालम्बनं हरेः स नरो विष्णुसालोक्यम् उपैति धूतकल्मषः

yaḥ kārayati devārcāṃ hṛdayālambanaṃ hareḥ sa naro viṣṇusālokyam upaiti dhūtakalmaṣaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यश् च देवालयं भक्त्या विष्णोः कारयति स्वयम् स सप्तपुरुषांल् लोकान् विष्णोर् नयति मानवः

yaś ca devālayaṃ bhaktyā viṣṇoḥ kārayati svayam sa saptapuruṣāṃl lokān viṣṇor nayati mānavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यावन्त्य् अब्दानि देवार्चा हरेस् तिष्ठति मन्दिरे तावद्वर्षसहस्राणि विष्णुलोके स मोदते

yāvanty abdāni devārcā hares tiṣṭhati mandire tāvadvarṣasahasrāṇi viṣṇuloke sa modate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवार्चा लक्षणोपेता तद्गृहं सततं दिवि निष्कामं च मनो यस्य स यात्य् अक्षरसात्म्यताम्

devārcā lakṣaṇopetā tadgṛhaṃ satataṃ divi niṣkāmaṃ ca mano yasya sa yāty akṣarasātmyatām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुष्पाण्य् अतिसुगन्धीनि मनोज्ञानि च यः पुमान् प्रयच्छति हृषीकेशे तद्भावगतमानसः

puṣpāṇy atisugandhīni manojñāni ca yaḥ pumān prayacchati hṛṣīkeśe tadbhāvagatamānasaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धूपांश् च विविधांस् तांस् तान् गन्धाढ्यं चानुलेपनम् दीपावल्युपहारांश् च यच् चाभीष्टम् अथात्मनः

dhūpāṃś ca vividhāṃs tāṃs tān gandhāḍhyaṃ cānulepanam dīpāvalyupahārāṃś ca yac cābhīṣṭam athātmanaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नरः सो ऽनुदिनं यज्ञं करोत्य् आराधनं हरेः यज्ञेशो भगवान् विष्णुर् मखैर् अपि हि तोष्यते

naraḥ so 'nudinaṃ yajñaṃ karoty ārādhanaṃ hareḥ yajñeśo bhagavān viṣṇur makhair api hi toṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहूपकरणा यज्ञा नानासंभारविस्तराः प्राप्यन्ते ते धनयुतैर् मनुष्यैर् नाल्पसंचयैः

bahūpakaraṇā yajñā nānāsaṃbhāravistarāḥ prāpyante te dhanayutair manuṣyair nālpasaṃcayaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भक्त्या च पुरुषैः पूजा कृता दूर्वाङ्कुरैर् अपि हरेर् ददाति हि फलं सर्वयज्ञैः सुदुर्लभम्

bhaktyā ca puruṣaiḥ pūjā kṛtā dūrvāṅkurair api harer dadāti hi phalaṃ sarvayajñaiḥ sudurlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानि पुष्पाणि हृद्यानि धूपगन्धानुलेपनम् दयितं भूषणं यच् च ये च कौशेयवाससी

yāni puṣpāṇi hṛdyāni dhūpagandhānulepanam dayitaṃ bhūṣaṇaṃ yac ca ye ca kauśeyavāsasī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यानि चाभ्यवहाराणि भक्ष्याणि च फलानि च प्रयच्छ तानि गोविन्दे भवेथाश् चैव तन्मनाः

yāni cābhyavahārāṇi bhakṣyāṇi ca phalāni ca prayaccha tāni govinde bhavethāś caiva tanmanāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आद्यन्तं यज्ञपुरुषं यथाशक्त्या प्रसादय आराध्य याति तं देवं तस्मिन्न् एव नरो लयम्

ādyantaṃ yajñapuruṣaṃ yathāśaktyā prasādaya ārādhya yāti taṃ devaṃ tasminn eva naro layam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्यैस् तीर्थोदकैर् गन्धैर् मधुना सर्पिषा तथा क्षीरेण स्नापयेद् ईशम् अच्युतं जगतः पतिम्

puṇyais tīrthodakair gandhair madhunā sarpiṣā tathā kṣīreṇa snāpayed īśam acyutaṃ jagataḥ patim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दधिक्षीरह्रदान् पुण्यांस् ततो लोकान् मधुच्युतः प्रयास्यस्य् असुरश्रेष्ठ निर्वृतिं चापि शाश्वतीम्

dadhikṣīrahradān puṇyāṃs tato lokān madhucyutaḥ prayāsyasy asuraśreṣṭha nirvṛtiṃ cāpi śāśvatīm

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्तोत्रैर् गीतैस् तथा वाद्यैर् ब्राह्मणानां च तर्पणैः मनसश् चैकतायोगाद् आराधय जनार्दनम्

stotrair gītais tathā vādyair brāhmaṇānāṃ ca tarpaṇaiḥ manasaś caikatāyogād ārādhaya janārdanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आराध्य तं विदेहानां पुरुषाः सप्तसप्ततिः हैहयाः पञ्चपञ्चाशद् अमृतत्वम् उपागताः

ārādhya taṃ videhānāṃ puruṣāḥ saptasaptatiḥ haihayāḥ pañcapañcāśad amṛtatvam upāgatāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स त्वम् एभिः प्रकारैस् तम् उपवासैश् च केशवम् तोषयाद्यो हि तुष्टो ऽसौ विष्णुर् द्वन्द्वप्रशान्तिदः

sa tvam ebhiḥ prakārais tam upavāsaiś ca keśavam toṣayādyo hi tuṣṭo 'sau viṣṇur dvandvapraśāntidaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.