गोब्राह्मणहितार्थाय चातुर्वर्ण्यहिताय च अशिष्टनिग्रहार्थाय शिष्टानां रक्षणाय च युधिष्ठिरस्य राजर्षेर् एवं नारायणो ऽब्रवीत्
gobrāhmaṇahitārthāya cāturvarṇyahitāya ca aśiṣṭanigrahārthāya śiṣṭānāṃ rakṣaṇāya ca yudhiṣṭhirasya rājarṣer evaṃ nārāyaṇo 'bravīt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पञ्च रूपाणि राजानो धारयन्त्य् अमितौजसः अग्नेर् इन्द्रस्य सोमस्य यमस्य वरुणस्य च
pañca rūpāṇi rājāno dhārayanty amitaujasaḥ agner indrasya somasya yamasya varuṇasya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
तान् न हिंसेन् न चाक्रोशेन् नाक्षिपेन् नाप्रियं वदेत् देवा मानुषरूपेण चरन्ति पृथिवीम् इमाम्
tān na hiṃsen na cākrośen nākṣipen nāpriyaṃ vadet devā mānuṣarūpeṇa caranti pṛthivīm imām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रात् प्रभुत्वं ज्वलनात् प्रतापं क्रौर्यं यमाद् वैश्रवणात् प्रभावम् सत्त्वस्थितिं रामजनार्दनाभाम् आदाय राज्ञः क्रियते शरीरम्
indrāt prabhutvaṃ jvalanāt pratāpaṃ krauryaṃ yamād vaiśravaṇāt prabhāvam sattvasthitiṃ rāmajanārdanābhām ādāya rājñaḥ kriyate śarīram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न चापि राजा मन्तव्यो मनुष्यो ऽयम् इति प्रभो महती देवता ह्य् एषा नररूपेण तिष्ठति
na cāpi rājā mantavyo manuṣyo 'yam iti prabho mahatī devatā hy eṣā nararūpeṇa tiṣṭhati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वयम् इन्द्रो नरो भूत्वा पृथिवीम् अनुशासति न हि पालयितुं शक्तो मनुष्यः पृथिवीम् इमाम्
svayam indro naro bhūtvā pṛthivīm anuśāsati na hi pālayituṃ śakto manuṣyaḥ pṛthivīm imām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत् प्रजापालनैः पुण्यं प्राप्नुवन्तीह पार्थिवाः न तत् क्रतुसहस्रेण प्राप्नुवन्ति द्विजोत्तमाः
yat prajāpālanaiḥ puṇyaṃ prāpnuvantīha pārthivāḥ na tat kratusahasreṇa prāpnuvanti dvijottamāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अधीतहुततप्तस्य कर्मणः सुकृतस्य च षष्ठं लभति भागं तु प्रजा धर्मेण पालयन्
adhītahutataptasya karmaṇaḥ sukṛtasya ca ṣaṣṭhaṃ labhati bhāgaṃ tu prajā dharmeṇa pālayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ग्रामाधिपत्यं नगराधिपत्यं देशाधिपत्यं पृथिवीपतित्वम् न प्राप्नुवन्तीह मनुष्यमात्रा ये देवतानां न भवन्ति भागाः
grāmādhipatyaṃ nagarādhipatyaṃ deśādhipatyaṃ pṛthivīpatitvam na prāpnuvantīha manuṣyamātrā ye devatānāṃ na bhavanti bhāgāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न तद् अस्ति व्रतं लोके यद् राज्ञश् चरितोपमम् न तद् वेदरहस्यं वा यद् राज्ञः फलतो ऽधिकम् एवंवृत्तास् तु राजानो देवभागा न मानुषाः
na tad asti vrataṃ loke yad rājñaś caritopamam na tad vedarahasyaṃ vā yad rājñaḥ phalato 'dhikam evaṃvṛttās tu rājāno devabhāgā na mānuṣāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
य एव देवा हन्तारस् तांल् लोको ऽर्चयते भृशम् हन्ता शक्रश् च रुद्रश् च हन्ता वैश्रवणो यमः वरुणो वायुर् आदित्यः पर्जन्यो ऽग्निर् बृहस्पतिः
ya eva devā hantāras tāṃl loko 'rcayate bhṛśam hantā śakraś ca rudraś ca hantā vaiśravaṇo yamaḥ varuṇo vāyur ādityaḥ parjanyo 'gnir bṛhaspatiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एतान् देवान् नमस्यन्ति प्रतापप्रणता जनाः न ब्रह्माणं न धातारं न पूषाणं कथंचन
etān devān namasyanti pratāpapraṇatā janāḥ na brahmāṇaṃ na dhātāraṃ na pūṣāṇaṃ kathaṃcana
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डग्रस्तं जगत् सर्वं वश्यत्वम् अनुगच्छति नायं क्लीबस्य लोको ऽस्ति न परः पार्थिवोत्तम
daṇḍagrastaṃ jagat sarvaṃ vaśyatvam anugacchati nāyaṃ klībasya loko 'sti na paraḥ pārthivottama
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
न हि पश्यामि जीवन्तं राजन् कंचिद् अहिंसया उदके जन्तवो नित्यं पृथिव्यां च फलेषु च न हत्वा लिप्यते राजा प्रजा धर्मेण पालयन्
na hi paśyāmi jīvantaṃ rājan kaṃcid ahiṃsayā udake jantavo nityaṃ pṛthivyāṃ ca phaleṣu ca na hatvā lipyate rājā prajā dharmeṇa pālayan
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यदि दण्डो न विद्येत दुर्विनीतास् तथो नराः हन्युः पशून् मनुष्यांश् च याज्ञियानि हविंषि च
yadi daṇḍo na vidyeta durvinītās tatho narāḥ hanyuḥ paśūn manuṣyāṃś ca yājñiyāni haviṃṣi ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैवोस्त्रा न बलीवर्दा नाश्वाश्वतरगर्दभाः युक्ता वहेयुर् यानानि दण्डश् चेन् नोद्यतो भवेत्
naivostrā na balīvardā nāśvāśvataragardabhāḥ yuktā vaheyur yānāni daṇḍaś cen nodyato bhavet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सत्यं किलैतद् यद् उवाच शक्रो दण्डः प्रजा रक्षति साधुवृत्तः यस्याग्नयः प्रतिमासस्य भीताः संतर्जिता दण्डभयाज् ज्वलन्ति
satyaṃ kilaitad yad uvāca śakro daṇḍaḥ prajā rakṣati sādhuvṛttaḥ yasyāgnayaḥ pratimāsasya bhītāḥ saṃtarjitā daṇḍabhayāj jvalanti
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यत्र श्यामो लोहिताक्षो दण्डश् चरति पापहा प्रजास् तत्र न मुह्यन्ते नेता चेत् साधु पश्यति
yatra śyāmo lohitākṣo daṇḍaś carati pāpahā prajās tatra na muhyante netā cet sādhu paśyati
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डनीतौ सुनीतायां सर्वे सिध्यन्त्य् उपक्रमाः दण्डश् चेन् न प्रवर्तेत विनश्येयुर् इमाः प्रजाः
daṇḍanītau sunītāyāṃ sarve sidhyanty upakramāḥ daṇḍaś cen na pravarteta vinaśyeyur imāḥ prajāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वृकवद् भक्षयेयुश् च यो यस्य बलवत्तरः काकाद्याश् च पुरोदाशं श्वा चैवावलिहेद् धविः
vṛkavad bhakṣayeyuś ca yo yasya balavattaraḥ kākādyāś ca purodāśaṃ śvā caivāvalihed dhaviḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
स्वाम्यं च न स्यात् कस्मिंश्चित् प्रवर्तेताधरोत्तरम् चातुर्वर्ण्यविमोक्षाय दुर्विनीतभयाय च
svāmyaṃ ca na syāt kasmiṃścit pravartetādharottaram cāturvarṇyavimokṣāya durvinītabhayāya ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डेन नियतो लोको धर्मस्थानं च रक्षति सर्वो दण्डजितो लोको दुर्लभो हि शुचिर् जनः
daṇḍena niyato loko dharmasthānaṃ ca rakṣati sarvo daṇḍajito loko durlabho hi śucir janaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
दण्डस्य हि भयाद् भीता नरास् तिष्ठन्ति शासने ति ऽपि भोगाय कल्पन्ते दण्डेनोपरिपीडिताः
daṇḍasya hi bhayād bhītā narās tiṣṭhanti śāsane ti 'pi bhogāya kalpante daṇḍenoparipīḍitāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गुरुर् आत्मवतां शास्ता शास्ता राजा दुरात्मनां इहप्रच्छन्नपापानां शास्ता वैवस्वतो यमः
gurur ātmavatāṃ śāstā śāstā rājā durātmanāṃ ihapracchannapāpānāṃ śāstā vaivasvato yamaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पापानाम् अथ मूढानां परद्रव्यापहारिणाम् परदाररता ये च ये च पातकसंज्ञिताः तेषां तु शासनार्थाय मयैतत् समुदाहृतम्
pāpānām atha mūḍhānāṃ paradravyāpahāriṇām paradāraratā ye ca ye ca pātakasaṃjñitāḥ teṣāṃ tu śāsanārthāya mayaitat samudāhṛtam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ब्राह्मण्यं दुष्करं ज्ञात्वा तस्य दण्डं निपातयेत् कर्मानुरूपो दण्डः स्याद् गोहिरण्यादिको भवेत् अवध्यो ब्राह्मणो राजन् स्त्री वृद्धो बाल एव च
brāhmaṇyaṃ duṣkaraṃ jñātvā tasya daṇḍaṃ nipātayet karmānurūpo daṇḍaḥ syād gohiraṇyādiko bhavet avadhyo brāhmaṇo rājan strī vṛddho bāla eva ca
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
यश् चरेद् अशुभं कर्म पापं राजविगर्हितम् पातकेषु च वर्तेत निग्रहं तस्य कारयेत्
yaś cared aśubhaṃ karma pāpaṃ rājavigarhitam pātakeṣu ca varteta nigrahaṃ tasya kārayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिरसो मुण्डनं कृत्वा गोमयेनानुलेपयेत् खरयानेन नगरं डिण्डिमेन तु भ्रामयेत् राजनिर्दिष्टदण्डस्य प्रायश्चित्तं न विद्यते
śiraso muṇḍanaṃ kṛtvā gomayenānulepayet kharayānena nagaraṃ ḍiṇḍimena tu bhrāmayet rājanirdiṣṭadaṇḍasya prāyaścittaṃ na vidyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एष ते कथितो दण्डो ब्राह्मणस्य युधिष्ठिर क्षत्रियस्य तु यो दण्डस् तं वक्ष्याम्य् अनुपूर्वशः
eṣa te kathito daṇḍo brāhmaṇasya yudhiṣṭhira kṣatriyasya tu yo daṇḍas taṃ vakṣyāmy anupūrvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
परद्रव्यादिहरणे परदाराभिमर्दने पातकेषु च सर्वेषु यो हि वर्तेत क्षत्रियः तस्य दण्डं प्रवक्ष्यामि तन् मे निगदतः शृणु
paradravyādiharaṇe paradārābhimardane pātakeṣu ca sarveṣu yo hi varteta kṣatriyaḥ tasya daṇḍaṃ pravakṣyāmi tan me nigadataḥ śṛṇu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
हस्तपादपरिच्छेदं कर्णनासावकर्तनम् सर्वस्वहरणं कृत्वा परराष्ट्राय प्रेशयेत्
hastapādaparicchedaṃ karṇanāsāvakartanam sarvasvaharaṇaṃ kṛtvā pararāṣṭrāya preśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
राज्यं काङ्क्षेत यो मूढो राजपत्नीम् अथापि वा शरैस् तु राजा विध्येत शक्तिचक्रगदादिभिः
rājyaṃ kāṅkṣeta yo mūḍho rājapatnīm athāpi vā śarais tu rājā vidhyeta śakticakragadādibhiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्षत्रियस्य तु दुष्टस्य दण्ड एष विधीयते वैश्यस्यापि च यो दण्डस् तं प्रवक्ष्यामि भारत
kṣatriyasya tu duṣṭasya daṇḍa eṣa vidhīyate vaiśyasyāpi ca yo daṇḍas taṃ pravakṣyāmi bhārata
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पातकेष्व् एव क्रूरेषु यस् तु वैश्यः प्रवर्तते परदारे परद्रव्ये तस्य निग्रहम् आदिशेत्
pātakeṣv eva krūreṣu yas tu vaiśyaḥ pravartate paradāre paradravye tasya nigraham ādiśet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शूलायां भेदनं तस्य वृक्षशाखावलम्बनम् एतद् वैश्यस्य निर्दिष्टं शूद्रस्याप्य् अनुपूर्वशः
śūlāyāṃ bhedanaṃ tasya vṛkṣaśākhāvalambanam etad vaiśyasya nirdiṣṭaṃ śūdrasyāpy anupūrvaśaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शूले शूद्रस्य यो दुष्टस् तस्यैकस्य वधः स्मृतः कुञ्जरेणाभिमर्देत मीनीयाम् अथ पाचयेत् एतच् छूद्रस्य निर्दिष्टं नान्यो दण्डो विधीयते
śūle śūdrasya yo duṣṭas tasyaikasya vadhaḥ smṛtaḥ kuñjareṇābhimardeta mīnīyām atha pācayet etac chūdrasya nirdiṣṭaṃ nānyo daṇḍo vidhīyate
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
नैकस्यार्थे कुलं हन्यान् न राष्ट्रं न च ग्रामकम् एकं सुशिष्टितं कृत्वा शेषं कोशं प्रवेशयेत्
naikasyārthe kulaṃ hanyān na rāṣṭraṃ na ca grāmakam ekaṃ suśiṣṭitaṃ kṛtvā śeṣaṃ kośaṃ praveśayet
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
युधिष्ठिरस्य राजर्षेर् एवं नारायणो ऽब्रवीत् समासेन यथान्यायं दण्डनीतिम् अनुत्तमाम्
yudhiṣṭhirasya rājarṣer evaṃ nārāyaṇo 'bravīt samāsena yathānyāyaṃ daṇḍanītim anuttamām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उत्तमाधमकार्येषु समेषु विषमेषु च राजधर्मांस् तु पश्येत विष्णुना समुदाहृतान्
uttamādhamakāryeṣu sameṣu viṣameṣu ca rājadharmāṃs tu paśyeta viṣṇunā samudāhṛtān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.