Visnu-Smrti (plain text) 97

ऊरुस्थोत्तानचरणः सव्ये करे करम् इतरं न्यस्य तालुस्थाचलजिह्वो दन्तैर् दन्तान् असंस्पृशन् स्वं नासिकाग्रं पश्यन् दिशश् चानवलोकयन् विभीः प्रशान्तात्मा चतुर्विंशत्या तत्त्वैर् व्यतीतं चिन्तयेत्

ūrusthottānacaraṇaḥ savye kare karam itaraṃ nyasya tālusthācalajihvo dantair dantān asaṃspṛśan svaṃ nāsikāgraṃ paśyan diśaś cānavalokayan vibhīḥ praśāntātmā caturviṃśatyā tattvair vyatītaṃ cintayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यम् अतीन्द्रियम् अगुणं शब्दस्पर्शरूपरसगन्धातीतं सर्वज्ञम् अतिस्थूलम्

nityam atīndriyam aguṇaṃ śabdasparśarūparasagandhātītaṃ sarvajñam atisthūlam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वगम् अतिसूक्ष्मम्

sarvagam atisūkṣmam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वतःपाणिपादं सर्वतो ऽक्षिशिरोमुखं सर्वतः सर्वेन्द्रियशक्तिम्

sarvataḥpāṇipādaṃ sarvato 'kṣiśiromukhaṃ sarvataḥ sarvendriyaśaktim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं ध्यायेत्

evaṃ dhyāyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ध्याननिरतस्य च संवत्सरेण योगाविर्भावो भवति

dhyānaniratasya ca saṃvatsareṇa yogāvirbhāvo bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ निराकारे लक्षबन्धं कर्तुं न शक्नोति, तदा पृथिव्यप्तेजोवाय्वाकाशमनोबुद्ध्यात्माव्यक्तपुरुषाणां पूर्वं पूर्वं ध्यात्वा तत्र लब्धलक्षः तत्परित्यज्यापरम् अपरं ध्यायेत्

atha nirākāre lakṣabandhaṃ kartuṃ na śaknoti, tadā pṛthivyaptejovāyvākāśamanobuddhyātmāvyaktapuruṣāṇāṃ pūrvaṃ pūrvaṃ dhyātvā tatra labdhalakṣaḥ tatparityajyāparam aparaṃ dhyāyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पुरुषध्यानम् आरभेत

evaṃ puruṣadhyānam ārabheta

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राप्य् असमर्थः स्वहृदयपद्मस्य अवाङ्मुखस्य मध्ये दीपवत् पुरुषं ध्यायेत्

tatrāpy asamarthaḥ svahṛdayapadmasya avāṅmukhasya madhye dīpavat puruṣaṃ dhyāyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्राप्य् असमर्थो भगवन्तं वासुदेवं किरीटिनं कुण्डलिनम् अङ्गदिनं श्रीवत्साङ्कं वनमालाविभूषितोरस्कं सौम्यरूपं चतुर्भुजं शङ्खचक्रगदापद्मधरं चरणमध्यगतभुवं ध्यायेत्

tatrāpy asamartho bhagavantaṃ vāsudevaṃ kirīṭinaṃ kuṇḍalinam aṅgadinaṃ śrīvatsāṅkaṃ vanamālāvibhūṣitoraskaṃ saumyarūpaṃ caturbhujaṃ śaṅkhacakragadāpadmadharaṃ caraṇamadhyagatabhuvaṃ dhyāyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् ध्यायति तद् आप्नोतीति ध्यानगुह्यम्

yad dhyāyati tad āpnotīti dhyānaguhyam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मात् सर्वम् एव क्षरं त्यक्त्वा अक्षरम् एव ध्यायेत्

tasmāt sarvam eva kṣaraṃ tyaktvā akṣaram eva dhyāyet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न च पुरुषं विना किंचिद् अप्य् अक्षरम् अस्ति

na ca puruṣaṃ vinā kiṃcid apy akṣaram asti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं प्राप्य मुक्तो भवति

taṃ prāpya mukto bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरम् आक्रम्य सकलं शेते यस्मान् महाप्रभुः । तस्मात् पुरुष इत्य् एवं प्रोच्यते तत्त्वचिन्तकैः

puram ākramya sakalaṃ śete yasmān mahāprabhuḥ / tasmāt puruṣa ity evaṃ procyate tattvacintakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राग्रात्रापररात्रेषु योगी नित्यम् अतन्द्रितः । ध्यायेत पुरुषं विष्णुं निर्गुणं पञ्चविंशकम्

prāgrātrāpararātreṣu yogī nityam atandritaḥ / dhyāyeta puruṣaṃ viṣṇuṃ nirguṇaṃ pañcaviṃśakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्त्वात्मानम् अगम्यं च सर्वतत्त्वविवर्जितम् । अशक्तं सर्वभृच् चैव निर्गुणं गुणभोक्तृ च

tattvātmānam agamyaṃ ca sarvatattvavivarjitam / aśaktaṃ sarvabhṛc caiva nirguṇaṃ guṇabhoktṛ ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहिर् अन्तश् च भूतानाम् अचरं चरम् एव च । सूक्ष्मत्वात् तदविज्ञेयं दूरस्थं चान्तिके च तत्

bahir antaś ca bhūtānām acaraṃ caram eva ca / sūkṣmatvāt tadavijñeyaṃ dūrasthaṃ cāntike ca tat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अविभक्तं च भूतेन विभक्तम् इव च स्थितम् । भूतभव्यभवद्रूपं ग्रसिष्णु प्रभविष्णु च

avibhaktaṃ ca bhūtena vibhaktam iva ca sthitam / bhūtabhavyabhavadrūpaṃ grasiṣṇu prabhaviṣṇu ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ज्योतिषाम् अपि तज्ज्योतिस् तमसः परम् उच्यते । ज्ञानं ज्ञेयं ज्ञानगम्यं हृदि सर्वस्य धिष्ठितम्

jyotiṣām api tajjyotis tamasaḥ param ucyate / jñānaṃ jñeyaṃ jñānagamyaṃ hṛdi sarvasya dhiṣṭhitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इति क्षेत्रं तथा ज्ञानं ज्ञेयं चोक्तं समासतः । मद्भक्त एतद्विज्ञाय मद्भावायोपपद्यते

iti kṣetraṃ tathā jñānaṃ jñeyaṃ coktaṃ samāsataḥ / madbhakta etadvijñāya madbhāvāyopapadyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.