Library·Vidyakara: Subhasitaratnakosa·25

Vidyakara: Subhasitaratnakosa 25

निःशेष-च्युत-चन्दनः स्तन-तटो निर्यात-रागो ऽधरो नेत्रे दूरम् अनञ्जने जल-लव-प्रस्यन्दिनी ते तनुः । आशा-च्छेदिनि दूति बान्धव-जनस्याज्ञात-पीडागमे वापीं स्नातुम् इतो गतासि न पुनस् तस्याधमस्यान्तिकम्

niḥśeṣa-cyuta-candanaḥ stana-taṭo niryāta-rāgo 'dharo netre dūram anañjane jala-lava-prasyandinī te tanuḥ / āśā-cchedini dūti bāndhava-janasyājñāta-pīḍāgame vāpīṃ snātum ito gatāsi na punas tasyādhamasyāntikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कस्यचित् । (स्क्सकआ। ४।२३६, स्द् उन्देर् २।२३, स्म्व्सूमु। ४८।२, स्क्म्सौक। १०३६ सुविभोकस्य) किं त्वं निगूहसे दूति स्तनौ वक्त्रं च पाणिना । सव्रणा एव शोभन्ते शूराधर-पयोधराः

kasyacit | (Sksa.ka.ā. 4.236, SD under 2.23, Smvsū.mu. 48.2, Skmsa.u.ka. 1036 suvibhokasya) kiṃ tvaṃ nigūhase dūti stanau vaktraṃ ca pāṇinā / savraṇā eva śobhante śūrādhara-payodharāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

साधु दूति पुनः साधु कर्तव्यं किम् अतः परम् । यन् मद्-अर्थे विरुग्णासि दन्तैर् अपि नखैर् अपि

sādhu dūti punaḥ sādhu kartavyaṃ kim ataḥ param / yan mad-arthe virugṇāsi dantair api nakhair api

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहारः कण्ठ-देशस् ते दूति प्रव्रजितासि किम् । अधरो वीत-रागस् ते कषाये तव लोचने

vihāraḥ kaṇṭha-deśas te dūti pravrajitāsi kim / adharo vīta-rāgas te kaṣāye tava locane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दूति किं तेन पापेन शास्त्रातिक्रम-कारिणा । पञ्च पञ्चनखा भक्ष्याः षष्ठी त्वं येन खादिता

dūti kiṃ tena pāpena śāstrātikrama-kāriṇā / pañca pañcanakhā bhakṣyāḥ ṣaṣṭhī tvaṃ yena khāditā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायातः सामदानाभ्याम् इति भेदे ऽपि दर्शिते । साधु यद् दुर्विनीतस्य त्वया दण्डो निपातितः

nāyātaḥ sāmadānābhyām iti bhede 'pi darśite / sādhu yad durvinītasya tvayā daṇḍo nipātitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन वीत-रागेण बुद्धेनेवाधरेण ते । दूति विर्व्याजम् आख्याता सर्व-वस्तुषु शून्यता

anena vīta-rāgeṇa buddhenevādhareṇa te / dūti virvyājam ākhyātā sarva-vastuṣu śūnyatā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पार्श्वान्भ्यां स-प्रहाराभ्याम् अधरे व्रज-खण्डिते । दूति संग्राम-योग्यासि न योग्या दूत-कर्मणि

pārśvānbhyāṃ sa-prahārābhyām adhare vraja-khaṇḍite / dūti saṃgrāma-yogyāsi na yogyā dūta-karmaṇi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्वया दूति कृतं कर्म यत् तद् अन्येन दुष्करम् । शरणागत-विध्वंसी छिद्रान्वेषी निपातितः

tvayā dūti kṛtaṃ karma yat tad anyena duṣkaram / śaraṇāgata-vidhvaṃsī chidrānveṣī nipātitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्षामा तनुर् गतिः खिन्ना नेत्रे व्यालोल-तारके । वाग् अस्पृष्टा श्लथं वासो दूति त्वं ज्वरितासि किम्

kṣāmā tanur gatiḥ khinnā netre vyālola-tārake / vāg aspṛṣṭā ślathaṃ vāso dūti tvaṃ jvaritāsi kim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रजन्याम् अन्यस्यां सुरत-परिवर्ताद् अनुचितं मदीयं यद् वासः कथम् अपि हृतं तेन सुहृदा । त्वया प्रीत्यानीतं स्व-निवसन-दानात् पुनर् इदं कुतस् त्वादृग् दूति स्खलित-शमनोपाय-निपुणा

rajanyām anyasyāṃ surata-parivartād anucitaṃ madīyaṃ yad vāsaḥ katham api hṛtaṃ tena suhṛdā / tvayā prītyānītaṃ sva-nivasana-dānāt punar idaṃ kutas tvādṛg dūti skhalita-śamanopāya-nipuṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नायातो यदि तादृशं स शपथं कृत्वापि दूति प्रियस् तत् किं कोपनया त्वया स्व-दशनैर् अग्राधरः खण्डितः । स्वेदाम्भः-कण-दायि वेपनम् इदं त्यक्त्वा भज स्वस्थतां को लोकस्य सखि स्वभाव-कुटिलस्यान्तर्गतं ज्ञास्यति

nāyāto yadi tādṛśaṃ sa śapathaṃ kṛtvāpi dūti priyas tat kiṃ kopanayā tvayā sva-daśanair agrādharaḥ khaṇḍitaḥ / svedāmbhaḥ-kaṇa-dāyi vepanam idaṃ tyaktvā bhaja svasthatāṃ ko lokasya sakhi svabhāva-kuṭilasyāntargataṃ jñāsyati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रोमाञ्चं वहसि श्वसिष्य् अविरतं ध्यानं किम् अप्य् आश्रिता दृष्टिस् ते भ्रमति प्रकम्प-चपले व्यक्तं च ते शीत्कृतम् । तं लब्ध्वा खलु बन्धकीव सुरत-व्यापार-दक्षं जनं किं दूति ज्वरितासि पापम् अथवा स्पृष्ट्वा भवन्त्य् आपदः

romāñcaṃ vahasi śvasiṣy avirataṃ dhyānaṃ kim apy āśritā dṛṣṭis te bhramati prakampa-capale vyaktaṃ ca te śītkṛtam / taṃ labdhvā khalu bandhakīva surata-vyāpāra-dakṣaṃ janaṃ kiṃ dūti jvaritāsi pāpam athavā spṛṣṭvā bhavanty āpadaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्वासः किं त्वरिता गतिः पुलकिता कस्मात् प्रसाद्यागता वेणी भ्रश्यति पादयोर् निपतनात् क्षामा किम् इत्य् उक्तिभिः । स्वेदार्द्रं मुखम् आतपेन गलिता नीवी गमाद् आगमाद् दूति म्लान-सरोरुह-द्युति-मुषः स्वौष्ठस्य किं वक्ष्यसि

śvāsaḥ kiṃ tvaritā gatiḥ pulakitā kasmāt prasādyāgatā veṇī bhraśyati pādayor nipatanāt kṣāmā kim ity uktibhiḥ / svedārdraṃ mukham ātapena galitā nīvī gamād āgamād dūti mlāna-saroruha-dyuti-muṣaḥ svauṣṭhasya kiṃ vakṣyasi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधरेणो७न्नतिभाजा भुजङ्गपरिपीडितेन ते दूति । संक्षोभितं मनो मे जलनिधिर् इव मन्दरागेण

adhareṇo7nnatibhājā bhujaṅgaparipīḍitena te dūti / saṃkṣobhitaṃ mano me jalanidhir iva mandarāgeṇa

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधरेणोन्नति-भाजा भुजङ्ग-परिपीडितेन ते दूति ।* संक्षोभितं मनो मे जलनिधिर् इव मन्द-रागेण ॥ विद्स्र्क् २५।१५ *(८५१) ॥* सद्-भावोपगता सम-प्रणयिनी दाराः परस्येति वा दूते राग-पराभवः क्रियत इत्य् एतन् न मीमांसितम् । येनाम्भोरुह-संनिभस्य वदनस्यापाण्डुता ते कृता दूति भ्रष्ट-गुणस्य तस्य निलयं स्वप्ने ऽपि मा गाः पुनः

adhareṇonnati-bhājā bhujaṅga-paripīḍitena te dūti /* saṃkṣobhitaṃ mano me jalanidhir iva manda-rāgeṇa // VidSrk 25.15 *(851) //* sad-bhāvopagatā sama-praṇayinī dārāḥ parasyeti vā dūte rāga-parābhavaḥ kriyata ity etan na mīmāṃsitam / yenāmbhoruha-saṃnibhasya vadanasyāpāṇḍutā te kṛtā dūti bhraṣṭa-guṇasya tasya nilayaṃ svapne 'pi mā gāḥ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्व-कार्य-बुद्ध्यैव सदा मद्-अर्थे दूति प्रवृत्तिं प्रतिपालयन्त्या । त्वया फलेनैव विभावितो ऽयं मया सहाभिन्न-शरीर-वादः

sva-kārya-buddhyaiva sadā mad-arthe dūti pravṛttiṃ pratipālayantyā / tvayā phalenaiva vibhāvito 'yaṃ mayā sahābhinna-śarīra-vādaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.