Section 3.2

In this sitting

1. 3.2.1अथ हैनं जारत्कारव आर्तभागः पप्रच्छ । याज्ञवल्क्येति होवाच -- कति ग्रहाः कत्य् अतिग्रहा इति । अष्टौ ग्रहा अष्टाव् अतिग्रहा इति । ये ते ऽष्टौ ग्रहा अष्टाव् अतिग्रहाः कतमे त इति
2. 3.2.2प्राणो वै ग्रहः । सो ऽपानेनातिग्रहेण गृहीतः । प्राणेन हि गन्धाञ् जिघ्रति
3. 3.2.3वाग् वै ग्रहः । स नाम्नातिग्रहेण गृहीतः । वाचा हि नामान्य् अभिवदति
4. 3.2.4जिह्वा वै ग्रहः । स रसेनातिग्रहेण गृहीतः । जिह्वया हि रसान् विजानाति
5. 3.2.5चक्षुर् वै ग्रहः । स रूपेणातिग्रहेण गृहीतः । चक्षुषा हि रूपाणि पश्यति
6. 3.2.6श्रोत्रं वै ग्रहः । स शब्देनातिग्रहेण गृहीतः । श्रोत्रेण हि शब्दाञ् शृणोति
7. 3.2.7मनो वै ग्रहः । स कामेनातिग्रहेण गृहीतः । मनसा हि कामान् कामयते
8. 3.2.8हस्तौ वै ग्रहः । स कर्मणातिग्रहेण गृहीतः । हस्ताभ्यां हि कर्म करोति
9. 3.2.9त्वग् वै ग्रहः । स स्पर्शेनातिग्रहेण गृहीतः । त्वचा हि स्पर्शान् वेदयत । इत्य् अष्टौ ग्रहा अष्टाव् अतिग्रहाः
10. 3.2.10याज्ञवल्क्येति होवाच -- यद् इदं सर्वं मृत्योर् अन्नं का स्वित् सा देवता यस्या मृत्युर् अन्नम् इति । अग्निर् वै मृत्युः सो ऽपाम् अन्नम् । अप पुनर्मृत्युं जयति
11. 3.2.11याज्ञवल्क्येति होवाच -- यत्रायं पुरुषो म्रियत उद् अस्मात् प्राणाः क्रामन्त्य् आहो नेति । नेति होवाच याज्ञवल्क्यः । अत्रैव समवनीयन्ते । स उच्छ्वयति । आध्मायति । आध्मातो मृतः शेते
12. 3.2.12याज्ञवल्क्येति होवाच -- यत्रायं पुरुषो म्रियते । किम् एनं न जहातीति । नामेति । अनन्तं वै नामानन्ता विश्वे देवाः । अनन्तम् एव स तेन लोकं जयति
13. 3.2.13याज्ञवल्क्येति होवाच -- यत्रास्य पुरुषस्य मृतस्याग्निं वाग् अप्येति वातं प्राणश् चक्षुर् आदित्यं मनश् चन्द्रं दिशः श्रोत्रं पृथिवीं शरीरम् आकाशम् आत्मौषधीर् लोमानि वनस्पतीन् केशा अप्सु लोहितं च रेतश् च निधीयते क्वायं तदा पुरुषो भवतीति । आहर सौम्य हस्तम् आर्तभाग । आवाम् एवैतस्य वेदिष्यावो न नाव् एतत् सजन इति । तौ होत्क्रम्य मन्त्रयां चक्राते । तौ ह यद् ऊचतुः कर्म हैव तद् ऊचतुः । अथ ह यत् प्रशंसतुः कर्म हैव तत् प्रशशंसतुः । पुण्यो वै पुण्येन कर्मणा भवति पापः पापेनेति । ततो ह जारत्कारव आर्तभाग उपरराम