Library·Apastamba-Grhyasutra, with 2 commentaries·2·2.13

Apastamba-Grhyasutra, with 2 commentaries 2.13

ĀpGs 2.13

सर्वे षडृतवः प्रतेयोकं मासद्वयरूपाः विवाहस्य कालाः । दादशापि मासाः सापरपक्षादिकाः कार्त्स्न्ये काला इत्यर्थः । ऋतव इत्यनेन लक्षणया मासा एव विधित्सिताः, नर्तव इति कुतो ऽवगम्यते ?उच्यते- शैशिरौ मासाविति मासपर्युदासात् । अन्यथा विधिपर्युदासयोरेकविषयत्वात् लघुत्वाच्च शिशिरं परिहाप्येति ब्रूयात् । प्रयोजनं तु विवाहस्य पूर्वपक्षादिनियमाभावः । यत्र पुनरुपनयनादावेवंविधहेत्वभावादृतोतेव विधित्सा, तत्र द्ववदानद्वारा पुरोडाशस्य यागसाधनत्ववत् सामान्यविध्यवरुद्धपूर्वपक्षादिद्वारेणापि ऋतोः कर्मसाधनत्वासिद्धेः पूर्वपक्षादिर्नियत एव । शिशिरस्यर्तो- यौ द्वौ मासौ माघफाल्गुनौ, निदाघस्य ग्रीष्मस्य यश्चोत्तमोन्त्य आषाढः, तानेतांस्त्रीन् मासान्परिहाप्य वर्जयित्वा । अत्रोत्तममिति तमप्प्रत्ययात् यस्सौरतो ऽन्त्यो नैदाघः, यश्चाधिकमासतो द्वितीय आषाढः तावपि पर्युदस्तौ ॥१२॥ सर्वाणि पुण्योक्तानि नक्षत्राणि

sarve ṣaḍṛtavaḥ prateyokaṃ māsadvayarūpāḥ vivāhasya kālāḥ / dādaśāpi māsāḥ sāparapakṣādikāḥ kārtsnye kālā ityarthaḥ / ṛtava ityanena lakṣaṇayā māsā eva vidhitsitāḥ, nartava iti kuto 'vagamyate ?ucyate- śaiśirau māsāviti māsaparyudāsāt / anyathā vidhiparyudāsayorekaviṣayatvāt laghutvācca śiśiraṃ parihāpyeti brūyāt / prayojanaṃ tu vivāhasya pūrvapakṣādiniyamābhāvaḥ / yatra punarupanayanādāvevaṃvidhahetvabhāvādṛtoteva vidhitsā, tatra dvavadānadvārā puroḍāśasya yāgasādhanatvavat sāmānyavidhyavaruddhapūrvapakṣādidvāreṇāpi ṛtoḥ karmasādhanatvāsiddheḥ pūrvapakṣādirniyata eva / śiśirasyarto- yau dvau māsau māghaphālgunau, nidāghasya grīṣmasya yaścottamontya āṣāḍhaḥ, tānetāṃstrīn māsānparihāpya varjayitvā / atrottamamiti tamappratyayāt yassaurato 'ntyo naidāghaḥ, yaścādhikamāsato dvitīya āṣāḍhaḥ tāvapi paryudastau //12// sarvāṇi puṇyoktāni nakṣatrāṇi

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/%C4%80pGs/2.13

Cite as: Apastamba-Grhyasutra, with 2 commentaries 2.13, in HREEM (hreem.cc/library/%C4%80pGs/2.13), after GRETIL, Apastamba-Grhyasutra, with Haradatta's Anakula and Sudarsana's Grhyatatparyadarsana Input by members….

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/5_vedang/2_grhya/apastgcu.htm — Apastamba-Grhyasutra, with Haradatta's Anakula and Sudarsana's Grhyatatparyadarsana Input by members of the Sansknet project This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding with partly inconsistent segmentation of words and phrases. Th

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text