Library·Śatapatha Brāhmaṇa (Mādhyandina)·5·5.5·5.5.1

Śatapatha Brāhmaṇa (Mādhyandina) 5.5.1

आग्नेयो ऽष्टाकपालः पुरोडाशो भवति । तम् पूर्वार्ध आसादयत्यैन्द्र एकादशकपालः पुरोडाशो भवति सौम्यो वा चरुस्तं दक्षिणार्ध आसादयति वैश्वदेवश्चरुर्भवति तम् पश्चार्ध आसादयति मैत्रावरुणी पयस्या भवति तामुत्तरार्ध आसादयति बार्हस्पत्यश्चरुर्भवति तम् मध्य आसादयत्येष चरुः पञ्चबिलस्तद्यत्पञ्च हवींषि भवन्ति तेषाम् पञ्च बिलानि तस्माच्चरुः पञ्चबिलो नाम

āgneyo 'ṣṭākapālaḥ puroḍāśo bhavati | tam pūrvārdha āsādayatyaindra ekādaśakapālaḥ puroḍāśo bhavati saumyo vā carustaṃ dakṣiṇārdha āsādayati vaiśvadevaścarurbhavati tam paścārdha āsādayati maitrāvaruṇī payasyā bhavati tāmuttarārdha āsādayati bārhaspatyaścarurbhavati tam madhya āsādayatyeṣa caruḥ pañcabilastadyatpañca havīṃṣi bhavanti teṣām pañca bilāni tasmāccaruḥ pañcabilo nāma

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्यदेतेन राजसूययाजी यजते । यदेवैनं दिशः समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति स यद्धैतेन राजसूययाजी न यजेतोद्वा ह माद्येत्प्र वा पतेत्तस्माद्वा एतेन राजसूययाजी यजते

tadyadetena rājasūyayājī yajate | yadevainaṃ diśaḥ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti sa yaddhaitena rājasūyayājī na yajetodvā ha mādyetpra vā patettasmādvā etena rājasūyayājī yajate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स यदाग्नेयेनाष्टाकपालेन पुरोडाशेन प्रचरति । यदेवैनम् प्राचीं दिशं समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति संस्रवम् बार्हस्पत्ये चराववनयति

sa yadāgneyenāṣṭākapālena puroḍāśena pracarati | yadevainam prācīṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravam bārhaspatye carāvavanayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ यदैन्द्रेणैकादशकपालेन पुरोडाशेन प्रचरति । सौम्येन वा चरुणा यदेवैनं दक्षिणां दिशं समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति संस्रवम् बार्हस्पत्ये चराववनयति

atha yadaindreṇaikādaśakapālena puroḍāśena pracarati | saumyena vā caruṇā yadevainaṃ dakṣiṇāṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravam bārhaspatye carāvavanayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ यद्वैश्वदेवेन चरुणा प्रचरति । यदेवैनम् प्रतीचीं दिशं समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति संस्रवम् बार्हस्पत्ये चराववनयति

atha yadvaiśvadevena caruṇā pracarati | yadevainam pratīcīṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravam bārhaspatye carāvavanayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ यन्मैत्रावरुण्या पयस्याया प्रचरति । यदेवैनमुदीचीं दिशं समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति संस्रवम् बार्हस्पत्ये चराववनयति तद्यत्संस्रवान्बार्हस्पत्ये चराववनयति सर्वत एवास्मिन्नेतदन्नाद्यं दधाति तस्मादु दिशो-दिश एव राज्ञे ऽन्नाद्यमभिह्रियते

atha yanmaitrāvaruṇyā payasyāyā pracarati | yadevainamudīcīṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravam bārhaspatye carāvavanayati tadyatsaṃsravānbārhaspatye carāvavanayati sarvata evāsminnetadannādyaṃ dadhāti tasmādu diśo-diśa eva rājñe 'nnādyamabhihriyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ यद्बार्हस्पत्येन चरुणा प्रचरति । यदेवैनमूर्ध्वां दिशं समारोहयति यदृतून्यत्स्तोमान्यच्चन्दांसि तस्मादेवैनमेतेन निष्क्रीणाति

atha yadbārhaspatyena caruṇā pracarati | yadevainamūrdhvāṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyaccandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स य एष आग्नेयो ऽष्टाकपालः पूरोडाशो भवति । तस्य हिरण्यं दक्षिणाग्नेयो वा एष यज्ञो भवत्यग्ने रेतो हिरण्यं तस्माद्धिरण्यं दक्षिणा तदग्नीधे ददात्यग्निर्वा एष निदानेन यदाग्नीध्रस्तस्मात्तदग्नीधे ददाति

sa ya eṣa āgneyo 'ṣṭākapālaḥ pūroḍāśo bhavati | tasya hiraṇyaṃ dakṣiṇāgneyo vā eṣa yajño bhavatyagne reto hiraṇyaṃ tasmāddhiraṇyaṃ dakṣiṇā tadagnīdhe dadātyagnirvā eṣa nidānena yadāgnīdhrastasmāttadagnīdhe dadāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ य एष ऐन्द्र एकादशकपालः पुरोडाशो भवति । तस्यर्षभो दक्षिणा स हैन्द्रो यदृषभो यद्यु सौम्यश्चरुर्भवति तस्य बभ्रुर्गौर्दक्षिणा स हि सौम्यो यद्बभ्रुस्तम् ब्रह्मणे ददाति ब्रह्मा हि यज्ञं दक्षिणतो ऽभिगोपायति तस्मात्तम् ब्रह्मणे ददाति

atha ya eṣa aindra ekādaśakapālaḥ puroḍāśo bhavati | tasyarṣabho dakṣiṇā sa haindro yadṛṣabho yadyu saumyaścarurbhavati tasya babhrurgaurdakṣiṇā sa hi saumyo yadbabhrustam brahmaṇe dadāti brahmā hi yajñaṃ dakṣiṇato 'bhigopāyati tasmāttam brahmaṇe dadāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ य एष वैश्वदेवश्चरुर्भवति । तस्य पृषन्गौर्दक्षिणा भूमा वा एतद्रूपाणां यत्पृषतो गोर्विशो वै विश्वे देवा भूमा वै विट्तस्मात्पृषन्गौर्दक्षिणा तं होत्रे ददाति होता हि भूमा तस्मात्तं होत्रे ददाति

atha ya eṣa vaiśvadevaścarurbhavati | tasya pṛṣangaurdakṣiṇā bhūmā vā etadrūpāṇāṃ yatpṛṣato gorviśo vai viśve devā bhūmā vai viṭtasmātpṛṣangaurdakṣiṇā taṃ hotre dadāti hotā hi bhūmā tasmāttaṃ hotre dadāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ यैषा मैत्रावरुणी पयस्या भवति । तस्यै वशा दक्षिणा सा हि मैत्रावरुणी यद्वशा यदि वशां न विन्देदपि यैव का चाप्रवीता स्यात्सर्वा ह्येव वशाप्रवीता तामध्वर्युभ्यां ददाति प्राणोदानौ वा अध्वर्यू प्राणोदानौ मित्रावरुणौ तस्मात्तामध्वर्युभ्यां ददाति

atha yaiṣā maitrāvaruṇī payasyā bhavati | tasyai vaśā dakṣiṇā sā hi maitrāvaruṇī yadvaśā yadi vaśāṃ na vindedapi yaiva kā cāpravītā syātsarvā hyeva vaśāpravītā tāmadhvaryubhyāṃ dadāti prāṇodānau vā adhvaryū prāṇodānau mitrāvaruṇau tasmāttāmadhvaryubhyāṃ dadāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ य एष बार्हस्पत्यश्चरुर्भवति । तस्य शितिपृष्ठो गौर्दक्षिणैषा वा ऊर्ध्वा बृहस्पतेर्दिक्तदेष उपरिष्टादर्यम्णः पन्थास्तस्माचितिपृष्ठो बार्हस्पत्यस्य दक्षिणा तम् ब्रह्मणे ददाति बृहस्पतिर्वै देवानाम् ब्रह्मैष वा एतस्य ब्रह्मा भवति तस्मात्तम् ब्रह्मणे ददाति स हैतेनापि विष्ठाव्राज्यन्नाद्यकामो यजेत तदस्मिन्त्सर्वतो ऽन्नाद्यं दधाति स हान्नाद एव भवति

atha ya eṣa bārhaspatyaścarurbhavati | tasya śitipṛṣṭho gaurdakṣiṇaiṣā vā ūrdhvā bṛhaspaterdiktadeṣa upariṣṭādaryamṇaḥ panthāstasmācitipṛṣṭho bārhaspatyasya dakṣiṇā tam brahmaṇe dadāti bṛhaspatirvai devānām brahmaiṣa vā etasya brahmā bhavati tasmāttam brahmaṇe dadāti sa haitenāpi viṣṭhāvrājyannādyakāmo yajeta tadasmintsarvato 'nnādyaṃ dadhāti sa hānnāda eva bhavati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.