Library·Śatapatha Brāhmaṇa (Mādhyandina)·9·9.4·9.4.2

Śatapatha Brāhmaṇa (Mādhyandina) 9.4.2

अथ वातहोमान्जुहोति । इमे वै लोका एषो ऽग्निर्वायुर्वातहोमा एषु तल्लोकेषु वायुं दधाति तस्मादयमेषु लोकेषु वायुः

atha vātahomānjuhoti | ime vai lokā eṣo 'gnirvāyurvātahomā eṣu tallokeṣu vāyuṃ dadhāti tasmādayameṣu lokeṣu vāyuḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बाह्येनाग्निमाहरति । आप्तो वा अस्य स वायुर्य एषु लोकेष्वथ य इमांलोकान्परेण वायुस्तमस्मिन्नेतद्दधाति

bāhyenāgnimāharati | āpto vā asya sa vāyurya eṣu lokeṣvatha ya imāṃlokānpareṇa vāyustamasminnetaddadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहिर्वेदेरियं वै वेदिः । आप्तो वा अस्य स वायुर्यो ऽस्यामथ य इमाम् परेण वायुस्तमस्मिन्नेतद्दधाति

bahirvederiyaṃ vai vediḥ | āpto vā asya sa vāyuryo 'syāmatha ya imām pareṇa vāyustamasminnetaddadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अञ्जलिना । न ह्येतस्येतीवाभिपत्तिरस्ति स्वाहाकारेण जुहोति ह्यधो ऽधो धुरमसौ वा आदित्य एष रथो ऽर्वाचीनं तदादित्याद्वायुं दधाति तस्मादेषो ऽर्वाचीनमेवातः पवते

añjalinā | na hyetasyetīvābhipattirasti svāhākāreṇa juhoti hyadho 'dho dhuramasau vā āditya eṣa ratho 'rvācīnaṃ tadādityādvāyuṃ dadhāti tasmādeṣo 'rvācīnamevātaḥ pavate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समुद्रो ऽसि नभस्वानिति । असौ वै लोकः समुद्रो नभस्वानार्द्रदानुरित्येष ह्यार्द्रं ददाति तद्यो ऽमुष्मिंलोके वायुस्तमस्मिन्नेतद्दधाति शम्भूर्मयोभूरभि मा वाहि स्वाहेति शिवः स्योनो ऽभि मा वाहीत्येतत्

samudro 'si nabhasvāniti | asau vai lokaḥ samudro nabhasvānārdradānurityeṣa hyārdraṃ dadāti tadyo 'muṣmiṃloke vāyustamasminnetaddadhāti śambhūrmayobhūrabhi mā vāhi svāheti śivaḥ syono 'bhi mā vāhītyetat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मारुतो ऽसि मरुतां गण इति । अन्तरिक्षलोको वै मारुतो मरुतां गणस्तद्यो ऽन्तरिक्षलोके वायुस्तमस्मिन्नेतद्दधाति शम्भूर्मयोभूरभि मा वाहि स्वाहेति शिवः स्योनो ऽभि मा वाहीत्येतत्

māruto 'si marutāṃ gaṇa iti | antarikṣaloko vai māruto marutāṃ gaṇastadyo 'ntarikṣaloke vāyustamasminnetaddadhāti śambhūrmayobhūrabhi mā vāhi svāheti śivaḥ syono 'bhi mā vāhītyetat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अवस्यूरसि दुवस्वानिति । अयं वै लोको ऽवस्यूर्दुवस्वांस्तद्यो ऽस्मिंलोके वायुस्तमस्मिन्नेतद्दधाति शम्भूर्मयोभूरभि मा वाहि स्वाहेति शिवः स्योनो ऽभि मा वाहीत्येतत्

avasyūrasi duvasvāniti | ayaṃ vai loko 'vasyūrduvasvāṃstadyo 'smiṃloke vāyustamasminnetaddadhāti śambhūrmayobhūrabhi mā vāhi svāheti śivaḥ syono 'bhi mā vāhītyetat

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिभिर्जुहोति । त्रय इमे लोका अथो त्रिवृदग्निर्यावानग्निर्यावत्यस्य मात्रा तावतैव तदेषु वायुं दधाति

tribhirjuhoti | traya ime lokā atho trivṛdagniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataiva tadeṣu vāyuṃ dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्वेव वातहोमान्जुहोति । एतमेवैतद्रथं युनक्त्येदद्वै देवा एतं रथं सर्वेभ्यः कामेभ्यो ऽयुञ्जत युक्तेन समश्नवामहा इति तेन युक्तेन सर्वान्कामान्त्समाश्नुवत तथैवैतद्यजमान एतं रथं सर्वेभ्यः कामेभ्यो युङ्क्ते युक्तेन समश्नवा इति तेन युक्तेन सर्वान्कामान्त्समश्नुते

yadveva vātahomānjuhoti | etamevaitadrathaṃ yunaktyedadvai devā etaṃ rathaṃ sarvebhyaḥ kāmebhyo 'yuñjata yuktena samaśnavāmahā iti tena yuktena sarvānkāmāntsamāśnuvata tathaivaitadyajamāna etaṃ rathaṃ sarvebhyaḥ kāmebhyo yuṅkte yuktena samaśnavā iti tena yuktena sarvānkāmāntsamaśnute

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वातहोमैर्युनक्ति । प्राणा वै वातहोमाः प्राणैरेवैनमेतद्युनक्ति त्रिभिर्युनक्ति त्रयो वै प्राणाः प्राण उदानो व्यानस्तैरेवैनमेतद्युन्क्त्यधो ऽधो धुरमधो ऽधो हि धुरं योग्यं युञ्जन्ति हस्ताभ्यां हस्ताभ्यां हि योग्यं युञ्जन्ति विपरिक्रामं विपरिक्रामं हि योग्यं युञ्जन्ति

vātahomairyunakti | prāṇā vai vātahomāḥ prāṇairevainametadyunakti tribhiryunakti trayo vai prāṇāḥ prāṇa udāno vyānastairevainametadyunktyadho 'dho dhuramadho 'dho hi dhuraṃ yogyaṃ yuñjanti hastābhyāṃ hastābhyāṃ hi yogyaṃ yuñjanti viparikrāmaṃ viparikrāmaṃ hi yogyaṃ yuñjanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स दक्षिणायुग्यमेवाग्रे युनक्ति । अथ सव्यायुग्यमथ दक्षिणाप्रष्टिमेवं देवत्रेतरथा मानुषे तं नाभियुञ्ज्यान्नेद्युक्तमभियुनजानीति वाहनं तु दद्याद्युक्तेन भुनजा इति तमुपर्येव हरन्त्याध्वर्योरावसथादुपरि ह्येष तमध्वर्यवे ददाति स हि तेन करोति तं तु दक्षिणानां काले ऽनुदिशेत्

sa dakṣiṇāyugyamevāgre yunakti | atha savyāyugyamatha dakṣiṇāpraṣṭimevaṃ devatretarathā mānuṣe taṃ nābhiyuñjyānnedyuktamabhiyunajānīti vāhanaṃ tu dadyādyuktena bhunajā iti tamuparyeva harantyādhvaryorāvasathādupari hyeṣa tamadhvaryave dadāti sa hi tena karoti taṃ tu dakṣiṇānāṃ kāle 'nudiśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ रुङ्नतीर्जुहोति । अत्रैष सर्वो ऽग्निः संस्कृतः स एषो ऽत्र रुचमैचत्तस्मिन्देवा एताभि रुङ्नतीभी रुचमदधुस्तथैवास्मिन्नयमेतद्दधाति

atha ruṅnatīrjuhoti | atraiṣa sarvo 'gniḥ saṃskṛtaḥ sa eṣo 'tra rucamaicattasmindevā etābhi ruṅnatībhī rucamadadhustathaivāsminnayametaddadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्वेव रुङ्नतीर्जुहोति । प्रजापतेर्विस्रस्ताद्रुगुदक्रामत्तं यत्र देवाः समस्कुर्वंस्तदस्मिन्नेताभी रुङ्नतीभी रुचमदधुस्तथैवास्मिन्नयमेतद्दधाति

yadveva ruṅnatīrjuhoti | prajāpatervisrastādrugudakrāmattaṃ yatra devāḥ samaskurvaṃstadasminnetābhī ruṅnatībhī rucamadadhustathaivāsminnayametaddadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यास्ते अग्ने सूर्ये रुचः । या वो देवाः सूर्ये रुचो रुचं नो धेहि ब्राह्मणेष्विति रुचं रुचमित्यमृतत्वं वै रुगमृतत्वमेवास्मिन्नेतद्दधाति तिस्र आहुतीर्जुहोति त्रिवृदग्निर्यावानग्निर्यावत्यस्य मात्रा तावतैवास्मिन्नेतद्रुचं दधाति

yāste agne sūrye rucaḥ | yā vo devāḥ sūrye ruco rucaṃ no dhehi brāhmaṇeṣviti rucaṃ rucamityamṛtatvaṃ vai rugamṛtatvamevāsminnetaddadhāti tisra āhutīrjuhoti trivṛdagniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataivāsminnetadrucaṃ dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ वारुणीं जुहोति । अत्रैष सर्वो ऽग्निः संस्कृतः स एषो ऽत्र वरुणो देवता तस्मा एतद्धविर्जुहोति तदेनं हविषा देवतां करोति यस्यै वै देवतायै हविर्गृह्यते सा देवता न सा यस्यै न गृह्यते वारुण्य ऽर्चा स्वेनैवैनमेतदात्मना स्वया देवतया प्रीणाति

atha vāruṇīṃ juhoti | atraiṣa sarvo 'gniḥ saṃskṛtaḥ sa eṣo 'tra varuṇo devatā tasmā etaddhavirjuhoti tadenaṃ haviṣā devatāṃ karoti yasyai vai devatāyai havirgṛhyate sā devatā na sā yasyai na gṛhyate vāruṇya 'rcā svenaivainametadātmanā svayā devatayā prīṇāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्वेव वारुणीं जुहोति । प्रजापतेर्विस्रस्ताद्वीर्यमुदक्रामत्तं यत्र देवाः समस्कुर्वंस्तदस्मिन्नेतया वीर्यमदधुस्तथैवास्मिन्नयमेतद्दधाति वारुण्य ऽर्चा क्षत्रं वै वरुणो वीर्यं वै क्षत्रं वीर्येणैवास्मिन्नेतद्वीर्यं दधाति

yadveva vāruṇīṃ juhoti | prajāpatervisrastādvīryamudakrāmattaṃ yatra devāḥ samaskurvaṃstadasminnetayā vīryamadadhustathaivāsminnayametaddadhāti vāruṇya 'rcā kṣatraṃ vai varuṇo vīryaṃ vai kṣatraṃ vīryeṇaivāsminnetadvīryaṃ dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तप्त्वा यामि ब्रह्मणा वन्दमान इति । तत्त्वा याचे ब्रह्मणा वन्दमान इत्येतत्तदाशास्ते यजमानो हविर्भिरिति तदयमाशास्ते यजमानो हविर्भिरित्येतदहेडमानो वरुणेह बोधीत्यक्रुध्यन्नो वरुणेह बोधीत्येतदुरुशंस मा न आयुः प्रमोषीरित्यात्मनः परिदां वदते

taptvā yāmi brahmaṇā vandamāna iti | tattvā yāce brahmaṇā vandamāna ityetattadāśāste yajamāno havirbhiriti tadayamāśāste yajamāno havirbhirityetadaheḍamāno varuṇeha bodhītyakrudhyanno varuṇeha bodhītyetaduruśaṃsa mā na āyuḥ pramoṣīrityātmanaḥ paridāṃ vadate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथार्काश्वमेधयोः संततीर्जुहोति । अयं वा अग्निरर्को ऽसावादित्यो ऽश्वमेधस्तौ सृष्टौ नानैवास्तां तौ देवा एताभिराहुतिभिः समतन्वन्त्समदुधुस्तथैवैनावयमेताभिराहुतिभिः संतनोति संदधाति

athārkāśvamedhayoḥ saṃtatīrjuhoti | ayaṃ vā agnirarko 'sāvādityo 'śvamedhastau sṛṣṭau nānaivāstāṃ tau devā etābhirāhutibhiḥ samatanvantsamadudhustathaivaināvayametābhirāhutibhiḥ saṃtanoti saṃdadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्ण घर्मः स्वाहेति । असौ वा आदित्यो घर्मो ऽमुं तदादित्यमस्मिन्नग्नौ प्रतिष्ठापय्ति

svarṇa gharmaḥ svāheti | asau vā ādityo gharmo 'muṃ tadādityamasminnagnau pratiṣṭhāpayti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्णार्कः स्वाहेति । अयमग्निरर्क इमं तदग्निममुष्मिन्नादित्ये प्रतिष्ठापयति

svarṇārkaḥ svāheti | ayamagnirarka imaṃ tadagnimamuṣminnāditye pratiṣṭhāpayati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्ण शुक्रः स्वाहेति । असौ वा आदित्यः शुक्रस्तम् पुनरमुत्र दधाति

svarṇa śukraḥ svāheti | asau vā ādityaḥ śukrastam punaramutra dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्ण ज्योतिः स्वाहेति । अयमग्निर्ज्योतिस्तम् पुनरिह दधाति

svarṇa jyotiḥ svāheti | ayamagnirjyotistam punariha dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वर्ण सूर्यः स्वाहेति । असौ वा आदित्यः सूर्यो ऽमुं तदादित्यमस्य सर्वस्योत्तमं दधाति तस्मादेषो ऽस्य सर्वस्योत्तमः

svarṇa sūryaḥ svāheti | asau vā ādityaḥ sūryo 'muṃ tadādityamasya sarvasyottamaṃ dadhāti tasmādeṣo 'sya sarvasyottamaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चैता आहुतीर्जुहोति । पञ्चचितिको ऽग्निः पञ्च ऽर्तवः संवत्सरः संवत्सरो ऽग्निर्यावानग्निर्यावत्यस्य मात्रा तावतैवैनावेतत्संतनोति संदधाति

pañcaitā āhutīrjuhoti | pañcacitiko 'gniḥ pañca 'rtavaḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsaro 'gniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataivaināvetatsaṃtanoti saṃdadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद्वेवाह । स्वर्ण घर्मः स्वाहा स्वर्णार्कः स्वाहेत्यस्यैवैतान्यग्नेर्नामानि तान्येतत्प्रीणाति तानि हविषा देवतां करोति यस्यै वै देवतायै हविर्गृह्यते सा देवता न सा यस्यै न गृह्यते ऽथो एतानेवैतदग्नीनस्मिन्नग्नौ नामग्राहं दधाति

yadvevāha | svarṇa gharmaḥ svāhā svarṇārkaḥ svāhetyasyaivaitānyagnernāmāni tānyetatprīṇāti tāni haviṣā devatāṃ karoti yasyai vai devatāyai havirgṛhyate sā devatā na sā yasyai na gṛhyate 'tho etānevaitadagnīnasminnagnau nāmagrāhaṃ dadhāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पञ्चैता आहुतीर्जुहोति । पञ्चचितिको ऽग्निः पञ्च पञ्च ऽर्तवः संवत्सरः संवत्सरो ऽग्निर्यावानग्निर्यावत्यस्य मात्रा तावतैवैनमेतदन्नेन प्रीणाति

pañcaitā āhutīrjuhoti | pañcacitiko 'gniḥ pañca pañca 'rtavaḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsaro 'gniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataivainametadannena prīṇāti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथात आहुतीनामेवावपनस्य । यां कां च ब्राह्मणवतीमाहुतिं विद्यात्तमेतस्मिन्काले जुहुयात्कामेभ्यो वा एतं रथं युङ्क्ते तद्यां कां चात्राहुतिं जुहोत्याप्तां तां सतीं जुहोति

athāta āhutīnāmevāvapanasya | yāṃ kāṃ ca brāhmaṇavatīmāhutiṃ vidyāttametasminkāle juhuyātkāmebhyo vā etaṃ rathaṃ yuṅkte tadyāṃ kāṃ cātrāhutiṃ juhotyāptāṃ tāṃ satīṃ juhoti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदाहुः । न जुहुयान्नेदतिरेचयानीति स वै जुहुयादेव कामेभ्यो वा एता आहुतयो हूयन्ते न वै कामानामतिरिक्तमस्ति

tadāhuḥ | na juhuyānnedatirecayānīti sa vai juhuyādeva kāmebhyo vā etā āhutayo hūyante na vai kāmānāmatiriktamasti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.