Śiva-saṃhitā 3

हृद्यस्ति पङ्कज दिव्यं दितयलिहेन भूषितम् कादिढान्ताक्षतेपेतं द्वादशार्णविभूषितम्

hṛdyasti paṅkaja divyaṃ ditayalihena bhūṣitam kādiḍhāntākṣatepetaṃ dvādaśārṇavibhūṣitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणो वसति तत्रैव वासनाथिरलकृत. अनादिकर्मसंश्लिष्ट. प्राप्याहङ्कारसंयुत.

prāṇo vasati tatraiva vāsanāthiralakṛta. anādikarmasaṃśliṣṭa. prāpyāhaṅkārasaṃyuta.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणस्य वृत्तिभेदेन नामानि विविधानि च वर्तन्ते तानि सर्वाणि कथितुं नैव शक्यते

prāṇasya vṛttibhedena nāmāni vividhāni ca vartante tāni sarvāṇi kathituṃ naiva śakyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणोऽपान. समानश्चोदनो व्यानश्च पञ्चम. नाग. कूर्मश्च कृकरो देवदत्तो धनञ्जय.

prāṇo'pāna. samānaścodano vyānaśca pañcama. nāga. kūrmaśca kṛkaro devadatto dhanañjaya.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दश नामानि मुख्यानि मयोक्तानीह शास्त्रके कुर्वन्ति तेऽत्र कार्याणि प्रेरितानि स्वकर्मभिः

daśa nāmāni mukhyāni mayoktānīha śāstrake kurvanti te'tra kāryāṇi preritāni svakarmabhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्रापि वायव. पञ्च मुख्या. ख्युर्दशत. पुनः तत्रापि श्रेष्ठकर्त्तारौ प्राणापानौ मयोदितौ

atrāpi vāyava. pañca mukhyā. khyurdaśata. punaḥ tatrāpi śreṣṭhakarttārau prāṇāpānau mayoditau

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हृदि प्राणो गुदेऽपान. समानो नाभिमण्डले उदान. कयउदेशस्थो व्यान. सर्वशरीरगः

hṛdi prāṇo gude'pāna. samāno nābhimaṇḍale udāna. kayaudeśastho vyāna. sarvaśarīragaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नागादिवायव. पञ्च ते कुर्वन्ति च विग्रहे उद्गारोन्मीलनं क्षुत्तृडूजुस्था हिका च पञ्चम.

nāgādivāyava. pañca te kurvanti ca vigrahe udgāronmīlanaṃ kṣuttṛḍūjusthā hikā ca pañcama.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेन विधिना यो वै ब्रह्याडं वेत्ति विग्रहम् सर्वपापविनिर्मुक्तः स याति परमां गतिम्

anena vidhinā yo vai brahyāḍaṃ vetti vigraham sarvapāpavinirmuktaḥ sa yāti paramāṃ gatim

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधुना कथयिष्यामि क्षिप्रं योगस्य सिद्धये यज्ज्ञात्वा नावसीदन्ति योगिनो योगसाधने

adhunā kathayiṣyāmi kṣipraṃ yogasya siddhaye yajjñātvā nāvasīdanti yogino yogasādhane

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भवेद्वीर्यवती विद्या गुरुवक्यसमुत्यवा अन्यथा फलहीना ख्यान्निर्वीर्याप्यतिदुरवदा

bhavedvīryavatī vidyā guruvakyasamutyavā anyathā phalahīnā khyānnirvīryāpyatiduravadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुं सन्तोष्य यत्रेन ये वै विद्यामुपासते अवलम्बेन विद्यायासाख्या. फलमवाप्नुयात्

guruṃ santoṣya yatrena ye vai vidyāmupāsate avalambena vidyāyāsākhyā. phalamavāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरु. पिता गुरुर्माता गुरुर्देवो न संशय. कर्मणा मनसा वाचा तस्मात्सर्वै प्रसेव्यते

guru. pitā gururmātā gururdevo na saṃśaya. karmaṇā manasā vācā tasmātsarvai prasevyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गुरुप्रसादत. सर्वं लभ्यते शुभमाल्पन. तस्मात्सेतयो गुरुर्नित्यमन्यथा न शुभं भवेत्

guruprasādata. sarvaṃ labhyate śubhamālpana. tasmātsetayo gururnityamanyathā na śubhaṃ bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रदक्षिणत्रयं कृत्वा स्पृष्ट्वा सव्येन पाणिना त्र्यष्टांगेन नमस्कुर्यादुरुपादसरोरुहम्

pradakṣiṇatrayaṃ kṛtvā spṛṣṭvā savyena pāṇinā tryaṣṭāṃgena namaskuryādurupādasaroruham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रद्धयाल्पवता पुंसां सिद्धिर्भवति निश्चिता अन्येषाञ्च न सिद्धि. ख्यात्तस्माद्यत्रेन साधयेत्

śraddhayālpavatā puṃsāṃ siddhirbhavati niścitā anyeṣāñca na siddhi. khyāttasmādyatrena sādhayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न भवेत्संगयुक्तानां तथाऽविश्वासिनामपि गुरुपूजाविहीनानां तथा च बहुसोगनाम् मिथ्यावादरतानां च तथा निष्ठुरभाषिणाम् गुरुसन्तोषहीनानां न सिद्धि. ख्यात्कदाचन

na bhavetsaṃgayuktānāṃ tathā'viśvāsināmapi gurupūjāvihīnānāṃ tathā ca bahusoganām mithyāvādaratānāṃ ca tathā niṣṭhurabhāṣiṇām gurusantoṣahīnānāṃ na siddhi. khyātkadācana

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

फलिष्यतीति विश्वास. सिद्धे. प्रथमलक्षणम् द्वितीयं श्रद्धया युक्तं तृतीयं गुरुपूजनम् चतुर्थं समताभावं पञ्चमेन्द्रियनिग्रहम् षष्ठं च प्रमिताहारं सप्तमं विद्यते

phaliṣyatīti viśvāsa. siddhe. prathamalakṣaṇam dvitīyaṃ śraddhayā yuktaṃ tṛtīyaṃ gurupūjanam caturthaṃ samatābhāvaṃ pañcamendriyanigraham ṣaṣṭhaṃ ca pramitāhāraṃ saptamaṃ vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुशोभने मढे योगी पद्यासनसमन्वित. आसनोपरि संविश्य पवनाभ्यासमाचरेत्

suśobhane maḍhe yogī padyāsanasamanvita. āsanopari saṃviśya pavanābhyāsamācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समकाय. प्राञ्जलिश्च प्रणम्य च गुरून् सुधी. दक्षे वामे च विघ्नेशं क्षत्रपालांबिकां पुन.

samakāya. prāñjaliśca praṇamya ca gurūn sudhī. dakṣe vāme ca vighneśaṃ kṣatrapālāṃbikāṃ puna.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्च दक्षागुष्ठेन निरुद्ध्य ओषगला सुधी. इडया पूरयेद्वायुं यथाशक्त्या तु कुम्भयेत् ततस्त्यक्त्वा पिगलयाशनैरेव न वेगतः

tataśca dakṣāguṣṭhena niruddhya oṣagalā sudhī. iḍayā pūrayedvāyuṃ yathāśaktyā tu kumbhayet tatastyaktvā pigalayāśanaireva na vegataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुन. पिंगलयाऽऽपूर्य यथाशक्त्या तु कुम्भयेत् इडया रेचयेद्वायुं न वेगेन शनैःशनैः

puna. piṃgalayā''pūrya yathāśaktyā tu kumbhayet iḍayā recayedvāyuṃ na vegena śanaiḥśanaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदं योगविधानेन कुर्याद्विशतिकुस्थकान् सर्वद्वन्द्रविनिर्मुक्त. प्रत्यहं विगतालस.

idaṃ yogavidhānena kuryādviśatikusthakān sarvadvandravinirmukta. pratyahaṃ vigatālasa.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रातःकाले च मध्याह्ने सूर्यास्ते चार्द्धरात्रके कुर्यादेवं चतुर्वारं कालेष्वेतेषु कुम्भकान्

prātaḥkāle ca madhyāhne sūryāste cārddharātrake kuryādevaṃ caturvāraṃ kāleṣveteṣu kumbhakān

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इत्थं मासत्रयं कुर्यादनालख्यो दिने दिने ततो नाडीविशुद्धि. ख्यादविलम्बेन निश्चितम्

itthaṃ māsatrayaṃ kuryādanālakhyo dine dine tato nāḍīviśuddhi. khyādavilambena niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा तु नाडीशुद्धि. स्याद्योगिनस्तत्त्वदर्शिनः तदा विध्वस्तदोषश्च भवेदारम्मसस्थव.

yadā tu nāḍīśuddhi. syādyoginastattvadarśinaḥ tadā vidhvastadoṣaśca bhavedārammasasthava.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चिह्नानि योगिनो देहे दृश्यन्ते नाडिशुद्धित. कथ्यन्ते तु समस्तान्यहानि संक्षेपतो मया

cihnāni yogino dehe dṛśyante nāḍiśuddhita. kathyante tu samastānyahāni saṃkṣepato mayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समकाय. सुगन्धिश्च सुकान्तिः स्वरसाधक. आरम्मघटकश्चैव यथा परिचयस्तदा निष्पत्तिः सर्वयोगेषु योगावस्था भवन्ति ता.

samakāya. sugandhiśca sukāntiḥ svarasādhaka. ārammaghaṭakaścaiva yathā paricayastadā niṣpattiḥ sarvayogeṣu yogāvasthā bhavanti tā.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आरस्थ. कथितोऽस्माग्निरधुना वायुसिद्धये अपर. कथ्यते पश्चात्सर्वदुरवौघनाशन.

ārastha. kathito'smāgniradhunā vāyusiddhaye apara. kathyate paścātsarvaduravaughanāśana.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रौढवह्नि. सुभोगी च सुरवीसर्वाहसुन्दर. संपूरर्गहृदयो योगी सर्वोत्साहबलान्वित. जायते श्रोगिनोऽवश्यमेतत्सर्वं कलेवरे

prauḍhavahni. subhogī ca suravīsarvāhasundara. saṃpūrargahṛdayo yogī sarvotsāhabalānvita. jāyate śrogino'vaśyametatsarvaṃ kalevare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अथ वर्ज्यं प्रवक्ष्यामि योगविघ्नकरं परम् येन संसारदुरवाद्यिधं तीर्त्वा याख्यन्ति योगिन

atha varjyaṃ pravakṣyāmi yogavighnakaraṃ param yena saṃsāraduravādyidhaṃ tīrtvā yākhyanti yogina

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आच्च रूक्षं तथा तीक्ष्णं लवणं सार्षपं कटुम् बहुलं भ्रमणं प्रात. स्नानं तैलविदाहकम् स्तेयं हिंसां जनद्वेषञ्चाहङ्कारमनार्जवम् उपवासमसत्यञ्च मोक्षञ्च प्राणिपीडनम् स्त्रीसहमयिसेवा च बह्नालापं प्रियाप्रियम् अतीव भोजनं योगी त्यजेदेतानि निश्चितम्

ācca rūkṣaṃ tathā tīkṣṇaṃ lavaṇaṃ sārṣapaṃ kaṭum bahulaṃ bhramaṇaṃ prāta. snānaṃ tailavidāhakam steyaṃ hiṃsāṃ janadveṣañcāhaṅkāramanārjavam upavāsamasatyañca mokṣañca prāṇipīḍanam strīsahamayisevā ca bahnālāpaṃ priyāpriyam atīva bhojanaṃ yogī tyajedetāni niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपायं च प्रवक्ष्यामि क्षिप्रं योगस्य सिद्धये गोपनीयं साधकानां येन सिद्धिर्भवेतवलु

upāyaṃ ca pravakṣyāmi kṣipraṃ yogasya siddhaye gopanīyaṃ sādhakānāṃ yena siddhirbhavetavalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

घृतं क्षीरं च मिष्टान्नं ताम्बूलं चूर्णवर्जितम् कर्पूरं निष्तुष मिष्टं सुमउ सूक्ष्मरन्धकम् सिद्धान्तश्रवणं नित्यं वैरावयजाहसेवनम् नामसङ्कीर्तनं विष्णोः सुनादश्रवणं परम् धृतिः क्षमा तप. शौचं ह्रीर्मतिर्गुरुसेवनम् सदैतानि परं योगी नियमानि समाचरेत्

ghṛtaṃ kṣīraṃ ca miṣṭānnaṃ tāmbūlaṃ cūrṇavarjitam karpūraṃ niṣtuṣa miṣṭaṃ sumau sūkṣmarandhakam siddhāntaśravaṇaṃ nityaṃ vairāvayajāhasevanam nāmasaṅkīrtanaṃ viṣṇoḥ sunādaśravaṇaṃ param dhṛtiḥ kṣamā tapa. śaucaṃ hrīrmatirgurusevanam sadaitāni paraṃ yogī niyamāni samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनिलेऽर्कप्रवेशे च भोक्तव्यं योगिभिः सदा वायौ प्रविष्टे शशिनि शयनं साधकोत्तमैः

anile'rkapraveśe ca bhoktavyaṃ yogibhiḥ sadā vāyau praviṣṭe śaśini śayanaṃ sādhakottamaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्यो भुक्तेऽपि क्षुधिते नाध्यास. क्रियते बुधैः अभ्यासकाले प्रथमं कुर्याच्चतिज्यभोजनम्

sadyo bhukte'pi kṣudhite nādhyāsa. kriyate budhaiḥ abhyāsakāle prathamaṃ kuryāccatijyabhojanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोऽभ्यासे स्थिरीभूते न तादृङ्नियमयह. अभ्यासिना विभोक्तव्यं स्तोकं स्तोकमनेकधा पूर्वोक्तकाले कुर्यात्तु कुस्थकाल्पतिवासरे

tato'bhyāse sthirībhūte na tādṛṅniyamayaha. abhyāsinā vibhoktavyaṃ stokaṃ stokamanekadhā pūrvoktakāle kuryāttu kusthakālpativāsare

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्वेद. संजायते देहे योगिनः प्रथमोद्यमे यदा संजायते स्वेदो मर्दनं कारयेत्सुधीः अन्यथा विग्रहे धातुर्नष्टो भवति योगिनः

sveda. saṃjāyate dehe yoginaḥ prathamodyame yadā saṃjāyate svedo mardanaṃ kārayetsudhīḥ anyathā vigrahe dhāturnaṣṭo bhavati yoginaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्वितीये हि भवेल्कम्पो दार्दुरी मध्यमे मता ततोऽधिकतराभ्यासाक्त्वानेचरसाधक.

dvitīye hi bhavelkampo dārdurī madhyame matā tato'dhikatarābhyāsāktvānecarasādhaka.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगी पद्यासनस्थोऽपि भुवमुत्सृज्य वर्तते वायुसिद्धिस्तदा ज्ञेया संसारध्वान्तनाशिनी

yogī padyāsanastho'pi bhuvamutsṛjya vartate vāyusiddhistadā jñeyā saṃsāradhvāntanāśinī

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तावत्कालं प्रकुर्वीत योगोक्तनियमयहम् अल्पनिद्रा पुरीषं च स्तोकं मूत्रं च जायते

tāvatkālaṃ prakurvīta yogoktaniyamayaham alpanidrā purīṣaṃ ca stokaṃ mūtraṃ ca jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अगौगत्वमदीनत्वं न्ध्योगिनस्तत्त्वदर्शिनः स्वेदो लाला कृमिश्चैव सर्वथैव न जायते

agaugatvamadīnatvaṃ ndhyoginastattvadarśinaḥ svedo lālā kṛmiścaiva sarvathaiva na jāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कफपित्तानिलाश्चैव साधकस्य कलेवरे तस्मिन्काले साधकस्य भोज्येष्वनियमयह.

kaphapittānilāścaiva sādhakasya kalevare tasminkāle sādhakasya bhojyeṣvaniyamayaha.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अत्यल्पं बहुधा भुक्त्या योगी न व्यथते हि स. अथाभ्यासवशाद्योगी भूचरीं सिद्धिमाप्नुयात् यथा ददुरजनूनां गति. ख्यात्पारिगताडनात्

atyalpaṃ bahudhā bhuktyā yogī na vyathate hi sa. athābhyāsavaśādyogī bhūcarīṃ siddhimāpnuyāt yathā dadurajanūnāṃ gati. khyātpārigatāḍanāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सन्त्यत्र बहवो विध्रा दारुणा दुर्निवारणा. तथापि साधयेद्योगी प्राप्तैः कउगतैरपि

santyatra bahavo vidhrā dāruṇā durnivāraṇā. tathāpi sādhayedyogī prāptaiḥ kaugatairapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततो रहख्युपाविष्ट. साधक. संयतेन्द्रियः प्रणव प्रजपेद्दीर्घ विघ्नानां नाशहेतवे

tato rahakhyupāviṣṭa. sādhaka. saṃyatendriyaḥ praṇava prajapeddīrgha vighnānāṃ nāśahetave

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वार्जितानि कर्माणि प्राणायामेन निश्चितम् नाशयेत्साधको धीमानिहलोकोव्यवानि च

pūrvārjitāni karmāṇi prāṇāyāmena niścitam nāśayetsādhako dhīmānihalokovyavāni ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वाजितानि पापानि पुययानि विविधानि च नाशयेत्पोडशप्राणायामेन योगि पुंगवः

pūrvājitāni pāpāni puyayāni vividhāni ca nāśayetpoḍaśaprāṇāyāmena yogi puṃgavaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पापतूलचयानाहोप्रदहेत्पलयायिना तत. पापविनिर्मुक्तः पश्चात्पुययानि नाशयेत्

pāpatūlacayānāhopradahetpalayāyinā tata. pāpavinirmuktaḥ paścātpuyayāni nāśayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्राणायामेन योगीन्द्रो लब्ध्वैश्वर्याष्टकानि वै पापपरायोदधि तीर्त्वा त्रैलोक्यचरतामियात्

prāṇāyāmena yogīndro labdhvaiśvaryāṣṭakāni vai pāpaparāyodadhi tīrtvā trailokyacaratāmiyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोऽल घटिकात्रितयं भवेत् येन स्यात्सकलासिद्भियोगिनः स्वेप्सिता ध्रुवम्

tato'la ghaṭikātritayaṃ bhavet yena syātsakalāsidbhiyoginaḥ svepsitā dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वाक्त्यिद्धि. कामचारित्वं दूरदृष्टिस्तथैव च दूरश्रुति. सूक्ष्मदृष्टि. हपरकायप्रवेशनम् वियमूत्रलेपने स्वर्णमदृश्यकरणं तथा भवन्त्येतानि सर्वाणि खेचरत्वं च योगिनाम्

vāktyiddhi. kāmacāritvaṃ dūradṛṣṭistathaiva ca dūraśruti. sūkṣmadṛṣṭi. haparakāyapraveśanam viyamūtralepane svarṇamadṛśyakaraṇaṃ tathā bhavantyetāni sarvāṇi khecaratvaṃ ca yoginām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा भवेद्धटावस्था पवनाभ्यासने परा तदा संसारचक्रेऽस्मिन्नास्ति यत्र सधारयेत्

yadā bhaveddhaṭāvasthā pavanābhyāsane parā tadā saṃsāracakre'sminnāsti yatra sadhārayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रारगापाननादबिदुजीवाल्पपरामाल्पन. मिलित्वा घटते यस्मात्तस्माद्वै घट उच्यते

prāragāpānanādabidujīvālpaparāmālpana. militvā ghaṭate yasmāttasmādvai ghaṭa ucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याममात्रं यदा धर्त्तुं समर्थ. ख्यात्तदात्युत. प्रत्याहारस्तदैव ख्यात्रांतरा भवति ध्रुवम्

yāmamātraṃ yadā dharttuṃ samartha. khyāttadātyuta. pratyāhārastadaiva khyātrāṃtarā bhavati dhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यं यं जानाति योगीन्द्रस्तं तमाल्पेति भावयेत् यैरिन्द्रियैर्यद्विधानस्तदिन्द्रियजयो भवेत्

yaṃ yaṃ jānāti yogīndrastaṃ tamālpeti bhāvayet yairindriyairyadvidhānastadindriyajayo bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याममात्रं यदा पूर्ण भवेदभ्यासयोगत. एकवारं प्रकुर्वीत तदा योगी च कुम्भकम् दयडाष्टकं यदा वायुर्निश्चलो योगिनो भवेत् स्वसामर्थ्यात्तदांगुष्ठे तिष्ठेद्वातुलबत्सुधी.

yāmamātraṃ yadā pūrṇa bhavedabhyāsayogata. ekavāraṃ prakurvīta tadā yogī ca kumbhakam dayaḍāṣṭakaṃ yadā vāyurniścalo yogino bhavet svasāmarthyāttadāṃguṣṭhe tiṣṭhedvātulabatsudhī.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत. परिचयावस्था श्रोगिनोऽभ्यासतो भवेत् यदा वयुश्चद्रसूर्य त्यक्त्या तिष्ठति निश्चलम् वायु. परिचितो वायु. सुषुम्ना तयोम्रि संचरेत्

tata. paricayāvasthā śrogino'bhyāsato bhavet yadā vayuścadrasūrya tyaktyā tiṣṭhati niścalam vāyu. paricito vāyu. suṣumnā tayomri saṃcaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

क्रियाशक्तिं गृहीत्वैव चक्रान्मित्त्वा सुनिश्चितम् यदा परिचयावस्था भवेदभ्यासयोगत. त्रिकूटं कर्मणा योगी तदा पश्यति निश्चितम्

kriyāśaktiṃ gṛhītvaiva cakrānmittvā suniścitam yadā paricayāvasthā bhavedabhyāsayogata. trikūṭaṃ karmaṇā yogī tadā paśyati niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततश्च कर्मकूटानि प्रणवेन विनाशयेत् स योगी कर्मभोगाय कायव्यूहं समाचरेत्

tataśca karmakūṭāni praṇavena vināśayet sa yogī karmabhogāya kāyavyūhaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्मिन्काले महायोगी पंचधा धारण चरेत् येन भरादिसिद्धि. स्यात्ततो भूतभयापहा

asminkāle mahāyogī paṃcadhā dhāraṇa caret yena bharādisiddhi. syāttato bhūtabhayāpahā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आधारे घटिका. पंच लिंगस्थाने त च तदूर्ध्वं घटिका. पञ्च नाभिहृन्मध्यके तथा भ्रूमध्योर्ध्वं तथा पंच घटिका धारयेत्सुधी. तथा भूरादिना नष्टो योगिन्द्रो न भवेत्खलु

ādhāre ghaṭikā. paṃca liṃgasthāne ta ca tadūrdhvaṃ ghaṭikā. pañca nābhihṛnmadhyake tathā bhrūmadhyordhvaṃ tathā paṃca ghaṭikā dhārayetsudhī. tathā bhūrādinā naṣṭo yogindro na bhavetkhalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मेधावी सर्वभूतानां धारणा य. समभ्यसेत् शतब्रह्यमृतेनापि मृत्युस्तस्य न विद्यते

medhāvī sarvabhūtānāṃ dhāraṇā ya. samabhyaset śatabrahyamṛtenāpi mṛtyustasya na vidyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततोऽभ्यासक्रमेणैव निष्पत्तिर्योगिनो भवेत् अनादिकर्मबीजानि येन तीर्त्वाऽमूत पिबेत्

tato'bhyāsakrameṇaiva niṣpattiryogino bhavet anādikarmabījāni yena tīrtvā'mūta pibet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा निष्पत्तिर्भवति समाधेः स्वेनकर्मणा जीवन्मुक्तस्य शांतस्य भवेद्धीरस्य योगिनः यदा निष्पत्तिसंपन्न. समाधि. स्वेच्छया भवेत् गृहीत्वा चेतनां वायु. क्रियाशक्तिं च वेगवान् सर्वांश्चक्रान्विजित्वा च ज्ञानशक्तौ विलीयते

yadā niṣpattirbhavati samādheḥ svenakarmaṇā jīvanmuktasya śāṃtasya bhaveddhīrasya yoginaḥ yadā niṣpattisaṃpanna. samādhi. svecchayā bhavet gṛhītvā cetanāṃ vāyu. kriyāśaktiṃ ca vegavān sarvāṃścakrānvijitvā ca jñānaśaktau vilīyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इदानीं क्त्येशहान्यथ वक्तव्यं वायुसाधनम् येन संसारचक्रेस्मिन् भोगहानिर्भवेदध्रुवम्

idānīṃ ktyeśahānyatha vaktavyaṃ vāyusādhanam yena saṃsāracakresmin bhogahānirbhavedadhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकचंच्चा पिबेद्वायुं शीतलं यो विचक्षणाः प्राणापानविधानज्ञ. स भवेन्मुक्तिभाजन.

kākacaṃccā pibedvāyuṃ śītalaṃ yo vicakṣaṇāḥ prāṇāpānavidhānajña. sa bhavenmuktibhājana.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सरसं य. पिबेद्वायुं प्रत्यहं विधिना सुधी. नश्यंति योगिनस्तस्य श्रमदाहजरामया.

sarasaṃ ya. pibedvāyuṃ pratyahaṃ vidhinā sudhī. naśyaṃti yoginastasya śramadāhajarāmayā.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसनामूर्ध्वगां कृत्वा यश्चन्द्रे सलिलं पिबेत् मासमात्रेण योगिन्द्रो मृत्युं जयति निश्चितम्

rasanāmūrdhvagāṃ kṛtvā yaścandre salilaṃ pibet māsamātreṇa yogindro mṛtyuṃ jayati niścitam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजदंतबिलं गाढं संपीड्य विधिना पिबेत् ध्यात्वा कुण्डलिनीं देवीं षण्मासेन कविर्भवेत्

rājadaṃtabilaṃ gāḍhaṃ saṃpīḍya vidhinā pibet dhyātvā kuṇḍalinīṃ devīṃ ṣaṇmāsena kavirbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काकचंच्चा पिबेद्वायुं सन्ध्ययोरुभयोरपि कुण्डलिन्या मुखे ध्यात्वा क्षयरोगस्य शान्तये

kākacaṃccā pibedvāyuṃ sandhyayorubhayorapi kuṇḍalinyā mukhe dhyātvā kṣayarogasya śāntaye

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहर्निशं पिबेद्योगी काकचंच्चा विचक्षण. पिबेत्प्राणानिलं तस्य रोगाणां संक्षयो भवेत् दूरश्रुतिर्दूरदृष्टिस्तथा ख्याद्दर्शनं खलु

aharniśaṃ pibedyogī kākacaṃccā vicakṣaṇa. pibetprāṇānilaṃ tasya rogāṇāṃ saṃkṣayo bhavet dūraśrutirdūradṛṣṭistathā khyāddarśanaṃ khalu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दन्तैर्दन्तान्ममत्पीड्य पिबेद्वायुं शनै. शनै. ऊर्ध्वजिह्न. सुमेधावी मृत्युं जयति सोचिरात्

dantairdantānmamatpīḍya pibedvāyuṃ śanai. śanai. ūrdhvajihna. sumedhāvī mṛtyuṃ jayati socirāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

षयमासमात्रमभ्यास य. करोति दिने दिने सर्वपापविनिर्मुक्तो रोगान्नाशयते हि स.

ṣayamāsamātramabhyāsa ya. karoti dine dine sarvapāpavinirmukto rogānnāśayate hi sa.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संवत्सरकृताऽभ्यासात्यैरवो भवति ध्रुवम् अरिगमादिगुणाक्त्यँध्वा जितभूतगण. स्वयम्

saṃvatsarakṛtā'bhyāsātyairavo bhavati dhruvam arigamādiguṇāktya~dhvā jitabhūtagaṇa. svayam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसनामूर्ध्वगां कृत्वा क्षणार्धं यदि तिष्ठति क्षणेन मुच्यते योगी व्याधिमृत्युजरादिभिः

rasanāmūrdhvagāṃ kṛtvā kṣaṇārdhaṃ yadi tiṣṭhati kṣaṇena mucyate yogī vyādhimṛtyujarādibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रसनां प्राणसंयुक्तां पीड्यमाना विचिंतयेत् न तस्य जायते मृत्यु. सत्यं सत्यं मयोदितम्

rasanāṃ prāṇasaṃyuktāṃ pīḍyamānā viciṃtayet na tasya jāyate mṛtyu. satyaṃ satyaṃ mayoditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवमभ्यासयोगेन कामदेवो द्वितीयकः न क्षुधा न तृषा निद्रा नैव मूर्च्छा प्रजायते

evamabhyāsayogena kāmadevo dvitīyakaḥ na kṣudhā na tṛṣā nidrā naiva mūrcchā prajāyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनेनैव विधानेन योगीन्द्रोऽवनिमण्डले भवेक्त्यच्छन्दचारी च सर्वापत्परिवर्जित.

anenaiva vidhānena yogīndro'vanimaṇḍale bhavektyacchandacārī ca sarvāpatparivarjita.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न तस्य पुनरावृत्तिर्मोदते ससुरैरपि पुययपायैर्न लिप्येत एतदाचरणेन स.

na tasya punarāvṛttirmodate sasurairapi puyayapāyairna lipyeta etadācaraṇena sa.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चतुरशीत्यासनानि सन्ति नानाविधानि च तेभ्यश्चतुष्कमादाय मयोकानि ब्रवीम्यहम् सिद्धासनं तत. पद्यासनञ्चयि च स्वस्तिकम्

caturaśītyāsanāni santi nānāvidhāni ca tebhyaścatuṣkamādāya mayokāni bravīmyaham siddhāsanaṃ tata. padyāsanañcayi ca svastikam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योनिं संपीड्य यत्रेन पादमूलेन साधक. मेढोपरि पादमूलं विन्यसेद्योगवित्सदा ऊर्ध्वं निरीक्ष्य भ्रूमध्यं निश्चल. संयतेन्द्रियः विशेषोऽवक्रकायश्च रहस्युक्त्वोवर्जित. एतत्सिद्धासनं ज्ञेयं सिद्धानां सिद्धिदायकम्

yoniṃ saṃpīḍya yatrena pādamūlena sādhaka. meḍhopari pādamūlaṃ vinyasedyogavitsadā ūrdhvaṃ nirīkṣya bhrūmadhyaṃ niścala. saṃyatendriyaḥ viśeṣo'vakrakāyaśca rahasyuktvovarjita. etatsiddhāsanaṃ jñeyaṃ siddhānāṃ siddhidāyakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येनाभ्यासवशाच्छीघ्नं योगनिष्पत्तिमाप्रुयात् सिद्धासनं सदा सेव्यं पवनाभ्यासिना परम्

yenābhyāsavaśācchīghnaṃ yoganiṣpattimāpruyāt siddhāsanaṃ sadā sevyaṃ pavanābhyāsinā param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

येन संसारमुत्सृज्य लभते परमां गतिम् नात. परतरं गुह्यमासनं विद्यते भुवि येनानुध्यानमात्रेण योगी पापाद्विमुच्यते

yena saṃsāramutsṛjya labhate paramāṃ gatim nāta. parataraṃ guhyamāsanaṃ vidyate bhuvi yenānudhyānamātreṇa yogī pāpādvimucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्तानौ चरणौ कृत्वा ऊरुसस्थौ प्रयत्नतः ऊरुमध्ये तथोत्तानौ पाणी कृत्वा तु तादृशौ नासाग्रे विन्यसेद्दष्टिं दन्तमूलञ्च जिह्नया उत्तोल्य चिबुकं वक्ष उत्थाप्य पवनं शनै. यथाशक्त्या समाकृष्य पूरयेदुदरं शनै. यथा शक्त्यैव पश्चात्तु रेचयेदविरोधत. इदं पद्मासनं प्रोक्तं सर्वव्याधिविनाशनम्

uttānau caraṇau kṛtvā ūrusasthau prayatnataḥ ūrumadhye tathottānau pāṇī kṛtvā tu tādṛśau nāsāgre vinyaseddaṣṭiṃ dantamūlañca jihnayā uttolya cibukaṃ vakṣa utthāpya pavanaṃ śanai. yathāśaktyā samākṛṣya pūrayedudaraṃ śanai. yathā śaktyaiva paścāttu recayedavirodhata. idaṃ padmāsanaṃ proktaṃ sarvavyādhivināśanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दुर्लभं येन केनापि धीमता लभ्यते परम्

durlabhaṃ yena kenāpi dhīmatā labhyate param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.