पञ्चपञ्चध्यर्धा दक्षिणायता उदगायताश् च यथा समीपे प्रदेशमात्रमवशिष्यते तथोपधेयाः । करविन्दीया व्याख्या उप चीः उपधानकालो द्वतीयकरणोत्पन्ना इष्टकाः आत्मनि पूर्वान्ते दशोपदध्यात् । प्रतीचीः प्रत्यगायाताः उदीचीरिति । ता एव एश पश्चात् प्राचीः आत्मनि पश्चिमान्ते प्रागायाताः ता एव । पञ्च याः ता एव प्राच्यौ रीत्यौ । पक्षाप्यययोश् च विशयाः । पक्षाप्ययः - पक्षमूलं विविधमात्मनि पक्षे च शेरत इति विशयाः । तासां कियदात्मनि कियत्पक्ष इत्याह - तासांअन्ति तासां विशयानामर्धेष्टकामात्राणि पक्षयोर्मवन्ति । आत्मानमरत्निना प्रदेशेन पक्षमित्यर्थः । प्राच्यौ रीत्यौ ॥ पञ्च चीश् च पुच्छपार्श्वयोः पञ्चपञ्च उत्तरा दक्षिणामुखाः दक्षिणा उत्तरामुखाः प्राच्यौ रीत्यौ! उत्तरसूत्रे भेदामावाय पुच्छाग्रप्रादेशस्यापृथग्ग्रीतिता प्रतिपादयिष्यते । अत एता अग्रप्रभृत्युपधेयाः ॥ सुन्दरराजीया व्याख्या प्रतीचीः प्रत्यगायताः । उदीचोरिति आत्मन्येव एता उदगायताः, अन्यथा पञ्चानामसंभवात् । पक्षे आत्मनि च शेरत इति विशयाः । अरत्निमात्रा ह्यात्मनि । प्रादेशं पुरस्तादवशिष्य । कपर्दिभाष्यम् पुच्छे प्रादेशम् उपधाय सर्वम् अग्निं पञ्चमभागीयाभिः प्रच्छादयेत्
pañcapañcadhyardhā dakṣiṇāyatā udagāyatāś ca yathā samīpe pradeśamātramavaśiṣyate tathopadheyāḥ / karavindīyā vyākhyā upa cīḥ upadhānakālo dvatīyakaraṇotpannā iṣṭakāḥ ātmani pūrvānte daśopadadhyāt / pratīcīḥ pratyagāyātāḥ udīcīriti / tā eva eśa paścāt prācīḥ ātmani paścimānte prāgāyātāḥ tā eva / pañca yāḥ tā eva prācyau rītyau / pakṣāpyayayoś ca viśayāḥ / pakṣāpyayaḥ - pakṣamūlaṃ vividhamātmani pakṣe ca śerata iti viśayāḥ / tāsāṃ kiyadātmani kiyatpakṣa ityāha - tāsāṃanti tāsāṃ viśayānāmardheṣṭakāmātrāṇi pakṣayormavanti / ātmānamaratninā pradeśena pakṣamityarthaḥ / prācyau rītyau // pañca cīś ca pucchapārśvayoḥ pañcapañca uttarā dakṣiṇāmukhāḥ dakṣiṇā uttarāmukhāḥ prācyau rītyau! uttarasūtre bhedāmāvāya pucchāgraprādeśasyāpṛthaggrītitā pratipādayiṣyate / ata etā agraprabhṛtyupadheyāḥ // sundararājīyā vyākhyā pratīcīḥ pratyagāyatāḥ / udīcoriti ātmanyeva etā udagāyatāḥ, anyathā pañcānāmasaṃbhavāt / pakṣe ātmani ca śerata iti viśayāḥ / aratnimātrā hyātmani / prādeśaṃ purastādavaśiṣya / kapardibhāṣyam pucche prādeśam upadhāya sarvam agniṃ pañcamabhāgīyābhiḥ pracchādayet
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.