Library·Āpastambaśulbasūtra with the commentaries of Kapardin, Karavinda and Sundararāja·15·15.1

Āpastambaśulbasūtra with the commentaries of Kapardin, Karavinda and Sundararāja 15.1

AKKS 15.1

अत्र चतुरश्रत्वे त्रीणि शतान्यष्टाविंशतिश्वाङ्गुलाः एकविन्तितिलाश् च करणी । तस्या द्वादशेन सप्तविंशत्यङ्गुलेन त्रयोदशतिलयुक्तेन द्वादशभागीयाः । तदर्धेन पाद्याः तृतीयेन च नवम्यः । अधार्श् च पूर्ववत् । उपाधाने ऽध्यर्धा द्वादशपुरस्तात्प्रतीच्यः । पस्वाद्द्वादश प्राच्यः । शेषं द्रोणतेव । तत्र सर्वाभावात् षोडशेष्टका हीयन्ते । अतोऽग्निमध्ये द्वे उद्धृत्याष्टादशनवम्यो निधेयाः । द्विशतः प्रस्तारः । एवमेवापरः । प्राच्युदीच्योस्तु विपर्यासः । मण्डले श्मशानीचद्रथचक्रचिता व्याख्यातः छन्दःअयते छन्दोभिश्वीयत् इति छन्दश्वित् । छान्दसः करण उपपदे व्किप् । अन्यत्र कर्मण्यग्नयाख्यायामिति । सर्वैः परं तत्र सर्वैर्गायत्रयादिभि श्चतुरुत्तरैः अतिधृति पर्यन्तैः चतुर्दशभिरुत्कृतिपर्यन्तैर्वैकविंशत्या त्रिवृत्ककुभादिविशेषयुक्तैर्दाशतयीभ्य आहृतैश्छन्तौबिः सर्वा इष्टकाश्विनुयादित्येकं मतं । प्राकृतैरग्निर् मूर्धेत्यनुवाकाधीतैर्याज्ञसेन्यर्थैः पुनः पुनरभ्यस्तैरित्यपरं मतं । अस्याग्रेः प्रकृतिवदेव रूपं । केचितु वयसां वा एष प्रतिमयेत्यस्यापि नित्यत्वाद्वयस आकारमपीच्छन्ति । यथाह - वोधायनः - तस्य रूपं श्येनाकृतिर्भवतीति ॥ इति श्रीमत्सुन्दहहाजकृतायां शुल्बप्रदीपिकायां चतुर्थः पटलः कपर्दिभाष्यम् श्येनचितं चिन्वीत सुवर्गकाम इति विज्ञायते

atra caturaśratve trīṇi śatānyaṣṭāviṃśatiśvāṅgulāḥ ekavintitilāś ca karaṇī / tasyā dvādaśena saptaviṃśatyaṅgulena trayodaśatilayuktena dvādaśabhāgīyāḥ / tadardhena pādyāḥ tṛtīyena ca navamyaḥ / adhārś ca pūrvavat / upādhāne 'dhyardhā dvādaśapurastātpratīcyaḥ / pasvāddvādaśa prācyaḥ / śeṣaṃ droṇateva / tatra sarvābhāvāt ṣoḍaśeṣṭakā hīyante / ato'gnimadhye dve uddhṛtyāṣṭādaśanavamyo nidheyāḥ / dviśataḥ prastāraḥ / evamevāparaḥ / prācyudīcyostu viparyāsaḥ / maṇḍale śmaśānīcadrathacakracitā vyākhyātaḥ chandaḥayate chandobhiśvīyat iti chandaśvit / chāndasaḥ karaṇa upapade vkip / anyatra karmaṇyagnayākhyāyāmiti / sarvaiḥ paraṃ tatra sarvairgāyatrayādibhi ścaturuttaraiḥ atidhṛti paryantaiḥ caturdaśabhirutkṛtiparyantairvaikaviṃśatyā trivṛtkakubhādiviśeṣayuktairdāśatayībhya āhṛtaiśchantaubiḥ sarvā iṣṭakāśvinuyādityekaṃ mataṃ / prākṛtairagnir mūrdhetyanuvākādhītairyājñasenyarthaiḥ punaḥ punarabhyastairityaparaṃ mataṃ / asyāgreḥ prakṛtivadeva rūpaṃ / kecitu vayasāṃ vā eṣa pratimayetyasyāpi nityatvādvayasa ākāramapīcchanti / yathāha - vodhāyanaḥ - tasya rūpaṃ śyenākṛtirbhavatīti // iti śrīmatsundahahājakṛtāyāṃ śulbapradīpikāyāṃ caturthaḥ paṭalaḥ kapardibhāṣyam śyenacitaṃ cinvīta suvargakāma iti vijñāyate

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/AKKS/15.1

Cite as: Āpastambaśulbasūtra with the commentaries of Kapardin, Karavinda and Sundararāja 15.1, in HREEM (hreem.cc/library/AKKS/15.1), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_ApastambazulbasUtra.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text