Library·Abhisamayalankaravrttih sphutartha·1·1.19

Abhisamayalankaravrttih sphutartha 1.19

Abhis 1.19

इत्थं सकलपिण्डार्थ निर्दिश्य बोधिं प्राप्तुकामैर्बोधिसत्त्वैः फलभूतत्वात् सर्वाकारज्ञताधिगन्तव्येत्यादौ सर्वाकारज्ञतासंग्रहकारिकां व्याख्यातुकामः सालम्बनं चित्तोत्पादस्वरूपमाह - चित्तोत्पादः परार्थाय सम्यक्सम्बोधिकामता । बुद्धो भूत्वा यथाभव्यतया परार्थं प्रति यत्नं कुर्यामिति परार्थाय सम्यक्सम्बोध्यधिकामतालक्षणः प्रणिधिप्रस्थानस्वभावो द्विविधश्चित्तोत्पादः । सम्यक्सम्बोधिकामता च तत्प्रार्थना कुशलो धर्मच्छन्दश्चैतसिकः । विशिष्टविषयप्रतिभासमुत्पद्यमानं चित्तं "चित्तोत्पादः" इति कथं स (चैतसिकः) चित्तोत्पादो भवेत्? सत्यमेतत् । किन्तु कुशलधर्मच्छन्दलक्षणायां प्रार्थनायां सत्यां बोधिचित्तमुत्पद्यत इति कारणेनात्र कार्यं निर्दिष्टमेवं प्रार्थयितुः बोधिसत्त्वस्य सर्वे कुशला धर्मा वृद्धिं यान्तीति ज्ञापनाय चोपचारः समाश्रित इत्यदोषः । अन्यप्रकारेण प्रणिधानं प्रार्थना वा सम्यक्सम्बोधिकामता तत्सहचरितचित्तोत्पादः प्रार्थनयातिदिश्यते । एवञ्च प्रणिधानसहगतं तच्चित्तमुत्पद्यत इति ज्ञापनाय वा ॥ केयं सम्यक्संबोधिः? कश्च परार्थो यत्कामतात्मको यदर्थश्चित्तोत्पाद इति चेत्? उच्यते - समासव्यासतः सा च यथासूत्रं स चोच्यते

itthaṃ sakalapiṇḍārtha nirdiśya bodhiṃ prāptukāmairbodhisattvaiḥ phalabhūtatvāt sarvākārajñatādhigantavyetyādau sarvākārajñatāsaṃgrahakārikāṃ vyākhyātukāmaḥ sālambanaṃ cittotpādasvarūpamāha - cittotpādaḥ parārthāya samyaksambodhikāmatā / buddho bhūtvā yathābhavyatayā parārthaṃ prati yatnaṃ kuryāmiti parārthāya samyaksambodhyadhikāmatālakṣaṇaḥ praṇidhiprasthānasvabhāvo dvividhaścittotpādaḥ / samyaksambodhikāmatā ca tatprārthanā kuśalo dharmacchandaścaitasikaḥ / viśiṣṭaviṣayapratibhāsamutpadyamānaṃ cittaṃ "cittotpādaḥ" iti kathaṃ sa (caitasikaḥ) cittotpādo bhavet? satyametat / kintu kuśaladharmacchandalakṣaṇāyāṃ prārthanāyāṃ satyāṃ bodhicittamutpadyata iti kāraṇenātra kāryaṃ nirdiṣṭamevaṃ prārthayituḥ bodhisattvasya sarve kuśalā dharmā vṛddhiṃ yāntīti jñāpanāya copacāraḥ samāśrita ityadoṣaḥ / anyaprakāreṇa praṇidhānaṃ prārthanā vā samyaksambodhikāmatā tatsahacaritacittotpādaḥ prārthanayātidiśyate / evañca praṇidhānasahagataṃ taccittamutpadyata iti jñāpanāya vā // keyaṃ samyaksaṃbodhiḥ? kaśca parārtho yatkāmatātmako yadarthaścittotpāda iti cet? ucyate - samāsavyāsataḥ sā ca yathāsūtraṃ sa cocyate

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Abhis/1.19

Cite as: Abhisamayalankaravrttih sphutartha 1.19, in HREEM (hreem.cc/library/Abhis/1.19), after GRETIL, Abhisamayalankaravrttih sphutartha Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/buddh/bsa031_u.htm — Abhisamayalankaravrttih sphutartha Based on the ed. by Ram Shankar Tripathi: Abhisamayalankaravrti sputartha. Sarnath: Central Institute of Higher Tibetan Studies, 1977, pp. 3-44. Input by members of the Sanskrit Buddhist Input Project. With kind permission of

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text