इति । अत्र सर्वधर्माणामनुत्पादस्य वीरंगमादीनाञ्च समाधिर्भावनीय इति मृदुन आलम्बनम् । स्वप्रणिधानपुण्यज्ञानधर्मधातुबलेनानाभोगात्सर्वलोकधातुषु यथाभव्यतया समाधेर्व्यापारः प्रवर्तत इत्याकारः । धर्मतैषा सम्यक्प्रतिपन्नसमाधेर्योगिनो बुद्धैर्व्याकरणं क्रियत इति मध्यस्यालम्बनम् । सर्वविकल्पानुपपत्त्या विदितसमाधिस्वरूपस्य बोधिसत्त्वस्याहं समाहितं इत्यादिज्ञानं न सम्भवतीत्याकारः । धर्मतया समाधिबोधिसत्त्वप्रज्ञापारमितार्थत्रयस्य परस्परमेकं रूपमित्यधिमात्रस्यालम्बनम् । सर्वधर्माविद्यमानत्वेन समाधेरविकल्पनं परमोपाय इत्याकारः । इत्यालम्बनाकारवल्लौकिकसर्वधर्माग्रत्वादग्रधर्माख्यं त्रिविधम् । आलम्बनमनित्यादि सत्याधारमतिरिच्य आलम्बनविशिष्टाकारयोः धर्मधर्म्यभिधाने सत्यपि आलम्बनविशिष्टाकारयोः धर्माभिधानेन सर्वत्र उच्यमाने ऋते विशिष्टान्तरपरिहारापरिहारौ नानयोः कश्चित् प्रतिविशेष इति न्यायात् । अथवा कारिकाच्छन्दानुरोधेन भिन्नाभिधाने ऽपि अभिनिवेशादिनिषेधयुक्तयोः तत्त्वतः विधानप्रतिषेधरहितत्वाद् दुःखादिसत्यान्तर्गतमेवालम्बनमाकारश्च क्रियेते । तथैवापरत्रापि बोद्धव्यम् । चतुर्विकल्पसंयोगस्य स्फुटार्थावबोधाय द्वौ अन्तरश्लोकौ आह - द्वैविध्यं ग्राह्यकल्पस्य वस्तुतत्प्रतिपक्षतः । मोहराश्यादिभेदेन प्रत्येकं नवधा तु सः
iti / atra sarvadharmāṇāmanutpādasya vīraṃgamādīnāñca samādhirbhāvanīya iti mṛduna ālambanam / svapraṇidhānapuṇyajñānadharmadhātubalenānābhogātsarvalokadhātuṣu yathābhavyatayā samādhervyāpāraḥ pravartata ityākāraḥ / dharmataiṣā samyakpratipannasamādheryogino buddhairvyākaraṇaṃ kriyata iti madhyasyālambanam / sarvavikalpānupapattyā viditasamādhisvarūpasya bodhisattvasyāhaṃ samāhitaṃ ityādijñānaṃ na sambhavatītyākāraḥ / dharmatayā samādhibodhisattvaprajñāpāramitārthatrayasya parasparamekaṃ rūpamityadhimātrasyālambanam / sarvadharmāvidyamānatvena samādheravikalpanaṃ paramopāya ityākāraḥ / ityālambanākāravallaukikasarvadharmāgratvādagradharmākhyaṃ trividham / ālambanamanityādi satyādhāramatiricya ālambanaviśiṣṭākārayoḥ dharmadharmyabhidhāne satyapi ālambanaviśiṣṭākārayoḥ dharmābhidhānena sarvatra ucyamāne ṛte viśiṣṭāntaraparihārāparihārau nānayoḥ kaścit prativiśeṣa iti nyāyāt / athavā kārikācchandānurodhena bhinnābhidhāne 'pi abhiniveśādiniṣedhayuktayoḥ tattvataḥ vidhānapratiṣedharahitatvād duḥkhādisatyāntargatamevālambanamākāraśca kriyete / tathaivāparatrāpi boddhavyam / caturvikalpasaṃyogasya sphuṭārthāvabodhāya dvau antaraślokau āha - dvaividhyaṃ grāhyakalpasya vastutatpratipakṣataḥ / moharāśyādibhedena pratyekaṃ navadhā tu saḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.