छन्दांसि वा अन्योन्यस्यायतनमभ्यध्यायन्गायत्री त्रिष्टुभश्च जगत्यै चायतनमभ्यध्यायत्त्रिष्टुब्गायत्र्यै च जगत्यै च जगती गायत्र्यै च त्रिष्टुभश्च ततो वा एतं प्रजापतिर्व्यूळ्हछन्दसं द्वादशाहमपश्यत्तमाहरत्तेनायजत तेन स सर्वान्कामांश्छन्दांस्यगमयत्सर्वान्कामान्गच्छति य एवं वेद छन्दांसि व्यूहत्ययातयामतायै छन्दांस्येव व्यूहति तद्यथादोऽश्वैर्वानळुद्भिर्वान्यैरन्यैरश्रान्ततरैरश्रान्ततरैरुपविमोकं यान्त्येवमेवैतच्छन्दोभिरन्यैरन्यैरश्रान्ततरैरश्रान्ततरैरुपविमोकं स्वर्गं लोकं यन्ति यच्छन्दांसि व्यूहतीमौ वै लोकौ सहास्तां तौ व्यैतां नावर्षन्न समतपत्ते पञ्चजना न समजानत तौ देवाः समनयंस्तौ संयन्तावेतं देवविवाहं व्यवहेतां रथंतरेणैवेयममूं जिन्वति बृहतासाविमां नौधसेनैवेयममूं जिन्वति श्यैतेनासाविमां धूमेनैवेयममूं जिन्वति वृष्ट्यासाविमां देवयजनमेवेयममुष्यामदधात्पशूनसावस्यामेतद्वा इयममुष्यां देवयजनमदधाद्यदेतच्चन्द्रमसि कृष्णमिव तस्मादापूर्यमाणपक्षेषु यजन्त एतदेवोपेप्सन्त ऊषानसावस्यां तद्धापि तुरः कावषेय उवाचोषः पोषो जनमेजयकेति तस्माद्धाप्येतर्हि गव्यं मीमांसमानाः पृच्छन्ति सन्ति तत्रोषाः इति ऊषो हि पोषोऽसौ वै लोक इमं लोकमभिपर्यावर्तत ततो वै द्यावापृथिवी अभवतां न द्यावान्तरिक्षान्नान्तरिक्षाद्भूमिः
chandāṃsi vā anyonyasyāyatanamabhyadhyāyangāyatrī triṣṭubhaśca jagatyai cāyatanamabhyadhyāyattriṣṭubgāyatryai ca jagatyai ca jagatī gāyatryai ca triṣṭubhaśca tato vā etaṃ prajāpatirvyūl̤hachandasaṃ dvādaśāhamapaśyattamāharattenāyajata tena sa sarvānkāmāṃśchandāṃsyagamayatsarvānkāmāngacchati ya evaṃ veda chandāṃsi vyūhatyayātayāmatāyai chandāṃsyeva vyūhati tadyathādo'śvairvānal̤udbhirvānyairanyairaśrāntatarairaśrāntatarairupavimokaṃ yāntyevamevaitacchandobhiranyairanyairaśrāntatarairaśrāntatarairupavimokaṃ svargaṃ lokaṃ yanti yacchandāṃsi vyūhatīmau vai lokau sahāstāṃ tau vyaitāṃ nāvarṣanna samatapatte pañcajanā na samajānata tau devāḥ samanayaṃstau saṃyantāvetaṃ devavivāhaṃ vyavahetāṃ rathaṃtareṇaiveyamamūṃ jinvati bṛhatāsāvimāṃ naudhasenaiveyamamūṃ jinvati śyaitenāsāvimāṃ dhūmenaiveyamamūṃ jinvati vṛṣṭyāsāvimāṃ devayajanameveyamamuṣyāmadadhātpaśūnasāvasyāmetadvā iyamamuṣyāṃ devayajanamadadhādyadetaccandramasi kṛṣṇamiva tasmādāpūryamāṇapakṣeṣu yajanta etadevopepsanta ūṣānasāvasyāṃ taddhāpi turaḥ kāvaṣeya uvācoṣaḥ poṣo janamejayaketi tasmāddhāpyetarhi gavyaṃ mīmāṃsamānāḥ pṛcchanti santi tatroṣāḥ iti ūṣo hi poṣo'sau vai loka imaṃ lokamabhiparyāvartata tato vai dyāvāpṛthivī abhavatāṃ na dyāvāntarikṣānnāntarikṣādbhūmiḥ
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.