Library·Angirasasmrti·1

Angirasasmrti 1

गौणमातरि गौणमातरि मातृत्वं पुरस्कृत्यार्थलोभतः । समुच्चार्य क्रियां कुर्यान् न सा तद्गा भवेद्ध्रुवम्

gauṇamātari gauṇamātari mātṛtvaṃ puraskṛtyārthalobhataḥ / samuccārya kriyāṃ kuryān na sā tadgā bhaveddhruvam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

लोभान्मातृत्वमन्यासु यदि निक्षिप्य मोहतः । क्रियां कुर्याज्जडमतिः सद्यश्चण्डालतां व्रजेत्

lobhānmātṛtvamanyāsu yadi nikṣipya mohataḥ / kriyāṃ kuryājjaḍamatiḥ sadyaścaṇḍālatāṃ vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतस्मिन् तत्त्वमारोप्य संस्कुर्याद्यदि कामतः । निष्फलं याति तत्कर्म सो ऽपि पातित्यमाप्नुयात्

atasmin tattvamāropya saṃskuryādyadi kāmataḥ / niṣphalaṃ yāti tatkarma so 'pi pātityamāpnuyāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितृत्वं जनितर्येव मुख्यतो ऽन्यत्र गौणतः । तत्पुरस्कृत्य चेत्कर्म कृतमन्यैः पुनः क्रियां

pitṛtvaṃ janitaryeva mukhyato 'nyatra gauṇataḥ / tatpuraskṛtya cetkarma kṛtamanyaiḥ punaḥ kriyāṃ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विहितेनैव पुत्रत्वं स्वीकारेण न चान्यतः । समवाप्नोति बन्धूनां राजविद्वदनुज्ञया

vihitenaiva putratvaṃ svīkāreṇa na cānyataḥ / samavāpnoti bandhūnāṃ rājavidvadanujñayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रातृजः कृतदारः कृतक्रियो ऽपि भ्रातृजो वाक्यतः पित्रोर् ज्यैष्ठ्यकानिष्ठ्यवर्जितः । पुत्रत्वं समवाप्नोति कृतदारः कृतक्रियः

bhrātṛjaḥ kṛtadāraḥ kṛtakriyo 'pi bhrātṛjo vākyataḥ pitror jyaiṣṭhyakāniṣṭhyavarjitaḥ / putratvaṃ samavāpnoti kṛtadāraḥ kṛtakriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सो ऽप्येकश्चेदवाप्नोति नोभयोस्तु तथा विधिः । जनितुर्मुख्यसूनुः स्याद् अन्यस्य गुणतः सुतः

so 'pyekaścedavāpnoti nobhayostu tathā vidhiḥ / janiturmukhyasūnuḥ syād anyasya guṇataḥ sutaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मातुलत्वपितृव्यत्वसुतत्वाद्यनुबन्धकम् । मुख्यतो यस्य यद्वा स्यात् तदुद्दिश्यैव तत्क्रिया

mātulatvapitṛvyatvasutatvādyanubandhakam / mukhyato yasya yadvā syāt taduddiśyaiva tatkriyā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मुख्यानुबन्धं त्यक्त्वा यः कर्म कुर्यात्प्रमादतः । पितृव्यादिकमुच्चार्य पुनः कुर्यात्तु तां क्रियाम्

mukhyānubandhaṃ tyaktvā yaḥ karma kuryātpramādataḥ / pitṛvyādikamuccārya punaḥ kuryāttu tāṃ kriyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गोत्रनामानुबन्धव्यत्यासे गोत्रनामानुबन्धानां व्यत्यासेनाप्यनेहसः । यदि कुर्यात्क्रियां तां वै पुनः कुर्याद्यथाविधि

gotranāmānubandhavyatyāse gotranāmānubandhānāṃ vyatyāsenāpyanehasaḥ / yadi kuryātkriyāṃ tāṃ vai punaḥ kuryādyathāvidhi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उपनीतस्तु चेदुपनेतृत्वेनैव तत्क्रिया । विद्यादत्वेन तद्दातुर् भक्तदत्वेन तत्प्रदे

upanītastu cedupanetṛtvenaiva tatkriyā / vidyādatvena taddātur bhaktadatvena tatprade

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भयपत्वेन भयपे पितृव्यत्वेन तादृशे । तत्तदुच्चारणं कृत्वा तत्तत्कर्म समाचरेत्

bhayapatvena bhayape pitṛvyatvena tādṛśe / tattaduccāraṇaṃ kṛtvā tattatkarma samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कर्तरि दूरगे प्रेष्यत्वेन कुर्वीत मुख्यकर्त्रसमीपे ऽन्यो न कुर्यात् स्वानुबन्धतः

kartari dūrage preṣyatvena kurvīta mukhyakartrasamīpe 'nyo na kuryāt svānubandhataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्प्रेष्यत्वेन कुर्वीत प्रेषितस्तेन वै वृतः । अवृतस्तेन तत्प्रेष्यत्वेन तद्दूरगे सति

tatpreṣyatvena kurvīta preṣitastena vai vṛtaḥ / avṛtastena tatpreṣyatvena taddūrage sati

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृतं चेत्कर्म तद्भूयः संकल्पादि समाचरेत् । अन्येन कृते वाङ्मात्रदाने श्राद्धमात्रम् वाङ्मात्रदत्तपुत्रस्तु कृतदारः कृतक्रियः

kṛtaṃ cetkarma tadbhūyaḥ saṃkalpādi samācaret / anyena kṛte vāṅmātradāne śrāddhamātram vāṅmātradattaputrastu kṛtadāraḥ kṛtakriyaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ग्राहकस्य न कुर्वीत दर्शादि न कदाचन । तत्पत्न्यास्तस्य च श्राद्धमात्रं सम्यक् समाचरेत्

grāhakasya na kurvīta darśādi na kadācana / tatpatnyāstasya ca śrāddhamātraṃ samyak samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिवर्षं प्रयत्नेन न दर्शादिकमाचरेत् । सतामेव हि बन्धूनां कर्म कुर्यात् प्रयत्नतः

prativarṣaṃ prayatnena na darśādikamācaret / satāmeva hi bandhūnāṃ karma kuryāt prayatnataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भ्रष्टानामपि तुच्छानां पतितानां विकर्मिणाम् । न कुर्वीत क्रियां यत्नाद् अपि स्नानं समाचरेत्

bhraṣṭānāmapi tucchānāṃ patitānāṃ vikarmiṇām / na kurvīta kriyāṃ yatnād api snānaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असतां पतितानां च भस्मान्तं सूतकं स्मृतम् । भ्रष्टपतितानां घटस्फोटनाधिकारिणः जातिभ्रष्टानकर्मिष्ठान् पतितान् मातरं सुतम्

asatāṃ patitānāṃ ca bhasmāntaṃ sūtakaṃ smṛtam / bhraṣṭapatitānāṃ ghaṭasphoṭanādhikāriṇaḥ jātibhraṣṭānakarmiṣṭhān patitān mātaraṃ sutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पितरं भ्रातरं पत्नीं पतिमेव मिथो ऽसतः । त्यजेद्घटप्रहारेण नान्यानेवं समाचरेत्

pitaraṃ bhrātaraṃ patnīṃ patimeva mitho 'sataḥ / tyajedghaṭaprahāreṇa nānyānevaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अनाथप्रेतसंस्कारे अनाथप्रेतसंस्काराद् अश्वमेधफलं लभेत् । प्रेतनिर्वापणं प्रोक्तम् अत्र संस्कारशब्दतः

anāthapretasaṃskāre anāthapretasaṃskārād aśvamedhaphalaṃ labhet / pretanirvāpaṇaṃ proktam atra saṃskāraśabdataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रेतसंस्काराभावे अकृत्वा प्रेतसंस्कारं यो भुङ्क्ते कामकारतः । तत्प्रेतकृतपापौघं तत्क्षणाल्लभते ऽखिलम्

pretasaṃskārābhāve akṛtvā pretasaṃskāraṃ yo bhuṅkte kāmakārataḥ / tatpretakṛtapāpaughaṃ tatkṣaṇāllabhate 'khilam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्दोषशमनायाथ चापाग्रे स्नानमाचरेत् । मासमात्रं प्रयत्नेन न चेदुक्थ्यं समाचरेत्

taddoṣaśamanāyātha cāpāgre snānamācaret / māsamātraṃ prayatnena na cedukthyaṃ samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रानुज्ञया यतिकृत्यम् विप्राभ्यनुज्ञया कुर्यात् कर्ममात्रं विशेषतः । पितृकृत्यं प्रेतकृत्यं तयोर्नो चेद्यतेरपि

viprānujñayā yatikṛtyam viprābhyanujñayā kuryāt karmamātraṃ viśeṣataḥ / pitṛkṛtyaṃ pretakṛtyaṃ tayorno cedyaterapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विप्रानुज्ञां यतिरपि लब्ध्वा स्नात्वार्द्रवस्त्रतः । प्रेतकृत्यं प्रकुर्वीत न चेत् कृत्यं तु तन्न तु

viprānujñāṃ yatirapi labdhvā snātvārdravastrataḥ / pretakṛtyaṃ prakurvīta na cet kṛtyaṃ tu tanna tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपि शास्त्रकृतं कर्म बहुविप्रामतं तु यत् । तदभ्यनुज्ञया तत्तु कर्मतः पुनराचरेत्

api śāstrakṛtaṃ karma bahuviprāmataṃ tu yat / tadabhyanujñayā tattu karmataḥ punarācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

बहुविप्रतिरस्कारप्रद्वेषागःप्रदूषितम् । तदभ्यनुज्ञारहितं यत्तत्कर्म पुनश्चरेत्

bahuvipratiraskārapradveṣāgaḥpradūṣitam / tadabhyanujñārahitaṃ yattatkarma punaścaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

धनवृत्तिगृहक्षेत्रहेतवे तत्पुनश्चरेत्

dhanavṛttigṛhakṣetrahetave tatpunaścaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असगोत्रसंस्कृतावाशौचम् असगोत्रमपि प्रेतं दाहयेद्यः कथंचन । स चापि गोत्रिभिस्तुल्यो दशाहं सूतकी भवेत्

asagotrasaṃskṛtāvāśaucam asagotramapi pretaṃ dāhayedyaḥ kathaṃcana / sa cāpi gotribhistulyo daśāhaṃ sūtakī bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मृताहस्य परित्यागे मातापित्रोः मृताहस्य परित्यागे मोहात्कृछ्रद्वयं चरेत् । गायत्रीदशसाहस्रजपो गोदानमेव च

mṛtāhasya parityāge mātāpitroḥ mṛtāhasya parityāge mohātkṛchradvayaṃ caret / gāyatrīdaśasāhasrajapo godānameva ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एवं पञ्चत्रिंशवर्षपर्यन्तं चित्तमुच्यते । पृथक्त्वेन महाभागैस् तदूर्ध्वं पतितो भवेत्

evaṃ pañcatriṃśavarṣaparyantaṃ cittamucyate / pṛthaktvena mahābhāgais tadūrdhvaṃ patito bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नदीस्नानेन निष्कृतिः महानदीस्नानशतं पित्रोस्त्यक्ते तु पैतृके । निष्कृतिः कथिता सद्भिः पुनःसंस्कारतस्तथा

nadīsnānena niṣkṛtiḥ mahānadīsnānaśataṃ pitrostyakte tu paitṛke / niṣkṛtiḥ kathitā sadbhiḥ punaḥsaṃskāratastathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नदीस्नानानि सर्वत्र सर्वकृत्येषु वच्मि वः । निष्कृतित्वेन विप्राणां वेदिनामभ्यनुज्ञया

nadīsnānāni sarvatra sarvakṛtyeṣu vacmi vaḥ / niṣkṛtitvena viprāṇāṃ vedināmabhyanujñayā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न हि स्नानेन सदृशी निष्कृतिर्विहितास्ति हि । तस्मात्स्नानानि सर्वत्र तीर्थादिषु विशिष्यते

na hi snānena sadṛśī niṣkṛtirvihitāsti hi / tasmātsnānāni sarvatra tīrthādiṣu viśiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संहितापठनादिः श्रुतिपारायणं यद्वा व्याहृतीनां जपो ऽथवा । गायत्र्या वा जपो नो चेन् महारुद्रजपो ऽथवा

saṃhitāpaṭhanādiḥ śrutipārāyaṇaṃ yadvā vyāhṛtīnāṃ japo 'thavā / gāyatryā vā japo no cen mahārudrajapo 'thavā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरुषसूक्तजपो वापि संहितापठनं सकृत् । निष्कृतिर्विहिता सद्भिर् अपि पातकिनामपि

puruṣasūktajapo vāpi saṃhitāpaṭhanaṃ sakṛt / niṣkṛtirvihitā sadbhir api pātakināmapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वेदमहिमा वेदाक्षरोच्चारणतः सर्वनामफलं लभेत् । हरिनामानि यावन्ति पठितानि द्विजातिभिः

vedamahimā vedākṣaroccāraṇataḥ sarvanāmaphalaṃ labhet / harināmāni yāvanti paṭhitāni dvijātibhiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असंख्याकान्यनन्तानि सर्वाविलहराण्यपि । तान्येकवेदवर्णः स्यात् तादृशैर्दिव्यवर्णकैः

asaṃkhyākānyanantāni sarvāvilaharāṇyapi / tānyekavedavarṇaḥ syāt tādṛśairdivyavarṇakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अमेयैः संवृतो वेदः साक्षान्नारायणात्मकः । तादृशस्यास्य वेदस्य पठनात् सर्वकिल्बिषैः

ameyaiḥ saṃvṛto vedaḥ sākṣānnārāyaṇātmakaḥ / tādṛśasyāsya vedasya paṭhanāt sarvakilbiṣaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सद्य एव विमुक्तः स्यात् पातकी नात्र संशयः । ब्राह्मणस्य वेदाधिकारः तादृशस्यास्य वेदस्य पठने ब्राह्मणस्य वै

sadya eva vimuktaḥ syāt pātakī nātra saṃśayaḥ / brāhmaṇasya vedādhikāraḥ tādṛśasyāsya vedasya paṭhane brāhmaṇasya vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिकारो न चान्यस्य संस्कृतस्यैव कर्मभिः । तत्रापि परिशुद्धस्य कृतनित्यक्रियस्य वै

adhikāro na cānyasya saṃskṛtasyaiva karmabhiḥ / tatrāpi pariśuddhasya kṛtanityakriyasya vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्रापि परिशुद्धस्य विशेषेषु दिनेष्वपि । शुद्धाच्छुद्धः स्वतो वेदस् तदुच्चारणतः क्षणात्

tatrāpi pariśuddhasya viśeṣeṣu dineṣvapi / śuddhācchuddhaḥ svato vedas taduccāraṇataḥ kṣaṇāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवनामान्यनन्तानि निखिलान्यघहानि वै । असकृत्पठितानि स्युर् नात्र कार्या विचारणा

devanāmānyanantāni nikhilānyaghahāni vai / asakṛtpaṭhitāni syur nātra kāryā vicāraṇā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अस्नात्वारम्भे यद्यस्नात्वैव मोहेन प्रारभेत् पातकी भवेत्

asnātvārambhe yadyasnātvaiva mohena prārabhet pātakī bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नानतः सर्वकर्माणि सिध्यन्त्येव न संशयः । सर्वं स्नानमूलम् स्नानमूलमिदं ब्राह्मं स्नानमूलमिदं तपः

snānataḥ sarvakarmāṇi sidhyantyeva na saṃśayaḥ / sarvaṃ snānamūlam snānamūlamidaṃ brāhmaṃ snānamūlamidaṃ tapaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्नानमूलाखिला यज्ञाः स्नानमूलमिदं जगत् । सर्वकृत्येवु सर्वत्र स्नानमेव परं मतम्

snānamūlākhilā yajñāḥ snānamūlamidaṃ jagat / sarvakṛtyevu sarvatra snānameva paraṃ matam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्स्नेष्वशुचिषु स्नानं तारकं परिकीर्तितम् । अस्पृश्यस्पर्शनादिकर्माङ्गस्नानम् अस्पृश्यस्पर्शने चैवम् अभक्ष्याणां च भक्षणे

kṛtsneṣvaśuciṣu snānaṃ tārakaṃ parikīrtitam / aspṛśyasparśanādikarmāṅgasnānam aspṛśyasparśane caivam abhakṣyāṇāṃ ca bhakṣaṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सकलीकरणे चात्र मलिनीकरणे तथा । अपात्रीकरणे ऽन्यत्र जातिभ्रंशकरादिषु

sakalīkaraṇe cātra malinīkaraṇe tathā / apātrīkaraṇe 'nyatra jātibhraṃśakarādiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सूतकादिषु सर्वेषु सर्वेष्वाशौचकर्मसु । स्नानमेव परं प्रोक्तं सर्वकृछ्रव्रतादिषु

sūtakādiṣu sarveṣu sarveṣvāśaucakarmasu / snānameva paraṃ proktaṃ sarvakṛchravratādiṣu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वाद्यन्तेषु सत्रेषु तदेव परिकीर्तितम् । अभोज्यभोजनेष्वेवं स्नानं तत्समुदाहृतम्

sarvādyanteṣu satreṣu tadeva parikīrtitam / abhojyabhojaneṣvevaṃ snānaṃ tatsamudāhṛtam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अकार्यकरणेष्वेषु मुख्यस्नानानि मुख्यतः । भवेयुर्हि पवित्राणि तानीमानि ततः सदा

akāryakaraṇeṣveṣu mukhyasnānāni mukhyataḥ / bhaveyurhi pavitrāṇi tānīmāni tataḥ sadā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चरेद्यत्नेन शुध्यर्थं न चेत्किं वात्र शुध्यति । वमने स्नानम् स्वक्रियावमने सद्यः सवासा जलमाविशेत्

caredyatnena śudhyarthaṃ na cetkiṃ vātra śudhyati / vamane snānam svakriyāvamane sadyaḥ savāsā jalamāviśet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अजीर्णवमने स्नानम् औषधादिक्रियावशात् । वमने स्नानाभावस्थलम् वमने ऽप्यवगाहः स्यान् मक्षिकामूलतो यदि

ajīrṇavamane snānam auṣadhādikriyāvaśāt / vamane snānābhāvasthalam vamane 'pyavagāhaḥ syān makṣikāmūlato yadi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नावगाहः प्रकर्तव्यस् तल्लेपक्षालनं परम् । प्रकर्तव्यं प्रयत्नेन धारणं शुद्धवाससाम्

nāvagāhaḥ prakartavyas tallepakṣālanaṃ param / prakartavyaṃ prayatnena dhāraṇaṃ śuddhavāsasām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शाकमूलादिवमने शाकैर्मूलैः फलैः पत्रैः कटुतिक्तरसादिभिः । सद्यश्चेद्वमनं तन्न चिरकाले तु तद्भवेत्

śākamūlādivamane śākairmūlaiḥ phalaiḥ patraiḥ kaṭutiktarasādibhiḥ / sadyaścedvamanaṃ tanna cirakāle tu tadbhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदा चेद्रोगवमनं तदा स्नानं विधानतः । सद्य एव प्रकर्तव्यम् अघमर्षविधानतः

yadā cedrogavamanaṃ tadā snānaṃ vidhānataḥ / sadya eva prakartavyam aghamarṣavidhānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रात्रौ वमने रात्रौ तु वमने जाते रोगाद्यैरप्यजीर्णतः । अर्धरात्रादधस्तूष्णे पाथसि स्नानमुच्यते

rātrau vamane rātrau tu vamane jāte rogādyairapyajīrṇataḥ / ardharātrādadhastūṣṇe pāthasi snānamucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्परं प्रातरेव स्याद् इति शाकलभाषितम् । स्वगोत्रत्यागे ऽन्यगोत्रपरिग्रहणे स्वीयगोत्रपरित्यागाद् अन्यगोत्रपरिग्रहात्

tatparaṃ prātareva syād iti śākalabhāṣitam / svagotratyāge 'nyagotraparigrahaṇe svīyagotraparityāgād anyagotraparigrahāt

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रभवेत्पतितः सद्यः शुद्धः संस्कारतः पुनः । स्वीयगोत्रपरित्यागो भिन्नगोत्रपरिग्रहः

prabhavetpatitaḥ sadyaḥ śuddhaḥ saṃskārataḥ punaḥ / svīyagotraparityāgo bhinnagotraparigrahaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अर्धोदयः अर्कश्रुतिव्यतीपातयुक्ता ऽमा पुष्यमावयोः

ardhodayaḥ arkaśrutivyatīpātayuktā 'mā puṣyamāvayoḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

असावर्धोदयो योगः कोट्यर्कग्रहसंनिभः । अस्मिन् स्नातो चापकोटौ कुर्यान्स्नानशतं यदि

asāvardhodayo yogaḥ koṭyarkagrahasaṃnibhaḥ / asmin snāto cāpakoṭau kuryānsnānaśataṃ yadi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

त्रिंशद्वर्षं त्यक्तपितृकर्मा शुद्धो भवेत्ततः । महोदये तु तत्स्नानसहस्रं यदि भक्तितः

triṃśadvarṣaṃ tyaktapitṛkarmā śuddho bhavettataḥ / mahodaye tu tatsnānasahasraṃ yadi bhaktitaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कुर्याद्वा कारयेद्वापि शुद्धः पूर्वाघतो भवेत् । अन्यथा निष्कृतिर्नास्ति तादृशस्यास्य पापिनः

kuryādvā kārayedvāpi śuddhaḥ pūrvāghato bhavet / anyathā niṣkṛtirnāsti tādṛśasyāsya pāpinaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तं योगं सुसमीक्ष्येत तस्मात्तादृक्तु किल्बिषी । पत्यन्येन चितारोहितायाः पुत्रस्य कृत्यम् यदि साध्वी प्रमादेन पत्यन्येन चिति व्रजेत्

taṃ yogaṃ susamīkṣyeta tasmāttādṛktu kilbiṣī / patyanyena citārohitāyāḥ putrasya kṛtyam yadi sādhvī pramādena patyanyena citi vrajet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कथं तत्कर्मकरणं पश्चात्तज्जातजन्मनाम् । इति चिन्तापरा देवा बभूयुः किल वै चिरम्

kathaṃ tatkarmakaraṇaṃ paścāttajjātajanmanām / iti cintāparā devā babhūyuḥ kila vai ciram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पश्चादुदभवद्वाणी दिव्या स्पष्टपदाक्षरा । पत्यन्यनरयोगस्य षडब्दं कृच्छ्रमुच्यते

paścādudabhavadvāṇī divyā spaṣṭapadākṣarā / patyanyanarayogasya ṣaḍabdaṃ kṛcchramucyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मोहात् प्राणपरित्यागे महापापस्य कर्मणः । तस्याः षडब्दं संप्रोक्तं षड्गुणेनैव संयुतम्

mohāt prāṇaparityāge mahāpāpasya karmaṇaḥ / tasyāḥ ṣaḍabdaṃ saṃproktaṃ ṣaḍguṇenaiva saṃyutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सदानेनैव कुर्वीत लोभशाठ्यविवर्जितम् । तद्दोषशमनायैव प्राणत्यागाख्यकर्मणः

sadānenaiva kurvīta lobhaśāṭhyavivarjitam / taddoṣaśamanāyaiva prāṇatyāgākhyakarmaṇaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चापाग्रयानं कृत्वादौ तत्र स्नानशतं चरेत् । पक्षमात्रं प्रयत्नेन नित्यं प्रियपुरःसरम्

cāpāgrayānaṃ kṛtvādau tatra snānaśataṃ caret / pakṣamātraṃ prayatnena nityaṃ priyapuraḥsaram

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छान्तिस्तेन नान्येन सार्धसाहस्रमज्जनैः । ब्राह्मणानां प्रसादेन कूष्माण्डगणपाठतः

tacchāntistena nānyena sārdhasāhasramajjanaiḥ / brāhmaṇānāṃ prasādena kūṣmāṇḍagaṇapāṭhataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नित्यं त्रिवारं तत्रैव पश्चात्तु प्राकृतं चरेत् । ततः शुद्धा भवेत्सा तु तैरेतैः कर्मभिः शुभैः

nityaṃ trivāraṃ tatraiva paścāttu prākṛtaṃ caret / tataḥ śuddhā bhavetsā tu tairetaiḥ karmabhiḥ śubhaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

जातिभेदेन निष्कृतिः द्विगुणं राजयोगेन त्रिगुणं वैश्ययोगतः । चतुगुर्णं शूद्रयोगाद् एवं निष्कृतिरीरिता

jātibhedena niṣkṛtiḥ dviguṇaṃ rājayogena triguṇaṃ vaiśyayogataḥ / catugurṇaṃ śūdrayogād evaṃ niṣkṛtirīritā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्त्रियः पुनर्विवाहे पुनर्विवाहिता मूढैः पितृभ्रातृमुखैः खलैः । यदि सा ते ऽखिलाः सर्वे स्युर्वै निरयगामिनः

striyaḥ punarvivāhe punarvivāhitā mūḍhaiḥ pitṛbhrātṛmukhaiḥ khalaiḥ / yadi sā te 'khilāḥ sarve syurvai nirayagāminaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुनर्विवाहिता सा तु महारौरवभागिनी । तत्पतिः पितृभिः सार्धं कालसूत्रगतो भवेत्

punarvivāhitā sā tu mahārauravabhāginī / tatpatiḥ pitṛbhiḥ sārdhaṃ kālasūtragato bhavet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दाता चाङ्गारशयननामकं प्रतिपद्यते । तस्य निष्कृतिः तद्दोषशमनायाथ प्रायश्चित्तमिदं परम्

dātā cāṅgāraśayananāmakaṃ pratipadyate / tasya niṣkṛtiḥ taddoṣaśamanāyātha prāyaścittamidaṃ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दाता सेतुगतः सद्यो धनुष्कोट्यां समाहितः । नित्यं त्रिषवणस्नायी यावकाहार एव वै

dātā setugataḥ sadyo dhanuṣkoṭyāṃ samāhitaḥ / nityaṃ triṣavaṇasnāyī yāvakāhāra eva vai

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संवत्सरं प्रयत्नेन वसेदेवान्वहं तराम् । स्वकृतं यच्च तत्पापं वदन्नित्यन्वहन् यतन्

saṃvatsaraṃ prayatnena vasedevānvahaṃ tarām / svakṛtaṃ yacca tatpāpaṃ vadannityanvahan yatan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सर्वेष्वपि च तीर्थेषु तप्तकृच्छ्रशतं चरेत् । ततः शुद्धो भवेदेवं वोढा चापि तदा पुनः

sarveṣvapi ca tīrtheṣu taptakṛcchraśataṃ caret / tataḥ śuddho bhavedevaṃ voḍhā cāpi tadā punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तद्दोषशमनायैव पुण्यं चान्द्रायणत्रयम् । यत्नात्कुर्वन् वसेत्तत्र ऋतुत्रयमतन्द्रितः

taddoṣaśamanāyaiva puṇyaṃ cāndrāyaṇatrayam / yatnātkurvan vasettatra ṛtutrayamatandritaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतिनित्यं पञ्चगव्यं पिबंस्तद्विधिना रुदन् । निर्लज्जया लोकपुरः कूष्माण्डादीन् पठंस्तथा

pratinityaṃ pañcagavyaṃ pibaṃstadvidhinā rudan / nirlajjayā lokapuraḥ kūṣmāṇḍādīn paṭhaṃstathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्रुपदां नाम गायत्रीं गायत्रीं वेदमातरम् । संध्यात्रये सहस्राणि जपंस्तप्ताख्यकं शिवम्

drupadāṃ nāma gāyatrīṃ gāyatrīṃ vedamātaram / saṃdhyātraye sahasrāṇi japaṃstaptākhyakaṃ śivam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृच्छ्रं विधानतः कृत्वा पुनःसंस्कारतः पुनः । पुटगर्भविधानेन शुद्धो भवति तत्र चेत्

kṛcchraṃ vidhānataḥ kṛtvā punaḥsaṃskārataḥ punaḥ / puṭagarbhavidhānena śuddho bhavati tatra cet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न चेत्तप्तशतं कुर्यात् पुनरुपनयात्परम् । सा चेद्भर्तृद्वयं त्यक्त्वा सेतुस्नानसहस्रकम्

na cettaptaśataṃ kuryāt punarupanayātparam / sā cedbhartṛdvayaṃ tyaktvā setusnānasahasrakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कृत्वा च यावकाहारा वर्षमात्रेण शुध्यति । यद्यपुत्रा पुत्रिणी चेत् पतेदेवाशु तैः सह

kṛtvā ca yāvakāhārā varṣamātreṇa śudhyati / yadyaputrā putriṇī cet patedevāśu taiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सा वै पुत्रैस्तदुद्भूतैश् चण्डालत्वं भजेत वै । भ्रान्त्या पुत्रिकादिविवाहे जाते स्वमात्रशुद्धिः यदि स्वसारं तनयां चिराद्भ्रान्त्यादिकृच्छ्रतः

sā vai putraistadudbhūtaiś caṇḍālatvaṃ bhajeta vai / bhrāntyā putrikādivivāhe jāte svamātraśuddhiḥ yadi svasāraṃ tanayāṃ cirādbhrāntyādikṛcchrataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विवहेन्मोहतो ज्ञाते कृत्वा चान्द्रसहस्रकम् । चापाग्रयानतः पश्चात् पुटगर्भविधानतः

vivahenmohato jñāte kṛtvā cāndrasahasrakam / cāpāgrayānataḥ paścāt puṭagarbhavidhānataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

करणाज्जातकादीनां स्वमात्रस्य शुचिर्भवेत् । परेषां शूद्रतुल्यो ऽयं ततस्तां बिभृयादपि

karaṇājjātakādīnāṃ svamātrasya śucirbhavet / pareṣāṃ śūdratulyo 'yaṃ tatastāṃ bibhṛyādapi

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पूर्वधर्मं विनिक्षिप्य तस्यां भक्त्या जपन्वसेत् । पुत्रे जाते यदि तस्यां प्रजायेरंस् तांश्चण्डालेषु विन्यसेत्

pūrvadharmaṃ vinikṣipya tasyāṃ bhaktyā japanvaset / putre jāte yadi tasyāṃ prajāyeraṃs tāṃścaṇḍāleṣu vinyaset

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ततः स्वयं च नित्यं वै यावकाशी चरेद्भुवम् । पापप्रख्यापनं कुर्वन् यावज्जीवं हरिं भजन्

tataḥ svayaṃ ca nityaṃ vai yāvakāśī caredbhuvam / pāpaprakhyāpanaṃ kurvan yāvajjīvaṃ hariṃ bhajan

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुण्यक्षेत्रेषु नियतं वसन् भक्त्या रसामटेत् । विवाहितां च विधवां महामोहेन वञ्चकैः

puṇyakṣetreṣu niyataṃ vasan bhaktyā rasāmaṭet / vivāhitāṃ ca vidhavāṃ mahāmohena vañcakaiḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दत्तां विवाह्य तज्ज्ञात्वा सद्यश्चण्डालतां व्रजेत् । तद्दोषशमनायैव पूर्ववत्तु समाचरेत्

dattāṃ vivāhya tajjñātvā sadyaścaṇḍālatāṃ vrajet / taddoṣaśamanāyaiva pūrvavattu samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्विगुणं निखिलं कृत्यं समुन्नेयं विचक्षणैः । एकद्वित्रिचतुःपञ्चवारं विवाहिता एकद्वित्रिचतुःपञ्चवारं वै या विवाहिता

dviguṇaṃ nikhilaṃ kṛtyaṃ samunneyaṃ vicakṣaṇaiḥ / ekadvitricatuḥpañcavāraṃ vivāhitā ekadvitricatuḥpañcavāraṃ vai yā vivāhitā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अतिक्षुद्रैककालेषु पापैकबहुलेषु च । विज्ञाता चेत्तु तां सम्यक् पृष्ट्वा गत्वा विचार्य च

atikṣudraikakāleṣu pāpaikabahuleṣu ca / vijñātā cettu tāṃ samyak pṛṣṭvā gatvā vicārya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तत्त्वं तस्यास्तु विज्ञाय प्रायश्चित्तं ततश्चरेत् । यत्र यत्र च सा गत्वा यं यं वा स्वजनैः सह

tattvaṃ tasyāstu vijñāya prāyaścittaṃ tataścaret / yatra yatra ca sā gatvā yaṃ yaṃ vā svajanaiḥ saha

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मायया मोहयामास वञ्चयित्वातिचर्यया । तं तं ज्ञात्वा च संभाष्य तत्तद्वाङ्मूलमप्यलम्

māyayā mohayāmāsa vañcayitvāticaryayā / taṃ taṃ jñātvā ca saṃbhāṣya tattadvāṅmūlamapyalam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

श्रुत्वा पश्चाच्छ्रोत्रियेभ्यः श्रावयित्वाखिलं ततः । राज्ञे बन्धुनि वावेद्य प्रायश्चित्तं ततश्चरेत्

śrutvā paścācchrotriyebhyaḥ śrāvayitvākhilaṃ tataḥ / rājñe bandhuni vāvedya prāyaścittaṃ tataścaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

एतादृशेषु कृत्येषु सा क्षेत्रं प्रभवेद्ध्रुवम् । प्रथमोद्वाहकस्यैव परं त्वेषा परा न तु

etādṛśeṣu kṛtyeṣu sā kṣetraṃ prabhaveddhruvam / prathamodvāhakasyaiva paraṃ tveṣā parā na tu

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

कदाचिद्धर्मकृत्यानां न तस्यापि परस्य वा । तदपेक्षया वेश्या विशिष्यते सा भोगमात्रयोग्यापि वेश्या तस्या विशिष्यते

kadāciddharmakṛtyānāṃ na tasyāpi parasya vā / tadapekṣayā veśyā viśiṣyate sā bhogamātrayogyāpi veśyā tasyā viśiṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तया चेत्तेषु कृत्येषु सपङ्क्तौ भोजनं तथा । सह वा भोजनं दुष्टं यदि पातित्यकारकम्

tayā cetteṣu kṛtyeṣu sapaṅktau bhojanaṃ tathā / saha vā bhojanaṃ duṣṭaṃ yadi pātityakārakam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तच्छुध्यर्थं रसायां तु श्वभ्रे संछाद्य धर्मतः । खनित्वा याममात्रं वा घटिकाद्वयमेव वा

tacchudhyarthaṃ rasāyāṃ tu śvabhre saṃchādya dharmataḥ / khanitvā yāmamātraṃ vā ghaṭikādvayameva vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तस्मादुद्धृत्य पश्चात्तु जातकादि समाचरेत् । तप्तकृच्छ्रसहस्राणि धर्मतश्च समाचरेत्

tasmāduddhṛtya paścāttu jātakādi samācaret / taptakṛcchrasahasrāṇi dharmataśca samācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नियतात्मा यावकाशी चापाग्रं तद्भवेच्छुचिः । पञ्च स्नानसहस्राणि स्वयं विप्रमुखेन वा

niyatātmā yāvakāśī cāpāgraṃ tadbhavecchuciḥ / pañca snānasahasrāṇi svayaṃ vipramukhena vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

समाचरेत्ततः स्वस्य शुद्धो भवति केवलम् । न परेषामयं योग्य एवमाह पुरा भृगुः

samācarettataḥ svasya śuddho bhavati kevalam / na pareṣāmayaṃ yogya evamāha purā bhṛguḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविष्टपरकायेन यदि संयोगमाप्नुयात् । त्रिमासयावकाहारा साध्वी शुध्यति नान्यथा

praviṣṭaparakāyena yadi saṃyogamāpnuyāt / trimāsayāvakāhārā sādhvī śudhyati nānyathā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रविष्टपरवर्ष्माणं विज्ञातं स्वपतिं सती । प्रपालयेद्विशेषेण रतिमात्रं न चाचरेत्

praviṣṭaparavarṣmāṇaṃ vijñātaṃ svapatiṃ satī / prapālayedviśeṣeṇa ratimātraṃ na cācaret

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

काययोरेव संबन्धः पुरा संस्कृतयोः पुरा । नात्मनोरस्ति संबन्धो भिन्नकाये न चेत्ततः

kāyayoreva saṃbandhaḥ purā saṃskṛtayoḥ purā / nātmanorasti saṃbandho bhinnakāye na cettataḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आत्मान्यकायं स्पृश्येन्न तेन पातित्यमाप्नुयात् । सुराणामपि चैवं हि मनुष्याणां तु किं पुनः

ātmānyakāyaṃ spṛśyenna tena pātityamāpnuyāt / surāṇāmapi caivaṃ hi manuṣyāṇāṃ tu kiṃ punaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अग्राह्यमूर्तयो ग्राह्यमूर्तयश्च अग्राह्याभेद्यमूर्तीनां ग्राह्मभैद्यशरीरिणाम् । देवानां सुमहाभेदस् तारतम्यं च तत्परम्

agrāhyamūrtayo grāhyamūrtayaśca agrāhyābhedyamūrtīnāṃ grāhmabhaidyaśarīriṇām / devānāṃ sumahābhedas tāratamyaṃ ca tatparam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

स्पष्टमेव प्रभवति तेनाग्राह्याः सुरास्तु ये । ग्राह्यकायसुराणां वै प्रपूज्याः परमाः परम्

spaṣṭameva prabhavati tenāgrāhyāḥ surāstu ye / grāhyakāyasurāṇāṃ vai prapūjyāḥ paramāḥ param

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अधिका वन्दनीयाश्च ते न नीचास्तु तेन वै । अग्राह्यमूर्तिनिवेद्यम् तन्निवेदितमत्यर्थं न तेषां परिकल्पयेत्

adhikā vandanīyāśca te na nīcāstu tena vai / agrāhyamūrtinivedyam tanniveditamatyarthaṃ na teṣāṃ parikalpayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तेनापराधः सुमहान् प्रभवेन्न तथाचरेत् । अग्राह्याभेद्यमूर्तीनां ग्राह्यभेद्यनिवेदितम्

tenāparādhaḥ sumahān prabhavenna tathācaret / agrāhyābhedyamūrtīnāṃ grāhyabhedyaniveditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अयोग्यं सततं स्याद्धि शूद्रस्येव श्रुतिर्यथा । श्रौतस्मार्तक्रियादक्षः पैतृकोद्देशतो ऽपि वा

ayogyaṃ satataṃ syāddhi śūdrasyeva śrutiryathā / śrautasmārtakriyādakṣaḥ paitṛkoddeśato 'pi vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

निवेदितेनानिवेदितयोजने निवेदितेन रुच्यर्थं योजयेन्नानिवेदितम्

niveditenāniveditayojane niveditena rucyarthaṃ yojayennāniveditam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तथा निवेदितं भूयो लवणं च नियोजयेत् । निवेदनादथ पुनस् तदादाय घृतेन वा

tathā niveditaṃ bhūyo lavaṇaṃ ca niyojayet / nivedanādatha punas tadādāya ghṛtena vā

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तैलेन लवणेनापि यत्नेन न नियोजयेत् । तदुच्छिष्टं न कुर्वीत तत्करेण न पीडयेत्

tailena lavaṇenāpi yatnena na niyojayet / taducchiṣṭaṃ na kurvīta tatkareṇa na pīḍayet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

न खण्डयेन्मिथो ऽज्ञानान् न तत्प्रोक्षणमाचरेत् । परिषिञ्चेन्नैवमेव तूष्णीमास्ये विनिक्षिपेत्

na khaṇḍayenmitho 'jñānān na tatprokṣaṇamācaret / pariṣiñcennaivameva tūṣṇīmāsye vinikṣipet

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

गृह्णीयात्तु तदन्तर्वै न दन्तैरपि पीडयेत् । तदेतत्परमं शुद्धं निर्माल्यमतिदुर्लभम्

gṛhṇīyāttu tadantarvai na dantairapi pīḍayet / tadetatparamaṃ śuddhaṃ nirmālyamatidurlabham

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवानामपि तद्भोज्यं प्रयत्नेनातिभक्तितः । तदोपदंशं स्वीकुर्यान् निवेदितमहाक्षणे

devānāmapi tadbhojyaṃ prayatnenātibhaktitaḥ / tadopadaṃśaṃ svīkuryān niveditamahākṣaṇe

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

भगवत्प्रसादग्रहणे भक्षणविषये निवेदितस्य हविषो भक्षणे समुपस्थिते । आपोशनं न कुर्वीत प्रोक्षणं परिषेचनम्

bhagavatprasādagrahaṇe bhakṣaṇaviṣaye niveditasya haviṣo bhakṣaṇe samupasthite / āpośanaṃ na kurvīta prokṣaṇaṃ pariṣecanam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यदि कुर्वीत मोहेन रौरवं नरकं व्रजेत् । अन्नं पक्वात् समुद्धृत्य पृथक्पात्रे नियुज्य च

yadi kurvīta mohena rauravaṃ narakaṃ vrajet / annaṃ pakvāt samuddhṛtya pṛthakpātre niyujya ca

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.